Ngày 8.5, mạng xã hội lan truyền hình ảnh một con chim lớn với chiếc mỏ vàng nổi bật, cùng bộ lông đen trắng đậu trên cây xanh tại khu vực nội đô TP.HCM.
Trưa cùng ngày, cá thể chim này xuất hiện ở khu vực nhiều cây xanh trên đường Nguyễn Công Trứ (quận 1 cũ). Nhiều người dân tỏ ra thích thú khi lần đầu tận mắt chứng kiến loài chim vốn sinh sống chủ yếu trong các cánh rừng tự nhiên.
Theo Chi cục Kiểm lâm TP.HCM, qua hình ảnh có thể nhận định đây là chim hồng hoàng, loài động vật hoang dã quý hiếm thuộc nhóm IB, nằm trong danh mục được ưu tiên bảo vệ.
Giới chuyên gia nhận định việc chim hồng hoàng xuất hiện giữa đô thị là hiện tượng hiếm gặp. Loài chim này thường sống tại các khu rừng già, có tán cây lớn ở Tây nguyên và Đông Nam bộ. Chúng nổi bật với chiếc mỏ lớn, phần mũ sừng đặc trưng cùng sải cánh rộng.
Nhiều người nghi ngờ cá thể chim xổng ra ngoài từ khu Thảo Cầm Viên Sài Gòn, song đại diện đơn vị này đã kiểm tra số lượng chim hồng hoàng và chưa ghi nhận trường hợp xổng chuồng.
Cơ quan chức năng TP.HCM từng nhiều lần khuyến cáo người dân không tự ý săn bắt hoặc tiếp cận khi phát hiện chim hồng hoàng và cần báo ngay cho lực lượng chức năng hỗ trợ.
Tin Gốc: Thanh Niên
UBND TP.HCM vừa trình HĐND thành phố xem xét quyết định chủ trương đầu tư dự án đường cao tốc đô thị Hồ Tràm - sân bay Long Thành theo phương thức đối tác công - tư, loại hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT).
Tuyến đường dài hơn 42 km được kỳ vọng tạo trục kết nối trực tiếp giữa trung tâm du lịch biển Hồ Tràm với sân bay Long Thành, mở ra không gian phát triển mới cho khu vực phía đông TP.HCM.
Theo tờ trình, dự án có tổng chiều dài khoảng 42 km, quy mô 6 làn xe cao tốc, tốc độ thiết kế 100 km/giờ. Tuyến đường đi qua các phường, xã: Tân Thành, Kim Long, Ngãi Giao, Nghĩa Thành, Xuân Sơn, Bình Giã, Hồ Tràm, Hòa Hội và Xuyên Mộc. Tổng diện tích đất sử dụng dự kiến khoảng 416 ha.
Ngoài tuyến chính, dự án còn đầu tư hệ thống đường song hành hai bên tại các khu vực có dân cư sinh sống và định hướng phát triển đô thị. Đoạn đi qua khu vực rừng Bình Châu - Phước Bửu được thiết kế theo quy mô cao tốc 6 làn xe với phương án cầu cạn nhằm hạn chế tác động đến môi trường tự nhiên.
UBND TP.HCM cho biết sân bay Long Thành được xác định là công trình hạ tầng quốc gia trọng điểm, có vai trò trung tâm trung chuyển hàng không quốc tế của khu vực. Trong khi đó, Hồ Tràm - Xuyên Mộc hiện được định hướng trở thành trung tâm kinh tế biển, du lịch nghỉ dưỡng chất lượng cao với tiềm năng thu hút đầu tư lớn.
Tuy nhiên, kết nối giao thông trực tiếp giữa hai khu vực hiện vẫn chưa được đầu tư đồng bộ. Việc đi lại chủ yếu dựa vào hệ thống đường hiện hữu với năng lực khai thác hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu kết nối nhanh và hiệu quả. Theo UBND TP.HCM, điều này ảnh hưởng đến khả năng phát huy vai trò động lực tăng trưởng của cả khu vực Hồ Tràm lẫn sân bay Long Thành.
Thành phố đánh giá việc đầu tư tuyến cao tốc mới sẽ góp phần hình thành trục giao thông chiến lược, rút ngắn thời gian di chuyển, nâng cao hiệu quả khai thác sân bay Long Thành, đồng thời thúc đẩy phát triển du lịch, dịch vụ, logistics, cảng biển và mở rộng không gian phát triển đô thị.
Tổng mức đầu tư dự án khoảng 46.918 tỉ đồng, bao gồm lãi vay trong thời gian thi công khoảng 1.589 tỉ đồng. Nhà đầu tư sẽ huy động 100% nguồn vốn để thực hiện dự án trong giai đoạn xây dựng, không sử dụng vốn nhà nước. Cơ cấu vốn dự kiến gồm 15% vốn chủ sở hữu và 85% vốn vay hoặc các nguồn huy động hợp pháp khác.
