Là một trong những điểm nhấn tại Hội nghị AI Thế giới (WAIC) 2026 diễn ra ở Thượng Hải tuần này, robot nhân mã lấy cảm hứng từ sinh vật thần thoại với thân trên của người và thân dưới giống ngựa. Run Robotics dự kiến hoàn thành dây chuyền lắp ráp tự động vào quý IV/2026, đồng thời cho biết đã nhận được đơn đặt hàng thương mại cho sản phẩm mới.
Theo Interesting Engineering, phần thân dưới kết hợp giữa bánh xe và chân, cho phép robot di chuyển hiệu quả trên địa hình gồ ghề, trong khi thân trên hình người thực hiện nhiệm vụ phức tạp, vượt xa khả năng của robot kiểm tra tự động truyền thống. Những nhiệm vụ này bao gồm dọn dẹp chướng ngại vật, vận hành và bảo trì thiết bị, khai thác mỏ, hỗ trợ đội cứu hộ trong môi trường nguy hiểm. Phần trên cũng có thể thay đổi linh kiện tùy theo yêu cầu nhiệm vụ, bao gồm cánh tay robot kép, bàn tay khéo léo, cảm biến lực đa chiều.
Run Robotics cho biết, robot nhân mã được thiết kế nhằm đáp ứng các yêu cầu chống cháy nổ trong khi vẫn đảm bảo trọng lượng nhẹ và độ tin cậy cao, có thể mang vác vật nặng 100-120 kg, chịu được tải trọng tĩnh tối đa 210 kg.
Robot trang bị hệ thống nhận thức môi trường do công ty tự phát triển, tích hợp công nghệ lidar, thị giác hai mắt và camera đo độ sâu. Hệ thống cho phép nhận diện đường ống, van, đồng hồ đo, chướng ngại vật và con người, sau đó đánh giá vị trí và trạng thái để lên kế hoạch hoạt động.
“Được tối ưu hóa cho nhiều kịch bản chuyên dụng, robot giúp giải quyết những điểm nghẽn tồn tại lâu nay như khả năng thích ứng tình huống yếu, khả năng vận hành hạn chế và khó triển khai quy mô lớn”, Zhou Bin, CEO Run Robotics, nói với Global Times.
Run Robotics nhấn mạnh, hơn 95% linh kiện cốt lõi của robot nhân mã được sản xuất trong nước. Công ty đã lập cơ sở nghiên cứu và sản xuất tại Khu Khoa học Trương Giang, Thượng Hải, tận dụng hệ sinh thái công nghiệp, nguồn nhân lực kỹ thuật và chính sách hỗ trợ của khu vực để củng cố chuỗi cung ứng và đẩy nhanh quá trình phát triển sản phẩm.
WAIC 2026 quy tụ hơn 1.000 công ty với 3.000 sản phẩm trưng bày, trong đó có 349 sản phẩm ra mắt toàn cầu và 201 công nghệ mới. Robot nhân mã được đài truyền hình nhà nước trung quốc CCTV xếp vào danh sách “10 báu vật của triển lãm” năm nay.
Sản phẩm cũng phản ánh sự tiến bộ nhanh chóng của Trung Quốc trong lĩnh vực robot thông minh. Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc hồi đầu tuần cho biết, các công ty nước này đã phát triển hơn 400 mẫu robot hình người, chiếm hơn một nửa tổng số mẫu trên thế giới, trong khi robot thông minh bốn chân chiếm gần 70% doanh số toàn cầu.
Để xử lý, các chuyên gia NASA đã tạo lệnh yêu cầu Robot Curiosity, vẫy cánh tay gắn mũi khoan, đồng thời vận hành mũi khoan vài lần, cuối cùng đã gỡ bỏ được tảng đá. Toàn bộ quá trình được các camera tránh nguy hiểm phía trước khung gầm và camera điều hướng trên cột của robot ghi lại.
Trước đó, ngày 25/4, Curiosity khoan lấy mẫu tảng đá mang tên Atacama, ước tính có đường kính đáy khoảng 46 cm, dày 15 cm và nặng 13 kg. Khi robot thu cánh tay lại, toàn bộ tảng đá bị nhấc theo khỏi mặt đất, treo lơ lửng trên mũi khoan. NASA cho biết, hoạt động khoan từng làm nứt hoặc tách các lớp trên của đá, nhưng đây là lần đầu tiên đá dính chặt vào mũi khoan như vậy.
