Chuyên gia dinh dưỡng Ngọc Anh, Viện Y học Ứng dụng Việt Nam, nhìn nhận những năm gần đây, xu hướng lựa chọn thức uống tự nhiên, ít qua chế biến đang ngày càng được ưu tiên trong lối sống lành mạnh. Một trong những công thức đơn giản nhưng mang lại nhiều lợi ích sức khỏe vượt trội là việc kết hợp mật ong với nước ấm. Dù được biết đến từ lâu trong y học cổ truyền, giá trị của thức uống này vẫn tiếp tục được khẳng định qua nhiều nghiên cứu hiện đại, đặc biệt khi sử dụng vào buổi sáng, khi dạ dày đang ở trạng thái trống rỗng.
Hỗ trợ giảm cân tự nhiên và lành mạnh
Mật ong chứa các loại đường tự nhiên như fructose và glucose, giúp cung cấp năng lượng mà không gây tích lũy mỡ thừa nếu sử dụng hợp lý. Khi hòa tan trong nước ấm và uống vào buổi sáng, thức uống này có thể tạo cảm giác no nhẹ, góp phần kiểm soát cảm giác thèm ăn và giảm xu hướng tiêu thụ thực phẩm giàu calo không cần thiết. Ngoài ra, sự kết hợp này còn có tác dụng kích thích trao đổi chất nhẹ nhàng, góp phần hỗ trợ quá trình đốt cháy năng lượng hiệu quả hơn.
Tăng cường quá trình hydrat hóa cho cơ thể
Việc duy trì mức độ hydrat hóa ổn định là điều kiện tiên quyết để đảm bảo hoạt động bình thường của các cơ quan trong cơ thể. Trong khi nhiều người gặp khó khăn khi phải uống đủ nước lọc trong ngày, việc thêm mật ong vào nước ấm mang đến hương vị dễ chịu, từ đó tăng khả năng duy trì thói quen uống đủ nước mỗi ngày. Mật ong cũng giúp giữ nước trong tế bào lâu hơn, hỗ trợ làn da căng mịn, hệ tuần hoàn và tiêu hóa vận hành hiệu quả hơn.
Cải thiện chức năng tiêu hóa
Mật ong có khả năng làm dịu niêm mạc dạ dày, hỗ trợ làm giảm các triệu chứng như đầy hơi, khó tiêu hay co thắt nhẹ ở đường ruột. Ngoài ra, với đặc tính prebiotic tự nhiên, mật ong giúp nuôi dưỡng các vi khuẩn có lợi trong đường ruột, hỗ trợ cân bằng hệ vi sinh vật đường tiêu hóa. Khi kết hợp với nước ấm, hiệu quả làm dịu và thúc đẩy tiêu hóa trở nên rõ rệt hơn, đặc biệt sau các bữa ăn tối nhiều đạm hoặc dầu mỡ.
Tăng cường hệ miễn dịch một cách tự nhiên
Mật ong là nguồn cung cấp dồi dào các chất chống oxy hóa như flavonoid và phenolic acid, cùng với đặc tính kháng khuẩn và kháng viêm tự nhiên. Các hợp chất này đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ cơ thể khỏi tác nhân gây bệnh như virus và vi khuẩn, đặc biệt trong giai đoạn giao mùa khi hệ miễn dịch thường bị suy yếu. Sử dụng mật ong với nước ấm đều đặn giúp nâng cao khả năng đề kháng, giảm nguy cơ mắc cảm lạnh, viêm họng hay các bệnh viêm nhiễm đường hô hấp trên.
Cải thiện sức khỏe làn da từ bên trong
Một trong những lợi ích được đánh giá cao của thức uống này là khả năng hỗ trợ làn da sáng khỏe, ngăn ngừa mụn và lão hóa sớm. Nhờ đặc tính giữ ẩm và kháng khuẩn, mật ong giúp giảm viêm da và làm sạch lỗ chân lông từ bên trong. Đồng thời, việc cung cấp đủ nước và các chất chống oxy hóa góp phần cải thiện tuần hoàn máu dưới da, thúc đẩy quá trình tổng hợp collagen – yếu tố quan trọng giúp da duy trì sự đàn hồi và mịn màng.
