Theo The Washington Post ngày 24.4, Bộ Ngoại giao Mỹ tuyên bố: “Tổng thống Donald Trump đã khẳng định rõ ràng rằng Nga được hoan nghênh tham dự tất cả các cuộc họp G20, trong bối cảnh Mỹ sẽ tập trung tổ chức một hội nghị thượng đỉnh thành công và hiệu quả”.
Quan chức chính quyền Mỹ nói rằng hiện chưa gửi lời mời chính thức, thế nhưng Nga là một thành viên G20 và sẽ được mời đến dự những cuộc gặp cấp bộ trưởng và hội nghị thượng đỉnh của những lãnh đạo.
Trả lời phóng viên ngày 23.4, ông Trump nói ông không biết về bất kỳ lời mời nào. “Tôi không biết thông tin ông ấy (Putin) sẽ đến. Thật lòng thì tôi cho rằng ông ấy sẽ không đến”, ông Trump nói, nêu thêm nếu ông Putin thực sự đến thì “sẽ rất hữu ích”, AFP đưa tin.
Giới chức Nga hôm 23.4 nói rằng ông Putin đã được mời tham dự hội nghị thượng đỉnh G20, sẽ được tổ chức ở khu nghỉ dưỡng của ông Trump tại thành phố Miami (bang Florida, Mỹ) vào tháng 12. Tuy nhiên, chưa rõ liệu lãnh đạo Nga có tham dự hay không.
“Nga đã tham gia mọi hội nghị thượng đỉnh ở cấp độ phù hợp. Quyết định hình thức tham gia của chúng tôi sẽ được đưa ra vào thời điểm gần hội nghị”, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết.
Tổng thống Putin đã không tham dự hội nghị thượng đỉnh G20 kể từ năm 2019, một phần do ảnh hưởng từ đại dịch Covid-19 và sau đó là cuộc xung đột Nga – Ukraine.
G20 là diễn đàn liên chính phủ bao gồm đại diện của 19 nền kinh tế lớn nhất thế giới, cùng 2 tổ chức khu vực là Liên minh châu Âu (EU) và Liên minh châu Phi (AU). Hội nghị thượng đỉnh được tổ chức hằng năm là dịp để lãnh đạo trao đổi về những vấn đề cấp bách toàn cầu.
Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth ngày 5.5 khẳng định Mỹ "không tìm kiếm một cuộc chiến" về eo biển Hormuz, và thỏa thuận ngừng bắn với Iran vẫn còn hiệu lực, theo AFP.
Tuy nhiên, ông Hegseth nhấn mạnh bất kỳ cuộc tấn công nào vào tàu thương mại sẽ gặp phải phản ứng "tàn khốc".
Ông Hegseth đưa ra cảnh báo trên trong ngày thứ hai quân đội Mỹ triển khai Dự án Tự do nhằm hỗ trợ những tàu mắc kẹt ra khỏi eo biển Hormuz.
Ngoài ra, Chủ tịch Hội đồng tham mưu trưởng liên quân Mỹ Dan Caine ngày 5.5 nói rằng lực lượng Mỹ sẵn sàng nối lại các hoạt động chiến đấu quy mô lớn chống lại Iran nếu được lệnh.
Trong ngày đầu tiên triển khai Dự án Tự do, Chỉ huy Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) Brad Cooper hôm 4.5 tuyên bố lực lượng của họ đã đánh chặn tên lửa và máy bay không người lái do Iran phóng, đồng thời phá hủy 6 tàu nhỏ của Iran đe dọa hoạt động vận chuyển hàng hải ở eo biển Hormuz. Phía Iran đã phủ nhận những tàu nhỏ của mình bị phá hủy.
Lực lượng Mỹ và Israel đã phát động cuộc chiến chống lại Iran vào ngày 28.2, dẫn tới việc Tehran gần như đóng cửa eo biển Hormuz, tuyến đường quan trọng cho xuất khẩu dầu khí. Sau đó, lực lượng Mỹ đã phong tỏa các cảng của Iran.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gia hạn vô thời hạn lệnh ngừng bắn ban đầu kéo dài hai tuần, từ ngày 8.4, nhưng cuộc xung đột, và những hậu quả kinh tế lan rộng của cuộc chiến này, vẫn chưa được giải quyết.
