Phát biểu tại hội thảo, Phó chủ tịch – Tổng thư ký Ủy ban T.Ư MTTQ VN Hà Thị Nga nhấn mạnh, Quyết định số 217 và Quyết định số 218 là căn cứ quan trọng để MTTQ VN phát huy vai trò của mình tham gia hoạt động giám sát, phản biện xã hội, đặc biệt tham gia đóng góp ý kiến xây dựng Đảng, Nhà nước.
Từ ý kiến của đại biểu tham dự hội thảo, ban soạn thảo cần tiếp tục tiếp thu, chỉnh sửa đánh giá được những kết quả đã đạt được, những ưu điểm, hạn chế và những khó khăn, vướng mắc, nguyên nhân, bài học kinh nghiệm, đề xuất giải pháp để nâng cao chất lượng giám sát, phản biện góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền của MTTQ VN và các tổ chức chính trị – xã hội.
Nhắc lại ý kiến chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại hội MTTQ VN XI về việc “không để kiến nghị của Mặt trận chỉ dừng lại ở báo cáo, không để ý kiến chính đáng của nhân dân rơi vào im lặng”, bà Hà Thị Nga cho rằng, trong nhiệm kỳ 2026 – 2031, với mô hình tổ chức bộ máy ngày càng được củng cố, MTTQ và các tổ chức chính trị – xã hội cần phát huy tinh thần đổi mới, tinh thần hành động để đi vào thực tiễn cũng như xác định nhiệm vụ giám sát, phản biện xã hội, xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền là một trong những nhiệm vụ quan trọng để quyết tâm hành động thực chất, hiệu quả hơn.
Phát biểu đề dẫn hội thảo, bà Đàm Thị Vân Thoa, Phó trưởng ban Dân chủ, Giám sát và Phản biện xã hội, Ủy ban T.Ư MTTQ VN, cho biết trong những năm qua, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều quy định quan trọng nhằm cụ thể hóa vai trò giám sát, phản biện xã hội của MTTQ VN và các tổ chức chính trị – xã hội như Hiến pháp năm 2013, luật MTTQ VN năm 2015, luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật cùng nhiều quy định liên quan. Đây là cơ sở chính trị, pháp lý quan trọng để MTTQ VN, các tổ chức chính trị – xã hội và nhân dân phát huy quyền làm chủ, tham gia xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền, tăng cường đồng thuận xã hội và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Qua đó, hoạt động giám sát, phản biện xã hội từng bước góp phần kiểm soát quyền lực, phòng ngừa vi phạm, phát hiện những bất cập trong quá trình tổ chức thực hiện chính sách, pháp luật; đồng thời phản ánh tâm tư, nguyện vọng chính đáng của nhân dân tới các cơ quan có thẩm quyền.
GS-TS Trần Ngọc Đường, Chủ nhiệm Hội đồng Dân chủ – Pháp luật, Ủy ban T.Ư MTTQ VN, nhận định: Trước khi có 2 quyết định này, việc nhân dân tham gia góp ý chủ yếu dựa trên sự nhiệt tình, còn phân tán và thiếu cơ chế rõ ràng. Sau khi Quyết định 217 và 218 ra đời, công tác này được tiến hành bài bản, khoa học, khẳng định vai trò của MTTQ là người đại diện cho tiếng nói của nhân dân.
TS Nguyễn Văn Pha, Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Ủy ban T.Ư MTTQ VN, đánh giá cao nhiều mô hình, cách làm hay từ khi có 2 quyết định trên, trong đó có mô hình giám sát đầu tư của cộng đồng, giúp phát hiện nhiều sai sót trong thi công các công trình dân sinh, tránh thất thoát ngân sách nhà nước.
