Những ngày giữa tháng 7/2026, không khí tại các vùng chuyên canh rau màu ở các xã: Long Hưng, Long Định, Tân Phước 3, Châu Thành, Tân Hương và phường Trung An (tỉnh Đồng Tháp) trở nên nặng nề hơn bao giờ hết. Những cánh đồng rau vốn phủ kín màu xanh nay loang lổ những mảng vàng úa, nhiều diện tích chỉ còn trơ gốc.
Dọc các tuyến đường nội đồng, nhiều diện tích rau thơm, rau răm, rau muống, tía tô… đồng loạt cháy mép lá, vàng úa rồi héo rũ.
Không khí trên cánh đồng trở nên trầm lắng. Thay vì tất bật chăm sóc hay thu hoạch như thường lệ, nhiều nông dân chỉ lặng lẽ đi dọc các luống rau để kiểm tra mức độ thiệt hại. Không ít người đành nhổ bỏ những luống rau vừa đến kỳ thu hoạch vì cây đã chết khô hoặc không còn giá trị thương phẩm.
Đứng lặng giữa gần 3 công (3.000 m2) rau răm bị hư hại, anh Nguyễn Văn Tâm (ngụ xã Long Định) không giấu được sự xót xa.
“Gia đình tôi trồng rau đã nhiều năm nhưng chưa bao giờ gặp tình trạng như lần này. Ban đầu cây vẫn phát triển bình thường, nhưng chỉ sau vài ngày thì lá bắt đầu cháy mép, vàng dần rồi héo rũ. Dù đã tăng cường tưới nước, bón phân và phun thuốc theo hướng dẫn nhưng cây vẫn không hồi phục. Mỗi ngày nhìn ruộng rau chết dần mà xót lắm, vì toàn bộ vốn liếng và công sức đều dồn vào vụ này. Nếu tình trạng kéo dài, nông dân chúng tôi sẽ rất khó xoay xở”, anh Tâm chia sẻ.
Cách đó không xa, bà Trần Thị Hồng (ngụ xã Long Hưng) cho biết, nhiều luống rau đang vào vụ thu hoạch thì bị hư hại nặng.
Bà kể: “Nhiều luống rau của gia đình xuất hiện hiện tượng vàng đọt, lá quăn lại rồi khô cháy, cây không thể phát triển. Có những luống mới xuống giống được hơn chục ngày cũng bị ảnh hưởng nên gần như mất trắng. Chi phí giống, phân bón, nhân công đều đã bỏ ra, giờ thu hoạch không được bao nhiêu nên thiệt hại rất lớn. Chúng tôi chỉ mong cơ quan chuyên môn sớm xác định nguyên nhân và có hướng dẫn cụ thể để bà con biết cách xử lý, hạn chế thiệt hại trong các vụ tiếp theo”.
Theo nhiều nông dân, điều đáng lo ngại là hiện họ không dám tiếp tục bơm nước từ kênh vào ruộng, cũng không dám bón phân hay chăm sóc vì sợ cây chết nhanh hơn. Điều bà con mong mỏi lúc này là cơ quan chức năng sớm công bố nguyên nhân chính thức, xử lý nguồn nước và có chính sách hỗ trợ để người dân có điều kiện tái sản xuất.
Không chỉ người trồng rau chịu thiệt hại, nhiều thương lái thu mua tại các vùng chuyên canh ở Đồng Tháp cũng rơi vào cảnh “án binh bất động” khi chưa dám thu mua rau từ khu vực bị ảnh hưởng.
Chị Đỗ Thị Ngọc (thương lái thu mua rau tại xã Long Định) cho biết, từ khi xảy ra hiện tượng rau cháy lá, vàng đọt, chị gần như tạm ngưng thu mua vì lo ngại liên quan đến chất lượng và độ an toàn của sản phẩm.
“Trước đây, mỗi ngày tôi thu mua vài tấn rau để bỏ mối cho các chợ đầu mối và tiểu thương. Nhưng mấy ngày nay tôi phải tạm dừng vì chưa có kết luận chính thức về nguyên nhân rau bị hư. Nếu lỡ thu mua rồi xảy ra vấn đề về an toàn thực phẩm thì không chỉ ảnh hưởng đến người tiêu dùng mà thương lái cũng phải chịu trách nhiệm, mất uy tín với khách hàng”, chị Ngọc chia sẻ.
Ông Lê Chí Thiện, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, cho biết, tính đến ngày 15/7, toàn tỉnh ghi nhận khoảng 319 ha cây trồng của 627 hộ dân tại các xã: Long Hưng, Long Định, Tân Phước 3, Châu Thành, Tân Hương và phường Trung An bị ảnh hưởng.
