Tầm nhìn chuyển đổi số từ hệ sinh thái dữ liệu và khoa học
Vừa qua, Philip Morris International (PMI) là 1 tronghơn 120 đại diện đến từ 52 tập đoàn hàng đầu Hoa Kỳ thuộc Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ-ASEAN (USABC) đã thăm và làm việc tại Việt Nam. Trong bối cảnh Việt Nam đang nỗ lực hiện thực hóa các cam kết về chuyển đổi xanh và chuyển đổi số, những đề xuất mang tính chiến lược từ các tập đoàn đa quốc gia như PMI không chỉ mở ra cơ hội về dòng vốn mà còn gợi mở những bài toán quan trọng về khung pháp lý và tiếp cận công nghệ.
Bên lề chuyến thăm của đoàn, đại diện cấp cao của PMI đã có một buổi gặp mặt báo chí. Tại đây, ông Ankur Modi, Phó Tổng Giám đốc phụ trách khu vực Nam Á & Đông Dương và ông Bryan Ty, Tổng Giám đốc Philip Morris Việt Nam, đã chia sẻ một tầm nhìn về vai trò của tập đoàn này trong tương lai số của Việt Nam.
Khi nhắc đến chuyển đổi số, người ta thường nghĩ đến các giải pháp phần mềm hay hạ tầng viễn thông. Tuy nhiên, theo ông Ankur Modi, đóng góp của PMI trong hành trình này mang một sắc thái đặc thù hơn. Thay vì cung cấp các phần mềm thuần túy, PMI mang tới Việt Nam một hệ sinh thái khoa học và dữ liệu hoàn chỉnh xoay quanh hành vi người dùng và sức khỏe cộng đồng. Đây là một mảng ghép quan trọng trong bức tranh tổng thể về kinh tế số mà Việt Nam đang xây dựng.
Phân tích sâu hơn về vấn đề này, đại diện PMI cho rằng con số hơn 15 triệu người hút thuốc tại Việt Nam hiện nay không chỉ là một thách thức y tế mà còn là một kho dữ liệu rất lớn cần được đưa vào xử lý. Nếu toàn bộ số lượng người dùng này chuyển đổi sang các giải pháp thay thế ít tác hại hơn bằng thuốc lá không khói, lượng dữ liệu phát sinh từ hành vi tiêu dùng, dữ liệu khoa học và dữ liệu hành trình chuyển đổi sẽ trở thành giá trị gia tăng rất lớn cho hệ thống quản trị số.
“Đó chính là đóng góp mà chúng tôi nhìn thấy trong bức tranh chuyển đổi số. Đây là việc thiết lập một mô hình kinh doanh hoàn toàn mới, khác biệt hoàn toàn với mô hình thuốc lá truyền thống dựa trên việc thu thập và phân tích dữ liệu một cách bài bản,” ông Ankur Modi khẳng định.
Sự hiện diện của PMI còn đi kèm với kỳ vọng đưa Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu trong lĩnh vực không khói. Hiện nay, Việt Nam vốn đã giữ một vai trò quan trọng trong chuỗi giá trị ngành thuốc lá, nhưng để bứt phá, cần những hệ sinh thái hỗ trợ và nguồn nhân lực trình độ cao. PMI dự kiến không chỉ dừng lại ở sản xuất mà còn thiết lập hệ thống bán lẻ chuyên biệt với các điểm tương tác trực tiếp, nơi người dùng được hướng dẫn một cách khoa học dựa trên các nền tảng công nghệ. Một hệ sinh thái hoàn chỉnh bao gồm thiết bị công nghệ cao, sản phẩm tiêu dùng, phụ kiện và các phần mềm tương tác sẽ tạo ra một vòng tuần hoàn giá trị mới, đóng góp vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế.
Bài toán nhân sinh và nỗ lực tháo gỡ rào cản chính sách
Cũng theo lãnh đạo của PMI, con số hơn 15 triệu người hút thuốc trưởng thành chưa thể cai không còn là câu chuyện của riêng một doanh nghiệp, mà là một vấn đề nhân sinh chạm đến hầu hết các gia đình Việt Nam.
