FIFA đã quyết định trao quyền đăng cai World Cup 1994 cho Mỹ, đất nước vốn được xem là “vùng sâu, vùng xa” trên bản đồ bóng đá thế giới ở thời điểm ấy. Quả thực, quyết định này đã mang tới nhiều dấu hiệu tích cực.
Sự hiếu kỳ của những khán giả Mỹ (những người vốn quen với bóng bầu dục) đã tạo ra số lượng khán giả kỷ lục. Trung bình mỗi trận đấu, những sân vận động ở Mỹ có tới 69.000 người tới theo dõi. Tổng số khán giả theo dõi giải đấu lên tới 3,6 triệu người. Tới nay (ngay cả khi World Cup được tăng lên 32 đội), đây vẫn là kỷ lục trong lịch sử giải đấu.
Người Mỹ cũng đã cho thấy sự chuyên nghiệp khi tổ chức kỳ World Cup hoành tráng bậc nhất trong lịch sử bóng đá. Lần đầu tiên, những người hâm mộ được thấy giải đấu toàn cầu hóa tới vậy bởi cách làm truyền thông quá tốt.
Bên cạnh đó, World Cup 1994 cũng là giải đấu đầu tiên, FIFA quyết định tính 3 điểm cho một trận thắng để làm tăng sự hấp dẫn. Nhưng bên cạnh những nét đẹp ấy, kỳ World Cup 1994 cũng chứng kiến những câu chuyện buồn, về tấn bi kịch không thể nào phai mờ trong lịch sử bóng đá.
Giải đấu này chứng kiến sự tàn lụi của huyền thoại, đó là Diego Maradona. Sau màn ăn mừng kiểu hít thuốc phiện ở trận gặp Hy Lạp, Diego Maradona đã lọt vào tầm ngắm của FIFA. Sau lượt đấu thứ 2 với Nigeria, ông đã bị đưa đi kiểm tra. Cuối cùng, “Cậu bé vàng” đã dương tính với ma túy.
Ông bị loại khỏi World Cup khi mà vòng bảng chưa kết thúc. Sau đó, Maradona đã bị cấm thi đấu. Sau này, tờ Telegraph còn tiết lộ chi tiết đáng chú ý, khi “Cậu bé vàng” đã làm quen với “làn khói trắng” từ 11 năm trước. Có nghĩa rằng, ông đã chơi ma túy ở giải đấu thăng hoa nhất sự nghiệp, World Cup 1986.
Bi kịch của Maradona chưa phải là đỉnh điểm. Andres Escobar đã bị bắn chết ở quê nhà sau khi khiến Colombia bị loại (vì bàn thắng phản lưới nhà trong trận đấu với Mỹ). Với những kẻ quá khích, hành động của Andres Escobar chẳng khác gì phản quốc. Sự phẫn nộ còn tăng thêm khi Colombia (khi ấy là ứng cử viên vô địch) đã bị loại ngay từ vòng bảng.
Tới tận bây giờ, cái chết của Andres Escobar vẫn là vết nhơ không thể gột rửa. Nó là bi kịch lớn nhất trong lịch sử World Cup. Bi kịch hơn khi sau này, kẻ giết hậu vệ người Colombia chỉ bị đi tù 11 năm.
Ở mức độ nhẹ nhàng hơn, cú sút phạt đền hỏng ăn của Roberto Baggio trong trận chung kết World Cup 1994 với Brazil cũng được xem là bi kịch. Đó là “bi kịch” của người hùng (đã giúp Italy lọt vào chung kết khi ghi 5 bàn sau 3 trận knock-out với Nigeria, Tây Ban Nha, Bulgaria) hóa tội đồ. Cả đất nước Italy chìm trong tấn bi kịch lịch sử.
Trong khi đó, Brazil cũng “biến hình” ở giải đấu này. Từ đội bóng nổi tiếng với lối chơi tấn công rực rỡ, Selecao bỗng trở thành đội tuyển phòng ngự. Họ bố trí nhiều tiền vệ xu hướng phòng thủ và giàu tính chiến đấu hơn là biểu diễn. Họ bước vào trận chung kết với 3 chiến thắng với cách biệt một bàn. Tới trận chung kết, Italy và Brazil đã trình diễn trận đấu tẻ nhạt, với tỷ số hòa 0-0.
