Trong các ngày 24 – 25.6, HĐND tỉnh Ninh Bình đã tổ chức kỳ họp thường lệ giữa năm đầu tiên của nhiệm kỳ 2026 – 2030, để đánh giá, xem xét và quyết nghị các vấn đề liên quan đến các lĩnh vực văn hóa – xã hội, kinh tế – ngân sách, và một số lĩnh vực khác.
Đáng chú ý, trong phần thảo luận, các đại biểu HĐND tỉnh Ninh Bình đã đề nghị tỉnh bố trí cho mỗi thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh này 1 bộ máy tính để sử dụng cho công việc chung.
Lý do là sau khi sắp xếp đơn vị hành chính thôn, tổ dân phố địa bàn rộng, số hộ, nhân khẩu nhiều hơn trước rất nhiều, đồng thời cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, tuyên truyền nên ở cấp thôn cần được trang bị máy tính để phục vụ cho hoạt động được thuận lợi.
Kiến nghị trên đã được UBND tỉnh Ninh Bình tiếp thu và sẽ giao các ngành liên quan nghiên cứu, xem xét để có quyết định phù hợp.
Tỉnh Ninh Bình sau khi sáp nhập tỉnh có 4.482 thôn, tổ dân phố. Tỉnh này dự kiến tới đây sẽ sắp xếp lại, từ 4.482 thôn, tổ dân phố còn 1.753 thôn, tổ dân phố (giảm 2.729 thôn, tổ dân phố).
Trong kỳ họp, đại biểu HĐND tỉnh Ninh Bình đã tiến hành chất vấn và trả lời chất vấn nhiều lĩnh vực, trong đó, chất vấn về lĩnh vực môi trường thu hút được sự quan tâm của nhiều đại biểu và người dân.
Nhiều đại biểu đặt câu hỏi về thực trạng hiện nay ở tỉnh Ninh Bình có nhiều nhà máy xi măng, khu công nghiệp còn gây ô nhiễm môi trường làm ảnh hưởng đến đời sống người dân.
Trả lời về nguyên nhân, trách nhiệm khi để xảy ra tình trạng ô nhiễm môi trường từ các nhà máy xi măng, khu công nghiệp, ông Đinh Văn Tiên, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Ninh Bình, thừa nhận có tình trạng các nhà máy xi măng, khu công nghiệp, điểm khai thác khoáng sản gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến cuộc sống người dân.
Theo ông Tiên, tỉnh Ninh Bình sau sáp nhập (với các tỉnh Hà Nam, Nam Định cũ) trở thành một trong những tỉnh có địa bàn rộng, số lượng nhà máy xi măng và điểm mỏ khai thác khoáng sản cũng thuộc nhóm nhiều nhất cả nước, khi đang có tới 11 nhà máy xi măng, 18 khu công nghiệp đang hoạt động và 202 điểm mỏ khai thác khoáng sản.
“11 nhà máy xi măng ở tỉnh hiện nay có tổng công suất 40 triệu tấn/năm, công suất bằng 1/3 công suất toàn quốc, số lượng điểm mỏ khai thác khoáng sản lớn với 202 điểm. Tỉnh đã ban hành các văn bản quy phạm pháp luật luật và đến nay bộ công cụ quản lý tương đối đầy đủ.
6 tháng đầu năm 2026, chúng tôi phối hợp kiểm tra 17 đơn vị liên quan đến sản xuất xi măng và khai thác, chế biến khoáng sản, phát hiện vi phạm và xử lý hành chính 4 đơn vị. Trong đó, xử lý nhà máy xi măng Tam Điệp vi phạm về hệ thống quan trắc không đảm bảo yêu cầu số tiền 245 triệu đồng; tạm dừng hoạt động dây chuyền 2 của xi măng Vissai 2 tại Hà Nam do có vi phạm”, ông Tiên cho hay.