Để thanh toán cho nhà đầu tư, thành phố dự kiến kết hợp sử dụng quỹ đất và một phần ngân sách nhà nước. Theo phương án tài chính sơ bộ, giá trị thanh toán bằng quỹ đất khoảng 38.103 tỉ đồng, phần thanh toán từ ngân sách khoảng 8.815 tỉ đồng.
Các khu đất dự kiến sử dụng để thanh toán gồm khu đất Saigon Water Park trên đường Phạm Văn Đồng, khu đất 43 ha thuộc khu đô thị Trường Thọ, khu đất Nông trường Dừa cùng một số khu đất có vị trí đắc địa tại trung tâm TP.HCM như số 200 Võ Văn Tần, số 120 Trần Hưng Đạo và số 10 Hàm Nghi.
Dự án dự kiến chuyển đổi khoảng 32,2 ha rừng, bao gồm rừng tự nhiên và rừng trồng, sang mục đích sử dụng khác để phục vụ xây dựng công trình. Nội dung này đang được các cơ quan chức năng xem xét trong quá trình thẩm định và hoàn thiện hồ sơ trình cấp có thẩm quyền quyết định.
Tin Gốc: Thanh Niên
Tại buổi họp báo về tình hình kinh tế - xã hội TPHCM chiều 14/5, ông Lê Đức Anh, Phó Trưởng Phòng Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Sở Xây dựng TPHCM), đã thông tin về thực trạng nhà chờ xe buýt nhếch nhác, bị lấn chiếm thời gian dài.
Đại diện Sở Xây dựng TPHCM nhìn nhận, hạ tầng xe buýt là yếu tố then chốt trong việc thu hút người dân sử dụng phương tiện công cộng, đặc biệt trong bối cảnh TPHCM đang triển khai các giải pháp phát triển giao thông xanh và tăng cường vận tải hành khách công cộng.
Trung tâm Quản lý giao thông công cộng (thuộc Sở Xây dựng) đã liên tục tổ chức kiểm tra, duy tu, sửa chữa và vệ sinh hệ thống hạ tầng xe buýt trên toàn địa bàn. Công tác này được triển khai đồng bộ với hơn 14.000 điểm dừng xe buýt (1.030 nhà chờ, 3.978 trụ dừng) cùng hệ thống bến bãi nhằm từng bước nâng cao chất lượng phục vụ hành khách.
Trung tâm cũng tăng cường kiểm tra thực tế tại các điểm dừng xe buýt trên địa bàn và ghi nhận một số vi phạm phổ biến như phương tiện dừng, đỗ không đúng quy định; lấn chiếm khu vực điểm dừng xe buýt; tình trạng buôn bán, để vật dụng, sinh hoạt tại khu vực nhà chờ; xả rác, tập kết rác không đúng quy định hoặc quảng cáo trái phép.
Tuy nhiên, tình trạng vi phạm còn phức tạp và có xu hướng tái diễn sau khi lực lượng chức năng rời đi, nhất là tại các khu vực đông dân cư, chợ tự phát hoặc nơi có hoạt động kinh doanh nhỏ lẻ. Bên cạnh đó, ý thức chấp hành của một bộ phận người dân còn hạn chế.
Bên cạnh đó, Trung tâm Quản lý giao thông công cộng không có thẩm quyền xử lý các hành vi như buôn bán lấn chiếm, tập kết rác trái phép hay dừng đỗ xe sai quy định tại khu vực nhà chờ xe buýt. Thẩm quyền này thuộc về chính quyền địa phương và các lực lượng chức năng tại địa bàn.
Tính riêng từ ngày 17/3 đến nay, trung tâm đã kiểm tra, phát hiện và ban hành 75 văn bản gửi UBND phường, xã và Phòng Cảnh sát giao thông (Công an TPHCM) đề nghị phối hợp xử lý vi phạm tại khu vực điểm dừng, nhà chờ xe buýt.
Thời gian tới, Trung tâm Quản lý giao thông công cộng tiếp tục triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng hạ tầng xe buýt, bảo đảm mỹ quan đô thị và cải thiện trải nghiệm của người dân khi sử dụng giao thông công cộng. Đơn vị cũng sẽ duy tu, sửa chữa và vệ sinh hệ thống nhà chờ, trụ dừng; khắc phục các trường hợp hư hỏng, xuống cấp, vẽ bậy hoặc che khuất thông tin phục vụ hành khách.