Trong đó, rau màu bị thiệt hại nặng nhất với hơn 227 ha, tiếp đến là 68,1 ha lúa và 23,6 ha cây ăn trái, cây giống. Tổng thiệt hại ban đầu ước tính hơn 20 tỷ đồng.
Hiện tượng bất thường bắt đầu xuất hiện từ ngày 6/7 và nhanh chóng lan rộng. Các loại rau bị ảnh hưởng nhiều nhất gồm: húng cây, tía tô, rau om, quế, rau răm, cải ngọt, rau muống… Không chỉ cây trồng, nhiều loại thủy sinh như lục bình và cỏ dại ven bờ cũng đồng loạt chết bất thường.
Cũng theo đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, qua quá trình rà soát, phân tích và đánh giá ban đầu, 100% diện tích cây trồng bị ảnh hưởng đều sử dụng nguồn nước lấy trực tiếp từ hệ thống kênh, rạch.
Trong khi đó, những diện tích sử dụng nước từ ao, hồ chứa hoặc các nguồn nước dự trữ riêng không ghi nhận hiện tượng tương tự. Đây là căn cứ quan trọng để bước đầu nhận định nguyên nhân có liên quan đến nguồn nước tưới.
Từ ngày 9 đến 12/7, ngành chức năng đã lấy mẫu nước tại 23 vị trí trên hệ thống kênh, rạch để phân tích.
Kết quả ban đầu cho thấy nhiều chỉ tiêu môi trường vượt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. Nguồn nước có dấu hiệu ô nhiễm hữu cơ nặng, hàm lượng oxy hòa tan thấp; các chỉ số Amoni, Nitrit, COD và hàm lượng sắt đều vượt ngưỡng cho phép, có khả năng làm tổn thương nghiêm trọng bộ rễ cây trồng, dẫn đến hiện tượng cháy lá, vàng đọt và chết cây.
Trước diễn biến phức tạp của vụ việc, ngành Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp khuyến cáo người dân tạm ngưng bơm nước từ hệ thống kênh, rạch để tưới, đồng thời không thu hoạch, tiêu thụ các loại rau bị ảnh hưởng cho đến khi có kết luận chính thức.
Các đơn vị chức năng cũng đang tổ chức trục vớt lục bình và cây thủy sinh chết nhằm khơi thông dòng chảy, phối hợp với Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Tiền Giang vận hành hệ thống thủy lợi để bổ sung nguồn nước sạch, cải thiện chất lượng nước nội đồng.
Song song đó, việc phân tích các mẫu nước, mẫu đất và mẫu cây trồng đang được khẩn trương hoàn tất để sớm xác định nguyên nhân chính thức và ban hành quy trình kỹ thuật giúp nông dân phục hồi sản xuất.
UBND tỉnh Đồng Tháp đã chỉ đạo Công an tỉnh chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan điều tra, xác minh các nguồn xả thải có dấu hiệu vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường và xử lý nghiêm nếu phát hiện sai phạm.
Năm 2006, cuộc đời của Nigel Ackland, một công nhân luyện kim người Anh, rẽ sang hướng hoàn toàn khác sau một tai nạn lao động nghiêm trọng. Cánh tay phải của ông bị nghiền nát trong máy công nghiệp, dẫn đến hàng loạt ca phẫu thuật, nhiễm trùng kéo dài và những cơn đau đớn dai dẳng.
Sau nhiều tháng điều trị không hiệu quả, Ackland quyết định cắt bỏ phần cánh tay bên dưới khuỷu tay. Quyết định này giúp ông thoát khỏi đau đớn thể xác, nhưng lại mở ra một cuộc chiến tâm lý khắc nghiệt hơn nhiều.
Trong các bài phỏng vấn sau này, Ackland thừa nhận ông từng rơi vào trạng thái trầm cảm nặng. Những mẫu tay giả truyền thống mà ông sử dụng khi đó vừa cồng kềnh vừa khó điều khiển. Có lúc, chiếc tay giả bất ngờ rơi ra giữa nơi công cộng khiến ông cảm thấy xấu hổ và mất tự tin. Theo tạp chí Wired, Ackland từng phải tìm đến bác sĩ tâm lý và có giai đoạn nghĩ tới việc tự kết liễu cuộc đời.
Bước ngoặt xuất hiện khi công ty công nghệ sinh học RSL Steeper mời ông tham gia thử nghiệm một thiết bị hoàn toàn mới mang tên Bebionic3. Đây là cánh tay giả điều khiển bằng công nghệ điện cơ, có khả năng nhận tín hiệu từ các cơn co cơ còn lại trên phần tay bị cắt cụt.