Về giải pháp thời gian tới để hạn chế tình trạng ô nhiễm từ các nhà máy xi măng và các điểm mỏ khoáng sản, ông Tiên cho biết đã và sẽ yêu cầu các doanh nghiệp tích cực trồng cây xanh, dọn vệ sinh môi trường, phun nước, phủ lưới, dọn vệ sinh… các khu vực bị ô nhiễm.
Ngoài ra, đề nghị các doanh nghiệp tăng cường vận chuyển nguyên vật liệu cho sản xuất xi măng, khoáng sản bằng đường thủy, băng tải, hạn chế vận chuyển đường bộ để giảm thiếu ô nhiễm môi trường.
Luật Hộ tịch hiện hành quy định thẩm quyền đăng ký khai sinh, kết hôn, giám hộ hoặc khai tử thuộc UBND cấp xã nơi người đăng ký cư trú. Quá trình triển khai, điều này dần gây nhiều khó khăn cho người dân trong việc đi lại, nhất là các trường hợp có nơi làm việc và nơi thường trú hoặc tạm trú cách xa nhau.
Từ 1.3.2027, luật mới cho phép UBND cấp xã thực hiện đăng ký hộ tịch không phụ thuộc vào nơi cư trú của người đăng ký. Người dân có thể lựa chọn cơ quan đăng ký hộ tịch thuận tiện nhất.
Chính phủ cho hay, hiện đã có đầy đủ các điều kiện để thực hiện đăng ký hộ tịch không phụ thuộc địa giới hành chính. Trong đó, cơ sở dữ liệu hộ tịch đã đưa vào vận hành thống nhất trên toàn quốc, phục vụ việc kết nối, tra cứu thuận tiện. Đội ngũ công chức hộ tịch tại các địa phương cũng đã được kiện toàn, bảo đảm năng lực chuyên môn.
Luật Hộ tịch năm 2026 quy định chủ tịch UBND cấp xã có thẩm quyền ký giấy tờ hộ tịch. Căn cứ tình hình thực tế tại địa phương, chủ tịch UBND cấp xã được ủy quyền ký giấy tờ hộ tịch theo quy định, trừ giấy khai sinh, giấy chứng nhận kết hôn và giấy tờ hộ tịch có yếu tố nước ngoài.
Với quy định mới, chủ tịch UBND cấp xã có thể ủy quyền cho công chức hộ tịch ký giấy khai tử. Điều này nhằm giải quyết tình trạng "chủ tịch xã đi công tác thì ai sẽ ký giấy khai tử để người dân tổ chức đám tang" mà đại biểu Quốc hội từng băn khoăn.
Riêng với giấy khai sinh và chứng nhận kết hôn, đây là các giấy tờ gốc, đi theo suốt cuộc đời của mỗi người, không chỉ sử dụng trong nước mà ở cả nước ngoài. Do đó, luật tiếp tục quy định lãnh đạo UBND cấp xã phải trực tiếp ký, nhằm bảo đảm tính chính xác, chặt chẽ và trang trọng.
Luật Hộ tịch hiện hành quy định người dân có trách nhiệm tự thực hiện đăng ký khai sinh, khai tử trong thời hạn luật định; nếu chậm đăng ký có thể bị xử phạt vi phạm hành chính.
Luật mới bổ sung phương thức đăng ký hộ tịch chủ động. Khi các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh kết nối và chia sẻ dữ liệu với hệ thống hộ tịch, cơ quan đăng ký sẽ tự động thực hiện việc đăng ký khai sinh, khai tử. Lộ trình thực hiện trên toàn quốc chậm nhất là 1.1.2031.
Theo Chính phủ, đây là cải cách lớn, chuyển từ cơ chế "người dân yêu cầu" sang "cơ quan nhà nước chủ động phục vự".
Trong giai đoạn chuyển tiếp, các địa phương đủ điều kiện thì chủ động triển khai trước. Nhà nước sẽ tiếp tục đầu tư hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực và đẩy mạnh truyền thông chính sách nhằm bảo đảm tính khả thi và đồng thuận xã hội.
