Nguyễn Quỳnh Thư (28 tuổi), ngụ tại đường 3 Tháng 2 P.Hòa Hưng (TP.HCM), cho biết mục tiêu đi làm của nhiều người trẻ là kiếm tiền và ổn định cuộc sống. Nhưng với cô, thu nhập mỗi tháng lại dành phần nhiều cho việc giải tỏa áp lực công việc sau những giờ làm việc căng thẳng.
Thư nói những áp lực này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần mà còn tác động đến chất lượng cuộc sống.
“Có nhiều lúc mình rơi vào trạng thái mệt mỏi, dễ bật khóc vì công việc. Sau những ngày căng thẳng, mình thường đi cà phê một mình, massage hoặc tìm một không gian yên tĩnh để thả lỏng. Mình chỉ muốn đầu óc nhẹ hơn một chút”, Thư nói.
Tại một spa trên đường Nguyễn Hoàng, P.An Khánh (TP.HCM), không khó để bắt gặp những khách hàng trẻ tìm đến. Phạm Trần Uyên Vy (23 tuổi), ngụ ở đường 8 P.Thủ Đức (TP.HCM), cho biết ban đầu những khoản chi này chỉ mang tính tạm thời. Nhưng dần dần, chúng trở thành thói quen với cô.
“Mỗi lần mình chi khoảng 200.000 – 300.000 đồng cho một lần gội đầu; 500.000 đồng cho một lần massage thư giãn vai cổ… Chưa kể còn có chi phí du lịch. Theo mình, tiền có thể kiếm lại, nhưng nếu đầu óc căng thẳng kéo dài thì rất khó làm việc tiếp. Dù số tiền không nhỏ, mình vẫn chấp nhận vì sau đó cảm thấy dễ chịu hơn”, Vy chia sẻ.
Không chỉ dừng ở các dịch vụ thư giãn trong chốc lát, một số người trẻ còn chọn du lịch như cách giải tỏa căng thẳng cuộc sống. Hồ Đức Quang (27 tuổi), ngụ trên đường Nguyễn Đức Thuận, P.Tân Bình (TP.HCM), cho biết mỗi khi cảm thấy quá tải, anh thường đi một chuyến du lịch ngắn để đổi không khí.
“Với mình, du lịch hay ăn uống không còn là chi tiêu xa xỉ. Nó là cách để giữ tinh thần ổn định. Nhưng nghĩ lại thì mình thấy nghịch lý. Mình đi làm để kiếm tiền, nhưng rồi lại dùng tiền đó để phục hồi vì công việc đã lấy đi quá nhiều năng lượng”, Quang nói.
Theo ông Nguyễn Chí Kiệm, đến từ spa Yose Boutique (TP.HCM), lượng khách trẻ tìm đến các dịch vụ chăm sóc sức khỏe đang tăng rõ rệt. Họ không chỉ muốn thư giãn mà còn quan tâm đến phục hồi thể chất và tinh thần.
“Nhiều bạn trẻ đến đây vì cơ thể có dấu hiệu mệt mỏi kéo dài. Các bạn bị đau vai gáy, đau lưng… Họ tâm sự rằng đang bị áp lực công việc hay cuộc sống. Họ muốn được chăm sóc sâu hơn, không chỉ là nghỉ ngơi tạm thời”, ông Kiệm cho biết.
Theo ông Kiệm, người trẻ hiện nay bắt đầu nhận thức rõ hơn về mối liên hệ giữa tinh thần và thể chất. Họ không chỉ tìm cách giải tỏa cảm xúc mà còn chú ý đến việc phục hồi sức khỏe toàn diện. Vì vậy, các dịch vụ hỗ trợ giảm đau mỏi, thư giãn… ngày càng được lựa chọn nhiều.
Ông Đoàn Đức Minh, Phó trưởng khoa Du lịch, ĐH Kinh tế TP.HCM, cho rằng xu hướng này phản ánh một vấn đề đáng suy ngẫm. Theo ông, nếu du lịch chỉ được xem là cách “chạy trốn” tạm thời, người trẻ có thể rơi vào một vòng lặp tiêu cực.