Cũng theo dự thảo báo cáo ngày 27.5 của Ban Thường trực, Ủy ban T.Ư MTTQ VN, việc tham gia góp ý xây dựng Đảng của MTTQ VN và các tổ chức chính trị – xã hội đã có nhiều chuyển biến tích cực, từng bước đi vào chiều sâu; góp phần phát huy dân chủ, tăng cường mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với nhân dân, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên trong tình hình mới. Hầu hết các tỉnh, thành phố đã ban hành quy chế tiếp xúc, đối thoại trực tiếp của người đứng đầu cấp ủy, chính quyền các cấp với nhân dân; định kỳ, đột xuất lãnh đạo cấp ủy, chính quyền có trách nhiệm tiếp xúc, đối thoại với nhân dân…
Bên cạnh những kết quả tích cực, các đại biểu và chuyên gia cũng thẳng thắn chỉ ra những hạn chế, tồn tại. Bà Đàm Thị Vân Thoa cho biết: “Chất lượng một số cuộc góp ý, phản ánh của nhân dân còn mang tính hình thức; việc tiếp thu và phản hồi kiến nghị sau giám sát chưa được coi trọng, thiếu cơ chế thực hiện cụ thể”.
TS Nguyễn Văn Pha chỉ ra, một trong những hạn chế lớn hiện nay là tỷ lệ kiến nghị được tiếp thu còn hạn chế, nhiều cơ quan đơn vị chưa thực sự cầu thị, thậm chí phản hồi chậm hoặc không phản hồi hoặc phản hồi hình thức. Đồng thời, vẫn còn thiếu cơ chế theo dõi, đôn đốc sau giám sát, phản biện. Cạnh đó, năng lực của đội ngũ cán bộ Mặt trận ở nhiều nơi còn hạn chế. “Một số cán bộ còn thiếu bản lĩnh, tính chủ động và tinh thần phản biện, dẫn đến ngại va chạm, né tránh các vấn đề phức tạp”, TS Nguyễn Văn Pha nêu rõ.
GS-TS Trần Ngọc Đường bổ sung: Quyết định 217-QĐ/TW và 218-QĐ/TW là các quyết định của Đảng chưa được thể chế đầy đủ bằng pháp luật của Nhà nước nên cơ chế pháp lý ràng buộc trách nhiệm tiếp thu và xử lý còn thiếu cụ thể.
Về giải pháp, một trong những đề xuất dự thảo báo cáo ngày 27.5 đề cập là việc ban hành một quyết định mới thay thế và tích hợp Quyết định 217 và 218, góp phần nâng cao hiệu quả lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện trong tình hình mới. Về định hướng giải pháp, GS-TS Trần Ngọc Đường cho rằng: “Cần phải xây dựng các quy định về trách nhiệm giải trình đủ mạnh, quy định về hậu quả pháp lý đối với những người có chức vụ, quyền hạn không thực thi các kết luận sau giám sát và phản biện xã hội; cũng như những góp ý, phản ánh của nhân dân không được nghiên cứu, tiếp thu, xử lý”.
TS Nguyễn Văn Pha đề nghị cần tiếp tục hoàn thiện thể chế, chuẩn hóa quy trình giám sát, phản biện xã hội theo từng cấp; đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác giám sát, phản biện. Cần xây dựng các chương trình đào tạo chuyên sâu về kỹ năng phản biện chính sách, phân tích pháp luật, đánh giá tác động và điều tra xã hội học; tăng cường tập huấn theo các tình huống thực tiễn nhằm nâng cao bản lĩnh, kỹ năng xử lý vấn đề cho đội ngũ cán bộ Mặt trận. Cạnh đó, cần có cơ chế đãi ngộ phù hợp để thu hút đội ngũ chuyên gia, trí thức, luật gia, nhà khoa học tham gia phản biện xã hội; xây dựng mạng lưới chuyên gia theo từng lĩnh vực để hỗ trợ MTTQ và các tổ chức chính trị – xã hội nâng cao chất lượng tham mưu, phản biện.
Ông Pha cho rằng: “Cần lựa chọn những vấn đề trọng tâm, trọng điểm để giám sát, tập trung vào các lĩnh vực nhạy cảm, dễ phát sinh tiêu cực như đất đai, môi trường, an sinh xã hội, khiếu nại, tố cáo của công dân. Việc giám sát cần đi vào chiều sâu, tránh dàn trải, hình thức. Đồng thời, cần tăng cường đối thoại, tranh luận chính sách giữa cơ quan ban hành chính sách với người dân, doanh nghiệp và chuyên gia để tạo đồng thuận xã hội, nâng cao tính khả thi của các chủ trương, chính sách”.