Một điểm mới quan trọng khác, luật Hộ tịch năm 2026 cho phép thay đổi thông tin về quê quán trong nội dung đăng ký khai sinh của người đã thành niên theo yêu cầu của người đó hoặc trong nội dung đăng ký khai sinh của con chưa thành niên theo yêu cầu của cha, mẹ đẻ.
Chính phủ cho hay, quê quán là thông tin gắn với nguồn gốc, dòng tộc và bản sắc cá nhân, được cha, mẹ thỏa thuận lựa chọn cho con khi đăng ký khai sinh.
Song, thực tiễn phát sinh nhiều trường hợp thông tin này được xác định chưa phù hợp (do khai theo tập quán, theo một bên cha hoặc mẹ, hoặc do sai sót lịch sử) hoặc cá nhân đã thành niên muốn thay đổi quê quán do cha, mẹ đã lựa chọn trước đây.
Vì thế, việc mở rộng phạm vi thay đổi thông tin hộ tịch như luật mới sẽ tạo điều kiện để cá nhân được điều chỉnh phù hợp với ý chí, nguyện vọng chính đáng của mình.
Luật hiện hành quy định sổ hộ tịch là sổ giấy. Còn theo luật mới, sổ hộ tịch gồm cả sổ giấy và sổ điện tử. Sau thời điểm 1.3.2027, sổ giấy vẫn có giá trị làm căn cứ chứng minh các sự kiện, thông tin hộ tịch của cá nhân, sử dụng để tra cứu, cấp giấy tờ hộ tịch.
Chính phủ cho hay, dữ liệu hộ tịch điện tử được lưu trữ tập trung, có cơ chế sao nhiều lớp, bảo đảm an toàn cao hơn so với phương thức lưu trữ phân tán bằng số giấy truyền thống.
Việc duy trì song song hệ thống sổ giấy đối với toàn bộ các sự kiện hộ tịch sẽ làm phát sinh chi phí, tăng khối lượng công việc, chưa kể khả năng sai lệch, không phù hợp với chủ trương chuyển đổi số.
Do vậy, luật mới chỉ yêu cầu sử dụng sổ giấy và sổ điện tử đối với thủ tục đăng ký kết hôn và đăng ký giám hộ.
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, El Nino đã hình thành và được dự báo tiếp tục tăng cường trong những tháng tới. Xác suất xuất hiện El Nino rất mạnh giai đoạn từ tháng 11/2026 đến tháng 1/2027 lên 63%. Nếu kịch bản này xảy ra, Việt Nam có thể đối mặt với một trong những đợt El Nino mạnh nhất kể từ năm 2015-2016.
Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Trưởng phòng Quản lý vận hành và tưới tiêu, Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho biết trong bối cảnh còn nhiều yếu tố bất định, giải pháp quan trọng nhất lúc này là tận dụng tối đa mùa mưa để tích nước.
"Ngay từ mùa mưa năm nay, chúng ta phải tích trữ lượng nước lớn nhất có thể. Đây là giải pháp quan trọng nhất để chủ động ứng phó với hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn trong mùa khô tới", ông nói.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã yêu cầu các địa phương xây dựng kịch bản ứng phó với hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn theo từng cấp độ rủi ro. Trên cơ sở dự báo và cân đối nguồn nước, các địa phương được yêu cầu xây dựng kế hoạch sử dụng nước, điều chỉnh lịch thời vụ và chuẩn bị phương án cấp nước sinh hoạt cho người dân ở những vùng có nguy cơ thiếu nước cao.
Với kịch bản hạn hán ở mức cao hoặc cực đoan, ưu tiên hàng đầu là bảo đảm nước sinh hoạt, duy trì nguồn nước cho các vùng cây trồng có giá trị kinh tế cao.
Trường hợp nguồn nước không bảo đảm, địa phương có thể xem xét dừng sản xuất tại một số khu vực để giảm thiểu thiệt hại cho nông dân. Bên cạnh đó, các giải pháp chuyển đổi cây trồng, áp dụng tưới tiết kiệm và cấp nước khẩn cấp cũng được chuẩn bị cho những vùng có nguy cơ thiếu nước nghiêm trọng.
