Hãng AFP ngày 16.5 đưa tin Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Nigeria Bola Tinubu đều cho hay nhân vật lãnh đạo số hai của tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) vừa bị tiêu diệt tại Nigeria trong chiến dịch phối hợp giữa lực lượng hai nước.
Theo Tổng thống Trump và quân đội Nigeria, ông Abu-Bilal al-Minuki, người bị Mỹ cấm vận từ năm 2023, là phó chỉ huy tối cao của IS trên toàn thế giới.
“Tối nay, theo chỉ thị của tôi, lực lượng Mỹ dũng cảm và Lực lượng Vũ trang Nigeria đã thực hiện một cách hoàn hảo một nhiệm vụ được lên kế hoạch tỉ mỉ và rất phức tạp nhằm loại bỏ tên khủng bố hoạt động mạnh nhất thế giới khỏi chiến trường”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Lực lượng quốc phòng Nigeria cho biết al-Minuki là “một thủ lĩnh cấp cao của IS và là một trong những tên khủng bố hoạt động mạnh nhất thế giới”.
Theo đó, đây là “nhân vật có tầm ảnh hưởng về hoạt động và chiến lược, đã hướng dẫn các tổ chức IS bên ngoài Nigeria về các vấn đề liên quan đến hoạt động truyền thông, chiến tranh kinh tế và việc phát triển cũng như sản xuất vũ khí, chất nổ và máy bay không người lái”.
“Lực lượng vũ trang Nigeria kiên quyết của chúng ta, phối hợp chặt chẽ với Lực lượng vũ trang Mỹ, đã tiến hành một chiến dịch chung táo bạo, giáng một đòn nặng nề vào hàng ngũ của IS”, Tổng thống Nigeria Bola Tinubu cho biết.
Trong thông cáo, Tổng thống Tinubu cho biết al-Minuki, còn được gọi là Abu-Mainok, đã bị giết “cùng với một số thuộc hạ trong một cuộc tấn công vào khu nhà của ông ta ở lưu vực hồ Chad”, một khu vực bất ổn trải dài giữa Nigeria, Niger, Chad và Cameroon.
Theo quân đội Nigeria, chiến dịch này là “một cuộc tấn công đường bộ và đường không chính xác, được lên kế hoạch tỉ mỉ và vô cùng phức tạp”, được thực hiện vào ngày 16.5, từ nửa đêm đến 4 giờ (giờ địa phương).
Người phát ngôn quân đội Nigeria Sani Uba cho biết chiến dịch này được tiến hành sau khi nhận được thông tin tình báo cho rằng al-Minuki và nhóm của hắn đã thiết lập một “căn cứ bí mật và kiên cố” tại một ngôi làng hẻo lánh ở bang Borno, phía đông bắc Nigeria, tâm điểm của cuộc nổi dậy vũ trang kéo dài 17 năm.
Thông điệp đặc biệt này được ghi lại trên trang theo dõi chuyến bay Flightradar24. Dữ liệu cho thấy máy bay của Hãng hàng không Ravenair cất cánh từ Liverpool lúc 11 giờ 25 phút sáng 12.7. Trong hành trình kéo dài khoảng 2 giờ, máy bay bay qua Wirral, Cheshire, phía bắc xứ Wales và cửa sông Dee, theo The Guardian.
Tại khu vực cửa sông Dee, phi công dành khoảng 20 phút để tạo thành chữ "tôi chán quá" bằng những vòng lượn gấp khúc trên mặt nước.
"Tôi chưa bao giờ thấy một phi công nói mình buồn chán bằng cách viết điều đó trên bầu trời", blogger theo dõi hàng không Aaron Rheins nói trên nền tảng TikTok.
Theo Flightradar24, dòng chữ được tạo ra khi máy bay bay ở độ cao khoảng 335 m, với tốc độ gần 185 km/giờ.
Hãng Ravenair cho hay phi công là một huấn luyện viên bay ngoài 20 tuổi. Người này đang lái thử chiếc Piper Tomahawk sau khi một bộ phận trên máy bay được thay thế.