“Hiện tượng này giống như dùng một miếng băng cá nhân đắt tiền để dán lên vết thương hở mà không chữa tận gốc”, ông Minh nhận định.
Ông Minh cho rằng khi du lịch trở thành công cụ để đối phó với áp lực, thay vì trải nghiệm, người trẻ dễ rơi vào khủng hoảng tài chính. Áp lực tiền bạc sẽ buộc họ phải làm việc nhiều hơn. Từ đó dẫn đến kiệt sức. Và rồi họ lại tiếp tục chi tiêu để hồi phục.
Theo ông Minh, giải pháp không nằm ở việc chi tiêu nhiều hơn, mà là người trẻ nên thay đổi cách tiếp cận. Họ nên học cách hồi phục năng lượng ngay trong cuộc sống thường ngày. Những hoạt động đơn giản như tập thể thao, đi dạo, nghỉ ngơi ngắn trong tuần có thể giúp giảm áp lực hiệu quả. Du lịch nên là cách mở rộng trải nghiệm, không phải là “cái giá” để duy trì một công việc gây kiệt sức.
Ở góc độ y tế, bác sĩ chuyên khoa II Vũ Kim Hoàn, Phó trưởng phòng Kế hoạch tổng hợp Bệnh viện Tâm thần TP.HCM, cho rằng nhu cầu “chữa lành” của người trẻ sau áp lực công việc là điều dễ hiểu. Tuy nhiên, nếu chỉ dựa vào các hoạt động thư giãn bên ngoài mà bỏ qua những nhu cầu phục hồi cơ bản của cơ thể, thì hiệu quả sẽ không bền.
“Giấc ngủ giúp phục hồi sức lao động, cân bằng hệ thần kinh và tái tạo năng lượng sau một ngày làm việc. Người trẻ cần ngủ từ 6 đến 8 tiếng đồng hồ mỗi đêm”, bác sĩ Hoàn cho biết.
Theo bác sĩ Hoàn, thiếu ngủ thường xuyên không chỉ làm cơ thể mệt mỏi mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tập trung, hiệu suất làm việc và sức khỏe tinh thần. Khi không được phục hồi đúng cách, người trẻ rất dễ rơi vào trạng thái kiệt sức kéo dài.
Theo nội dung bài viết này, việc nấu nhiều cơm bảo quản trong tủ lạnh để ăn cả tuần, không chỉ tiết kiệm thời gian mà còn giúp kiểm soát đường huyết. Người này cho rằng khi cơm được làm lạnh, một phần tinh bột trong cơm sẽ chuyển hóa thành tinh bột kháng. Loại tinh bột này hoạt động giống như chất xơ, giúp giảm đường huyết tăng đột ngột sau ăn, cũng như hỗ trợ hệ vi khuẩn đường ruột có lợi và giảm bớt lượng calo hấp thụ thực tế so với cơm nóng mới nấu...
Nội dung chia sẻ này thu hút hàng nghìn bình luận, chia sẻ trên hội nhóm mạng xã hội, với nhiều ý kiến khác nhau. Dưới bài chia sẻ, tài khoản Facebook Anh Phi cũng đồng tình: "Tôi cũng làm kiểu vậy mà nhưng làm từng chén 200g để ngăn đông tủ lạnh. Khi ăn lấy ra hâm nóng trong lò vi sóng 4-5 phút là có ăn, rất tiện".
Còn tài khoản Facebook Nguyễn Hồng Nhung nêu ý kiến: "Tôi cất ngăn đá chừng 20 nắm cơm gạo lứt, đủ ăn một tháng". Ngoài những ý kiến đồng tình, một số người cho biết bản thân không thích ăn cơm nguội, mất chút thời gian nhưng có cơm nóng. Một số ý kiến khác lại cho rằng, cơm để trong tủ lạnh cũng phải hâm nóng lại, không khác biệt với nấu cơm mới.
