Chị Hồng, 34 tuổi ở TP HCM, giữa tháng trước phát hiện nợ thuế 25 triệu đồng dù công ty chị đang làm việc đều đặn khấu trừ. Kiểm tra ứng dụng eTax Mobile, chị thấy thông tin một công ty xuất khẩu thủy sản ở Đà Nẵng kê khai thu nhập gần 300 triệu đồng vào mã số thuế của mình.
“Tôi với họ hoàn toàn xa lạ, chưa từng ký hợp đồng lao động, hợp đồng dịch vụ hay nhận bất kỳ khoản tiền nào”, chị khẳng định.
Nghi ngờ thông tin cá nhân bị sử dụng trái phép, chị tìm số điện thoại công ty này, nhưng liên hệ nhiều lần đều không ai bắt máy. Chị nhờ người quen ở Đà Nẵng trực tiếp đến văn phòng. Kết quả cũng không thấy biển hiệu hay hoạt động kinh doanh tại đây.
Chị Hồng cho biết đã gửi phản ánh lên cơ quan thuế, đề nghị rà soát và loại bỏ khoản thu nhập bị khai khống. Hơn một tuần qua, chị thấp thỏm chờ phản hồi bởi không biết cần đóng thêm hay được hoàn bao nhiêu tiền sau khi điều chỉnh dữ liệu.
Tương tự, anh Vũ Viết Tuân ở Hà Nội cho biết quá trình hoàn thuế thu nhập cá nhân năm 2025 bị ảnh hưởng do một doanh nghiệp ở TP HCM kê khai thu nhập vào mã số thuế cá nhân của anh, dù không có quan hệ lao động hay chi trả thực tế.
“Tôi không có bất kỳ liên hệ hay khoản thu nhập nào từ doanh nghiệp này nhưng vẫn bị ghi nhận trên hệ thống”, anh nói.
Anh Tuân làm đơn gửi cơ quan thuế đề nghị xác minh, gỡ bỏ thông tin kê khai sai để tránh ảnh hưởng việc quyết toán và hoàn thuế. Tuy nhiên, khi liên hệ đường dây nóng của cơ quan thuế tại TP HCM, anh cho biết quy trình xử lý khá vòng vo. Theo hướng dẫn anh nhận được, người nộp thuế tại Hà Nội phải gửi công văn tới cơ quan thuế quản lý ở Hà Nội, sau đó cơ quan này mới chuyển hồ sơ vào TP HCM để phối hợp xử lý.
Chị Hằng, đang làm việc tại một cơ quan truyền thông, cũng chịu rắc rối tương tự. Hàng năm, chị đều ủy quyền cho công ty quyết toán thuế thu nhập cá nhân do chỉ phát sinh một nguồn thu nhập. Tuy nhiên, tháng trước, chị bất ngờ nhận thông báo từ cơ quan thuế Hà Nội về khoản thu nhập thuộc diện phải quyết toán trực tiếp. Kiểm tra ứng dụng eTax Mobile, chị phát hiện một khoản thu nhập hơn 2 triệu đồng từ một doanh nghiệp lạ, chưa từng làm việc hay giao kết hợp đồng.
Ngoài ra, hệ thống ghi nhận hai khoản thu nhập nhỏ từ các công ty tổ chức sự kiện và số thuế phát sinh khoảng 50.000 đồng. Các đơn vị này khai báo trả thu nhập nhưng chưa khấu trừ thuế trước khi thanh toán, dẫn tới cơ quan thuế xác định cá nhân phải tự kê khai và nộp phần còn thiếu.
Theo ông Nguyễn Hoàng Sơn – Phó chủ tịch Hội tư vấn và đại lý thuế TP HCM kiêm CEO Việt Tín, hầu hết người dân phát hiện nợ thuế “trên trời rơi xuống” vào mùa cao điểm quyết toán thuế thu nhập cá nhân hàng năm. Tuy nhiên, năm nay hiện tượng này đột biến khi áp dụng quy định sử dụng mã số định danh cá nhân làm mã số thuế duy nhất, thay vì tách biệt như trước. Đây là thông tin rất dễ bị lộ và lợi dụng cho mục đích kê khai thuế.