Với định hướng chuyển đổi sang mô hình không khói, PMI cam kết gắn bó cùng Việt Nam để thúc đẩy các giải pháp ít gây hại hơn cho cuộc sống của người hút thuốc.
Để hiện thực hóa tầm nhìn này, PMI đã đưa ra ba đề xuất trọng tâm nhằm tháo gỡ các nút thắt hiện tại. Trong đó, ưu tiên hàng đầu là giải quyết vấn đề thông tin sai lệch, như sự nhầm lẫn giữa thuốc lá nung nóng và thuốc lá điện tử, hay những lo ngại về việc tiếp cận giới trẻ hoặc pha trộn chất cấm.
Ông Ankur Modi khẳng định các sản phẩm thuốc lá nung nóng của PMI đã được kiểm soát nghiêm ngặt bằng khoa học và không liên quan đến những vấn đề nêu trên. PMI đề xuất được tổ chức các chuyến quan sát thực tế tại các thị trường phát triển, như Nhật Bản, Hoa Kỳ hay châu Âu. Tại đó, các cơ quan quản lý có thể kiểm chứng các cách thức mà Chính phủ các nước tiên tiến kiểm soát sản phẩm, cách người dùng tương tác và những nghiên cứu khoa học độc lập. Đồng thời, PMI cũng bày tỏ mong muốn một không gian đối thoại công khai và minh bạch với các cơ quan quản lý liên quan như Bộ Y tế, Bộ Khoa học và Công nghệ và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), truyền thông về dữ liệu khoa học.
Theo Ankur Modi, sự minh bạch này sẽ giúp Việt Nam hiểu và có định hướng tốt hơn trong điều hướng người hút thuốc lá, tiến tới xây dựng môi trường không khói thuốc lá.
Trong buổi làm việc giữa Bộ Y tế Việt Nam với đoàn doanh nghiệp USABC ngày 14/4, đại diện các doanh nghiệp cũng nêu ý kiến về các vấn đề liên quan đến các định hướng chính sách y tế; Các văn bản quy phạm pháp luật mới về an toàn thực phẩm; Cơ chế mua sắm, đấu thầu, xuất-nhập khẩu, sản xuất thuốc và thiết bị y tế; Cải thiện chất lượng khám chữa bệnh, cung cấp thuốc và thiết bị y tế; Chi trả bảo hiểm y tế; và mong muốn hợp tác với Bộ Y tế trong chống lại các sản phẩm thuốc lá lậu, quản lý các sản phẩm không khói thuốc và chương trình kiểm soát thuốc lá quốc gia…
Theo đại diện của PMI, sự tương thích giữa chiến lược chuyển đổi số của Việt Nam và danh mục đầu tư của các tập đoàn (như PMI) là có cơ sở, nhưng để điểm chạm này trở thành hiện thực, cần một bước đi quyết đoán hơn từ các nhà hoạch định chính sách. Với việc các sản phẩm không khói thuốc của PMI đã có mặt tại 106 quốc gia và chiếm hơn 40% doanh thu tập đoàn, PMI cam kết cung cấp những thông tin chuẩn xác và khoa học, sẵn sàng cùng Việt Nam theo sát cuộc đua công nghệ toàn cầu.
Trong buổi gặp gỡ và làm việc với Thủ tướng Lê Minh Hưng ngày 16/4, đại diện PMI cho biết doanh nghiệp đã đầu tư mạnh mẽ vào khoa học, với hơn 16 tỷ USD dành cho hoạt động nghiên cứu và phát triển các sản phẩm không khói thuốc. Trên cơ sở đó, PMI bày tỏ mong muốn Chính phủ Việt Nam xem xét cho phép sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu các sản phẩm thuốc lá giảm tác hại đã được kiểm chứng khoa học.