Đại diện Sở Xây dựng cũng thông tin việc nghiên cứu, đề xuất triển khai các mẫu nhà chờ, trụ dừng xe buýt mới theo định hướng hiện đại, tinh gọn, đầy đủ tiện ích, tăng khả năng nhận diện và phù hợp với điều kiện khai thác thực tế tại đô thị lớn như TPHCM.
Tin Gốc: Dân Trí
Bên suối Ruông, xã Sơn Tây Hạ, tiếng nước chảy hòa cùng âm thanh phát ra từ những ống tre lồ ô, tạo thành bản nhạc không lời giữa Khu du lịch sinh thái Thác Lụa.
Cây đàn nước dài gần 9 m, gồm gần 40 ống tre có kích thước khác nhau, được hai nghệ nhân người Ca Dong là Đinh Văn Trí và Đinh Văn Khoen phục dựng theo đề nghị của chính quyền địa phương. Công trình đặt tại điểm du lịch hồ Rà Hách - suối Ruông, nhằm giới thiệu loại nhạc cụ truyền thống từng phổ biến nhưng nay gần như thất truyền.
Nguồn nước từ thác Lụa cao khoảng 300 m chảy xuống suối Ruông, được dẫn qua ống tre vào một chiếc máng đặt nghiêng. Khi đầy, máng tăng trọng lượng, lật xuống xả nước rồi tự trở về vị trí cũ. Chu trình này liên tục kéo, thả sợi dây nối với các ống tre và hòn đá đối trọng.
Theo nghệ nhân Đinh Văn Trí, lực kéo khiến các ống tre dao động, va vào nhau và phát ra âm thanh. Ống dài tạo âm trầm, ống ngắn phát âm cao, hình thành nhiều cao độ khác nhau.
"Chừng nào nước còn chảy thì đàn còn vang. Khi các bộ phận bị lệch, người làm chỉ cần chỉnh lại để đàn tiếp tục chuyển động", ông Trí nói.
Trước đây, toàn bộ đàn, kể cả máng hứng nước, đều được làm bằng tre, vỏ cây hoặc mo cau. Trong lần phục dựng này, nghệ nhân dùng thêm một số chi tiết kim loại để tăng độ bền, song giữ nguyên nguyên lý vận hành.
Đàn nước được người Ca Dong đặt gần suối hoặc nương rẫy, vừa tạo âm thanh thư giãn sau giờ lao động, vừa xua đuổi chim thú phá hoại mùa màng. Do phụ thuộc nguồn nước tự nhiên và mất nhiều công chế tác, trước đây mỗi làng thường chỉ có một hoặc hai cây đàn.
Tiến sĩ Nguyễn Đăng Vũ, tác giả cuốn Dấu xưa lưng chừng núi - Một vùng bản sắc Ca Dong, cho biết đàn nước có tên gọi Akhung đheak, được ghép từ nhiều ống nứa, lồ ô dài ngắn khác nhau.
Ngoài công dụng giải trí và bảo vệ mùa màng, đàn còn gắn với đời sống tín ngưỡng. Người Ca Dong quan niệm âm thanh của đàn giúp thần Rừng, thần Núi và thần Nước vui tai, phù hộ cho dân làng. Trước khi chế tác, người làm đàn thường thực hiện nghi lễ cúng thần.
Theo các nghệ nhân, trong dân gian còn lưu truyền quan niệm tiếng đàn có thể báo hiệu những chuyện trái với luật tục trong làng. Chính những yếu tố tín ngưỡng này khiến đàn nước từng được xem là nhạc cụ linh thiêng, không phải ai cũng có thể làm.
Người Ca Dong sinh sống lâu đời trên dãy Trường Sơn, tập trung tại khu vực Nam Trà My, Bắc Trà My, Sa Thầy, Ngọc Hồi, Kon Plông và các xã thuộc huyện Sơn Tây cũ. Tại Quảng Ngãi hiện có khoảng 20.000 người Ca Dong.
Nhờ cư trú giữa vùng núi cao, nhiều sông suối, cộng đồng Ca Dong ở Sơn Tây còn lưu giữ các giá trị văn hóa truyền thống. Tuy nhiên, nhiều làn điệu dân ca và nhạc cụ dân gian, trong đó có đàn nước, đang dần mai một.
Ông Cao Quốc Tiến, Bí thư Đảng ủy xã Sơn Tây Hạ, cho biết việc phục dựng gặp khó khăn do ít người còn nắm kỹ thuật chế tác. Mô hình hiện nay trước mắt được dùng làm điểm nhấn tại hồ Rà Hách - suối Ruông.
"Địa phương sẽ tiếp tục nghiên cứu, phục dựng đầy đủ hơn để gìn giữ bản sắc văn hóa của đồng bào Ca Dong", ông Tiến nói.
Tin Gốc: Vnexpress