Bộ tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) ngày 2/6 cho biết tàu dầu không chở theo hàng M/T Lexie treo cờ Botswana đã “phớt lờ nhiều cảnh báo liên tiếp” trong suốt 24 giờ, khi di chuyển từ vùng biển quốc tế tới đảo Kharg của Iran. Máy bay quân sự Mỹ sau đó đã “vô hiệu hóa con tàu bằng cách phóng tên lửa Hellfire vào phòng máy”.
Đảo Kharg nằm trong vịnh Ba Tư, cách bờ biển Iran khoảng 25 km, cách eo biển Hormuz hơn 480 km. Các cơ sở tại Kharg có công suất xử lý 7 triệu thùng dầu mỗi ngày và khoảng 90% lượng dầu thô xuất khẩu của Iran đi qua hòn đảo.
CENTCOM không nêu rõ vụ tấn công có gây thương vong đối với thủy thủ đoàn trên tàu Lexie hay không. Theo thông cáo của CENTCOM, 6 tàu đã bị vô hiệu hóa và 122 tàu đã phải chuyển hướng kể từ khi lệnh phong tỏa cảng có hiệu lực vào tháng 4.
Lực lượng Mỹ hôm 29/5 vô hiệu hóa tàu hàng treo cờ Gambia sau khi tàu này không tuân thủ các yêu cầu của họ, theo CENTCOM.
Ngày 8/5, quân đội Mỹ khai hỏa vào các ống khói của hai tàu chở dầu treo cờ Iran để buộc chúng dừng lại. Ngày 6/5, chiến đấu cơ Mỹ bắn vào bánh lái của tàu treo cờ Iran bằng pháo 20 mm, khiến con tàu mất khả năng điều khiển.
Hồi giữa tháng 4, một tàu treo cờ Iran cố vượt lệnh phong tỏa và bỏ qua nhiều cảnh báo từ tàu khu trục Mỹ, theo thông tin CENTCOM công bố vào thời điểm đó. Cuối cùng, chiến hạm Mỹ yêu cầu thủy thủ đoàn sơ tán khỏi phòng máy trước khi bắn nhiều phát đạn từ pháo hạm cỡ 127 mm vào vị trí này.
Eo biển Hormuz là tuyến vận tải chiến lược, nơi trung chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu khí toàn cầu. Iran đã gần như phong tỏa eo biển từ đầu chiến sự, buộc các tàu thương mại xin phép hoặc nộp phí để đi qua và cấm các phương tiện có liên hệ với Mỹ, Israel cùng những bên tham gia xung đột.
Hải quân Mỹ từ ngày 13/4 thực thi lệnh phong tỏa bên ngoài vịnh Oman, cảnh báo sẽ bắt giữ mọi tàu hàng đến hoặc rời đi từ cảng Iran, cũng như đã nộp phí cho Tehran.
Dù lệnh ngừng bắn có hiệu lực từ 8/4 vẫn được duy trì, Washington và Tehran chưa đạt thỏa thuận gia hạn thỏa thuận và mở cửa eo biển Hormuz. Cuộc đàm phán giữa hai bên hiện rơi vào bế tắc do Israel tấn công vào ngoại ô thủ đô Lebanon, động thái mà Iran cho rằng “vi phạm lệnh ngừng bắn trên mọi mặt trận”.
Các tín đồ Công giáo trên thế giới kỷ niệm lễ Phục sinh trong bối cảnh xung đột giữa Mỹ và Israel với Iran bắt đầu từ ngày 28.2 đã lan rộng toàn khu vực, gây chấn động nền kinh tế toàn cầu.
"Chúng ta đang dần quen với bạo lực, cam chịu và trở nên thờ ơ. Thờ ơ trước cái chết của hàng ngàn người, trước những hậu quả của hận thù và chia rẽ do xung đột", AFP dẫn lời Giáo hoàng Leo XIV nói với đám đông tại quảng trường Thánh Peter ở Vatican.
Người đứng đầu giáo hội cũng kêu gọi một buổi cầu nguyện tại Vatican vào ngày 11.4.
Ông bày tỏ lòng kính trọng đối với người tiền nhiệm của mình, cố Giáo hoàng Francis, người lần cuối xuất hiện trước công chúng vào Chúa nhật Phục sinh năm ngoái vài giờ trước khi qua đời.
Khác với truyền thống của những người tiền nhiệm, ông không trực tiếp đề cập bất kỳ quốc gia hay khu vực nào đang vướng vào khủng hoảng.
Giáo hoàng Leo XIV đã nhiều lần kêu gọi hòa bình ở Trung Đông và tuần này trực tiếp thúc giục Tổng thống Mỹ Donald Trump tìm một "lối thoát".
Trong thông điệp lễ Phục sinh, Giáo hoàng đã nói về "một thế giới bị tàn phá bởi chiến tranh, nhuốm màu thù hận và sự thờ ơ khiến chúng ta cảm thấy bất lực trước cái ác". Trước đó, ông nói rằng "Chúa từ chối lời cầu nguyện của những nhà lãnh đạo gây chiến", nhưng không đề cập cụ thể.