Cuối cùng, Brazil đã lên ngôi sau chiến thắng ở loạt sút luân lưu, khi Roberto Baggio đá hỏng quả luân lưu cuối cùng của Italy. Đây là lần đầu tiên sau 24 năm, Brazil mới trở lại ngôi vị cao nhất bóng đá thế giới.
Trận thua 1-3 trước đội tuyển Việt Nam ở vòng loại Asian Cup 2027 đã đẩy đội tuyển Malaysia vào tình thế khó khăn khi không thể giành vé dự giải. Không chỉ là một kết quả thất vọng, thất bại này còn cho thấy rõ khoảng cách về trình độ giữa Malaysia với các đối thủ trong khu vực, đồng thời kéo theo nhiều hệ lụy từ những vấn đề tồn tại trước đó.
Theo New Straits Times, trận đấu tại sân Thiên Trường được xem là bước ngoặt khiến bóng đá Malaysia phải nhìn lại chính mình. Trước đó, chiến thắng 4-0 trước đội tuyển Việt Nam từng mang lại nhiều kỳ vọng, nhưng sau khi 7 cầu thủ nhập tịch bị phát hiện sử dụng giấy tờ không hợp lệ, kết quả này gần như không còn nhiều giá trị tham chiếu. Khi thiếu vắng những nhân tố này, đội tuyển Malaysia đã bộc lộ rõ hạn chế cả trong cách tổ chức lối chơi lẫn chất lượng đội hình.
Theo PGS.TS Zulakbal Abd Karim, màn trình diễn ngày 31.3 phản ánh đúng năng lực thực tế của đội tuyển Malaysia. Ông cho rằng dù đã sử dụng kết hợp cầu thủ nội, cầu thủ có gốc gác và cầu thủ nhập tịch, đội tuyển vẫn không thể tạo ra sự khác biệt trước đội tuyển Việt Nam.
Ông Zulakbal nhận định: "Trong trận đấu vừa qua, chúng tôi sử dụng nhiều nhóm cầu thủ nhưng vẫn không thể giành chiến thắng. Về kỹ thuật và chiến thuật, đội tuyển Malaysia đều kém hơn đội tuyển Việt Nam".
Vị chuyên gia này cũng nhấn mạnh rằng chiến thắng trước đó cần được đặt trong bối cảnh cụ thể, khi có sự góp mặt của các cầu thủ liên quan đến bê bối giấy tờ. Do đó, nếu muốn cải thiện thành tích trong ngắn hạn, Malaysia cần tiếp tục tìm kiếm và bổ sung các cầu thủ nhập tịch cũng như cầu thủ có gốc gác.
Tuy nhiên, ông cũng lưu ý đây không phải là giải pháp lâu dài: "Việc bổ sung lực lượng có thể giúp cải thiện kết quả trước mắt, nhưng để phát triển bền vững, Malaysia vẫn phải đầu tư vào đào tạo cầu thủ nội. Quá trình này cần rất nhiều thời gian".
Bên cạnh đó, bài học từ bê bối giấy tờ cũng được nhấn mạnh. Theo ông Zulakbal, Malaysia cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của FIFA trong việc xác minh hồ sơ cầu thủ, tránh lặp lại sai lầm đã gây ảnh hưởng lớn đến hình ảnh và thành tích của bóng đá nước này.
Sau cú sốc vừa qua, Malaysia đứng trước yêu cầu phải thay đổi toàn diện, từ cách xây dựng lực lượng đến chiến lược phát triển lâu dài nếu muốn sớm thu hẹp khoảng cách với các đối thủ trong khu vực, trong đó có đội tuyển Việt Nam.
