Tháng 8/2025, gia đình 9 người tại Vân Nam nhập viện trong tình trạng nguy kịch sau khi ăn nấm rừng tự hái. Đây không phải trường hợp cá biệt tại địa phương này. Mỗi mùa mưa từ tháng 6 đến tháng 9, các tỉnh Tây Nam Trung Quốc như Vân Nam bước vào mùa nấm rừng, kéo theo hàng loạt rủi ro về an toàn thực phẩm.
Dù chính quyền liên tục gửi cảnh báo qua điện thoại với nội dung “Không hái, bán hoặc ăn các loại nấm rừng lạ, có rủi ro cao”, tình trạng ngộ độc vẫn diễn ra thường xuyên. Từ năm 1978 đến 2010, giới chức ghi nhận hơn 400 ca tử vong tại đây do “hội chứng đột tử Vân Nam”. Các nạn nhân thường bị ngừng tim đột ngột ngay khi mùa mưa bắt đầu mà không rõ nguyên nhân.
Sau quá trình nghiên cứu, các chuyên gia xác định thủ phạm là loài nấm trắng nhỏ, tên khoa học là Trogia venenata. Một giả thuyết khác cho thấy nạn nhân nhiễm độc Barium, loại kim loại nặng trong đất thấm vào nấm. Độc tố từ loài nấm này kết hợp với nồng độ Barium tích tụ qua nhiều bữa ăn đã gây ra những cái chết bất ngờ.
Năm 2024, trào lưu “Đến Vân Nam ăn nấm” trở nên phổ biến trên mạng xã hội. Tuy nhiên, cùng với sức hút ẩm thực, nhiều báo cáo ghi nhận tình trạng ngộ độc gây ảo giác, phổ biến nhất là hiện tượng nhìn thấy “người tí hon”, sau khi ăn các loại nấm rừng không rõ nguồn gốc.
Ông Shi Jun, thành viên Ủy ban truyền thông khoa học của Hiệp hội Thực vật học Trung Quốc, cho biết việc nhìn thấy “người tí hon” là một phản ứng thần kinh tâm thần đối với việc ngộ độc nấm.
“Đó không phải triệu chứng duy nhất. Ăn nấm độc còn có thể gây ra cái chết”, ông nói.
Lịch sử gắn bó của người Trung Quốc với nấm có từ rất lâu. Tại ba địa điểm thuộc thời đại Đồ đá mới ở tỉnh Chiết Giang, các nhà khảo cổ đã khai quật được năm mẫu vật nghi là linh chi (Ganoderma lucidum). Phân tích cho thấy từ 6.800 năm trước, cư dân cổ đại đã biết thu hái và sử dụng linh chi.
Di sản đó đặc biệt mạnh mẽ ở Vân Nam, nơi được mệnh danh là “Vương quốc của nấm rừng”. Trong số khoảng 2.500 loài nấm rừng ăn được trên thế giới, riêng Vân Nam đã sở hữu hơn 900 loài, chiếm khoảng 36% đa dạng toàn cầu và gần 90% các loại nấm đã biết của Trung Quốc.
Địa lý là yếu tố then chốt. Vân Nam nằm trên cao nguyên vĩ độ thấp, nơi sự chênh lệch nhiệt độ giữa ngày và đêm lớn cùng độ ẩm cao tạo điều kiện lý tưởng cho nấm. Địa hình hiểm trở với rừng che phủ các ngọn núi mang lại lượng lá rụng và chất hữu cơ dồi dào.
Theo ông Shi Jun, thành viên Ủy ban truyền thông khoa học của Hiệp hội Thực vật học Trung Quốc, hiện tượng nhìn thấy “người tí hon” là một phản ứng thần kinh tâm thần do ngộ độc nấm. Ông cho biết đây không phải triệu chứng duy nhất, bởi ăn nấm độc có thể dẫn đến tử vong.
Lịch sử sử dụng nấm của người Trung Quốc bắt đầu từ hàng nghìn năm trước. Tại ba địa điểm thuộc thời đại Đồ đá mới ở tỉnh Chiết Giang, các nhà khảo cổ khai quật được 5 mẫu vật nghi là linh chi. Kết quả phân tích cho thấy cư dân cổ đại đã biết thu hái và sử dụng loại nấm này từ 6.800 năm trước.
Vân Nam hiện được xem là “Vương quốc nấm rừng” với sự đa dạng sinh học lớn. Trong khoảng 2.500 loài nấm ăn được trên thế giới, tỉnh này sở hữu hơn 900 loài, chiếm 36% toàn cầu và gần 90% các loại nấm đã biết của Trung Quốc.