Tướng Caine cho hay hiện có "22.500 thủy thủ trên hơn 1.550 tàu thương mại đang mắc kẹt ở vịnh Ba Tư, không thể di chuyển".
Ông Cooper hôm 4.5 nhấn mạnh Mỹ không trực tiếp hộ tống các tàu thương mại mà thay vào đó đã dọn sạch một tuyến đường an toàn qua eo biển Hormuz và sau đó thiết lập các lớp phòng thủ đa tầng bao gồm tàu chiến, máy bay và tác chiến điện tử để đối phó với bất kỳ mối đe dọa nào, theo AFP.
Bộ trưởng Hegseth ngày 5.5 khẳng định Mỹ đã thành công trong việc đảm bảo hành lang an toàn qua tuyến đường thủy quan trọng này, và hàng trăm tàu thương mại đang xếp hàng để đi qua.
Quân đội Mỹ hôm 4.5 tuyên bố 2 tàu buôn treo cờ Mỹ đã vượt qua eo biển Hormuz với sự hỗ trợ của các tàu khu trục Mỹ.
Iran đã phủ nhận tuyên bố trên của Mỹ, dù công ty vận tải biển Maersk thông báo tàu Alliance Fairfax, một tàu mang cờ Mỹ, đã rời vịnh Ba Tư dưới sự hộ tống của quân đội Mỹ hôm 4.5, theo Reuters.
Các cuộc giao tranh giữa Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) và Hezbollah trở nên dữ dội hơn vào ngày 26/5, sau khi Thủ tướng Benjamin Netanyahu ra lệnh cho quân đội Israel tấn công mạnh hơn vào nhóm vũ trang này trên khắp Lebanon. "Chúng tôi sẽ tăng cường độ tấn công và đánh bại toàn diện Hezbollah", ông Netanyahu nói.
IDF cùng ngày cho biết đã tập kích hơn 100 địa điểm của Hezbollah trên khắp miền nam và miền đông Lebanon, nhắm vào kho đạn, sở chỉ huy và điểm quan sát mà đối phương sử dụng để tấn công binh sĩ và người dân ở miền bắc Israel.
Hãng thông tấn nhà nước Lebanon NNA đưa tin 12 người thiệt mạng trong một vụ tấn công của Israel nhằm vào làng Mashghara ở miền đông nước này, trong đó có một số nạn nhân là thành viên một gia đình.
Hezbollah cho biết đã phóng rocket, nã pháo và dùng drone tập kích binh sĩ, phương tiện chiến đấu của Israel di chuyển dọc sông Litani về phía làng Yohmor al-Shaqif và Zawtar al-Sharqieh, tỉnh Nabatieh. Kênh Al-Manar của Hezbollah đưa tin nhóm này đã đẩy lùi các đợt tiến công dọc sông.
IDF những ngày qua tăng tần suất tấn công vào thành phố Nabatieh và các khu vực khác thuộc tỉnh cùng tên, nơi sông Litani chảy qua. Quân đội Israel ngày 26/5 cảnh báo người dân tại Nabatieh sơ tán trước khi không kích thành phố này.
Sông Litani nằm cách biên giới Israel - Lebanon khoảng 30 km về phía bắc. Giới chức Israel cuối tháng 3 tuyên bố muốn kiểm soát khu vực ở Lebanon trải rộng từ biên giới tới phía nam con sông này nhằm lập vùng đệm phòng thủ.
Các cuộc đụng độ diễn ra bất chấp lệnh ngừng bắn giữa Israel và Lebanon đang có hiệu lực. Phái đoàn Israel và Lebanon dự kiến gặp nhau để đàm phán trực tiếp tại thủ đô Washington, Mỹ vào ngày 29/5.