Đương kim vô địch Argentina sẽ gặp Tây Ban Nha ở chung kết World Cup 2026 trên sân New York New Jersey ngày 19/7. Đội thắng sẽ được trao thêm một biểu tượng vinh quang mới - nhẫn vô địch, đánh dấu lần đầu truyền thống phổ biến trong các giải thể thao chuyên nghiệp của Mỹ xuất hiện ở một giải đấu do FIFA tổ chức.
Mỗi chiếc nhẫn thuộc bộ sưu tập giới hạn gồm 2.026 sản phẩm được đánh số riêng, lấy cảm hứng từ năm diễn ra giải đấu. Trong đó, 30 chiếc sẽ được trao cho đội vô địch, còn 1.996 chiếc được phát hành dưới dạng sản phẩm chính thức có bản quyền để người hâm mộ trên toàn thế giới có cơ hội sở hữu một kỷ vật của World Cup 2026.
Một mặt của chiếc nhẫn khắc hình Cup vàng World Cup, trong khi mặt còn lại sẽ được thiết kế riêng theo bản sắc của đội tuyển vô địch. Mỗi chiếc nhẫn đều có số thứ tự riêng, được chế tác theo kích cỡ của từng người nhận và đi kèm giấy chứng nhận chính hãng.
Ngay sau trận chung kết, đội trưởng và HLV trưởng của đội vô địch sẽ được trao những chiếc nhẫn tạm thời để đánh dấu khoảnh khắc đăng quang. Sau đó, toàn bộ 30 chiếc nhẫn dành cho đội chiến thắng sẽ được hoàn thiện theo thông số cá nhân trước khi trao chính thức, nhằm đảm bảo vừa vặn và trở thành kỷ vật lưu giữ thành tích lịch sử của các nhà vô địch.
Việc FIFA đưa nhẫn vào hệ thống phần thưởng của World Cup được xem là sự tiếp thu truyền thống lâu đời trong thể thao Bắc Mỹ. Tại các giải nhà nghề lớn như bóng rổ (NBA), bóng bầu dục NFL, bóng chày MLB hay khúc côn cầu trên băng (NHL), đội vô địch không chỉ nâng Cup mà còn nhận nhẫn kỷ niệm được chế tác riêng cho từng thành viên. Chiếc nhẫn được trao cho cầu thủ, ban huấn luyện và nhiều thành viên của CLB như một vật lưu giữ thành tích cá nhân, bởi chiếc Cup chỉ có một bản thuộc về đội bóng.
Khác với huy chương do ban tổ chức trao ngay sau trận đấu, nhẫn vô địch thường được thiết kế và chế tác trong nhiều tháng sau khi mùa giải kết thúc. Mỗi chiếc đều mang dấu ấn riêng của đội đăng quang, từ logo, Cup, thành tích mùa giải đến tên và số áo của từng cầu thủ. NBA mô tả những chiếc nhẫn này là cách kể lại "câu chuyện của cả mùa giải", lưu giữ hành trình, thành phố và bản sắc của nhà vô địch.
Lễ trao nhẫn cũng là một nghi thức quen thuộc trong thể thao Mỹ. Ở NBA hay NFL, các đội thường tổ chức "Ring Night" ngay trước trận đấu đầu tiên của mùa giải mới để trao nhẫn cho cầu thủ và ban huấn luyện, đồng thời kéo cờ vô địch lên mái sân vận động. Sự kiện này được xem là khoảnh khắc khép lại mùa giải trước và mở ra hành trình bảo vệ ngôi vương.
Ngoài việc lần đầu trao nhẫn cho đội đăng quang, chung kết World Cup 2026 còn ghi dấu cột mốc lịch sử khác khi FIFA lần đầu tổ chức chương trình biểu diễn giữa hiệp của trận chung kết, mô phỏng mô hình Halftime Show nổi tiếng của Super Bowl.