Lê Thị Tuyết Vân (27 tuổi, ngụ đường Trần Hưng Đạo, P.Đông Hòa, TP.HCM), cho biết vì bản thân ở trọ một mình, ăn cũng không nhiều nên ngại nấu cơm, mất thời gian và còn lãng phí. "Để tiện lợi, tôi thường nấu hơn 1kg gạo cho một lần, chia cơm ra các hộp chuyên dụng để ngăn đông tủ lạnh, khi nào ăn thì mang ra rã đông, hâm nóng lại trong ít phút. So với lúc mới nấu, cơm để trong ngăn đông không khác biệt lắm, còn mang lại cảm giác no lâu" Tuyết Vân chia sẻ.
Cũng theo Tuyết Vân, vì thường xuyên tăng ca nên cơm nằm yên trong ngăn đông tủ lạnh có khi gần nửa tháng, đến lúc mang ra ăn đã có dấu hiệu hư hỏng. Chưa kể lúc tủ lạnh không hoạt động do mất điện hoặc nhiệt độ không ổn định, cơm cũng phải đổ bỏ.
Còn Nguyễn Thị Ngọc Thắm (29 tuổi, ngụ hẻm 984, P.An Phú Đông, TP.HCM) cho biết: "Khi lướt Facebook, tôi thấy bài viết chia sẻ lợi ích của việc nấu cơm để trong tủ lạnh, rồi mang ra hâm nóng ăn từ từ có thể giúp giảm lượng tinh bột hấp thụ nên làm theo. Có thể do tôi chưa quen với cơm để trong tủ lạnh hoặc bảo quản không đúng cách nên có cảm giác đầy bụng, khó tiêu".
PGS-TS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên giảng viên Viện Công nghệ sinh học và thực phẩm ĐH Bách khoa Hà Nội, cho biết việc nấu cơm để trong tủ lạnh rồi ăn dần không chỉ giúp người trẻ tiết kiệm thời gian, tránh lãng phí và còn có thể mang lại ích cho sức khỏe. Vì cơm để trong ngăn lạnh giúp tăng lượng tinh bột kháng, có lợi cho vi khuẩn đường ruột và giúp giảm nhẹ đường huyết sau khi ăn. Ngoài những lợi ích trên, khâu bảo quản cơm rất quan trọng nhằm bảo đảm chất lượng, nên sử dụng trong vòng 24 giờ khi để trong ngăn mát, còn ngăn đông thì để lâu hơn.
Thực tế nhiều người thường bảo quản cơm không đúng cách, khi để cơm ở nhiệt độ phòng nhiều giờ rồi mới cho vào tủ lạnh, tạo điều khiển cho vi khuẩn có hại phát triển. Một số người còn để cả nồi cơm trong tủ lạnh, hâm lại nhiều lần hay rã đông ở nhiệt độ phòng.
Về vấn đề này, Bác sĩ CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp, Phó chủ tịch Hội Dinh dưỡng Việt Nam cho biết nên chia cơm ra nhiều phần khi bảo quản trong ngăn đông tủ lạnh, mỗi lần ăn thì rã đông từng phần và hâm nóng lại, nhưng không nên để quá lâu nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm. Khi hâm nóng cơm thì vừa đủ mềm, tránh hâm quá lâu, gây ảnh hưởng chất lượng cơm. Riêng cơm để trong ngăn mát tủ lạnh nên sử dụng trong ngày.
"Về mặt sức khỏe, ăn cơm để trong tủ lạnh có thể mang lại một số lợi ích nhưng không giảm đường huyết như nhiều người lầm tưởng. Thay vì tập trung vào những mẹo nhỏ, mọi người nên quan tâm đến chế độ dinh dưỡng, tăng cường vận động và các biện pháp y tế khác" Bác sĩ CK2 Đỗ Thị Ngọc Diệp nhấn mạnh.