Về phía cơ quan quản lý Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đã khẳng định Bộ luôn sẵn sàng lắng nghe các ý kiến đóng góp trong quá trình hoàn thiện chính sách pháp luật. Bộ trưởng đánh giá cao các cam kết dài hạn của doanh nghiệp Hoa Kỳ không chỉ với vai trò nhà đầu tư mà còn là đối tác phát triển. Tuy nhiên, bà cũng nhấn mạnh nguyên tắc kiên định là mọi chính sách phải bảo đảm phù hợp với thực tiễn và ưu tiên hàng đầu là bảo vệ sức khỏe nhân dân.
Trên sân vận động MetLife, bang New Jersey ngày 5/7, Erling Haaland ghi hai bàn thắng, giúp Na Uy đánh bại Brazil 2-1. Thành tích này đưa tiền đạo 26 tuổi sánh ngang Kylian Mbappe và Lionel Messi trên bảng xếp hạng Vua phá lưới với 7 pha lập công.
Chứng kiến phong độ của Haaland, cựu tiền đạo tuyển Anh Ian Wright nhận xét: "Mọi người hay bàn tán về số lần chạm bóng, thực tế cậu ấy chẳng cần chạm nhiều vẫn biết cách định đoạt trận đấu".
Na Uy hiện cách cúp vàng thế giới 3 chiến thắng và đối thủ tiếp theo của họ ở vòng tứ kết là tuyển Anh.
Sinh ra ở Leeds (Anh) và lớn lên tại Na Uy, Haaland hội tụ đầy đủ thể hình, tốc độ, sức mạnh cùng kỹ năng dứt điểm sắc bén. Dưới đây là 14 sự thật về tiền đạo này.
Lập kỷ lục nhảy xa năm 5 tuổi
Ngày 22/1/2006, Tổ chức Kỷ lục Độ tuổi Quốc tế ghi nhận cậu bé Haaland thiết lập thành tích nhảy xa 1,63 m. Cột mốc này tồn tại đến nay.
Xuất thân từ gia đình thể thao
Cha của anh, ông Alf-Inge Haaland, từng thi đấu cho các CLB lớn của Anh như Nottingham Forest, Leeds United, Manchester City và tuyển quốc gia Na Uy.
Mẹ anh, bà Gry Marita Braut, từng vô địch điền kinh 7 môn phối hợp những năm 1990. Từ nhỏ, anh được thử sức với bóng ném, trượt tuyết và điền kinh nhằm phát triển toàn diện các nhóm cơ.
Từ chối tuyển Anh để khoác áo Na Uy
Sinh ra tại thành phố Leeds (Anh) khi cha đang thi đấu tại đây, Haaland đủ điều kiện khoác áo đội tuyển quốc gia Anh nhưng anh chọn thi đấu cho Na Uy. "Tôi mang dòng máu Na Uy và tự hào về điều đó", anh nói.
Lập cú đúp ngay trận ra mắt World Cup
Tại kỳ World Cup 2026, Na Uy trở lại sân chơi lớn nhất hành tinh của môn bóng đá sau 28 năm. Ngay trận mở màn vòng bảng gặp Iraq, Haaland ghi hai bàn trong hiệp một, giúp đội nhà thắng 4-1. Trước đó, anh đóng góp 16 bàn tại vòng loại.
Từng ghi 9 bàn trong một trận
Tại FIFA U20 World Cup 2019 ở Ba Lan, Haaland ghi 9 bàn vào lưới Honduras, giúp Na Uy thắng 12-0. Thành tích này đưa anh lên ngôi Vua phá lưới giải đấu, đồng thời thu hút sự chú ý của giới truyền thông toàn cầu.
Ghi bàn nhiều nhất lịch sử tuyển Na Uy
Năm 2024, anh xô đổ kỷ lục 33 bàn thắng tồn tại 90 năm của cầu thủ huyền thoại Jørgen Juve. Tới World Cup 2026, anh nâng tổng số bàn thắng cho đội tuyển lên 59 sau 52 trận.