Giảm viêm và làm dịu cổ họng
Những ai thường xuyên bị khô cổ, ho khan hay đau rát họng sẽ nhận thấy sự khác biệt rõ rệt khi sử dụng thức uống này. Mật ong hoạt động như một chất làm dịu tự nhiên, giúp giảm kích ứng và tiêu viêm vùng cổ họng. Sự ấm áp từ nước còn giúp làm loãng chất nhầy, hỗ trợ tống đẩy độc tố và vi khuẩn ra khỏi đường hô hấp trên, mang lại cảm giác dễ chịu nhanh chóng.
Hỗ trợ phục hồi cơ thể sau vận động
Mật ong là nguồn cung cấp năng lượng tự nhiên nhờ chứa đường đơn, dễ hấp thu và chuyển hóa nhanh chóng thành năng lượng. Sau các buổi tập luyện thể thao hoặc vận động mạnh, một ly nước ấm pha mật ong có thể giúp phục hồi cơ thể, giảm cảm giác mỏi cơ và duy trì sự tỉnh táo. Ngoài ra, một số nghiên cứu còn ghi nhận đặc tính giảm đau nhẹ từ mật ong nhờ khả năng làm dịu mô cơ bị tổn thương tạm thời.
Mặc dù mang lại nhiều lợi ích, việc sử dụng mật ong với nước ấm cũng cần được thực hiện đúng cách để tránh tác dụng ngược.
Trước hết, cần lưu ý không nên pha mật ong với nước quá nóng (trên 40°C), vì nhiệt độ cao có thể làm phá hủy enzyme tự nhiên trong mật ong, đồng thời việc làm nóng mật ong có thể tạo ra độc tố “ama” – một loại chất thải không mong muốn có thể tích tụ trong cơ thể và ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài.
Ngoài ra, mật ong tuy là chất tạo ngọt tự nhiên nhưng vẫn chứa hàm lượng đường cao, do đó người mắc bệnh đái tháo đường hoặc rối loạn chuyển hóa nên tham khảo ý kiến chuyên gia dinh dưỡng hoặc bác sĩ trước khi sử dụng. Những người có tiền sử dị ứng với mật ong cũng cần thận trọng khi đưa thức uống này vào chế độ dinh dưỡng hàng ngày.
Thức uống từ mật ong và nước ấm đặc biệt phù hợp với những người đang mong muốn cải thiện hệ miễn dịch, hỗ trợ tiêu hóa, giữ gìn vóc dáng hoặc phục hồi sức khỏe sau vận động. Ngoài ra, những người làm việc căng thẳng, thường xuyên thức khuya hoặc sống trong môi trường ô nhiễm cũng có thể hưởng lợi từ thức uống này nhờ tác dụng giải độc và tăng cường sức đề kháng tự nhiên.
Tuy nhiên, như bất kỳ thực phẩm chức năng hay phương pháp chăm sóc sức khỏe nào, hiệu quả dài hạn của mật ong và nước ấm chỉ được phát huy tối đa khi đi kèm với chế độ ăn uống cân đối, lối sống lành mạnh và vận động thể chất hợp lý.
Nhìn chung, việc duy trì thói quen uống mật ong với nước ấm mỗi ngày có thể mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho sức khỏe thể chất lẫn tinh thần. Tuy nhiên, cần sử dụng đúng cách, liều lượng phù hợp và tránh lạm dụng.
Ngày 16-4, nhân kỉ niệm Ngày Người khuyết tật Việt Nam (18-4), Trung tâm Bảo trợ người tàn tập Hiệp Bình Chánh đã phối hợp cùng Sở Y tế TP.HCM tổ chức chương trình "Hành trình yêu thương - Tự tin tỏa sáng" .
