Lầu Năm Góc đang chịu áp lực tài chính ngày càng lớn và trong một số trường hợp gặp khó khăn trong việc duy trì các hoạt động huấn luyện và bảo dưỡng thường kỳ giữa lúc xung đột Iran vẫn tiếp diễn, khiến các lãnh đạo quân đội Mỹ phải thúc giục Quốc hội cấp thêm ngân sách.
Cả Mỹ và Iran đều tiếp tục phát đi tín hiệu không nhượng bộ, kiên quyết giữ vững các điều kiện mà họ nêu ra, khiến việc tìm tiếng nói chung giữa 2 bên vẫn đang gặp thách thức. Hai bên đều chịu áp lực khi xung đột kéo dài. Nếu Iran đối mặt với việc bị Mỹ phong tỏa cảng biển, thì Washington cũng đã chi một khoản tiền rất lớn cho xung đột và đang đối mặt với áp lực ngân sách ngày càng nhiều hơn.
Đô đốc Daryl Caudle, Tư lệnh Hải quân Mỹ, nói với các nghị sĩ Ủy ban Quân vụ Hạ viện hồi đầu tháng rằng ngân sách năm 2026 của Hải quân “không tính đến Chiến dịch Cuồng nộ”, đồng thời cho biết lực lượng này đang bị ảnh hưởng tới “các hoạt động thường kỳ”.
Theo ông, điều này bao gồm việc phải cắt giảm các cuộc tập trận, giảm số giờ huấn luyện bay và hạn chế đào tạo tân binh.
“Thành tích tuyển quân kỷ lục của tôi sẽ bị cản trở nếu không có thêm ngân sách để đưa những người này từ trại huấn luyện đi tiếp và chi trả tiền thưởng nhập ngũ cũng như tái nhập ngũ”, Caudle nói với các nghị sĩ.
Quân đoàn Thiết giáp số III của Lục quân Mỹ, bộ chỉ huy đóng tại bang Texas, quản lý khoảng 70.000 binh sĩ cùng hàng trăm xe tăng, đã bị cắt gần 292 triệu USD ngân sách huấn luyện vào cuối tháng 4, theo một tài liệu nội bộ mà truyền thông Mỹ đã tiếp cận được.
Trong khi đó, cơ sở đào tạo quân y của quân đội Mỹ đã hủy hàng chục khóa học và cắt nguồn tài trợ tập trung cho nhiều chương trình khác, theo một bản ghi nhớ ngày 27/4.
Thông thường, quân đội Mỹ phải sử dụng ngân sách đúng theo từng hạng mục cụ thể trừ khi được Quốc hội cho phép điều chuyển. Các hoạt động huấn luyện chủ yếu được chi từ tài khoản “Vận hành và Bảo dưỡng” (O&M).
Chuyên gia ngân sách quốc phòng Todd Harrison thuộc Viện Doanh nghiệp Mỹ (AEI) cho biết tài khoản O&M được dùng cho mọi thứ, từ huấn luyện, triển khai lực lượng, nhiên liệu, đi lại, sửa chữa thiết bị cho đến trả lương cho một số nhân viên dân sự của Lầu Năm Góc.
Ông Harrison nói rằng việc theo dõi chi tiêu thời gian thực của Lầu Năm Góc từ bên ngoài là bất khả thi, nhưng “hoàn toàn có khả năng” quân đội đang phải đánh đổi bằng cách cắt các chuyến công tác không cần thiết hoặc hủy huấn luyện.
Ở giai đoạn đầu chiến dịch Iran, các quan chức trong chính quyền Tổng thống Donald Trump từng thảo luận về việc đề nghị cấp bổ sung ngân sách cho quân đội, với một số người ước tính chi phí lên tới 200 tỷ USD. Tuy nhiên, sau đó chính quyền cho rằng con số này quá cao, dù chưa đưa ra đề xuất cụ thể và cũng chưa có dấu hiệu Quốc hội sẽ phê duyệt thêm ngân sách.
Ước tính gần nhất của Lầu Năm Góc về chi phí xung đột là khoảng 29 tỷ USD, theo quyền kiểm soát viên Lầu Năm Góc Jules “Jay” Hurst III phát biểu trước Hạ viện ngày 12/5.