Giám đốc điều hành Ravenair Wayne Barrett tuyên bố phi công sẽ không bị kỷ luật, đồng thời khen ngợi kỹ năng điều khiển máy bay của anh. "Tôi nghĩ cậu ấy thật sự hơi chán, vì đó chỉ là một chuyến bay thử nghiệm. Tuy nhiên, đây là kỹ năng lái máy bay khá điêu luyện", ông Barrett nói với BBC.
Ông Barrett cho biết máy bay đã được đưa về nhà chứa an toàn, còn phi công hiện được nghỉ. Theo ông, chuyến bay thử nghiệm là cần thiết sau khi máy bay được thay một bộ phận. "Tôi nghĩ bộ phận đó là một xi lanh cần được thay thế. Vì vậy, khi điều này xảy ra, chúng tôi sẽ cho máy bay cất cánh để chạy thử nhằm đảm bảo mọi thứ đều ổn, và đúng là như vậy", theo ông.
Dù vậy, ông Barrett cho rằng phi công có lẽ không thật sự "buồn chán" như thông điệp để lại. "Anh ấy có vẻ hơi buồn chán, nhưng có lẽ cuối cùng phải tập trung rất nhiều để đánh vần các chữ cái. Vì vậy, có thể anh ấy chẳng chán chút nào", ông nói.
Ngoại trưởng Vương Nghị nói trong cuộc điện đàm hôm 30.4 rằng Trung Quốc và Mỹ nên chuẩn bị cho "các cuộc trao đổi cấp cao quan trọng", đồng thời cảnh báo vấn đề Đài Loan là "điểm rủi ro lớn nhất" đối với quan hệ giữa hai nước, theo Reuters.
"Vấn đề Đài Loan liên quan lợi ích cốt lõi của Trung Quốc", ông Vương Nghị nói với ông Rubio, đồng thời kêu gọi Mỹ nên giữ lời hứa và đưa ra những lựa chọn đúng đắn để mở ra không gian mới cho hợp tác song phương và nỗ lực vì hòa bình thế giới.
Cuộc điện đàm diễn ra vài tuần trước hội nghị thượng đỉnh dự kiến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh vào giữa tháng 5. Phát biểu của Ngoại trưởng Trung Quốc nhấn mạnh vị trí của Đài Loan trong chương trình nghị sự hàng đầu của Bắc Kinh.
Lần cuối cùng ngoại trưởng hai nước gặp mặt trực tiếp là tại Munich (Đức) vào tháng 2, khi căng thẳng thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới giảm bớt. Một thỏa thuận đình chiến thuế quan mong manh đã được chốt trong cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập tại Hàn Quốc hồi tháng 12.2025.
"Dưới sự chỉ đạo chiến lược của Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Trump, quan hệ Trung Quốc - Mỹ nhìn chung vẫn ổn định. Cả hai bên nên bảo vệ sự ổn định khó khăn lắm mới đạt được, chuẩn bị tốt cho chương trình nghị sự của các cuộc gặp gỡ cấp cao quan trọng, mở rộng hợp tác và quản lý những khác biệt", ông Vương nói với ông Rubio trong cuộc điện đàm hôm 30.4.
Hai nhà ngoại giao cũng thảo luận về tình hình ở Trung Đông, theo thông cáo của Trung Quốc, nhưng không cung cấp thêm chi tiết.
Cũng trong ngày 30.4, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent và Đại diện Thương mại Jamieson Greer đã có cuộc điện đàm với Phó thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong để thảo luận về chuyến thăm Bắc Kinh của Tổng thống Trump vào ngày 14 - 15.5.
Ông Bessent cho biết cuộc điện đàm diễn ra thẳng thắn và toàn diện, trong đó, ông nêu bật những quy định "gây khiêu khích" gần đây của Trung Quốc đã gây tác động đến chuỗi cung ứng toàn cầu.
Trong khi đó, đài CCTV của Trung Quốc đưa tin Phó thủ tướng Hà Lập Phong đã có các cuộc trao đổi thẳng thắn, sâu sắc và xây dựng với hai quan chức Mỹ. Tại cuộc điện đàm, phía Trung Quốc bày tỏ lo ngại nghiêm trọng về những biện pháp hạn chế thương mại chống Trung Quốc gần đây của Mỹ. Tuy nhiên, hai bên đồng ý sẽ tiếp tục gia tăng đồng thuận, quản lý khác biệt và tăng cường hợp tác.