Phó chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ VN TP.Hà Nội Trần Thị Phương Hoa bổ sung cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về giám sát và phản biện xã hội theo hướng luật hóa đầy đủ, toàn diện nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả và tính ràng buộc pháp lý trong tổ chức thực hiện. Bên cạnh đó, cần sửa đổi, bổ sung Quyết định 217 theo hướng quy định rõ quy trình, phương pháp tiến hành, tiêu chí đánh giá chất lượng hoạt động giám sát, phản biện xã hội cũng như trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan. Việc ứng dụng công nghệ thông tin, đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác giám sát, phản biện xã hội được xác định là yêu cầu tất yếu nhằm nâng cao hiệu quả thu thập ý kiến người dân, tăng tính công khai, minh bạch và khả năng tương tác.
Khoảng 15h30, ôtô biển số Bình Thuận chạy trên đường Hòa Thắng, hướng từ Mũi Né về Phan Rí. Khi đến khu vực ngã ba Hòa Thắng bất ngờ lao qua lề, rơi xuống khu vực bờ hồ Bàu Trắng. Tại hiện trường, xe biến dạng, vỡ nhiều mảnh.
Nghe tiếng va chạm và kêu cứu, người dân gần đó chạy đến, đưa các nạn nhân ra khỏi xe, chuyển đi cấp cứu.
Anh Nguyễn Tài, tham gia cứu hộ, cho biết phần lớn người trên xe là nam giới, làm nghề lặn biển.
Theo lực lượng cứu hộ, tai nạn khiến 3 người tử vong tại chỗ, gần 10 người bị thương, được đưa đến Trạm Y tế xã Hòa Thắng sơ cứu ban đầu.
Phát biểu chỉ đạo phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 6 và Hội nghị trực tuyến Chính phủ với các địa phương sáng 4/7, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ghi nhận nhiều kết quả nổi bật trong phát triển kinh tế - xã hội.
Song bên cạnh đó, người đứng đầu Đảng, Nhà nước cũng thẳng thắn chỉ ra những tồn tại, thách thức cần khắc phục trong thời gian tới.
Tháo gỡ ngay các điểm nghẽn, tăng trưởng ít nhất 10%
Trước hết, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu tháo gỡ ngay các điểm nghẽn để thúc đẩy tăng trưởng ít nhất 10%, đồng thời giữ vững ổn định vĩ mô.
“Khẩn trương xử lý dự án chậm, công trình ách tắc, đất đai bỏ hoang và nguồn lực đình trệ do thủ tục, quy hoạch, mặt bằng, vật liệu hoặc né tránh trách nhiệm. Khơi thông các động lực tăng trưởng truyền thống và tạo đột phá ở các động lực tăng trưởng mới”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ đạo.
Cùng với đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý quản lý ngân sách chặt chẽ, chống thất thu, lạm thu, nuôi dưỡng nguồn thu các hộ kinh doanh cá thể nhỏ; chống chuyển giá và lãng phí, ưu tiên nguồn lực cho đầu tư phát triển, khoa học - công nghệ, giáo dục, y tế và hạ tầng chiến lược.
Theo dõi sát lạm phát, giá cả, tỷ giá, thanh khoản, giá năng lượng và dòng vốn, điều chỉnh giá hàng hóa, dịch vụ thiết yếu có lộ trình, xử lý nghiêm đầu cơ, găm hàng, thao túng giá, cũng là yêu cầu được lãnh đạo Đảng, Nhà nước đưa ra.
Một nhiệm vụ trọng tâm khác, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, là phát huy vai trò dẫn dắt của đầu tư công, khơi thông đầu tư tư nhân và nâng cao năng lực doanh nghiệp trong nước.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, đầu tư công phải là vốn mồi để mở ra không gian phát triển, tập trung vào hạ tầng chiến lược và các công trình có sức lan tỏa cao như giao thông, cảng biển, đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị, hạ tầng số, cơ sở dữ liệu và các dự án phục vụ APEC 2027…
Đi kèm với đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý cần bảo vệ thị trường xuất khẩu, giảm lệ thuộc và nâng cao năng lực công nghiệp trong nước; bảo đảm đồng bộ an ninh năng lượng, lương thực, nguồn nước, dữ liệu và chủ quyền số.
“Không để thiếu điện, xăng dầu, nguyên liệu thiết yếu và nước cho sản xuất, đời sống trong bất kỳ tình huống nào”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, đồng thời yêu cầu đẩy nhanh các dự án nguồn và lưới điện, kho dự trữ năng lượng, điện khí, năng lượng tái tạo.