Năm 2012, Ackland trở thành người đầu tiên trên thế giới sử dụng lâu dài mẫu cánh tay robot này. Kể từ đó, ông nhanh chóng thu hút sự chú ý của truyền thông quốc tế.
Điều khiến Bebionic3 trở nên đặc biệt là khả năng mô phỏng nhiều động tác giống bàn tay con người. Thiết bị có thể thực hiện tới 14 kiểu cầm nắm khác nhau, từ cầm bút, gõ bàn phím, cầm cốc nước cho tới nhặt các vật nhỏ như đồng xu.
Trong các video trình diễn từng gây sốt trên mạng xã hội, Ackland dễ dàng cầm một quả trứng mà không làm vỡ, buộc dây giày, rót cà phê hay bắt tay với người khác. Thậm chí ông còn có thể gõ máy tính, sử dụng chuột và tự mặc quần áo – những việc từng trở nên vô cùng khó khăn sau tai nạn.
Vẻ ngoài của Bebionic3 cũng khiến nhiều người liên tưởng đến những bộ phim khoa học viễn tưởng. Được chế tạo từ sợi carbon, hợp kim nhôm và các khớp cơ khí lộ thiên, cánh tay này trông giống cánh tay robot của nhân vật trong bộ phim nổi tiếng "Kẻ hủy diệt". Chính Ackland cũng thường vui vẻ gọi đây là "cánh tay Terminator" của mình.
Tạp chí Wired từng nhận định đây là hình ảnh đại diện cho tương lai của công nghệ phục hình. Theo các chuyên gia, thay vì chỉ đóng vai trò thay thế một phần cơ thể bị mất, những cánh tay robot thế hệ mới đang dần trở thành sự kết hợp giữa con người và công nghệ.
Điều đặc biệt là Ackland không chỉ sử dụng thiết bị mà còn trở thành cộng tác viên tích cực trong quá trình phát triển công nghệ. Ông thường xuyên làm việc với RSL Steeper để thử nghiệm phần mềm mới, đóng góp ý kiến nhằm cải thiện khả năng điều khiển và tính thực tế của sản phẩm.
Sau khi nổi tiếng, Ackland được mời diễn thuyết tại nhiều hội nghị công nghệ lớn trên thế giới, từ TEDx đến các sự kiện về robot và trí tuệ nhân tạo. Ông trở thành biểu tượng cho khả năng vượt lên nghịch cảnh nhờ sự hỗ trợ của khoa học kỹ thuật hiện đại.
Ngày nay, khi nhắc đến những "dị nhân công nghệ" nổi tiếng nhất thế giới, Nigel Ackland luôn là cái tên được nhắc tới đầu tiên. Không phải vì ông sở hữu siêu năng lực, mà bởi ông đã chứng minh rằng công nghệ có thể giúp con người lấy lại những điều tưởng chừng đã mất mãi mãi.
Từ một người từng tuyệt vọng vì mất cánh tay, Ackland đã trở thành minh chứng sống cho tương lai mà ranh giới giữa con người và máy móc ngày càng mờ đi.
Tối 23/6, nhiều người dân khu phố Hạnh Phúc Đoàn, phường Đông Quang tập trung trước cổng Nhà máy xử lý rác thải Đông Nam để phản ánh tình trạng mùi hôi thối kéo dài.
"Mùi hôi như thế này thì không thể chịu nổi. Đến bữa cơm chiều là mùi bốc lên nồng nặc, nhiều khi phải bỏ dở bữa ăn. Người già, trẻ nhỏ thường xuyên buồn nôn, khó chịu", một người dân cho biết.
Theo phản ánh của người dân, tình trạng mùi hôi xuất hiện nhiều vào chiều tối hoặc những ngày thời tiết oi bức.
Đại diện nhà máy xử lý rác Đông Nam cho biết: "Nhà máy đã dừng tiếp nhận rác từ tháng 5/2026 để nghiên cứu thay đổi công nghệ nhằm xử lý triệt để mùi phát sinh. Hiện chỉ còn lượng rác cũ đang trong quá trình xử lý và ủ. Mùi có phát sinh nhưng chỉ thoang thoảng".
Theo vị đại diện, hệ thống thiết bị mới phục vụ xử lý khí thải và mùi dự kiến được lắp đặt sau ngày 14/7. Sau đó nhà máy sẽ vận hành thử nghiệm trước khi được cơ quan chức năng nghiệm thu và cho phép hoạt động trở lại.
Đáng nói, đây không phải lần đầu người dân địa phương phản ứng về tình trạng ô nhiễm mùi tại khu vực này. Nhiều năm qua, cư dân sống quanh khu xử lý rác Đông Nam liên tục phản ánh mùi hôi phát tán từ khu chôn lấp cũ đã quá tải và sau đó là từ nhà máy xử lý rác mới.