Động cơ chính khi các doanh nghiệp khai khống thu nhập cho cá nhân, theo ông Sơn, là để bù đắp chi phí và giảm lợi nhuận hoặc lỗ, nhằm đóng thuế ở mức thấp nhất. Thực trạng này phổ biến ở những doanh nghiệp hoạt động không chân chính, quy trình kế toán lỏng lẻo.
Chuyên gia cho rằng do cơ chế “tự kê khai, tự nộp, tự chịu trách nhiệm”, người dân thường chỉ phát hiện ra việc mình bị khai khống khi sử dụng ứng dụng eTax Mobile hoặc ủy quyền quyết toán nhưng bất thành. Lúc này, những khoản thu nhập lạ mới lộ ra, ảnh hưởng trực tiếp đến số thuế phải đóng hoặc quyền lợi được hoàn thuế.
Để bảo vệ quyền lợi, người bị khai khống phải tự mình thực hiện nhiều bước như làm văn bản khiếu nại, liên hệ trực tiếp với doanh nghiệp chi trả hoặc đến cơ quan thuế chủ quản tại địa phương để phản ánh. Theo ông Sơn, người bị khai khống luôn ở thế yếu và bị động bởi dù không liên quan, họ vẫn cần chứng minh mình không nhận khoản thu nhập đó.
“Vấn đề còn rắc rối hơn nếu doanh nghiệp khai khống không hoạt động ở địa chỉ đăng ký kinh doanh, tạm thời đóng cửa. Sự việc thậm chí bế tắc khi doanh nghiệp đã giải thể, dẫn đến người bị khai khống lẫn cơ quan thuế không thể đối chất hay điều chỉnh số liệu”, ông Sơn nói.
Theo hướng dẫn của cơ quan thuế, cá nhân cần sớm phản ánh thông tin khi phát hiện bị khai khống thu nhập tên eTax Mobile. Điều này để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người nộp thuế, tránh bị cơ quan thuế xác định nghĩa vụ thuế đối với khoản thu nhập không phát sinh, đồng thời ngăn chặn hành vị sử dụng trái phép thông tin cá nhân trong kê khai thuế.
Quy trình phản ánh cụ thể như sau:
– Bước 1: Người nộp thuế vào chức năng Tra cứu thông tin quyết toán, chọn năm cần tra cứu và bấm Xem chi tiết
– Bước 2: Nếu phát hiện bị doanh nghiệp nào khai khống, bấm Gửi thông tin đến Cơ quan Thuế (CQT)
– Bước 3: Chọn một trong hai trường hợp: Tôi không có thu nhập tại cơ quan chi trả này hoặc Tổ chức khai sai thông tin thu nhập của tôi
– Bước 4: Nhập Lý do và đính kèm tài liệu chứng minh (nếu có)
– Bước 5: Chọn Tôi cam đoan thông tin đã cung cấp về nguồn thu nhập là đúng và chịu trách nhiệm trước pháp luật về thông tin này
Có những người Việt trẻ không chịu chấp nhận "'phận gia công". Bằng trí tuệ và nỗ lực, họ trở thành nhà cung ứng chủ lực cho các tập đoàn đa quốc gia nổi tiếng thế giới.
Cơ duyên đến với ngành bán dẫn và hàng không của anh Nguyễn Trọng Đáng - Giám đốc Công ty TNHH cơ khí chính xác Việt Nguyên - là khi về đầu quân cho một công ty của Mỹ. Sau khi làm việc 5 năm, năm 2011 anh Đáng ra riêng, thành lập Công ty Duy Việt - với ý nghĩa là tư duy của người Việt.
"Đầu những năm 2010 ngành bán dẫn ở Việt Nam còn mới mẻ, đa phần chỉ làm khuôn mẫu. Chúng tôi nhận được đơn hàng có tính quyết định vào năm 2013, làm linh kiện trong máy test (kiểm nghiệm) con chip trong sản phẩm iPhone của Apple. Khi đó chúng tôi không vay được ngân hàng, tài sản thế chấp không có, đơn hàng nhiều, nhưng đối tác đã cho ứng trước tiền và được trả chậm tiền vật liệu", anh Đáng kể.
Doanh thu năm 2016 chỉ khoảng 3 tỉ đồng, đến năm 2020 lên 20 tỉ/năm, công ty đổi tên là Việt Nguyên - với ý nghĩa kỷ nguyên của Việt Nam. Năm 2025, Việt Nguyên ghi nhận doanh thu tính bằng trăm tỉ đồng, nhà xưởng từ lúc ban đầu 200m2 được mở rộng lên 6.000m2.