Tiếp tục tinh gọn bộ máy bên trong
Đi kèm với hoàn thiện thể chế, cải thiện môi trường kinh doanh và bảo đảm chính quyền địa phương 2 cấp vận hành thông suốt., Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý cần phát triển văn hóa, xã hội và con người, bảo đảm mọi người dân được hưởng thành quả phát triển.
“Tăng trưởng chỉ có ý nghĩa khi đi cùng việc làm, thu nhập, nhà ở, giáo dục, y tế và môi trường sống tốt hơn”, theo lời Tổng Bí thư, Chủ tịch nước.
Chỉ đạo phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và ký túc xá công nhân tại các khu công nghiệp, đô thị lớn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý riêng phát triển nhà ở cho thuê là chủ trương chung, nhưng khi triển khai cụ thể, các ngành, địa phương phải đánh giá kỹ nhu cầu thực tế, khả năng hấp thụ của thị trường và hiệu quả đầu tư; bảo đảm cân đối cung - cầu dưới sự điều tiết phù hợp của Nhà nước.
“Không triển khai kiểu phong trào, chạy theo thành tích”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước quán triệt.
Đặc biệt, người đứng đầu Đảng, Nhà nước chỉ đạo tiếp tục tinh gọn bộ máy bên trong, rà soát, sắp xếp lại, tránh chồng chéo chức năng, nhiệm vụ, khắc phục tình trạng cắt khúc, phân mảnh trong quản lý nhà nước, chậm trễ, vướng mắc trong phân cấp, phân quyền.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, cần nhanh chóng khắc phục các bất cập trong vận hành chính quyền địa phương hai cấp.
Trong xây dựng kế hoạch năm 2027, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu người đứng đầu phải trực tiếp chỉ đạo những việc lớn, việc khó, việc liên ngành và các điểm nghẽn kéo dài.
Theo yêu cầu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, phải chấm dứt tình trạng nêu khó khăn nhưng không có phương án xử lý. Việc thuộc thẩm quyền cấp nào thì cấp đó phải giải quyết, vượt thẩm quyền phải báo cáo kịp thời, kèm đề xuất cụ thể.
“Tăng trưởng là trách nhiệm chung nhưng phải gắn với trách nhiệm cá nhân của từng bộ trưởng, trưởng ngành, bí thư, chủ tịch địa phương. Đồng thời, phải khuyến khích cán bộ dám làm vì lợi ích chung, đi đôi với siết chặt kỷ luật, phòng chống tham nhũng, lãng phí, lợi ích nhóm và tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước quán triệt.
Tinh thần chung được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh là phải quyết tâm cao hơn, hành động mạnh mẽ hơn, tổ chức thực hiện quyết liệt hơn; vừa phấn đấu hoàn thành cao nhất các mục tiêu năm 2026, vừa tạo nền tảng vững chắc cho năm 2027 và cả giai đoạn phát triển mới của đất nước.
Ngày 12.5, đại diện lãnh đạo UBND xã Bù Đăng (thành phố Đồng Nai) cho biết đã làm việc với Công ty cổ phần Thủy điện Trường Sơn Bình Phước, yêu cầu doanh nghiệp này khẩn trương di dời trụ điện 110 kV không có đai ốc ngã đổ ra khỏi đất canh tác của người dân trước ngày 15.5 và tổng kiểm tra toàn bộ trụ điện đi qua địa bàn, phát hiện những sự cố để sớm khắc phục trước mùa mưa bão 2026.
Sự việc bắt nguồn từ trận mưa giông kèm gió giật chiều 27.4 tại thôn Đoàn Kết (xã Bù Đăng). Một trụ điện cao hơn 15 mét đã bất ngờ ngã đổ xuống vườn điều. May mắn thời điểm đó không có người qua lại nên không xảy ra thương vong.
Trụ điện 110 kV không có đai ốc bị ngã đổ, chân đế không được vặn cố định vào bu lông
ẢNH: HOÀNG GIÁP
Anh Điểu Lâm (người dân địa phương) bàng hoàng nhớ lại: "Khoảng 18 giờ, trời chuyển mưa giông. Khi đang ở trong nhà thì tôi nghe tiếng động rất lớn, chạy ra vườn thì thấy trụ điện đã bị ngã đổ".