Tuy nhiên, con số này chỉ bao gồm chi phí đạn dược và máy bay bị phá hủy, chưa tính chi phí xây dựng lại các căn cứ quân sự. Các nguồn tin nói với CNN hồi cuối tháng 4 rằng tổng chi phí thực tế có thể gần 40-50 tỷ USD.
Một quan chức quốc phòng am hiểu vấn đề ngân sách cho biết quân đội Mỹ thường gặp khó khăn tài chính vào cuối năm tài khóa liên bang kết thúc vào tháng 9, khiến họ phải xin Quốc hội cho phép điều chuyển tiền giữa các hạng mục chi tiêu. Tuy nhiên, trong năm 2026, vấn đề này xuất hiện sớm hơn nhiều do chi phí gia tăng và chiến dịch quân sự kéo dài.
Tư lệnh Không quân Mỹ Kenneth Wilsbach cũng nói trước Thượng viện tuần trước rằng xung đột với Iran đang làm trầm trọng thêm những vấn đề sẵn có về mức độ sẵn sàng chiến đấu.
Các nghị sĩ phụ trách ngân sách đã liên tục gây sức ép với Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth trong các phiên điều trần đầu tháng này, yêu cầu Lầu Năm Góc nhanh chóng trình đề xuất xin cấp thêm ngân sách.
“Nhiều khả năng chúng ta sẽ phải hoàn trả cho các tài khoản O&M đang bị sử dụng để chi trả cho chiến dịch đang diễn ra,” nghị sĩ Cộng hòa bang California Ken Calvert, Chủ tịch tiểu ban quốc phòng của Ủy ban Phân bổ Ngân sách Hạ viện, cho biết.
Theo ông Harrison, “chi phí ẩn” của cuộc xung đột sẽ dần bộc lộ theo thời gian khi thiết bị quân sự bị hao mòn nặng hơn, kéo theo chi phí bảo dưỡng tăng mạnh. Ông cho rằng nguồn ngân sách bổ sung cũng sẽ rất cần thiết để tái bổ sung kho tên lửa phòng không và tên lửa tấn công vốn đang cạn dần của Lầu Năm Góc.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 6/5 thông báo việc hoàn trả số tài sản này là "bước tiến quan trọng trong mối quan hệ với Hungary", sau khi Thủ tướng Viktor Orban thất bại trong cuộc bầu cử tháng trước. Động thái này cũng làm dấy lên hy vọng ở Ukraine rằng chính phủ mới tại Hungary sẽ theo đuổi chính sách ít đối đầu hơn với Kiev.
"Cảm ơn Hungary vì cách tiếp cận mang tính xây dựng và bước đi văn minh này. Cảm ơn những người ở phía Ukraine đã đấu tranh cho quyết định công bằng và bảo vệ lợi ích của nhà nước cũng như nhân dân chúng ta", ông Zelensky cho hay.
Lực lượng chống khủng bố Hungary ngày 5/3 chặn hai xe bọc thép của ngân hàng nhà nước Ukraine Oschadbank khi đoàn xe đang vận chuyển tiền và vàng từ Vienna, Áo về Kiev bằng đường bộ.
Giới chức Hungary sau đó tịch thu khoảng 40 triệu USD tiền mặt, 35 triệu euro tiền mặt và 9 kg vàng thỏi, đồng thời tạm giữ 7 nhân viên ngân hàng Oschadbank hộ tống đoàn xe với nghi vấn rửa tiền.
Những nhân viên này được thả hôm 6/3 và bị trục xuất khỏi Hungary. Xe bọc thép chở tiền cũng được Hungary bàn giao lại cho Ukraine trong tình trạng bị hư hại, song toàn bộ tiền và vàng bên trong đã bị lấy đi.
Việc tịch thu số tài sản này gây phẫn nộ tại Ukraine. Giới chức Ukraine cáo buộc chính phủ Hungary hành động trái pháp luật và lợi dụng sự việc như công cụ trong chiến dịch tranh cử của Thủ tướng Orban. Mối quan hệ giữa hai nước láng giềng vốn đã căng thẳng do tranh cãi về việc Hungary vẫn nhận dầu Nga qua đường ống đi qua lãnh thổ Ukraine.
Vào thời điểm xảy ra vụ tịch thu, giới chức Hungary nghi ngờ có hoạt động rửa tiền và ông Orban đã ra lệnh giữ lô hàng trong thời hạn tối đa 60 ngày để cơ quan thuế nước này điều tra.
Cơ quan thuế Hungary hiện chưa bình luận về sự việc.