Theo anh Đáng, đó là cả quá trình gian nan khi khởi nghiệp chỉ có 160 triệu để mua một chiếc máy làm những "đơn hàng lặt vặt" sửa sản phẩm lỗi. Tích lũy được ít nào, công ty đầu tư máy móc nhằm đáp ứng những đơn hàng mới, những "con hàng khó".
Như linh kiện trong máy test iPhone (giá đặt con chip để thực hiện kiểm nghiệm sản phẩm bị lỗi) có những modem kích thước vài mm, nhưng có tới 14 "con hàng", nên chỉ một chi tiết lỗi sẽ phải bỏ cả sản phẩm.
Anh Đáng kể có lần đối tác tại Đức đặt sản phẩm cúp nối trục - một linh kiện trong máy kiểm nghiệm sản phẩm iPhone với giá 39 euro, nhưng vẫn có "con hàng" bị lỗi và gửi về Việt Nguyên sửa chữa.
Một lần tình cờ đối tác hỏi "Bạn làm được không?", anh nói ngay "Chúng tôi làm được!", dù thực tế chưa hình dung sẽ phải làm gì. Bản vẽ được gửi đến, sản phẩm được nghiên cứu, sản xuất thử nghiệm và được khách hàng "duyệt" ngay lần đầu, giá lại chỉ bằng một nửa.
Nhờ vậy công ty ký được đơn hàng sản xuất lên tới cả chục triệu USD, mở rộng dần những linh kiện phức tạp.
Đến nay Việt Nguyên đã có thể sản xuất được tới 60% linh kiện trong máy test con chip của iPhone, đi tới gần nhất công nghệ lõi là xử lý con chip. Cùng đó công ty tham gia vào lĩnh vực hàng không, trở thành nhà cung ứng linh kiện cabinet cho các hãng như Safran và Boeing.
Giới thiệu dây chuyền trong nhà máy có quy mô 2.700m2 tại phường Linh Xuân (TP.HCM), anh Đỗ Hoàng Trung - nhà sáng lập, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Công ty cổ phần Tập đoàn công nghệ IDEA - công nhận nhiều người nghĩ doanh nghiệp Việt Nam đa số chỉ đi làm gia công.
Nhưng tại IDEA Group không chỉ có dây chuyền sản xuất tự động hóa ở mức cao, mà còn làm những sản phẩm robot, xe tự hành... do chính kỹ sư Việt nghiên cứu, chế tạo và sản xuất, xuất khẩu đi Nhật Bản, Mỹ, Canada, Ấn Độ, Úc…
Niềm đam mê tự động hóa đến với anh Trung khi gần 20 năm trước anh học ngành chế tạo máy tại Nhật Bản. Khởi nghiệp với vai trò là nhà thiết kế, sau 5 năm thành lập công ty, đến năm 2015 anh bắt đầu hiện thực hóa giấc mơ tự chế tạo, sản xuất dây chuyền tự động hóa để cung ứng cho các doanh nghiệp FDI tại Việt Nam và xuất khẩu.
Anh Trung kể đó là hành trình liên tục cải tiến, chuẩn hóa quy trình và đầu tư cho đội ngũ. Đặc biệt doanh nghiệp phải đứng trước bài toán cạnh tranh khốc liệt với sản phẩm giá rẻ của Trung Quốc. Vì vậy hướng đi của IDEA là chọn phân khúc cao cấp với hệ thống máy móc hiện đại theo tiêu chuẩn cao của các nước G7. Anh giảm chi phí để giá bán tốt, giao hàng đúng hẹn và chuyên nghiệp hóa dịch vụ hỗ trợ sửa chữa.
Hồi dịch COVID-19, một doanh nghiệp Nhật Bản chuyên sản xuất motor điện cho ô tô không mời được chuyên gia sang Việt Nam để sửa máy, đã đề nghị IDEA làm. Họ muốn xây dựng một hệ thống kiểm tra tự động tích hợp với tốc độ nhanh, độ chính xác cao, khả năng lưu trữ và truy xuất dữ liệu.