Mỗi mùa thi đến, hình ảnh những đoàn viên, thanh niên tình nguyện túc trực tại các điểm thi, phát nước, hỗ trợ thí sinh đã trở nên quen thuộc. Với chị Nguyễn Thị Kim Thái, Bí thư Đoàn Trường CĐ Sư phạm Quảng Trị, hoạt động ấy không chỉ dừng lại ở sự hỗ trợ, mà còn được “thổi hồn” bằng những ý tưởng sáng tạo, nhẹ nhàng và rất "ngọt ngào" bằng trái cây và kẹo ngọt.
15 năm trước, khi còn là một thí sinh sắp sửa thi đại học, bước vào cổng thi, Kim Thái ấn tượng trước sự hỗ trợ nhiệt tình của những anh chị đoàn viên tình nguyện. Hình ảnh màu áo xanh ngày ấy đã gieo trong cô thí sinh trẻ một mong muốn giản dị rằng một ngày nào đó cũng sẽ đứng ở vị trí ấy để tiếp thêm động lực cho người khác.
"Năm 2015, tôi bắt đầu tham gia chương trình Tiếp sức mùa thi với vai trò là Phó chủ tịch Hội sinh viên trường. Tôi rất vui khi thời điểm đó được hỗ trợ cho các thí sinh không chỉ là tinh thần mà còn cả chỗ ăn, chỗ ở", chị Thái kể.
Tốt nghiệp Trường đại học Sư phạm Huế năm 2011, đến năm 2014 chị Thái về công tác tại Trường cao đẳng Sư phạm Quảng Trị phụ trách các công tác Đoàn - Hội. Năm 2022, chị Thái được bầu làm Bí thư Đoàn trường.
Trở thành thủ lĩnh của hàng trăm đoàn viên, thanh niên, mỗi hoạt động đều được chị Thái lên ý tưởng và triển khai rất nhanh chóng. Điển hình nhất là trong những chương trình tiếp sức mùa thi hằng năm, với những cách làm vừa phù hợp với thời điểm, vừa rất "ngọt ngào" và ý nghĩa.
"Giai đoạn dịch Covid-19 bùng phát, việc tiếp xúc gần hạn chế, để động viên các thí sinh, tôi nghĩ ra ý tưởng "Chibi động viên" đặt các mô hình chi bi (một kiểu hoạt hình) các đoàn viên hỗ trợ, tiếp sức. Trong mỗi mô hình đó đều in các lời động viên, hướng dẫn... Cách làm này vừa phù hợp với thời điểm lúc đó vừa là cách động viên dễ thương cho các thí sinh", chị Thái nói.
Các năm sau, những mô hình như "Dưa hấu động viên - rực đỏ tương lai" hay "Kẹo mút động viên - hoa ngọt ngào" cũng được nữ thủ lĩnh Đoàn lên ý tưởng và triển khai. Với mô hình này, các đoàn viên sẽ mua trái cây và kẹo mút sau đó cắt gọt, trang trí thật bắt mắt, cho vào hộp, các hộp đựng và dụng cụ để gắp trái cây được dán các khẩu hiệu động viên.
Với cách làm sáng tạo, chị Thái xuất sắc được Trung ương Đoàn trao tặng bằng khen đã có thành tích xuất sắc trong triển khai, thực hiện chương trình Tiếp sức mùa thi năm 2025.
Suốt nhiều năm tham gia tiếp sức cho các thí sinh, chị Thái đã không ít lần được Tỉnh đoàn Quảng Trị, Trung ương Đoàn khen thưởng với nhiều ý tưởng mới lạ được triển khai hiệu quả. Song, điều động lại trong chị và các đoàn viên, thanh niên của Trường cao đẳng Sư phạm Quảng Trị chính là tình cảm của những phụ huynh, thí sinh.
"Việc cứ đến hè là lên ý tưởng, huy động các đoàn viên tham gia tiếp sức mùa thi đã trở thành một thứ quen thuộc trong công việc của tôi. Điều tôi vui nhất chính là việc làm của mình đã tiếp thêm tinh thần cho các thí sinh trước giờ thi căng thẳng, cho các phụ huynh lo âu chờ đợi con cái của mình. Tôi vui khi họ nói rằng chúng tôi là một phần không thể thiếu trong những kỳ thi", chị Thái chia sẻ.
