Hôm nay (ngày 20-5), cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến, 67 tuổi, bị Tòa án nhân dân TP Hà Nội đưa ra xét xử sơ thẩm về tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Bà Tiến bị khởi tố hồi tháng 7-2025, hiện bị áp dụng biện pháp ngăn chặn bảo lãnh. Có 4 luật sư tham gia bào chữa cho cựu Bộ trưởng tại phiên tòa.
Hội đồng xét xử vụ án này gồm 5 người do thẩm phán Nguyễn Xuân Văn làm chủ tọa. Có 5 kiểm sát viên tham gia giữ quyền công tố tại phiên tòa.
Vụ án được xét xử công khai tại Tòa án nhân dân TP Hà Nội và dự kiến kéo dài 6 ngày.
Cùng tội danh trên, tòa án đưa ra xét xử ông Đào Xuân Sinh (Giám đốc Công ty cổ phần Tư vấn, đầu tư và xây dựng SHT) và 3 người của Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm Bộ Y tế là: Trần Văn Sinh (Trưởng phòng kỹ thuật dự toán), Nguyễn Chiến Thắng (nguyên Giám đốc ban) và Nguyễn Kim Trung (nguyên Phó ban).
Ông Nguyễn Chiến Thắng và Nguyễn Hữu Tuấn (hai cựu Giám đốc ban) bị đưa ra xét xử về tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và nhận hối lộ, với cáo buộc nhận tổng số tiền hơn 100 tỉ từ các nhà thầu.
Riêng ông Lê Thanh Thiêm, Giám đốc Công ty TNHH Sao Nam Sông Hồng, bị cáo buộc lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Hai dự án cơ sở 2 Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức (tổng vốn gần 10.000 tỉ đồng) triển khai từ năm 2014, nhiều lần gia hạn đến năm 2024 nhưng vẫn dang dở.
Theo cáo trạng, trong quá trình lựa chọn và triển khai 10 gói thầu, bà Nguyễn Thị Kim Tiến và ông Nguyễn Chiến Thắng cùng một số cá nhân đã có nhiều sai phạm về việc “gợi ý” chỉ định tư vấn nước ngoài khi chưa được phê duyệt, hợp thức hồ sơ chỉ định thầu trái quy định, phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu thiếu căn cứ…
Trong quá trình triển khai dự án, bà Nguyễn Thị Kim Tiến cùng một số cá nhân tại Bộ Y tế, Ban Y tế trọng điểm và các đơn vị có liên quan đã có hành vi vi phạm pháp luật dẫn đến dự án đình trệ, kéo dài, không đạt được mục tiêu đã đề ra. Hai dự án phải dừng thi công gần bốn năm, gây hậu quả thất thoát, lãng phí số tiền đặc biệt lớn cho ngân sách nhà nước.
Dù chưa đủ điều kiện, dự án vẫn khởi công, quản lý chất lượng lỏng lẻo. Sau khi giải ngân khoảng 50% vốn, công trình phải dừng gần 4 năm, gây lãng phí hơn 733 tỉ đồng, riêng sai phạm trong chỉ định thầu gây thất thoát 70,2 tỉ đồng, cáo trạng nêu.
Viện kiểm sát cáo buộc quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao, cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến có hành vi sai phạm trong việc phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu nước ngoài lập dự án, lập phương án thiết kế kiến trúc và sai phạm trong việc phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu hai dự án.
Sai phạm của bà Tiến dẫn đến hai dự án bị đình trệ, kéo dài, không đạt được mục tiêu đề ra, cùng với cán bộ cấp dưới gây thất thoát, lãng phí tài sản nhà nước số tiền hơn 803 tỉ đồng, cáo trạng nêu.
Đáng chú ý, quá trình điều tra vụ án, Cơ quan cảnh sát điều tra Bộ Công an nhận được đơn tố giác tội phạm của 10 nhà thầu. Đơn tố giác có nội dung giống nhau, việc ông Nguyễn Chiến Thắng yêu cầu các nhà thầu phải chi “hoa hồng” tương ứng với 5% giá trị gói thầu khi được thanh toán, tạm ứng.
Do muốn được ông Thắng tạo điều kiện, không gây khó khăn trong quá trình thi công, thanh quyết toán nên các nhà thầu phải thực hiện theo yêu cầu trên. Sau khi ông Thắng nghỉ hưu, Nguyễn Hữu Tuấn lên thay làm Giám đốc ban thì thông lệ chi “hoa hồng” này vẫn được duy trì.
Các nhà thầu thực hiện 10 gói thầu xây lắp của hai dự án đã trực tiếp đưa tiền cho ông Nguyễn Chiến Thắng tổng số 88,4 tỉ đồng, cáo trạng nêu.
Từ tháng 9-2017, sau khi ông Thắng nghỉ hưu, bị can Nguyễn Hữu Tuấn lên làm Giám đốc ban, dù không trực tiếp thỏa thuận với các nhà thầu nhưng vẫn “tiếp tục vận hành cơ chế nhận tiền”.