Bộ Tổng tham mưu Ukraine hôm 31.5 cho biết các UAV Ukraine đã tấn công nhà máy lọc dầu Saratov ở tây nam nước Nga, gây ra một vụ cháy lớn. Theo Kyiv, cơ sở này bị tấn công vì cung cấp nhiên liệu cho chiến dịch của Moscow tại Ukraine.
Tỉnh trưởng Saratov Roman Busargin xác nhận các UAV Ukraine đã gây tổn thất "hạ tầng dân sự" trên địa bàn khu vực, nhưng không cung cấp thông tin. Còn trang Astra đưa tin một cơ sở lọc dầu bị cháy ở thành phố cùng tên Saratov.
Tại tỉnh Rostov giáp Ukraine, Tỉnh trưởng Yuriy Slyusar thông báo trên Telegram rằng các mảnh vụn từ UAV đã gây cháy một kho chứa nhiên liệu. Người dân ở gần đó đã được sơ tán khỏi nhà. Bộ Tổng tham mưu Ukraine xác nhận đã đứng sau vụ tấn công trên.
Ukraine còn tập kích một trạm bơm dầu Lazarevo thuộc vùng Kirov, phía đông bắc Moscow, cách lãnh thổ Ukraine hơn 1.200 km. Tỉnh trưởng Kirov Alexander Sokolov cho hay các UAV đối phương đã tấn công một cơ sở nhiên liệu, nhưng không nói chi tiết.
Cùng ngày, Kyiv bác cáo buộc của Moscow rằng UAV của nước này tấn công trúng nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia do Nga kiểm soát.
Tập đoàn năng lượng hạt nhân Rosatom của Nga cho hay UAV cảm tử của Ukraine đã nổ tung sau khi tạo ra một lỗ thủng trên tường của khu vực đặt tua bin. Tổng giám đốc Rosatom Alexei Likhachev cáo buộc đây là đòn tấn công có chủ đích do phía Kyiv tiến hành. Ông Likhachev cho biết không có tổn thất cho các thiết bị chính của nhà máy.
Trong khi đó, quân đội Ukraine khẳng định không nhắm mục tiêu hoặc thực hiện đòn tấn công đối với nhà máy.
Về phần mình, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) ghi nhận đã xảy ra hư hại bên ngoài một tòa nhà đặt tua bin tại nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia sau vụ tấn công bằng UAV.
Đội ngũ IAEA tại nhà máy xác nhận hàm lượng phóng xạ tại khu vực vẫn ở ngưỡng bình thường.
Không quân Ukraine cùng ngày cho biết đã bắn hạ 212 trong số 229 UAV khai hỏa từ phía Nga xuyên đêm 30.5 đến rạng sáng hôm sau. 14 UAV bắn trúng mục tiêu, trong khi các mảnh vỡ UAV rơi xuống 5 khu vực.
Giới chức Ukraine cho biết UAV Nga đã tấn công thành phố Dnipro và một nhà máy lọc dầu ở tỉnh Rivne, gây cháy ở hai nơi này.
Còn theo TASS, một nguồn tin từ lực lượng an ninh Nga cho biết quân đội nước này đã loại trừ một nhóm lính đánh thuê, mà theo giấy tờ tùy thân đến từ Anh và Đức, trên tiền tuyến ở Zaporizhzhia.
Hôm 31.5, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết đã nhận được thêm một hệ thống phòng không IRIS-T của Đức và gửi lời cảm ơn đến chính quyền Berlin về sự hỗ trợ này.
Theo Kyiv Independent, IRIS-T được tích hợp vào hệ thống phòng không đa lớp của Ukraine. Một tổ hợp của dòng vũ khí Đức có thể nạp tối đa 8 tên lửa, có thể được vận chuyển dễ dàng, bảo đảm tính cơ động cao.
Bên cạnh đó, nhà lãnh đạo kêu gọi các bên hãy tiếp tục gửi thêm tên lửa nạp cho các hệ thống phòng không để giúp Ukraine ứng phó trước các đợt tấn công từ Nga.
Trước lời kêu gọi của ông Zelensky, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth nói rằng Washington sẽ tìm cách hỗ trợ Ukraine phòng thủ, nhưng chưa rõ là cách gì.