Theo IFL Science, Sao Hỏa cách Trái Đất khoảng 334 triệu km. Từ khoảng cách này, nhóm chuyên gia thử điều khiển Curiosity rung mũi khoan để làm Atacama rơi xuống nhưng không thành công. Ngày 29/4, họ thử định hướng lại cánh tay robot và rung mũi khoan lần nữa. Hình ảnh từ camera cho thấy cát rơi ra trong khi tảng đá vẫn dính lại.
Cuối cùng, ngày 1/5, nhóm chuyên gia thử lại, nghiêng mũi khoan nhiều hơn, kết hợp với xoay và rung. Họ dự định thực hiện loạt thao tác này nhiều lần, nhưng tảng đá đã rơi ngay lần thử đầu tiên và vỡ khi chạm đất.
Theo Space, Curiosity lớn tương đương một chiếc ôtô, hạ cánh xuống hố trũng Gale trên Sao Hỏa vào tháng 8/2012 với nhiệm vụ xác định xem khu vực này có từng hỗ trợ sự sống của vi sinh vật hay không. Robot sau đó phát hiện, vào thời cổ đại, Gale chứa một hệ thống sông hồ có tiềm năng phù hợp cho sự sống. Robot sau đó tiếp tục nghiên cứu các lớp đá trong quá trình di chuyển, tìm kiếm manh mối về sự chuyển đổi của Sao Hỏa thời xa xưa, từ một hành tinh tương đối ấm và ẩm thành nơi cằn cỗi lạnh giá như ngày nay.
Tháng 8 năm ngoái, khi cán mốc 13 năm hoạt động trên hành tinh đỏ, robot đã di chuyển tổng cộng 35 km, nhiều km trong đó là đoạn đường gồ ghề, sỏi đá. Đây là thành tựu đáng chú ý vì ban đầu, nhiệm vụ dự kiến chỉ kéo dài khoảng hai năm.
Science Alert cho biết, trong suốt thời gian hoạt động, robot đã vượt qua nhiều sự cố như cơ chế khoan va đập gặp hiện tượng đoản mạch, phanh bị cản trở do vướng mảnh vỡ, khoan bị kẹt, bánh xe thủng. Sử dụng Scarecrow, bản sao của Curiosity trên Trái Đất, các chuyên gia phát hiện robot có thể tiếp tục chạy trên Sao Hỏa "vô thời hạn" với phần bánh xe còn lại nếu có thể loại bỏ những gờ bám bị hỏng.
Agility Robotics công bố video robot hình người Digit nâng tạ nhiều lần trong môi trường được kiểm soát của phòng thí nghiệm. Màn trình diễn thể hiện sự tiến bộ về khả năng phối hợp toàn thân, trong đó cánh tay, chân và thân liên tục điều chỉnh để duy trì thăng bằng khi chịu tải.
Theo công ty, các kỹ sư đã tăng độ khó để kiểm tra sức mạnh bộ truyền động, độ bền của khớp nối và hệ thống điều khiển thời gian thực. Kết quả, robot có thể thực hiện nhiệm vụ nâng tạ lặp đi lặp lại mà không mất ổn định hay giảm hiệu quả.
Quá trình huấn luyện hệ thống điều khiển robot diễn ra trong môi trường mô phỏng. Trước khi robot nâng vật thể thực, nhóm kỹ sư tạo bản sao kỹ thuật số của vật thể, cho phép hệ thống điều khiển tính đến sự phân bố tải trọng, lực nắm và sự dịch chuyển trọng tâm. Hệ thống cũng tiếp xúc với những thay đổi về trọng lượng, giúp nó học cách duy trì ổn định trước khi triển khai trên robot vật lý.
Bài tập nâng tạ được chọn vì đòi hỏi điều khiển đồng bộ toàn cơ thể, buộc robot liên tục điều chỉnh cánh tay, chân, thân mình để giữ thăng bằng. Hàng nghìn thử nghiệm mô phỏng giúp nó kiểm soát tư thế, vận hành mượt mà trong thế giới thực.
Agility Robotics phát triển Digit để thực hiện nhiệm vụ công nghiệp lặp đi lặp lại. Bộ cảm biến cho phép phát hiện tải trọng và giữ thăng bằng theo thời gian thực, giúp hoạt động ổn định trên sàn nhà, thao tác với vật thể không đồng đều cũng như di chuyển trong không gian hẹp.