Một bài toán khác đặt ra cho ngành thủy lợi là vừa tích nước tối đa để ứng phó El Nino, vừa bảo đảm an toàn công trình trước nguy cơ mưa lũ. "Mục tiêu là vận hành hồ chứa kịp thời để tích nước, nhưng vẫn phải bảo đảm an toàn công trình và ứng phó với các tình huống mưa lũ cực đoan", ông Nguyễn Hồng Khanh, Phó cục trưởng Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi, nói.
Hiện dung tích hồ thủy lợi ở nhiều khu vực vẫn cao hơn trung bình nhiều năm. Bắc Bộ đạt khoảng 65,4% dung tích thiết kế, cao hơn trung bình nhiều năm 7%; Bắc Trung Bộ đạt 54%, cao hơn 3%; duyên hải Nam Trung Bộ đạt 58%, cao hơn 3%; Đông Nam Bộ đạt 49,3%, cao hơn tới 10,5%.
Việt Nam từng trải qua đợt El Nino lịch sử 2015-2016 với hạn hán và xâm nhập mặn nghiêm trọng trên diện rộng. Riêng Đồng bằng sông Cửu Long có hơn 400.000 ha lúa và cây trồng bị ảnh hưởng, hàng trăm nghìn hộ dân thiếu nước sinh hoạt, trong khi nhiều hồ chứa ở miền Trung xuống mức thấp kỷ lục.
Theo ông Hùng và ông Khanh, điều lo ngại nhất không phải là một năm hạn nặng mà là tình trạng thiếu nước kéo dài qua nhiều năm liên tiếp. "Thực tế, với kinh nghiệm của chúng tôi thì không sợ El Nino mạnh bằng El Nino kéo dài. Vì thiếu nước tích lũy, năm nay thiếu một ít, năm sau thiếu một ít, cộng dồn lại sẽ thành thiếu rất lớn", ông Hùng nói.
Ngày 11.4, Công an xã Nhơn Mỹ (tỉnh An Giang) cho biết đơn vị tiếp nhận tin báo của người dân ở ấp Long Hòa của xã về việc phát hiện đầu đạn pháo 105 ly chưa nổ, còn sót lại sau chiến tranh trong lúc đào đất xây hàng rào quanh sân nhà.
Theo Công an xã Nhơn Mỹ, một ngày trước đó, trong lúc đào đất xây hàng rào, ông Nguyễn Văn Hội (60 tuổi, ở ấp Long Hòa, xã Nhơn Mỹ) và người thân tá hỏa khi phát hiện một vật thể kim loại nghi đầu đạn pháo còn sót lại sau chiến tranh.
Thấy nguy hiểm, ông Hội liền đến Công an xã Nhơn Mỹ trình báo, nhờ cử lực lượng đến hiện trường xử lý.
Tiếp nhận thông tin, Công an xã Nhơn Mỹ nhanh chóng có mặt tại hiện trường kiểm tra, xác minh. Đồng thời, phối hợp Ban Chỉ huy quân sự xã triển khai các biện pháp khoanh vùng, thiết lập khu vực cách ly, không cho người dân tiếp cận nhằm đảm bảo an toàn và bố trí lực lượng giữ gìn an ninh trật tự để xử lý đầu đạn pháo.
Qua xác định ban đầu, vật thể là đầu đạn pháo 105 ly tương đối nguyên vẹn, còn sót lại sau chiến. Nhờ phát hiện kịp thời và lực lượng chức năng xử lý đúng quy trình nên khu vực nhà ông Hội được kiểm soát an toàn, không xảy ra sự cố.
Công an tỉnh An Giang khuyến cáo, người dân khi phát hiện vật thể lạ, nghi là bom, mìn, vật liệu nổ cần giữ khoảng cách an toàn, không tự ý tác động và báo ngay cho cơ quan chức năng để xử lý.