Tháng 1/2025, Manchester City công bố bản hợp đồng mới kéo dài gần 10 năm, giữ chân Haaland ở lại sân Etihad đến mùa hè 2034. Bản hợp đồng dài hiếm thấy này khẳng định vị thế quan trọng của anh trong đội hình nửa xanh thành Manchester.
Phá kỷ lục ghi bàn Ngoại hạng Anh
Ngay mùa giải ra mắt Ngoại hạng Anh năm 2022, anh ghi 36 bàn, vượt qua thành tích của Andy Cole, Alan Shearer và Mohamed Salah. Cùng năm đó, anh ghi 52 bàn trên mọi đấu trường, cùng Man City đoạt "cú ăn ba", vô địch Premier League, FA Cup và Champions League.
Đạt mốc 100 bàn Ngoại hạng Anh nhanh nhất
Anh đạt mốc 100 bàn chỉ sau 111 trận, vượt qua kỷ lục 124 trận do Alan Shearer nắm giữ. Phong độ ổn định giúp anh vượt mặt hàng loạt tên tuổi trước đây của giải Ngoại hạng Anh như Thierry Henry hay Sergio Agüero.
Chạm mốc 50 bàn Champions League sau 49 trận
Tại sân chơi khốc liệt nhất châu Âu cấp CLB, Haaland mất 49 trận để ghi 50 bàn thắng. Lúc khoác áo Salzburg, Dortmund hay Manchester City, Haaland luôn thể hiện bản năng sát thủ.
Từng thu âm nhạc rap
Năm 2016, Haaland cùng hai đồng đội Erik Botheim và Erik Tobias Sandberg lập nhóm nhạc Flow Kingz, phát hành video ca nhạc mang tên "Kygo jo". Video khắc họa hình ảnh những thiếu niên hồn nhiên vui đùa nay thu hút hàng triệu lượt xem.
Chế độ sinh hoạt nghiêm ngặt
Cao 1m94, Haaland tuân thủ chế độ dinh dưỡng khắt khe, ưu tiên ăn tim, gan động vật, uống nước lọc tinh khiết. Anh thường xuyên tắm nắng, đeo kính chống ánh sáng xanh, ngâm bồn nước đá và tập yoga để phục hồi.
Báo thức bằng nhạc hiệu Champions League
Anh cài bài hát chủ đề Champions League làm nhạc chuông báo thức mỗi sáng để mang lại năng lượng bắt đầu ngày mới.
Ăn mừng kiểu tọa thiền
Mỗi lần ghi bàn, Haaland thường ngồi khoanh chân theo tư thế hoa sen, giúp bản thân luôn giữ trạng thái bình tĩnh, cân bằng tâm lý trên sân cỏ. Anh duy trì thói quen này từ thời khoác áo Red Bull Salzburg đến nay.
Sáng 30/6, Bệnh viện Bạch Mai thông tin bệnh viện vừa can thiệp thành công cho bệnh nhân bị áp xe gan lớn, có nguy cơ vỡ và nhiễm khuẩn nặng.
Cụ thể, đêm 27/6, Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình tiếp nhận một bệnh nhân trong tình trạng sốt cao kéo dài, thể trạng suy kiệt sau một tuần điều trị nội khoa tại tuyến dưới nhưng không cải thiện.
Các xét nghiệm cho thấy tình trạng nhiễm trùng nặng, bạch cầu tăng cao kèm tổn thương viêm phổi.
Qua siêu âm cấp cứu, Ths.BS Hoàng Nguyên Tài (Viện Điện quang) phát hiện ổ áp xe gan kích thước lớn nằm sát vòm hoành, kèm phản ứng tràn dịch màng phổi và có nguy cơ vỡ.
Theo các bác sĩ, nếu ổ áp xe vỡ vào ổ bụng hoặc khoang màng phổi, người bệnh có thể nhanh chóng rơi vào sốc nhiễm khuẩn, đe dọa tính mạng.