Thỏa thuận ngừng bắn Israel - Lebanon bị đánh giá là dường như ngày càng trở nên không thực tế, làm phức tạp thêm nỗ lực khôi phục hòa bình tại Trung Đông khi Iran muốn chấm dứt giao tranh trên mọi mặt trận, trong đó có ở Lebanon.
Israel tuyên bố sẽ chỉ rút quân khi Hezbollah không còn gây ra mối đe dọa cho cư dân các thị trấn miền bắc nước này. Hezbollah khẳng định sẽ tiếp tục chiến đấu cho tới khi IDF rời khỏi Lebanon và chấm dứt các cuộc không kích hàng ngày.
Xung đột giữa Israel và Hezbollah bùng phát ngày 2/3, sau khi nhóm vũ trang tại Lebanon tấn công nước láng giềng để trả đũa cho cái chết của cố lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. IDF sau đó phát động chiến dịch tấn công trên bộ vào Lebanon, khiến hơn một triệu người tại miền nam nước này phải di tản.
Giao tranh tới nay đã khiến 3.185 người thiệt mạng, hơn 9.600 người bị thương tại Lebanon. Văn phòng Thủ tướng Israel cho biết 23 binh sĩ, một nhà thầu quân sự và hai thường dân nước này thiệt mạng.
5 nguồn thạo tin ngày 17/4 tiết lộ với Reuters rằng Mỹ tới nay chưa giao một số lô hàng được châu Âu mua theo Chương trình Bán vũ khí cho nước ngoài (FMS). Trong các lô hàng này có nhiều loại khí tài khác nhau, một số được dùng cho cả mục đích tấn công lẫn phòng thủ.
Các quan chức Mỹ đã thông báo cho phía châu Âu về việc nhiều lô hàng vũ khí có thể bị hoãn bàn giao. Theo các nguồn tin, những nước ở khu vực Baltic và Scandinavia nằm trong danh sách đối tác châu Âu bị ảnh hưởng bởi tình trạng trên.
Bộ Quốc phòng Estonia và Litva ngày 17/4 cho biết Mỹ đã thông báo cho hai nước này về khả năng chậm trễ trong việc giao thiết bị quân sự vì xung đột với Iran. Một số quan chức châu Âu phàn nàn rằng tình trạng trên đang đặt họ vào tình thế khó khăn.
Một phát ngôn viên Lầu Năm Góc từ chối bình luận về thông tin, viện dẫn lý do "bảo mật tác chiến", nhưng tuyên bố "quân đội Mỹ mạnh nhất thế giới, chúng tôi đảm bảo rằng lực lượng Mỹ cùng các đồng minh và đối tác có những thứ họ cần để chiến thắng".
Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump đã thúc đẩy các đồng minh NATO tại châu Âu mua thêm nhiều vũ khí do nước này sản xuất, trong đó có qua chương trình FMS. Đây là một phần trong nỗ lực chuyển trách nhiệm phòng thủ chung châu Âu từ Mỹ sang các đối tác ở đây.
Tuy nhiên, việc giao hàng nhiều lần bị trì hoãn khiến các nước châu Âu thất vọng. Một số quốc gia đang xem xét chuyển sang những hệ thống vũ khí được chế tạo tại châu Âu.
Các quan chức Mỹ cho rằng số vũ khí bị hoãn giao cần cho chiến dịch tại Trung Đông, đồng thời chỉ trích châu Âu vì không giúp Mỹ và Israel mở lại eo biển Hormuz.
Trước xung đột hiện tại với Iran, Mỹ đã chuyển lượng vũ khí trị giá hàng tỷ USD, trong đó có pháo, đạn và tên lửa chống tăng cho Ukraine từ năm 2022 và Israel khi nước này bắt đầu chiến dịch tấn công Dải Gaza vào năm 2023.
Sau khi chiến sự bùng phát ngày 28/2, Iran phóng hàng trăm tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái (UAV) vào các nước vùng Vịnh. Phần lớn trong số này bị đánh chặn, chủ yếu bằng đạn PAC-3 của tổ hợp Patriot mà Ukraine cần để đối phó đòn tập kích từ Nga.