Tại Jerusalem, những con hẻm của thành phố cổ chìm trong im lặng, trống vắng do cuộc xung đột của Israel ở Dải Gaza và cuộc chiến ở Trung Đông. Chính quyền Israel đã hạn chế nghiêm ngặt việc tiếp cận nhà thờ Mộ Thánh, nơi các tín đồ tưởng niệm sự đóng đinh và phục sinh của Chúa Giê-su, vì lý do an ninh.
Tại Lebanon, các khu vực có đa số người theo đạo Công giáo ở phía nam đang bị mắc kẹt trong cuộc xung đột giữa Israel và phong trào Hezbollah được Iran hậu thuẫn.
Xung đột cũng ảnh hưởng đến cuộc sống của các cộng đồng thiểu số Công giáo tại các khu vực khác ở Trung Đông.
Tại Dubai (UAE), các buổi lễ đã bị hủy bỏ cho đến khi có thông báo mới vì lý do an ninh. Tại Damascus (Syria), các nhà lãnh đạo Công giáo cho biết lễ Phục sinh sẽ chỉ được tổ chức trong các buổi thánh lễ, sau vụ tấn công vào một thị trấn Công giáo ở miền trung Syria.
Việc Thủ tướng Anh Keir Starmer tuyên bố từ chức chủ tịch Công đảng Anh - và rồi đây cả thủ tướng Anh - làm cho nhìn nhận về 10 năm Brexit và cảm nhận về hệ lụy của 10 năm Brexit thêm ảm đạm. Bởi đây là khoảng thời gian đầy ảo tưởng về Brexit.
Brexit được kỳ vọng thoát khỏi những xiềng xích của EU sẽ giúp nước này phát triển trở thành "Nước Anh toàn cầu thịnh vượng". Nhưng rồi thực tiễn trong 10 năm qua đã buộc đảo quốc phải chịu 3 trải nghiệm cay đắng.
Thứ nhất, đảo quốc tự do thật sau khi ra khỏi EU nhưng giới kinh tế bị tổn hại nặng nề bởi chi phí tăng rất cao về thủ tục hải quan, kiểm tra và kiểm soát ở biên giới và về khác biệt tiêu chuẩn, tiêu chí, chuẩn mực áp dụng cho sản xuất và cung ứng, hàng hóa và dịch vụ giữa Anh với các đối tác kinh tế và thương mại ở châu Âu.
Thứ hai, Brexit giúp chủ quốc có lại chủ quyền quốc gia hoàn toàn nhưng lại đẩy đảo quốc vào nghịch cảnh đầy bi hài. Số lượng công dân từ các quốc gia thành viên EU đến nước Anh giảm đáng kể nhưng người nhập cư từ nơi khác trên thế giới đến nước Anh lại tăng mạnh. Vấn đề người nước ngoài nhập cư trở thành nan giải hơn trước Brexit đối với đảo quốc và khiến nội bộ chính trường và xã hội nước Anh bị phân rẽ còn sâu sắc hơn trước Brexit.
Thứ ba, Brexit làm đảo quốc suy giảm tăng trưởng kinh tế, chi phí sinh hoạt của người dân tăng cao, sự nuối tiếc thời còn trong EU bộc lộ ngày càng rõ, đặc biệt ở giới trẻ. Nước Anh sa sút ảnh hưởng quốc tế và suy giảm thịnh vượng. EU mất một thành viên lớn nhưng nhờ ảo tưởng trên đảo quốc mà củng cố được nội bộ liên minh.
Về phía đảng Dân chủ, hạ nghị sĩ Al Green (79 tuổi), người đã giữ chức trong 11 nhiệm kỳ, thất bại trước hạ nghị sĩ Christian Menefee (38 tuổi). Theo Đài NBC News, cuộc đối đầu hy hữu giữa 2 nghị sĩ đương nhiệm này bắt nguồn từ việc bản đồ bầu cử ở Texas được vẽ lại theo đề xuất của đảng Cộng hòa. Điều này khiến khu vực bầu cử số 9 của ông Al Green bị thay đổi có lợi cho đảng Cộng hòa, buộc ông phải đối đầu với ông Menefee tại khu vực bầu cử số 18, vốn là "thành trì" của đảng Dân chủ.
Điểm chung của cả 2 nghị sĩ là lập trường phản đối Tổng thống Donald Trump. Ông Green từng bị đuổi khỏi nghị trường quốc hội khi bày tỏ bất bình trong những lần ông Trump đọc thông điệp liên bang. Trong khi đó, ông Menefee từng kiện chống lại chính quyền ông Trump khi còn là luật sư đại diện hạt Harris ở Texas. Ông Menefee mới nhậm chức đầu năm nay, sau khi giành chiến thắng trong cuộc bầu cử bổ sung để thay thế cố hạ nghị sĩ Sylvester Turner.
Đối với cuộc bầu cử sơ bộ của đảng Cộng hòa, Tổng chưởng lý Texas Ken Paxton (64 tuổi), người được ông Trump ủng hộ, đánh bại thượng nghị sĩ John Cornyn (74 tuổi) để giành đề cử của đảng trong cuộc đua vào Thượng viện. Giới quan sát nhận định việc Tổng thống Trump công khai ủng hộ vào giai đoạn nước rút đã góp phần lớn giúp ông Paxton giành chiến thắng.