Ông Phạm Hoàng Anh -Phó Trưởng phòng Bảo vệ Chăm sóc trẻ em và Bảo trợ xã hội Sở Y tế TP.HCM - cho hay công tác chăm sóc người khuyết tật luôn là nhiệm vụ trọng tâm trong chính sách an sinh xã hội của thành phố.
Ngành y tế TP luôn xác định vai trò nòng cốt trong công tác chăm sóc sức khỏe, phục hồi chức năng, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người khuyết tật.
Theo báo cáo trong quý I-2026, Trung tâm Bảo trợ người tàn tập Hiệp Bình Chánh hiện đang quản lý 234 người khuyết tật, đây là những nhóm yếu thế cần được chăm sóc toàn diện cả về thể chất và tinh thần.
Bên cạnh đó trung tâm đã tổ chức khám, điều trị cho hàng trăm lượt người, phối hợp hợp các bệnh viện trên địa bàn thực hiện cấp thuốc BHYT cho 258 lượt bệnh nhân.
Đồng thời triển khai các hoạt động vật lý trị liệu, phục hồi chức năng, các hoạt động văn hóa, tinh thần.
Đặc biệt, tỉ lệ hài lòng của người khuyết tật đối với công tác chăm sóc tại đây đạt mức ấn tượng hơn 94,7%, minh chứng rõ nét cho sự nỗ lực của trung tâm.
Định hướng trong thời gian tới, ngành y tế TP.HCM sẽ tiếp tục nâng cao chất lượng phục hồi chức năng và chăm sóc sức khỏe chuyên sâu cho người khuyết tật, tăng cường phối hợp cơ sở y tế với cơ sở bảo trợ, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số trong quản lý…
Đồng thời, tăng cường xã hội hóa, kêu gọi sự chung tay của cộng đồng để chăm lo người khuyết tật có điều kiện sống tốt hơn.
Bà Phạm Thị Hồng Phượng - giám đốc Trung tâm Bảo trợ người tàn tật Hiệp Bình Chánh - chia sẻ đây cũng là dịp hết sức ý nghĩa nhằm tôn vinh nghị lực, ý chí vươn lên của người khuyết tật, đồng thời khẳng định sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước và toàn xã hội đối với cộng đồng người khuyết tật.
Trung tâm hiện đang nuôi dưỡng, chăm sóc 234 người khuyết tật. Dù còn đối mặt với nhiều khó khăn về sức khỏe và tâm lý, các học viên tại đây vẫn không ngừng nỗ lực để khẳng định giá trị bản thân.
Trong thời gian qua, trung tâm đã không ngừng nỗ lực nâng cao chất lượng chăm sóc, nuôi dưỡng, phục hồi chức năng và tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ, lao động trị liệu, tham quan trải nghiệm phù hợp với từng người.
Thực tiễn tại trung tâm cho thấy, nhu cầu tập vật lý trị liệu của các học viên là rất lớn và thường xuyên. Nhiều cô bác, anh chị em cần được hỗ trợ lâu dài với các bài tập chuyên sâu để phục hồi vận động, giảm đau, phòng ngừa biến chứng và từng bước lấy lại khả năng sinh hoạt độc lập.
Tuy nhiên, điều kiện về trang thiết bị, vật tư y tế và nguồn lực phục vụ vẫn còn nhiều hạn chế, đòi hỏi sự chung tay góp sức từ cộng đồng.
Trong thời gian tới, trung tâm rất mong tiếp tục nhận được sự quan tâm, hỗ trợ và đồng hành của quý cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và toàn xã hội để người khuyết tật được chăm sóc toàn diện.
Bệnh không lây nhiễm đang trở thành một trong những thách thức lớn của y tế Việt Nam sau đại dịch COVID-19.
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), bên cạnh việc ứng phó với các bệnh truyền nhiễm mới nổi, các quốc gia cần tăng cường nguồn lực cho phòng ngừa, phát hiện sớm và điều trị các bệnh mạn tính như tim mạch, ung thư, đái tháo đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và rối loạn sức khỏe tâm thần.
Tại Việt Nam, báo cáo từ các bệnh viện cho thấy khoảng 65-75% người bệnh nội trú liên quan đến nhóm bệnh không lây nhiễm. Một số bệnh lý phổ biến cũng đang có xu hướng gia tăng.