Tuy nhiên, do gặp khó khăn trong việc triển khai thực hiện nên mới có ba nhà thầu đưa cho Nguyễn Hữu Tuấn tổng số tiền 12,1 tỉ đồng. Những lần nhà thầu đưa tiền hầu hết được thực hiện tại phòng làm việc của hai cựu Giám đốc ban.
Theo cáo trạng, quá trình điều tra ông Thắng thừa nhận việc thỏa thuận và nhận tiền từ các nhà thầu. Ông Thắng khai sau khi nhận 88,4 tỉ đồng từ các nhà thầu đã chi cho bà Nguyễn Thị Kim Tiến, khi đó là Bộ trưởng Bộ Y tế, 12,9 tỉ đồng và 100.000 USD.
Ông Thắng khai đã đưa 2 triệu USD tương đương hơn 46 tỉ đồng cho Lê Thanh Thiêm, Giám đốc Công ty TNHH Sao Nam Sông Hồng, để nhờ tác động đoàn kiểm tra của Ủy ban Kiểm tra Trung ương nhằm được bỏ qua sai phạm, không bị kỷ luật. Tuy nhiên, Thiêm đã không đưa tiền cho cá nhân, tổ chức nào mà chiếm đoạt số tiền này.
Còn ông Nguyễn Hữu Tuấn khai sau khi nhận 12,17 tỉ đồng từ ba nhà thầu đã sử dụng chi cho cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến 5 tỉ đồng.
Tại cơ quan điều tra, bà Nguyễn Thị Kim Tiến thừa nhận nhiều lần được ông Thắng đưa tiền, tổng số 2,5 tỉ đồng. Cựu Bộ trưởng có một lần nhận từ Nguyễn Hữu Tuấn 5 tỉ đồng. Bà khẳng định không được cấp dưới cho biết về nguồn gốc của số tiền này.
Cơ quan điều tra đã tiến hành đối chất giữa bà Tiến và cấp dưới, các bên giữ nguyên lời khai về số tiền đã đưa và nhận.
Theo cáo trạng, gia đình các bị can và những người liên quan đã nộp khắc phục hậu quả tổng số tiền 63,5 tỉ đồng, trong đó cựu Bộ trưởng Tiến được ghi nhận nộp 14,5 tỉ đồng.
Ngày 29/6, Công an xã Vĩnh Thạnh (Tây Ninh) cho biết, đơn vị này đã vận động thành công đối tượng truy nã Nguyễn Văn Như (tự Cường) ra đầu thú sau 30 năm lẩn trốn.
Theo công an, ngày 16/5/1996, Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an TPHCM ra quyết định truy nã Như về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Sau khi bị truy nã, Như rời khỏi địa phương, thay đổi họ tên, đăng ký thường trú tại xã Vĩnh Thạnh từ năm 2000 với tên Nguyễn Văn Cường, sinh năm 1968.
Qua công tác rà soát cư trú và xác minh thông tin, Công an xã Vĩnh Thạnh xác định Nguyễn Văn Cường chính là đối tượng đang bị truy nã nên tập trung vận động.
Lực lượng công an đã nhiều lần gặp gỡ gia đình, giải thích chính sách khoan hồng của pháp luật, đồng thời vận động người thân thuyết phục đối tượng ra đầu thú. Đến ngày 13/6, Nguyễn Văn Cường tự nguyện đến trụ sở Công an xã Vĩnh Thạnh đầu thú.
Sau khi tiếp nhận, Công an xã Vĩnh Thạnh phối hợp với Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an TPHCM lập biên bản tiếp nhận người đầu thú, hoàn tất hồ sơ ban đầu và bàn giao đối tượng để tiếp tục điều tra, xử lý theo quy định.
Công an xã Vĩnh Thạnh khuyến cáo các đối tượng đang bị truy nã sớm ra trình diện tại cơ quan công an gần nhất để được hưởng chính sách khoan hồng của pháp luật. Người có hành vi bao che, chứa chấp hoặc giúp đối tượng truy nã lẩn trốn sẽ bị xử lý theo quy định.
Ngày 20-6, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an TP.HCM cho biết đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam đối với Nguyễn Văn Thắng (50 tuổi) và Lâm Thanh Vững (35 tuổi, cùng ngụ phường Dĩ An, TP.HCM) để điều tra về tội "xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp".
Trước đó Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP.HCM phát hiện và xác lập chuyên án đấu tranh làm rõ đường dây sản xuất, buôn bán dép quy mô lớn, xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp đối với nhãn hiệu Crocs là nhãn hiệu nổi tiếng trên thế giới, được bảo hộ tại Việt Nam.
Hành vi vi phạm trên xảy ra tại Công ty TNHH giày dép Thắng Đạt, do Nguyễn Văn Thắng làm Giám đốc công ty.
Thực hiện kế hoạch phá án, đầu tháng 6, Phòng Cảnh sát kinh tế phối hợp Công an phường Dĩ An kiểm tra 2 địa điểm sản xuất, kinh doanh của Công ty Thắng Đạt tại phường Dĩ An.
Qua kiểm tra thu giữ gần 10.000 đôi dép giả nhãn hiệu Crocs (trị giá gần 500 triệu đồng) và số lượng lớn công cụ, phương tiện sản xuất dép giả.