Đội ngũ IDEA dồn lực nghiên cứu, đưa ra loạt giải pháp. Kết quả thời gian kiểm tra giảm từ 5 phút/motor xuống 2 phút/motor; tỉ lệ sai sót phát hiện tăng 30% và lưu trữ 100% dữ liệu.
Anh Trung nói mỗi năm công ty dành tới 30% tổng chi phí cho nghiên cứu phát triển (R&D) để làm ra những sản phẩm "Make in Vietnam" thực sự.
Đến nay IDEA đã triển khai nhiều dự án ứng dụng như hệ thống tự động hóa dây chuyền lắp ráp motor với robot 6 trục và hệ thống kiểm tra tự động, tốc độ 4 giây/sản phẩm; giải pháp in 3D sử dụng cánh tay robot; ứng dụng xe tự hành AMR cho nhà máy sản xuất linh kiện điện tử; vận chuyển pallet tự động thay thế xe nâng có người lái…
Với Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, gắn với công nghệ và các sản phẩm chiến lược được xác định; cùng Nghị quyết phát triển kinh tế tư nhân, anh Đỗ Hoàng Trung kỳ vọng những lĩnh vực đầu tư như robot sẽ có thêm những chính sách hỗ trợ, ưu tiên sử dụng hàng Việt để doanh nghiệp Việt, trí tuệ Việt có nhiều cơ hội vươn lên, khẳng định trên toàn cầu.
Tại buổi làm việc, Phó thủ tướng thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đề nghị Vinacomin làm rõ định hướng đầu tư, kinh doanh, tập trung vào các lĩnh vực gắn với nhiệm vụ chính trị cốt lõi. Mục tiêu là đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng tăng của đất nước.
Ông cũng yêu cầu tập đoàn tiếp tục phát huy vai trò doanh nghiệp nhà nước chủ lực, nâng cao năng lực cạnh tranh. Đồng thời Vinacomin cần thẳng thắn nêu rõ khó khăn, vướng mắc để các bộ, ngành cùng trao đổi, tháo gỡ, tạo điều kiện triển khai nhiệm vụ mới.
Báo cáo tình hình, Tổng giám đốc Vinacomin Vũ Anh Tuấn cho biết các chỉ tiêu sản xuất kinh doanh chính đều vượt 50% kế hoạch năm. Trong đó, sản lượng than thành phẩm đạt khoảng 53,7%, than tiêu thụ đạt 55%, nộp ngân sách trên 55%.
Các lĩnh vực khác như khai khoáng alumin, điện, doanh thu, lợi nhuận và tiền lương đạt khoảng 53-54% kế hoạch.
Về cung cấp than cho nhiệt điện, tập đoàn bảo đảm nguồn cung trong bối cảnh nhu cầu lớn, đạt khoảng 55% kế hoạch.
Tập đoàn duy trì dự phòng khoảng 5,5 triệu tấn, tương đương 1,5 tháng phát điện. Hoạt động đầu tư đạt khoảng 48% kế hoạch, tăng 135% so với cùng kỳ năm 2025.
Vinacomin cũng nêu một số khó khăn. Đó là chi phí sản xuất tăng do biến động giá nhiên liệu, vật tư.
Việc cấp phép thăm dò, khai thác mỏ chậm do quy hoạch tổng thể năng lượng quốc gia chưa được điều chỉnh.
Ngoài ra, giải phóng mặt bằng mỏ tại một số địa phương còn chậm. Thủ tục cấp phép chế biến, tiêu thụ khoáng sản ngoài than còn phức tạp, làm giảm sản lượng...
Trước các đề xuất, các bộ, ngành thống nhất cần có cơ chế điều phối tổng thể, xử lý kiến nghị của Vinacomin theo nhóm vấn đề. Đồng thời cần tăng cường phối hợp liên ngành để tháo gỡ vướng mắc về quy hoạch, đầu tư, đất đai, khai thác và cơ chế tài chính cho tập đoàn.
Ghi nhận, đánh giá cao đóng góp của Vinacomin và vai trò quan trọng của ngành than trong phát triển kinh tế đất nước, Phó thủ tướng thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đề nghị tập đoàn tiếp tục bảo đảm sản xuất than ổn định, an toàn. Tập đoàn cần hoàn thành và vượt các chỉ tiêu đề ra.