Theo Bệnh viện Nội tiết Trung ương, khoảng 6-7% dân số mắc đái tháo đường. Viện Tim mạch Quốc gia Việt Nam cho biết tăng huyết áp ảnh hưởng đến khoảng 25% người trên 25 tuổi.
Ước tính mỗi năm, bệnh không lây nhiễm chiếm khoảng 80% tổng số ca tử vong tại Việt Nam. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết về các phương thức theo dõi sức khỏe thường xuyên, phát hiện sớm nguy cơ và hỗ trợ người dân quản lý bệnh ngay từ cộng đồng.
Khoảng trống trong quản lý bệnh mạn tính
Phát biểu tại sự kiện ra mắt ứng dụng chăm sóc sức khỏe 24/7 ứng dụng trí tuệ nhân tạo, Thiếu tướng, PGS.TS.BS Phạm Nguyên Sơn, Phó Chủ tịch Hội Tim mạch Việt Nam, nguyên Phó Giám đốc Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, cho biết bệnh mạn tính thường diễn biến kéo dài, trong khi tình trạng sức khỏe của người bệnh có thể thay đổi theo từng ngày.
“Với mô hình tái khám định kỳ, bác sĩ thường chỉ nắm được tình trạng tại thời điểm người bệnh đến viện. Phần lớn thời gian còn lại, dữ liệu sức khỏe bị bỏ trống”, ông nói.
Theo ông, đây là khoảng trống nguy hiểm trong quản lý các bệnh như tăng huyết áp, tim mạch, đái tháo đường, rối loạn lipid máu và bệnh thận. Một bệnh nhân có thể được đánh giá ổn định trong ngày khám, nhưng sau đó xuất hiện biến động huyết áp, đường huyết hoặc triệu chứng bất thường mà không được phát hiện kịp thời.
“Dữ liệu sức khỏe của người bệnh cần được cập nhật thường xuyên theo thời gian thực. Khi người bệnh đo huyết áp hằng ngày, hệ thống AI có thể hỗ trợ đưa ra cảnh báo hoặc khuyến nghị cơ bản. Tuy nhiên, AI không thể thay thế bác sĩ mà chỉ là công cụ hỗ trợ quản lý người bệnh hiệu quả hơn”, ông nhấn mạnh vai trò của dữ liệu trực tuyến trong theo dõi sức khỏe.
Thực tế lâm sàng cũng cho thấy bệnh mạn tính đang có xu hướng trẻ hóa. PGS Sơn dẫn trường hợp một bệnh nhân nam sinh năm 1999, nặng 102kg, có huyết áp 180/120mmHg, đồng thời mắc đái tháo đường và rối loạn lipid máu.
Đồng bộ hạ tầng bệnh án điện tử nhằm cá thể hóa phác đồ điều trị
Để kiểm soát hiệu quả các chỉ số lâm sàng, dữ liệu đầu vào cần được chuẩn hóa và cập nhật đầy đủ. Theo TS.BS Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Bộ Y tế, với bệnh tăng huyết áp, việc theo dõi và kiểm soát chỉ số liên tục có ý nghĩa quan trọng trong phòng ngừa đột quỵ và các biến chứng tim mạch.
Theo ông Đức, Bộ Y tế đã ban hành kế hoạch triển khai hồ sơ sức khỏe điện tử cho người dân, gắn với định hướng chuyển đổi số trong lĩnh vực y tế. Cơ quan quản lý cũng đã xây dựng cấu trúc định danh cho khoảng 130.000 trường thông tin liên quan đến bệnh án điện tử, tạo nền tảng cho việc chuẩn hóa và khai thác dữ liệu khám chữa bệnh.