Điều kiện địa lý giúp Vân Nam trở thành môi trường lý tưởng cho nấm phát triển. Tỉnh nằm trên cao nguyên vĩ độ thấp, có sự chênh lệch nhiệt độ giữa ngày và đêm lớn cùng độ ẩm cao. Địa hình núi rừng hiểm trở cũng mang lại lượng chất hữu cơ dồi dào từ lá rụng, tạo điều kiện thuận lợi cho các loài nấm sinh sôi
Theo ông Shi Jun, nấm thường có kết cấu giống thịt nhờ các hợp chất polysaccharide. Vị ngọt của loại thực phẩm này đến từ các axit amin như axit glutamic, axit aspartic kết hợp cùng các nucleotide.
Bà Zhu Yi, Phó giáo sư về an toàn thực phẩm và dinh dưỡng tại Đại học Nông nghiệp Trung Quốc cho biết, hương vị của nấm rừng hình thành từ các nguyên tố vi lượng, mùn và dịch tiết của rễ cây trong môi trường tự nhiên. Sự hội tụ của các thành phần này tạo nên hỗn hợp hợp chất có nồng độ hương vị cao.
Dù có sức hấp dẫn về ẩm thực, rủi ro ngộ độc nấm luôn hiện hữu. Trung Quốc hiện ghi nhận hơn 500 loài nấm rừng độc, riêng Vân Nam có hơn 200 loài, trong đó hơn 20 loại chứa độc tố mạnh.
Việc tự nhận diện nấm rừng tiềm ẩn nguy cơ lớn do nhiều loài có hình dáng tương tự nhau, gây khó khăn cho việc phân biệt. Một quan niệm sai lầm phổ biến là nhiệt độ cao có thể loại bỏ mọi độc tố.
Thực tế, nấu chín kỹ chỉ có tác dụng khử độc với một số loài nhất định như nấm Jian Shou Qing. Với nhiều loại khác, đặc biệt là họ nấm tán, độc tố rất bền và không bị phân hủy dù được luộc hay hấp kỹ.
Ngày 27-4, Khu di tích lầu Bảo Đại trên núi Cảnh Long (phường Nha Trang, Khánh Hòa) chính thức mở cửa trở lại, sau thời gian dài đóng cửa để làm dự án trùng tu.
Khá đông người dân địa phương, khách du lịch trong và ngoài tỉnh đã có mặt để tham quan khu vực 5 biệt thự cổ nổi tiếng gắn với dấu tích của vua Bảo Đại - vị vua cuối cùng của triều Nguyễn.
Theo ghi nhận, không gian lầu Bảo Đại vẫn giữ được vẻ cổ kính với những căn biệt thự mang kiến trúc Pháp nằm giữa nhiều cây xanh lâu năm.
Từ các ban công và lối đi ven sườn đồi, du khách có thể phóng tầm mắt bao quát vịnh Nha Trang, cảng Cầu Đá và khu vực biển phía nam Nha Trang.
Nhiều hạng mục cũ đã được dọn dẹp, chỉnh trang sạch sẽ nhưng vẫn giữ nét trầm mặc vốn có. Những hàng cây lớn phủ bóng mát cùng tiếng sóng biển phía dưới tạo nên không gian yên tĩnh, khác biệt với sự nhộn nhịp của trung tâm phố biển.
Một số hình ảnh, hiện vật trong 2 căn biệt thự đã để lại cho du khách những cảm xúc đặc biệt.
Lần đầu đến tham quan lầu Bảo Đại, chị Nguyễn Hoàng Duyên, du khách đến từ TP.HCM, cho biết khá bất ngờ vì nơi này vừa có giá trị lịch sử vừa sở hữu vị trí ngắm biển rất đẹp.
“Tôi từng nghe nhiều về lầu Bảo Đại nhưng hôm nay mới có dịp vào tham quan. Không gian rất thoáng, nhiều góc đẹp để chụp ảnh và cảm nhận được sự cổ kính của công trình. Nếu được đầu tư bài bản hơn nữa, nơi này sẽ là điểm đến rất hấp dẫn” - chị Duyên nói.
Còn anh Trần Minh Tuấn (người dân Nha Trang) cho rằng việc mở cửa trở lại khu di tích giúp người dân địa phương có thêm một không gian văn hóa để tìm hiểu lịch sử, khi trước đây khu này đóng cửa khá lâu nên chỉ được đứng ngoài nhìn vào.
