Sau 2 ngày xét xử, chiều 1/7, TAND tỉnh Lâm Đồng (cơ sở 1) tuyên án đối với các bị cáo trong vụ án Nhận hối lộ, Đưa hối lộ và Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng xảy ra tại Sở GD&ĐT tỉnh Bình Thuận (cũ) liên quan đến Công ty CP Tiến bộ Quốc tế (AIC).
HĐXX đã tuyên phạt bị cáo Phan Đoàn Thái, nguyên Giám đốc Sở GD&ĐT tỉnh Bình Thuận (cũ) 15 năm tù về tội Nhận hối lộ.
Bị cáo Nguyễn Thị Thanh Nhàn, Tổng Giám đốc Công ty AIC, bị tuyên 11 năm tù về tội Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng; Nguyễn Hồng Sơn, Phó Tổng Giám đốc Công ty AIC, lĩnh 22 năm tù về các tội Đưa hối lộ và Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng.
Bị cáo Bùi Đình Thoa bị tuyên phạt 3 năm tù; Nguyễn Ngọc Cường lĩnh 3 năm tù hưởng án treo, cùng về tội Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng.
Theo cáo trạng, thực hiện đề án dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc dân giai đoạn 2008-2020, Sở GD&ĐT Bình Thuận (nay là Sở GD&ĐT tỉnh Lâm Đồng) triển khai 3 gói thầu mua sắm thiết bị phòng học thông minh trong các năm 2016 và 2017, tổng giá trị hơn 27,2 tỷ đồng.
Trước khi triển khai gói thầu năm 2016, đại diện Công ty AIC đã gặp ông Phan Đoàn Thái để nhờ tạo điều kiện tham gia và trúng thầu. Sau khi đồng ý, ông Thái chỉ đạo cấp dưới là Bùi Đình Thoa, Trưởng Phòng Kế hoạch Tài chính, và Nguyễn Ngọc Cường, nhân viên Phòng Kế hoạch Tài chính, phối hợp, tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong quá trình đấu thầu.
Bản án xác định, biết chủ trương mua sắm thiết bị phòng học thông minh tại Bình Thuận, Nguyễn Thị Thanh Nhàn đã chỉ đạo sử dụng Công ty AIC cùng các công ty trong hệ sinh thái làm “quân xanh” tham gia dự thầu, qua đó giúp AIC trúng cả 3 gói thầu trên.
Kết quả định giá cho thấy giá trị thực tế của thiết bị tại thời điểm nghiệm thu thấp hơn nhiều so với giá đã thanh toán. Cụ thể, gói thầu năm 2016 chênh lệch hơn 6,18 tỷ đồng; gói thầu năm 2017 chênh lệch hơn 5,78 tỷ đồng; gói thầu dành cho 10 trường THCS thuộc các xã nông thôn mới chênh lệch hơn 938 triệu đồng. Tổng thiệt hại được xác định hơn 12,9 tỷ đồng.
Sau khi Công ty AIC trúng thầu, đại diện doanh nghiệp đã hai lần đưa cho ông Phan Đoàn Thái tổng cộng 2,4 tỷ đồng. Bị cáo Bùi Đình Thoa nhận 135 triệu đồng, còn Nguyễn Ngọc Cường nhận 8 triệu đồng.
Nhiều người ban đầu chỉ cá cược vài trận cho vui, nhưng sau đó thua liên tiếp, dẫn đến vay mượn tiền để gỡ gạc. Hậu quả là không ít gia đình xảy ra mâu thuẫn, vợ chồng cãi vã, kinh tế kiệt quệ, thậm chí phải bán tài sản hoặc rơi vào cảnh nợ nần chồng chất.
Theo tôi, ngoài người tham gia cá độ thì những người cho vay tiền cũng góp phần tạo điều kiện để hoạt động này diễn ra. Vì vậy, tôi muốn hỏi: Nếu một người biết rõ bên vay mượn tiền nhằm mục đích cá độ bóng đá trái phép nhưng vẫn đồng ý cho vay thì có bị xử phạt hoặc phải chịu trách nhiệm pháp lý hay không?
Đặc biệt, trong thời gian diễn ra World Cup 2026, nếu người cho vay biết rõ khoản tiền được sử dụng để cá độ bóng đá mà vẫn cho vay thì họ có thể bị xử lý như thế nào theo quy định của pháp luật?
Luật sư tư vấn:
Nếu người cho vay biết rõ hoặc có căn cứ để biết rằng người vay sẽ sử dụng số tiền vay được vào việc cá độ bóng đá trái phép nhưng vẫn đồng ý cho vay, thì hành vi này không đơn thuần là quan hệ vay mượn dân sự thông thường. Tùy theo tính chất, mức độ vi phạm và hậu quả xảy ra, người cho vay có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc thậm chí bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Cụ thể như sau:
Trường hợp bị xử phạt vi phạm hành chính
Nếu việc cho vay tiền nhằm phục vụ hoạt động cá độ bóng đá trái phép chưa đến mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự, người cho vay có thể bị xử phạt tiền từ 2 triệu đồng đến 5 triệu đồng theo quy định tại điểm a khoản 3 Điều 36 Nghị định 282/2025/NĐ-CP.
Trường hợp bị truy cứu trách nhiệm hình sự
Trong trường hợp người vay sử dụng số tiền vay được để cá độ bóng đá trái phép và bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Đánh bạc, theo Điều 321 Bộ luật Hình sự, thì người cho vay cũng có thể phải chịu trách nhiệm hình sự với vai trò đồng phạm nếu chứng minh được họ biết rõ mục đích vay tiền là để đánh bạc nhưng vẫn cho vay.
Bởi lẽ, việc cung cấp tiền cho người khác thực hiện hành vi đánh bạc trái phép được xem là hành vi tạo điều kiện vật chất cho việc phạm tội. Theo quy định tại khoản 3 Điều 17 Bộ luật Hình sự, trong trường hợp này, người cho vay có thể bị xác định là người giúp sức trong vụ án và phải chịu trách nhiệm hình sự tương ứng với vai trò đồng phạm của mình.
Về hình phạt đối với tội này, được quy định như sau:
1. Người nào đánh bạc trái phép dưới bất kỳ hình thức nào được thua bằng tiền hay hiện vật trị giá từ 5 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng hoặc dưới 5 triệu đồng nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc hành vi quy định tại Điều 322 của Bộ luật này hoặc đã bị kết án về tội này hoặc tội quy định tại Điều 322 của Bộ luật này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 100 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 3 năm đến 7 năm:
a) Có tính chất chuyên nghiệp;
b) Tiền hoặc hiện vật dùng đánh bạc trị giá 50 triệu đồng trở lên;
c) Sử dụng mạng internet, mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử để phạm tội;
d) Tái phạm nguy hiểm.
3. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 50 triệu đồng.
Lưu ý: Không phải cứ cho người khác vay tiền rồi người đó mang đi cá độ bóng đá thì người cho vay đều bị xử phạt. Chỉ khi người cho vay biết rõ mục đích vay tiền là để đánh bạc trái phép nhưng vẫn hỗ trợ, tạo điều kiện về tài chính cho hành vi này thì mới có thể bị xử phạt hành chính hoặc bị xem xét trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật.