“Nếu tất cả 1.700 bệnh viện sử dụng bệnh án điện tử, ngành y tế có thể có tới hàng trăm triệu dữ liệu phục vụ chăm sóc sức khỏe. Nếu làm tốt hồ sơ sức khỏe cá nhân, việc cá thể hóa phác đồ điều trị sẽ có nhiều triển vọng trong tương lai”, ông Đức nhận định.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia, dữ liệu lớn chỉ có giá trị khi bảo đảm độ chính xác và được cập nhật thường xuyên. Với nhóm người cao tuổi có bệnh lý phức tạp, các nền tảng công nghệ cần có khả năng theo dõi đồng thời nhiều chỉ số, hỗ trợ sàng lọc nhiều bệnh mạn tính trên cùng một hệ thống, từ đó phục vụ tốt hơn cho quản lý sức khỏe dài hạn.
Dưới góc nhìn chiến lược về phát triển khoa học công nghệ, ông Nguyễn Huy Dũng, Ủy viên Trung ương Đảng khóa XIV (dự khuyết) và Ủy viên chuyên trách Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, nhấn mạnh vai trò cốt lõi của dữ liệu số như một tư liệu sản xuất mới.
Theo ông, lực lượng sản xuất mới chính là sự phối hợp chặt chẽ giữa trình độ chuyên môn của con người và năng lực tính toán của trí tuệ nhân tạo.
“Cha ông ta từ xưa đã đúc kết phương châm ‘Nam dược trị Nam nhân’. Suy rộng ra, những bài toán xã hội hay vấn đề của người Việt chỉ có thể được giải quyết tốt nhất bởi chính chúng ta. Dù đây là một thực tế hiển nhiên, nhưng để biến điều đó thành hành động đòi hỏi một hành trình nỗ lực bền bỉ và quyết tâm rất lớn”, ông nhấn mạnh.
Nhằm chung tay thúc đẩy thực hiện Nghị quyết 72 của Bộ Chính trị, dưới sự chỉ đạo của Bộ Y tế, Báo Tuổi Trẻ phối hợp cùng Văn phòng Bộ Y tế và Sở Y tế TP.HCM công bố dự án: "Vì một Việt Nam khỏe mạnh", với chuỗi hoạt động và sự kiện truyền thông với thông điệp: "Người dân khỏe mạnh là nền tảng của quốc gia thịnh vượng"
Theo số liệu của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), trong 10 quốc gia Đông Nam Á, tuổi thọ nam giới Việt Nam xếp thứ 5, trong khi phụ nữ đứng thứ 2. Trong 15 năm qua, tuổi thọ trung bình của người Việt tăng từ 73,3 lên 73,7 tuổi.
Phía sau con số “sống lâu hơn” là thực trạng đáng lo ngại khi người Việt lại có số năm sống chung với bệnh tật khá cao so với nhiều nước trong khu vực. Trung bình, mỗi người có tới khoảng 10 năm sống trong tình trạng bệnh tật. Điều này làm suy giảm đáng kể chất lượng sống và rút ngắn quãng thời gian sống khỏe mạnh.
Thực tế này không chỉ tạo áp lực ngày càng lớn lên hệ thống y tế và an sinh xã hội, mà còn đặt ra yêu cầu cấp thiết phải thay đổi cách tiếp cận. Thay vì chỉ tập trung “chữa bệnh”, cần chuyển mạnh sang “chủ động phòng bệnh”, duy trì sức khỏe ngay từ sớm và liên tục trong suốt vòng đời, đúng theo tinh thần của Nghị quyết 72.
Trong một lần thăm khám sức khỏe miễn phí tại trạm y tế phường Hiệp Bình, bà N.T.T.H. (65 tuổi, phường Hiệp Bình) không khỏi bất ngờ khi bác sĩ phát hiện nhân giáp thùy phải, phân loại TIRADS 3 và TIRADS 2. Bà H. được bác sĩ tư vấn đến bệnh viện để làm thêm các xét nghiệm chuyên sâu để đánh giá kỹ hơn.
“Mọi thứ diễn ra hoàn toàn âm thầm, không đau đớn, không dấu hiệu báo trước. Chính những lần tầm soát tưởng chừng bình thường lại có thể giúp phát hiện sớm những điều quan trọng nhất, trước khi quá muộn để can thiệp”, bà H. nói.