Quá trình điều tra xác định từ tháng 1-2024 đến nay, Nguyễn Văn Thắng giao cho Lâm Thanh Vững làm quản lý, điều hành toàn bộ hoạt động sản xuất cùng 12 nhân công phụ trách nhiều công đoạn để tạo ra một đôi dép hoàn chỉnh.
Công ty kể trên đã đưa ra thị thường dép giả nhãn hiệu Crocs với số lượng lớn, thu lợi hàng chục tỉ đồng.
Hiện vụ án đang được tiếp tục điều tra mở rộng, làm rõ vai trò các cá nhân liên quan, đơn vị cung cấp nguyên liệu, tiêu thụ để xử lý theo quy định pháp luật.
Công an TP.HCM cho biết việc khám phá, triệt phá đường dây tội phạm trên tiếp tục thể hiện tinh thần quyết tâm, quyết liệt của Công an thành phố, đã chấp hành nghiêm chỉ đạo của Thủ tướng, Lãnh đạo Bộ Công an, Thành ủy - UBND thành phố trong công tác đấu tranh, xử lý tội phạm nói chung, tội phạm xâm phạm sở hữu trí tuệ, sở hữu công nghiệp nói riêng nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh chân chính cũng như người tiêu dùng.
Bộ Y tế đang lấy ý kiến dự thảo luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá. Trong đó có nhiều đề xuất liên quan đến việc siết chặt việc bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi.
Ông Nguyễn Trọng Khoa, Phó cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh Bộ Y tế, cho hay quy định thực hiện kiểm tra căn cước công dân gắn chip, ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) đối với trường hợp có nghi ngờ người dưới 18 tuổi mua thuốc lá là một trong những đề xuất mới được đề cập trong dự thảo.
Bộ Y tế đề xuất cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc lá bên cạnh việc phải treo biển thông báo không bán thuốc lá cho người chưa đủ 18 tuổi, cần thực hiện kiểm tra căn cước công dân gắn chip, VNeID đối với trường hợp có nghi ngờ người dưới 18 tuổi mua thuốc lá.
Khảo sát của Trường đại học Y tế công cộng năm 2024 cho thấy 30,5% số chủ cửa hàng thừa nhận từng bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi; con số này năm 2017 là 40,8%.
Do đó quy định kiểm tra giấy tờ nhằm hạn chế tình trạng người chưa thành niên vẫn dễ dàng mua hay tiếp cận thuốc lá. Quy định kiểm tra căn cước hoặc VNeID sẽ giúp cơ sở bán lẻ chủ động tuân thủ quy định và tạo căn cứ cho cơ quan chức năng kiểm tra, giám sát.
Dự thảo luật sửa đổi cũng đề xuất "cơ sở bán buôn, bán lẻ không được trưng bày sản phẩm thuốc lá, hình ảnh sản phẩm thuốc lá dưới bất kỳ hình thức nào", thay cho việc "đại lý bán lẻ, điểm bán lẻ thuốc lá không được trưng bày quá một bao, một tút hoặc một hộp của một nhãn hiệu thuốc lá" như quy định hiện hành.
Ngay khi đề xuất này được đưa ra, nhiều người dân bày tỏ đồng tình và cho rằng quy định cần có chế tài đủ mạnh để luật có thể thực thi, đi vào cuộc sống.
Chia sẻ với Tuổi Trẻ, chị Nguyễn Thị Hạnh (38 tuổi, Hà Nội), có con học lớp 9 bày tỏ đồng tình với đề xuất này.
"Mỗi lần tôi đón con ở cổng trường vẫn thấy nhiều bạn trẻ phì phèo điếu thuốc. Nếu siết chặt từ nơi bán sẽ giảm đáng kể việc các con mua thuốc lá thoải mái như hiện nay. Bên cạnh đó, các cháu phát triển rất nhanh, nhiều em nhìn bề ngoài như sinh viên nên người bán khó nhận biết.
Nếu chỉ kiểm tra khi nghi ngờ thì cũng không mất nhiều thời gian, lại giúp người bán yên tâm hơn. Quan trọng nhất là hạn chế được việc học sinh mua thuốc lá quá dễ như hiện nay", chị Hạnh chia sẻ.
Theo chị, dù quy định là rất tốt nhưng phải đi kèm kiểm tra, xử phạt. Nếu chỉ treo biển rồi vẫn bán cho trẻ vị thành niên thì cũng như không. Vì vậy cần xử phạt đủ mạnh những cửa hàng cố tình vi phạm để tạo tính răn đe.
Bên cạnh đó các bậc phụ huynh cũng tuyệt đối không nên nhờ trẻ đi mua thuốc lá như thói quen hiện nay.
Còn Minh Quân (20 tuổi, sinh viên tại Hà Nội) cũng cho rằng việc kiểm tra VNeID cũng giống như nhiều nước kiểm tra giấy tờ khi mua thuốc lá hay rượu bia. Người đủ tuổi thì mở điện thoại vài giây là xong. Đổi lại sẽ hạn chế được học sinh cấp hai, cấp ba tiếp cận thuốc lá.