Theo anh Lâm, có nhiều trụ điện qua địa bàn thôn đã được thi công từ khoảng năm 2018 nhưng đến nay vẫn chưa được kéo dây. Đáng chú ý, một số trụ điện không có đai ốc siết bu lông cố định với chân đế.
"Một số trụ thì có ốc còn một số trụ hiện trạng từ hồi lắp ráp là không có ốc. Nếu tiếp tục như vậy, không làm nữa thì sẽ rất nguy hiểm cho người dân, nhất là khi trời mưa giông. Tôi kiến nghị bên công ty sớm khắc phục", anh Điểu Lâm lo lắng.
Cùng chung nỗi sợ, chị Điểu Thị Ven, chủ vườn điều nơi trụ điện ngã đổ, cho biết mỗi lần trẻ em đi qua, chị đều phải nhắc nhở vì thấy rõ sự nguy hiểm.
"Mấy cái trụ này, nhìn lên, nhìn xuống thấy không có đủ con ốc. Nói thẳng ra là dưới chân không có con ốc luôn. Giờ mong bên thi công làm lại hoặc tháo ra để tôi còn trồng lại cây cối, để có nguồn thu nhập thêm. Để như vậy, mấy đứa nhỏ không biết, nó qua chơi rồi cũng nguy hiểm lắm", chị Ven nói.
Một trụ điện khác cũng đã bị nghiêng, có 3/4 chân trụ điện đã bị văng ra khỏi đế trụ, và cũng không có các đai ốc cố định vào bu lông
Theo ghi nhận của phóng viên Thanh Niên, cách vị trí trụ đổ khoảng 100 mét, một trụ điện khác cũng đang trong tình trạng mất an toàn, khi 3/4 chân trụ điện đã bị văng ra khỏi bu lông chân đế, chân trụ điện còn lại dù còn dính, nhưng cũng không có đai ốc siết vào để để cố định.
Theo tìm hiểu của phóng viên, các trụ điện trên thuộc dự án Nhà máy thủy điện Đức Thành (dự án tổng vốn đầu tư hơn 1.991 tỉ đồng), nằm trên địa bàn xã Phước Sơn, xã Bù Đăng (thành phố Đồng Nai) và xã Cát Tiên 2 (tỉnh Lâm Đồng). Dù triển khai nhiều năm, đến nay vẫn còn một số hạng mục chưa hoàn thiện.
Ông Trần Xuân Hiển, Phó chủ tịch UBND xã Bù Đăng (tỉnh Đồng Nai) khẳng định xã đã từng đi kiểm tra và cảnh báo về nguy cơ gãy đổ của các trụ điện này.
"Đến nay một số trụ điện này chưa hoàn thành đấu nối điện, một số trụ điện có nguy cơ nếu giông lốc lớn sẽ bị gãy đổ. Do đó địa phương cũng đề nghị chủ đầu tư sớm có biện pháp thi công hoặc có giải pháp để phòng chống các trụ điện này", ông Hiển đề nghị.
Theo biên bản làm việc giữa xã Bù Đăng và Công ty cổ phần Thủy điện Trường Sơn Bình Phước (chủ đầu tư nhà máy thủy điện nói trên) cho rằng các trụ điện bị ngã đổ là do các ốc chân đế bị lấy trộm. Một số trụ điện khác bị mất ốc chân đế cũng dẫn đến việc trụ điện bị nghiêng, không đảm bảo an toàn.
Chính quyền xã Bù Đăng cũng đã đề nghị chủ đầu tư phải tổng kiểm tra toàn bộ 22 trụ điện đi qua địa bàn xã, phát hiện sự cố để khắc phục sớm trước mùa mưa bão 2026, đồng thời có phương án hỗ trợ thiệt hại cây trồng cho người dân trước ngày 15.5.
Trong khi chờ chủ đầu tư khắc phục các tồn tại, người dân địa phương vẫn sống trong thấp thỏm, bất an khi mùa mưa bão đang đến gần. Họ không rõ có bao nhiêu trụ điện đang gặp tình trạng mất an toàn tương tự. Đồng thời, họ mong muốn các cơ quan chức năng kiểm tra, xử lý triệt để đối với các trụ điện không đảm bảo an toàn, đảm bảo tính mạng và tài sản của người dân.