Nhớ lại những mùa tiếp sức ấn tượng nhất, chị Thái chia sẻ những lúc đội tình nguyện rất căng thẳng khi có một thí sinh bị rơi thẻ dự thi. Lúc đó, đoàn viên nào cũng lên mạng xã hội để chia sẻ, tìm kiếm. Khi có thông tin thì lập tức phóng xe đi lấy để kịp mang đến điểm thi cho thí sinh.
"Có năm, khi bước vào thời gian thi, trời nắng nóng, chúng tôi được một phụ huynh tặng một trái mít rất thơm ngon. Cả đội tình nguyện lúc đó ai cũng vui, xúc động khi nhận lại được sự quan tâm của chính những người mà mình sẽ hỗ trợ", chị Thái kể lại.
Trong mùa thi sắp cận kề, chị Thái vẫn đang lên những ý tưởng mới lạ hơn nữa để triển khai hiệu quả nhất. Với chị, việc tiếp sức ở đâu cũng sẽ là hỗ trợ, phát nước uống... cho thí sinh, nhưng chỉ cần đặt thêm một chút sự tâm huyết và sáng tạo thì tinh thần của các thí sinh được tăng lên rất nhiều.
Anh Nguyễn Quốc Toàn, Phó bí thư Tỉnh đoàn, Chủ tịch Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam tỉnh Quảng Trị, cho biết hằng năm đơn vị luôn tổ chức, phân công cho các tổ chức Đoàn cơ sở thành lập đội tình nguyện Tiếp sức mùa thi và mang lại hiệu quả thiết thực.
"Toàn tỉnh có rất nhiều đội thanh niên tình nguyện tiếp sức mùa thi với những mô hình hay, đặc biệt trong đó là mô hình của Đoàn trường cao đẳng Sư phạm Quảng Trị với cách làm rất ý nghĩa, tiếp thêm động lực cho thí sinh và phụ huynh. Năm nay, với lực lượng đoàn viên đông đảo, Tỉnh đoàn Quảng Trị sẽ tiếp tục thành lập các đội tình nguyện, thực hiện hiệu quả chương trình Tiếp sức mùa thi năm 2026", anh Toản nói.
Ngay từ mờ sáng ngày đầu tiên của Tết Chôl Chnăm Thmây, không khí tại các ngôi chùa của đồng bào Khmer đã trở nên rộn ràng hơn bao giờ hết. Tại chùa Hang (tọa lạc xã Châu Thành, Vĩnh Long), nhiều tín đồ từ khắp nơi đã tề tựu về từ rất sớm.
Người mang lúa gạo, hoa quả; người tất bật dọn dẹp khuôn viên; trong khi các sư sãi đang gấp rút trang trí hoa và bày biện mâm cúng. Tất cả tạo nên một khung cảnh sinh hoạt văn hóa cộng đồng tín ngưỡng và rực rỡ sắc màu của đồng bào Khmer.
Bạn Võ Thị Minh Thơ (23 tuổi, ngụ xã Song Lộc, Vĩnh Long) chia sẻ: "Năm nào cũng vậy, được về chùa Hang những ngày này tết, em phụ giúp dọn dẹp, chuẩn bị hoa cúng dường là niềm vui, niềm hạnh phúc của mình. Giới trẻ trong phum sóc ai cũng háo hức, không chỉ để cầu bình an cho gia đình mà còn để giữ gìn truyền thống tốt đẹp của tết cổ truyền của đồng bào".
Tại khoảng sân rộng ở chùa Hang, các sư sãi trẻ đang tất bật chuẩn bị những màn vải vàng thắm để trang trí khu vực thờ phụng thổ địa, thổ công. Chín bậc thang hướng từ dưới lên cao được sắp xếp trang trọng, hoa quả cũng được bày biện một cách ngay ngắn.