Ngay sau hội chẩn đa chuyên khoa, ê-kíp quyết định thực hiện dẫn lưu áp xe cấp cứu dưới hướng dẫn của hệ thống chụp mạch số hóa xóa nền (DSA) kết hợp siêu âm.
Ca can thiệp được thực hiện bởi ê-kíp gồm ThS.BS Hoàng Nguyên Tài, BS Lê Hoàng Đạt và kỹ thuật viên Đỗ Văn Thường.
Dưới hướng dẫn đồng thời của siêu âm và DSA, các bác sĩ đưa ống dẫn lưu vào đúng vị trí ổ áp xe, hút ra khoảng 30 ml dịch mủ đặc màu nâu sẫm, đặc trưng của áp xe gan do amip có bội nhiễm. Việc giải phóng ổ mủ giúp giảm áp lực trong gan và loại bỏ nguy cơ vỡ.
Sáng hôm sau, kết quả siêu âm kiểm tra cho thấy ổ áp xe giảm rõ rệt về kích thước. Người bệnh cắt sốt, các chỉ số sinh tồn ổn định và tiếp tục được theo dõi, điều trị.
Theo các bác sĩ, nếu trước đây những trường hợp tương tự thường phải chuyển lên Hà Nội để can thiệp, thì nay nhiều kỹ thuật điện quang can thiệp đã được triển khai ngay tại Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình.
Điều này giúp rút ngắn thời gian điều trị, giảm nguy cơ trong quá trình vận chuyển đối với những người bệnh nặng, đồng thời tạo điều kiện để người dân được tiếp cận kỹ thuật cao ngay tại địa phương.
PGS.TS Nguyễn Tuấn Tùng - Phó Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, phụ trách Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình, cho biết mục tiêu của bệnh viện là đưa chuyên gia, kỹ thuật và quy trình điều trị đồng bộ từ Hà Nội về Ninh Bình để người bệnh được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao ngay trong "giờ vàng".
"Kỹ thuật cao chỉ thực sự có ý nghĩa khi đến được với người bệnh đúng thời điểm. Với những ca bệnh nguy kịch, mỗi phút đều rất quan trọng. Chúng tôi mong muốn người dân khu vực Ninh Bình và các tỉnh lân cận được điều trị kịp thời ngay tại địa phương, thay vì phải chuyển lên Hà Nội trong tình trạng nguy hiểm", PGS.TS Nguyễn Tuấn Tùng chia sẻ.
Có những khoảnh khắc trong đời không ồn ào nhưng đủ khiến cả một gia đình chững lại. Khi con đứng trước ngưỡng cửa đại học, đó không chỉ là câu chuyện của điểm số hay chọn ngành, chọn trường.
Đó là lúc con bắt đầu rời khỏi những lối đi quen thuộc, còn cha mẹ phải học một điều không hề dễ: đồng hành mà không làm thay, yêu thương mà không vô tình tạo áp lực.
Suốt nhiều năm, cha mẹ quen với việc nắm tay con đi qua từng quyết định. Từ chuyện học hành đến những lựa chọn nhỏ nhất, sự chủ động ấy từng là chỗ dựa vững chắc. Nhưng đến một lúc, bàn tay quen nắm ấy cần học cách nới lỏng. Bởi đại học không chỉ là nơi học kiến thức, mà còn là nơi con bắt đầu học cách tự quyết định cuộc đời mình.
Nếu cha mẹ vẫn giữ cách cũ - định hướng quá kỹ, lựa chọn thay con - con có thể đi đúng, nhưng lại không thật sự hiểu vì sao mình đi con đường đó.
Ngược lại, nếu buông tay quá sớm, con dễ rơi vào cảm giác chông chênh. Cái khó không nằm ở việc nắm hay buông, mà ở chỗ biết “nắm đến đâu và buông khi nào”.