Giới chức Ukraine khẳng định đây chỉ là hoạt động chuyển tài sản thông thường giữa các ngân hàng nhà nước, đồng thời cáo buộc chính phủ của ông Orban gây sức ép nhằm buộc Ukraine khôi phục việc vận chuyển dầu Nga qua đường ống Druzhba, vốn từng bị gián đoạn sau một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái.
Tuy nhiên, ông Orban sau đó yêu cầu cơ quan thuế xác minh nguồn gốc, điểm đến và mục đích sử dụng của số vàng và tiền trên, cũng như danh tính 7 nhân viên ngân hàng Ukraine và "mối liên hệ có thể có của họ với các tổ chức tội phạm hoặc khủng bố".
Ông cũng ám chỉ rằng số tiền này có thể nhằm tài trợ cho đối thủ chính trị lớn nhất của ông là đảng trung hữu Tisza, song không đưa ra bằng chứng. Tisza sau đó giành chiến thắng áp đảo với 2/3 số ghế ở quốc hội trong cuộc bầu cử tháng trước.
Công ty luật Horvath Lawyers, đại diện pháp lý của ngân hàng Oschadbank, ngày 14/3 cho hay số tiền mặt và vàng thỏi bị cảnh sát Hungary tịch thu đều là tài sản có nguồn gốc và mục đích rõ ràng, được chứng minh bằng đầy đủ tài liệu và không liên quan đến bất kỳ hoạt động phạm pháp nào.
Các luật sư của Horvath Lawyers mô tả đây chỉ là một chuyến vận chuyển tiền thường kỳ từ ngân hàng Raiffeisen tại Vienna đến trụ sở Oschadbank ở Kiev, đi qua lãnh thổ Hungary.
Chính phủ của ông Orban trước đó từng chặn khoản vay 90 tỷ euro (106 tỷ USD) của Liên minh châu Âu dành cho Ukraine vì việc vận chuyển dầu Nga qua đường ống Druzhba bị gián đoạn. Sau khi đường ống được khôi phục và đảng của ông Orban thất cử, Hungary đã rút lại quyền phủ quyết và khoản vay được thông qua.
Thông tin được phát ngôn viên Hamas Basim Naim công bố hôm nay, một ngày sau khi thủ lĩnh Khalil Al-Hayya xác nhận con trai Azzam bị thương nặng sau cuộc không kích của Israel nhằm vào Gaza City.
Thủ lĩnh Hayya cũng cáo buộc Israel đang cản trở các nỗ lực đàm phán, hiện thông qua trung gian là Hội đồng Hòa bình do Tổng thống Mỹ Donald Trump dẫn dắt. "Những vụ tấn công và vi phạm lệnh ngừng bắn từ Israel cho thấy họ không muốn tuân thủ thỏa thuận, cũng không thực thi đúng những điều kiện trong giai đoạn một", ông nói.
Trước Azzam, ông Hayya từng có ba người con thiệt mạng vì những cuộc tập kích của Israel. Lần gần nhất xảy ra năm 2025, khi quân đội Israel hạ sát ban lãnh đạo Hamas đang họp tại Qatar. Ông Hayya thoát chết, nhưng một người con trai của ông nằm trong số 6 người thiệt mạng.
Hai người con trai khác của Hayya thiệt mạng trong các vụ tập kích ở Gaza vào năm 2008 và 2014, đều được cho là liên quan âm mưu ám sát ông.
Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) chưa bình luận về thông tin. Báo Jerusalem Post dẫn nguồn tin quan chức Israel cho biết Azzam Al-Hayya không phải mục tiêu mà họ nhắm đến ở Gaza City.
Khalil Al-Hayya là trưởng đoàn đàm phán của Hamas trong các cuộc thảo luận do Mỹ làm trung gian về tương lai Gaza. Lãnh đạo Hamas cùng các lực lượng khác của Palestine đang đối thoại ở Ai Cập với các bên trung gian và Nickolay Mladenov, đặc phái viên của Tổng thống Trump phụ trách Hội đồng Hòa bình.
Hayya sống lưu vong bên ngoài Dải Gaza và là quyền thủ lĩnh chính trị của Hamas. Ông được xem là người có quyền lực nhất trong hội đồng lãnh đạo 5 thành viên, cơ chế được thiết lập sau khi thủ lĩnh Ismail Haniyeh và Yahya Sinwar bị hạ sát năm 2024.