Còn tại khu vực núi thờ (núi đất) trưng bày biểu tượng 12 con giáp tượng trưng cho năm tuổi, người dân tìm đến linh vật mang tuổi của mình để thành tâm cầu mong hạnh phúc và bình an. Bạn Sơn Thị Thu Thảo (23 tuổi, ngụ xã Châu Thành) phấn khởi nói: "Năm nào em cũng về chùa dịp tết cổ truyền này để cầu mong cho gia đình có thật nhiều sức khỏe, công việc trong năm mới được hanh thông".
Phía trước khu vực 12 con giáp là tượng Chư thiên và linh vật năm mới, đại diện cho 7 vị Chư thiên luân phiên nhau xuống trần gian cai quản, mỗi năm một lần.
Nếu như những người trẻ mang đến sức sống, sự nhiệt huyết thì các bậc cao niên lại là những "bóng mát" gìn giữ hồn cốt của phum sóc. Ông Thạch Đường Phi (70 tuổi) đã thức dậy từ lúc gà chưa gáy để nổi lửa nấu nướng. Đôi bàn tay dạn dày sương gió của ông thoăn thoắt đảo nồi cà ri thơm lừng, tất bật chuẩn bị những mâm cơm tươm tất nhất để dâng lên chư tăng.
Sư cả Thạch Suông, Trụ trì chùa Hang, không giấu được niềm hoan hỉ chia sẻ, Tết Chôl Chnăm Thmây là lễ hội lớn nhất và có ý nghĩa thiêng liêng nhất trong năm của đồng bào Khmer. Bà con tề tựu về chùa dâng cơm, cúng quả không chỉ thể hiện lòng thành kính với phật pháp, báo hiếu ông bà tổ tiên mà còn là dịp để cộng đồng thắt chặt tình đoàn kết. Nhìn bà con hoan hỉ, từ người già đến người trẻ đều thành tâm vui vẻ, với ước nguyện cầu mong một năm mới mùa màng bội thu, phum sóc bình yên, nhà chùa rất trân trọng nét đẹp văn hóa truyền thống này.
Tại một phum sóc gần khu vực chùa Hang, đông đảo Phật tử cũng đã tụ họp trên một khoảng sân rộng, cùng nhau dựng cổng chào, lập gian thờ và bàn thờ trước sân. Người dân đem cơm, nước uống, người mang nhang đèn... đến để làm lễ cúng bái trong ngày đầu năm mới. Mỗi người một việc, tạo nên không khí vừa vui tươi, vừa trang trọng.
Bà Kim Sa Ra (72 tuổi, xã Châu Thành) mỉm cười nói: "Đầu năm mới, bà con trong phum sóc rủ nhau làm lễ cúng tươm tất để tạ ơn chư thiên, đất trời đã che chở trong năm qua, đồng thời cầu mong một năm mới mưa thuận gió hòa, con cháu làm ăn phát đạt, gia đạo bình an".
Hòa chung không khí rộn ràng của ngày mùng 1 tết, tại chùa Chông Pray (xã Tập Sơn, Vĩnh Long), nghi thức đọc kinh đầu năm mới cũng diễn ra hết sức trang trọng.
Sư sãi Kim Thành Công cho biết, tiếng kinh cầu an đầu năm là nghi thức thiêng liêng không thể thiếu, nhằm cầu chúc cho bá tánh vạn sự kiết tường, xua tan những điều không may mắn của năm cũ và rước tài lộc, phước lành vào phum sóc trong năm mới.
Tết Chôl Chnăm Thmây của đồng bào Khmer thật đầm ấm, trọn vẹn của niềm tin tín ngưỡng và tình đoàn kết cộng đồng. Những nụ cười rạng rỡ đọng lại nơi phum sóc như một lời thầm nguyện xua đi mọi nhọc nhằn của năm cũ, cùng nhau vững tin bước vào một năm mới bình an, mưa thuận gió hòa và đón những mùa vàng bội thu.