Phiên bản Digit mới nhất trang bị pin cho thời gian hoạt động tối đa 4 giờ, có thể tự động kết nối để sạc pin. Khả năng này tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai robot rộng rãi trong nhà kho và nhà máy, nơi nhiều robot tự hoạt động và sạc pin mà không cần con người can thiệp nhiều. Ngoài ra, phiên bản mới cũng phối hợp với con người tốt hơn và được tăng cường tính năng an toàn.
Agility cho biết, các chi được nâng cấp mạnh mẽ cùng bộ công cụ đầu cuối (bộ phận tiếp xúc trực tiếp với vật thể như bàn tay, kẹp gắp...) tiên tiến giúp mở rộng phạm vi thao tác của Digit, từ đó thực hiện những nhiệm vụ như xếp thùng, chất hàng lên xe đẩy và xử lý nhiều vật liệu khác nhau. Quy trình sản xuất tinh gọn cũng được kỳ vọng đẩy nhanh tốc độ triển khai và ứng dụng robot trong môi trường thực tế.
Để đo đạc, nhóm nghiên cứu quốc tế sử dụng dữ liệu hình ảnh vô tuyến độ phân giải cao thu thập trong 18 năm từ mạng lưới kính viễn vọng vô tuyến SKA. Ngoài sức mạnh, họ cũng xác định tốc độ ấn tượng của các luồng vật chất, đạt khoảng 571 triệu km/h, bằng khoảng một nửa tốc độ ánh sáng. Nghiên cứu mới, do chuyên gia Steve Prabu từ Đại học Oxford dẫn đầu, công bố trên tạp chí Nature Astronomy tháng này.
Independent cho biết, trọng tâm của nghiên cứu là Cygnus X-1, hệ thống gồm một hố đen có khối lượng gấp khoảng 21 lần Mặt Trời và một ngôi sao siêu khổng lồ xanh đang bị nó hút vật chất liên tục. Cygnus X-1 nằm cách Trái Đất 7.200 năm ánh sáng, là một trong những nguồn phát tia X sáng nhất trên bầu trời.
Được phát hiện khoảng 60 năm trước, đây là hố đen đầu tiên mà giới khoa học xác nhận. Hố đen và ngôi sao cung cấp vật chất cho nó chỉ cách nhau 48 triệu km, bằng khoảng 20% khoảng cách giữa Trái Đất và Mặt Trời.
Tuy nhiên, không phải tất cả vật chất đều đi vào hố đen. Một phần được dẫn đến các cực của hố đen rồi bị phun ra dưới dạng luồng tia. Prabu mô tả chuyển động của những luồng vật chất trong chuỗi hình ảnh từ SKA giống như "đang nhảy múa" do chúng bị đẩy chệch đi theo nhiều hướng khác nhau. Prabu cùng đồng nghiệp sau đó xác định, gió sao đã tác động lên chúng, tạo nên "vũ điệu" này.
Nghiên cứu mới giúp giới chuyên gia hiểu rõ hơn về năng lượng mà luồng vật chất từ hố đen giải phóng ra môi trường xung quanh. "Một phát hiện quan trọng từ nghiên cứu là khoảng 10% năng lượng sinh ra khi vật chất rơi vào hố đen được luồng tia mang đi. Các nhà khoa học thường giả định điều này trong những mô hình mô phỏng quy mô lớn về vũ trụ, nhưng rất khó để xác nhận bằng quan sát cho đến nay", Prabu nói với Space.
Nghiên cứu mới cũng cung cấp cho giới khoa học phương pháp để đo năng lượng của luồng vật chất phun ra từ hố đen khác, bao gồm loại siêu khối lượng nằm ở trung tâm những thiên hà lớn với khối lượng gấp hàng triệu hoặc hàng tỷ lần Mặt Trời.
Việc nghiên cứu luồng vật chất từ hố đen rất cần thiết để hiểu được sự tiến hóa của các thiên hà. Theo Interesting Engineering, luồng vật chất là một trong những "kiến trúc sư" của vũ trụ. Chúng bơm năng lượng vào khí giữa các ngôi sao và ngăn sao mới hình thành quá nhanh, qua đó điều chỉnh sự phát triển của toàn bộ thiên hà.