Hamas tổ chức bỏ phiếu bầu tân thủ lĩnh chính trị vào ngày 2/5, trong đó Hayya là một trong hai ứng viên chủ chốt, song kết quả chưa được công bố.
Thỏa thuận tái lập hòa bình tại Dải Gaza được Israel và Hamas nhất trí hồi tháng 10/2025, bao gồm giai đoạn một là lệnh ngừng bắn và quân đội Israel rút dần khỏi khu vực. Giai đoạn tái thiết vùng lãnh thổ có thể được khởi động khi Hamas đồng ý giải giáp.
Ít nhất 830 người Palestine đã thiệt mạng vì các cuộc không kích của Israel kể từ khi thỏa thuận ngừng bắn có hiệu lực.
Cảnh sát thành phố Houston, bang Texas ngày 4/5 phát hiện thi thể 4 thành viên trong gia đình Thy Mitchell tại nhà riêng ở phố Kingston. Dựa vào các bằng chứng ở hiện trường, điều tra viên nhận định người chồng Matthew Mitchell, 52 tuổi, đã bắn vợ là Thy Mitchell, 39 tuổi, cùng hai người con rồi tự sát.
Thảm kịch khiến nhiều người dân ở Houston bàng hoàng, bởi hai vợ chồng Mitchell vốn là những gương mặt quen thuộc trong giới ẩm thực và thời trang thành phố. Họ là chủ hai nhà hàng nổi tiếng Traveler's Table và Traveler's Cart, đồng thời sở hữu thương hiệu thời trang Foreign Fare.
"Tôi thực sự sốc. Thy Mitchell là người có tầm nhìn, sáng tạo và chân thành", Gloria Benedict, người quen của gia đình, nói.
Các chủ nhà hàng trên khắp Houston cũng bày tỏ nỗi bàng hoàng, tiếc thương trước thảm kịch. Tuần trước, bà Thy Mitchell còn chủ trì cuộc họp hội đồng quản trị Hiệp hội Nhà hàng Houston, với 50 chủ nhà hàng tham dự.
"Đúng là một bi kịch. Tôi vô cùng đau lòng. Chúng tôi sẽ rất nhớ họ", Ronnie Nguyen, chủ sở hữu nhà hàng Roostar Vietnamese Grill, bày tỏ.
"Không từ ngữ nào diễn tả được mất mát này. Cô ấy là một người đi đầu thực thụ trong ngành, không ngại lên tiếng và thường nâng đỡ những người xung quanh", Sandy Nguyen, chủ sở hữu Saigon Hustle và Sunday Press, viết trên Instagram.
Hiệp hội Nhà hàng Texas cho biết sẽ "sát cánh cùng cộng đồng ngành dịch vụ nhà hàng khách sạn ở khu vực Greater Houston trước thảm kịch".
Nguyên nhân thảm kịch chưa được cảnh sát công bố. Trong cuộc phỏng vấn với Morning Honey hồi tháng 12/2024, Thy từng chia sẻ về áp lực và rủi ro khi điều hành hai nhà hàng.
"Điều căng thẳng nhất luôn là nguy cơ thất bại khi biết nhiều nhân viên và gia đình họ đang dựa vào doanh nghiệp của bạn để mưu sinh", Thy nói, cho biết hai nhà hàng có hơn 150 nhân viên.
Thy và Matthew Mitchell đều lớn lên ở Houston. Thy sinh ra ở Chicago, là con của người nhập cư gốc Việt. Từ nhỏ, cô phụ gia đình vận hành nhà hàng Việt Nam. Matthew trước đây làm việc trong ngành dược phẩm, báo chí.
Khu phố nơi gia đình sinh sống nằm cách trung tâm Houston khoảng 8 km, là nơi ở của nhiều người nổi tiếng như mục sư truyền hình Joel Osteen, thượng nghị sĩ Ted Cruz và cựu võ sĩ quyền anh George Foreman. Một hàng xóm cho biết gia đình Mitchell mới chuyển đến khu vực này chưa lâu.
Thảm kịch xảy ra 6 tháng sau vụ doanh nhân gốc Việt Paula Truong tự sát sau khi bắn chết chồng và hai con gái tại nhà riêng, gây rúng động California. Bà Truong từng sở hữu loạt cơ sở cà phê ở Mỹ, nhưng làm ăn thua lỗ, vỡ nợ sau đại dịch Covid-19.