"Chúng tôi từng kỳ vọng khi nhà máy công nghệ hiện đại đi vào hoạt động thì tình trạng ô nhiễm sẽ được giải quyết. Nhưng thực tế mùi hôi vẫn còn, người dân nhiều lần phải kiến nghị", một người dân khu phố Hạnh Phúc Đoàn cho hay.
Dự án Nhà máy xử lý rác thải Đông Nam được UBND tỉnh Thanh Hóa chấp thuận chủ trương đầu tư từ năm 2016, do Công ty CP Đầu tư và Phát triển công nghệ môi trường Ecotech làm chủ đầu tư với tổng vốn hơn 555 tỷ đồng.
Nhà máy được xây dựng trên diện tích 16,5 ha, công suất xử lý 500 tấn rác sinh hoạt mỗi ngày bằng công nghệ hỗn hợp gồm sản xuất mùn vi sinh, tái chế và đốt rác. Mục tiêu là tiếp nhận, xử lý rác cho khu vực trung tâm tỉnh, gồm thành phố Thanh Hóa, huyện Đông Sơn cũ và các địa phương lân cận.
Sau nhiều năm triển khai, dự án đã hoàn thành các thủ tục môi trường, được Bộ Nông nghiệp và Môi trường cấp giấy phép môi trường cũng như xác nhận kết quả vận hành thử nghiệm các công trình xử lý chất thải.
Cuối năm 2025, UBND tỉnh Thanh Hóa cho phép nhà máy tiếp nhận và xử lý rác sinh hoạt của 7 phường trung tâm cùng vùng phụ cận từ ngày 1/1/2026, đồng thời chấm dứt hoạt động khu chôn lấp rác Đông Nam vốn đã quá tải nghiêm trọng.
Tuy nhiên, theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Thanh Hóa, trong quá trình vận hành, nhà máy rác Đông Nam chưa xử lý triệt để khí thải và mùi phát sinh, gây ảnh hưởng đến khu dân cư xung quanh.
Từ đầu năm 2026 đến nay đã có 3 lần người dân tập trung ngăn xe rác vào nhà máy, phản đối tình trạng ô nhiễm mùi. Hiện nay, nhà máy đang xin dừng tiếp nhận rác từ ngày 15/5 để nghiên cứu thay đổi công nghệ nhằm xử lý triệt để mùi phát sinh.
Theo thống kê của Sở Nông nghiệp và Môi trường, toàn tỉnh hiện có 21 khu chôn lấp rác tập trung cấp huyện với tổng lượng rác tồn lưu gần 4 triệu tấn. Trong đó có 6 khu chôn lấp cấp huyện và 46 bãi rác cấp xã đã quá tải.
Nhiều bãi rác như tại Bỉm Sơn, Sầm Sơn hay khu vực Sao Vàng đã vượt khả năng tiếp nhận nhưng vẫn chưa thể đóng cửa do các nhà máy xử lý hiện có chưa đáp ứng được lượng rác phát sinh hằng ngày.
Hiện nay, gần một nửa lượng rác sinh hoạt trên địa bàn tỉnh vẫn được xử lý bằng phương pháp chôn lấp. Phần lớn các bãi rác chỉ thực hiện đổ đống, đầm nén và phun hóa chất khử mùi, chưa xử lý triệt để nguy cơ ô nhiễm môi trường.
Dự án cải tạo tuyến hạ lưu Kim Ngưu nối sông Tô Lịch (nằm trên địa bàn xã Đại Thanh, Thành phố Hà Nội) là một trong những công trình hạ tầng kỹ thuật trọng điểm, thuộc nhóm giải pháp khẩn cấp nhằm khắc phục tình trạng úng ngập trên địa bàn Thủ đô.
Dự án với tổng mức đầu tư gần 681 tỷ đồng từ nguồn ngân sách Thành phố, được kỳ vọng sẽ thay đổi diện mạo hạ tầng thủy lợi và cải thiện cảnh quan môi trường tại khu vực lân cận.
Thông tin từ Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật và nông nghiệp Hà Nội (Ban Nông nghiệp) cho biết, đến nay dự án đã cơ bản hoàn thành. Hiện đơn vị nhà thầu đang tiến hành nạo vét, thanh thải.
Tuy nhiên, thực tế ghi nhận trên công trường thi công dự án vẫn còn tương đối ngổn ngang.
Công nhân đang gấp rút hoàn thiện hệ thống kè bê tông tại đoạn hướng về khu vực trạm bơm Yên Sở.