Đặc biệt, cần chủ động khai thác khoáng sản trong nước, tránh phụ thuộc nhập khẩu. Điều này góp phần bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế, thúc đẩy tăng trưởng.
Cùng đó, Vinacomin cần rà soát toàn bộ dự án đầu tư khai thác, đẩy nhanh tiến độ dự án trọng điểm. Tập đoàn cần phát triển mỏ than mới, mở rộng công suất các mỏ hiện có.
Tận dụng hiệu quả cơ chế cho phép tăng tối đa 15% công suất đối với một số mỏ, tập trung tối đa nguồn lực để tăng sản lượng khai thác, chế biến khoáng sản.
Tập đoàn cần đẩy mạnh chế biến sâu các khoáng sản chủ lực, từng bước hình thành chuỗi giá trị đồng bộ từ khai thác, tinh luyện, chế biến đến tiêu thụ sản phẩm, chuẩn bị năng lực tham gia sâu hơn.
Vinacomin tiếp tục cải cách tổ chức, nâng cao hiệu quả quản trị doanh nghiệp, tiết giảm chi phí, nâng cao năng lực cạnh tranh và hiệu quả hoạt động.
Cùng với đó, tập đoàn cần quan tâm chăm lo đời sống người lao động, cải thiện điều kiện làm việc, nhà ở, phúc lợi, đào tạo, thu hút và phát triển nguồn nhân lực.
Đây là dự án tiên phong tại địa phương đưa mô hình căn hộ thông minh vào phân khúc nhà ở an sinh, góp phần giải bài toán định cư cho người lao động.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, đại diện Tập đoàn Hoàng Quân cho biết trong đợt này, doanh nghiệp chính thức bàn giao 917 sản phẩm, bao gồm 824 căn hộ nhà ở xã hội, cùng các loại hình nhà ở thương mại, shophouse và căn hộ dịch vụ.
Dự án tọa lạc tại vị trí "đắc địa" với 4 mặt tiền đường ngay trung tâm thành phố, giúp cư dân dễ dàng kết nối với hệ thống hành chính, y tế và giáo dục trọng điểm của tỉnh.
Điểm khác biệt lớn nhất của Golden City so với các dự án cùng phân khúc là việc mạnh dạn tích hợp công nghệ "smart home" vào từng căn hộ. Với tổng mức đầu tư khoảng 2.200 tỉ đồng trên quy mô 3,35ha, dự án không chỉ dừng lại ở việc cung cấp nơi che mưa che nắng mà còn hướng tới một hệ sinh thái sống hiện đại.
Hệ thống tiện ích nội khu được quy hoạch đồng bộ bao gồm hồ bơi, khu thể thao, công viên cây xanh, khu sinh hoạt cộng đồng và các dịch vụ y tế, giáo dục. Đây là nỗ lực nhằm xóa bỏ định kiến về chất lượng nhà ở xã hội, thay thế bằng mô hình khu đô thị văn minh, bền vững.
Đối tượng thụ hưởng của dự án rất đa dạng, từ cán bộ công chức, lực lượng vũ trang đến nhân sự ngành y tế, giáo viên và đặc biệt là công nhân các khu công nghiệp, người lao động có thu nhập thấp đang đóng góp cho sự phát triển của tỉnh Tây Ninh.
Tính đến nay, Tập đoàn Hoàng Quân đã hoàn thành khoảng 12.000 căn hộ trên toàn quốc và hướng đến mục tiêu dài hạn là cung ứng 50.000 sản phẩm cho thị trường.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, đại diện nhà phát triển dự án khẳng định bên cạnh giai đoạn 1 đã đi vào hoạt động, giai đoạn 2 (gồm các block C1, C2, C3) hiện cũng đã hoàn thành phần móng, nắp hầm và đang triển khai đúng lộ trình.
Dự kiến toàn bộ các hạng mục còn lại sẽ được hoàn thành và bàn giao trong năm 2027.
Tại buổi lễ, chủ đầu tư cũng đã tài trợ 5 tỉ đồng cho Quỹ khuyến học Thành phố Vàng. Khoản ngân sách này dành riêng để hỗ trợ học tập, khuyến khích tinh thần hiếu học cho con em cư dân, đặc biệt là các gia đình công nhân, người lao động thu nhập thấp đang sinh sống tại dự án.