Trong hành trình này, áp lực không phải lúc nào cũng đến từ những lời nói nặng nề. Đôi khi, nó nằm ở những điều rất nhỏ: một câu hỏi lặp lại mỗi ngày, một lời so sánh thoáng qua, hay một ánh nhìn chứa đầy kỳ vọng.
Không ai cố ý gây áp lực, nhưng chính những điều tưởng chừng vô hại ấy lại khiến con mang theo một gánh nặng khó gọi tên - gánh nặng phải lựa chọn sao cho không làm cha mẹ thất vọng.
Ở tuổi 18, nhiều bạn trẻ không sợ khó, không sợ sai. Điều khiến họ chùn bước là cảm giác mình phải chọn “đúng ngay từ đầu”, phải đi một con đường đủ an toàn để đáp lại niềm tin của gia đình. Và khi mỗi lựa chọn đều gắn với kỳ vọng, con dễ đánh mất tiếng nói bên trong của chính mình.
Có lẽ vì thế, điều cha mẹ cần không phải là thêm lời khuyên, mà là thêm sự lắng nghe. Không phải lắng nghe để phản biện, mà để hiểu. Hiểu vì sao con thích một ngành học chưa quen thuộc. Hiểu vì sao con do dự trước một lựa chọn tưởng như an toàn. Hiểu cả những lo lắng mà con chưa biết diễn đạt.
Khi được lắng nghe, con sẽ tự rõ ràng hơn. Khi được tôn trọng, con sẽ tự tin hơn với quyết định của mình. Khi ấy vai trò của cha mẹ không còn là người dẫn đường, mà là người đứng bên, đủ gần để con thấy an tâm, đủ xa để con có thể tự bước.
Thực tế, không có lựa chọn nào là hoàn hảo tuyệt đối. Có những con đường chỉ khi bước vào mới biết là phù hợp hay không. Có những quyết định phải trả giá bằng trải nghiệm. Nhưng chính những trải nghiệm ấy mới giúp con trưởng thành.
Nếu cha mẹ cố gắng loại bỏ mọi khả năng sai lầm, con sẽ mất đi cơ hội học cách đứng dậy. Điều quan trọng không phải là tránh mọi sai sót, mà là có đủ bản lĩnh để đi tiếp sau mỗi lần chưa đúng.
Vì vậy buông tay ở đây không phải là buông bỏ. Đó là một cách yêu khác - lặng lẽ hơn nhưng sâu sắc hơn.
Cha mẹ không cần can thiệp vào mọi lựa chọn, nhưng luôn hiện diện khi con cần. Một lời hỏi han đúng lúc, một sự tin tưởng không điều kiện, đôi khi lại là điểm tựa vững vàng hơn bất kỳ lời khuyên nào.
Đại học, suy cho cùng, không phải là đích đến cuối cùng. Nó chỉ là điểm khởi đầu cho một hành trình dài hơn - hành trình con học cách sống, cách chịu trách nhiệm và cách hiểu chính mình. Trên hành trình đó, điều con cần không chỉ là một lựa chọn đúng, mà là khả năng tự lựa chọn và điều chỉnh khi cuộc sống thay đổi.
Và có lẽ, sự đồng hành đúng nghĩa là khi con cảm thấy mình được tự do mà không cô đơn, còn cha mẹ cảm thấy yên tâm mà không cần kiểm soát. Một trạng thái “vừa đủ” - không dễ đạt được, nhưng lại là điều đáng hướng tới.
Khi cánh cửa đại học mở ra, không chỉ con bước vào một giai đoạn mới, mà cha mẹ cũng bắt đầu một cách yêu mới. Không còn nắm tay thật chặt như ngày bé, mà chỉ nắm vừa đủ - để con có thể tự bước đi, và vẫn biết rằng phía sau luôn có bàn tay sẵn sàng đỡ lấy khi cần.
Đó không phải là sự rời xa, mà là một kiểu gần gũi khác: âm thầm, tin tưởng và bền vững hơn.