Còn ông V.D.T. (ngụ phường Trung Mỹ Tây), ở tuổi 65 ông bảo rằng bản thân mình mắc nhiều bệnh nền như tim mạch, cơ xương khớp… Đều đặn mỗi tháng, ông đến bệnh viện gần nhà thăm khám, nhận thuốc bảo hiểm y tế. Đợt này, được khu phố vận động tham gia chương trình khám sức khỏe miễn phí.
Ngoài tầm soát tổng thể, ông được khám chuyên sâu về tim mạch. “Ở tuổi này, phải chủ động theo dõi bệnh, biết rõ tình trạng của mình để không để bệnh tiến triển nặng. Chứ để đến lúc bệnh nặng mới chữa thì vừa tốn kém, vừa khó điều trị”, ông T. chia sẻ.
Thực tế này phần nào được chứng minh trong đợt khám sức khỏe sàng lọc miễn phí quy mô lớn nhất từ trước đến nay của TP.HCM vào ngày 17-4 mới đây. Đã có gần 30.000 người dân được khám, trong đó 19.088 trường hợp có vấn đề sức khỏe (chiếm tỉ lệ 64,3%).
Đáng chú ý, nhóm bệnh lý mạn tính không lây như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch... chiếm tỉ lệ cao nhất với 16.175 lượt khám. Qua sàng lọc, hơn 7.100 trường hợp cần được quản lý theo dõi lâu dài và gần 5.000 người cần tiếp tục điều trị.
PGS Nguyễn Anh Dũng, Phó Giám đốc Sở Y tế TP.HCM, cho hay thành phố là đô thị đặc biệt với quy mô dân số hơn 15 triệu người, mật độ dân cư cao, cơ cấu dân số đa dạng và mức độ di biến động lớn, dẫn đến nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng gia tăng.
Trong khi đó, mô hình bệnh tật đang chuyển dịch với gánh nặng kép giữa bệnh truyền nhiễm và bệnh không lây nhiễm, đặc biệt ở nhóm người cao tuổi.
Trước bối cảnh này, hệ thống y tế không chỉ tập trung vào điều trị khi người dân đã mắc bệnh mà cần chuyển sang mô hình quản lý sức khỏe toàn diện theo vòng đời, trong đó phát hiện sớm nguy cơ, sàng lọc sớm và quản lý sớm đóng vai trò then chốt.
Bà Hoàng Thị Diễm Tuyết - Giám đốc Bệnh viện Hùng Vương - lấy ví dụ điển hình về bệnh lý ung thư cổ tử cung ở nữ giới, nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh dẫn đến tử vong.
Đáng nói chi phí điều trị hiện rất cao, đặc biệt giai đoạn cuối có thể lên tới 1 tỉ đồng mỗi ca, trong khi đó nếu phát hiện sớm chi phí điều trị chỉ khoảng 50 triệu đồng.
Ngoài ra, khi mắc bệnh sự mất mát phụ nữ trong gia đình ảnh hưởng trực tiếp đến hạnh phúc gia đình, giáo dục trẻ em và nguồn lực lao động trong xã hội.
Ngành y tế TP.HCM xác định việc khám sức khỏe, tầm soát, sàng lọc và quản lý sức khỏe người dân là nhiệm vụ trọng tâm, mang ý nghĩa chiến lược lâu dài, song hành với hoạt động khám, chữa bệnh.
Thực hiện tinh thần Nghị quyết 72, ngành y tế TP.HCM đang triển khai đồng bộ các giải pháp theo hướng đưa dịch vụ y tế đến gần người dân, bảo đảm mọi người dân đều được tiếp cận chăm sóc sức khỏe, không để ai bị bỏ lại phía sau.
Ngành y tế kêu gọi mỗi người dân hãy chủ động tham gia khám sức khỏe định kỳ, không chờ đến khi có bệnh mới đi khám. Chăm sóc sức khỏe không bắt đầu từ bệnh viện, mà bắt đầu từ ý thức chủ động của mỗi người dân.