Chương trình kéo dài khoảng 11 phút, chưa tính thời gian chuẩn bị sân khấu, với sự góp mặt của Justin Bieber, Madonna, Shakira và BTS trong vai trò nghệ sĩ chính. Bên cạnh đó còn có Burna Boy, nhạc trưởng Gustavo Dudamel, dàn hợp xướng PS22 Chorus cùng các nhân vật của Sesame Street và The Muppets. Buổi biểu diễn do tổ chức Global Citizen phối hợp với FIFA sản xuất, dưới sự cố vấn sáng tạo của Chris Martin - giọng ca chính ban nhạc Coldplay.
Theo FIFA, Halftime Show không chỉ là màn trình diễn giải trí mà còn nhằm gây quỹ cho FIFA Global Citizen Education Fund, sáng kiến hướng tới huy động 100 triệu USD để mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục và bóng đá cho trẻ em trên toàn thế giới. Mỗi vé bán ra tại World Cup 2026 sẽ đóng góp 1 USD cho quỹ này.
Việc bổ sung chương trình biểu diễn giữa hiệp cùng lễ bế mạc quy mô lớn cho thấy FIFA đang đưa nhiều yếu tố giải trí đặc trưng của thể thao Mỹ vào ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh, trong kỳ World Cup đầu tiên có 48 đội tuyển tham dự và được tổ chức tại ba quốc gia Mỹ, Canada và Mexico.
Tại bảng I, đội tuyển Iraq đã nhận thất bại đậm đà 1-4 trước Na Uy trong trận ra quân bảng I World Cup 2026 diễn ra vào sáng 17/6 (giờ Việt Nam). Dù thi đấu đầy nỗ lực, nhưng đội bóng Tây Á đã không thể ngăn cản siêu sao Erling Haaland lập cú đúp bàn thắng cùng pha lập công của Ostigard và pha đốt lưới nhà của Aymen Hussein.
Chỉ ít giờ sau, đến lượt một đội bóng Tây Á khác là Jordan cũng để thua cách biệt 1-3 trước đội tuyển Áo ở trận ra quân bảng J. Đây là chiến thắng đầu tiên của Áo tại World Cup kể từ năm 1990, giúp họ có cùng 3 điểm với Argentina nhưng xếp thứ hai do thua hiệu số.
Jordan sẽ phải cải thiện thành tích trước các đối thủ châu Âu khi đã trải qua 8 trận liên tiếp không thắng trước những đại diện UEFA. Đáng chú ý, hai trận thua của Iraq và Jordan khiến chuỗi trận bất bại ấn tượng trước đó của các đội bóng châu Á chính thức sụp đổ.
Tính đến ngày 17/6, 8 trong số 9 đội tuyển châu Á ra quân, giành được 2 trận thắng, 4 trận hòa và 2 trận thua. Hàn Quốc và Australia là hai đội bóng thành công nhất khi giành trọn 3 điểm khi đối đầu với các đối thủ mạnh, lần lượt là CH Séc và Thổ Nhĩ Kỳ.
Cả Hàn Quốc và Australia gần như cầm chắc tấm vé đi tiếp vào vòng 1/16 sau khi giành trọn 3 điểm trong trận mở màn, khi vòng bảng World Cup 2026 sẽ giành cơ hội đi tiếp cho hai đội đứng đầu bảng và 8 đội xếp thứ ba có thành tích tốt nhất.
Nhật Bản, Qatar, Iran và Saudi Arabia cũng là những đội bóng xuất sắc cầm hòa trước các đối thủ mạnh đến từ các châu lục khác. Hiện còn duy nhất Uzbekistan là đội bóng chưa thi đấu và người hâm mộ châu Á kỳ vọng đoàn quân của HLV Fabio Cannavaro sẽ làm nên bất ngờ trước Colombia trong trận đấu mở màn diễn ra vào sáng mai (09h ngày 18/6, giờ Việt Nam).
Dù đã có hai trận thua, nhưng màn trình diễn của các đội bóng châu Á tại World Cup 2026 được truyền thông thế giới đánh giá rất cao. Không còn hình ảnh các đại diện châu Á bước vào World Cup với tâm thế của những đội bóng yếu hơn. Thay vào đó, họ liên tục cạnh tranh sòng phẳng với các đối thủ đến từ châu Âu, Nam Mỹ và châu Phi.