Bên trong các hành lang, khung cửa sổ mang đến cho du khách cảm giác hoài niệm - Ảnh: TRẦN HOÀI
Ghi nhận của Tuổi Trẻ Online, từ sáng sớm 26-4, hàng chục nghìn người dân, du khách đã có mặt tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng (xã Hy Cương, tỉnh Phú Thọ) chờ làm lễ dâng hương.
Khoảng 9h, sau khi đoàn đại biểu lãnh đạo Đảng, Nhà nước và tỉnh Phú Thọ dâng hương xong, ban tổ chức cho người dân lên đền.
Lực lượng công an, đoàn viên thanh niên đã lập 3 chốt hàng rào mềm từ sân trung tâm lễ hội lên cổng đền để điều tiết người dân.
Tại sân công quán hướng lên cổng Đền Hùng, "biển người" nhích từng bước để lên núi Nghĩa Lĩnh để dâng hương nhân ngày giỗ Tổ.
Do lượng người dồn lại đông, cán bộ công an làm nhiệm vụ đã dùng loa để tuyên truyền người dân không chen lấn, xô đẩy.
Một số trẻ nhỏ, người già được lực lượng chức năng ưu tiên đưa ra khỏi khu vực đông người.
Chiều tối qua 7.5, Sở VH-TT-DL TP.Đà Nẵng tổ chức họp báo công bố chương trình Lễ hội Đà Nẵng Food Tour 2026 với hàng loạt hoạt động trải nghiệm ẩm thực, văn hóa và giải trí quy mô lớn nhằm quảng bá hình ảnh du lịch thành phố. Lễ hội diễn ra từ ngày 20 - 24.5 tại Công viên Biển Đông, Quảng trường biển Tam Thanh cùng nhiều địa điểm khác trên địa bàn Đà Nẵng.
Điểm nhấn mở màn là hoạt động diễu hành "Gánh vị Đà Nẵng" vào chiều 20.5 với hơn 70 gánh ẩm thực tái hiện không gian hàng rong, đặc sản miền biển, hương vị đại ngàn và ẩm thực quốc tế dọc tuyến biển Phạm Văn Đồng.
Lễ khai mạc diễn ra tối 21.5 tại Công viên Biển Đông, kết hợp nghệ thuật trình diễn, âm nhạc, ánh sáng và trải nghiệm ẩm thực nhằm kể câu chuyện văn hóa xứ Quảng từ gian bếp truyền thống đến nhịp sống hiện đại.
Trong suốt thời gian lễ hội, không gian ""Tinh hoa ẩm thực xứ Quảng" quy tụ hơn 200 gian hàng ẩm thực, sản phẩm OCOP và nông sản tiêu biểu. Bên cạnh đó là các hoạt động trải nghiệm làm bánh, chế biến món ăn, trò chơi dân gian, nghề truyền thống, không gian check-in "Sắc màu xứ Quảng", Beer Fest Night và đại nhạc hội với sự tham gia của nhiều nghệ sĩ nổi tiếng, như: Noo Phước Thịnh, Trọng Hiếu, Karik, DJ Mie, Orange...
Ngoài các hoạt động chính tại Đà Nẵng, lễ hội còn mở rộng không gian trải nghiệm với ngày hội ẩm thực "Vị biển" tại Tam Thanh và ngày hội "Bánh dân gian Hội An Đông" tại chợ Cẩm Châu.
Đáng chú ý, trong khuôn khổ lễ hội, thành phố cũng giới thiệu chuỗi Danang Food Tours 2026 triển khai xuyên năm gồm 5 chương trình: Đà Nẵng Food Tour, Hội An Food Tour, Điện Bàn Food Tour, Tam Kỳ Food Tour và Đại Lộc Food Tour. Chuỗi tour được định hướng mở rộng không gian trải nghiệm về phía nam và các vùng lân cận, gắn ẩm thực với đời sống địa phương và không gian di sản.
Phát biểu tại buổi họp báo, bà Nguyễn Thị Anh Thi, Phó chủ tịch UBND TP.Đà Nẵng, cho biết những tháng đầu năm 2026, du lịch tiếp tục là động lực tăng trưởng quan trọng của thành phố.
Trong 4 tháng đầu năm, tổng lượng khách do các cơ sở lưu trú phục vụ ước đạt gần 6 triệu lượt, tăng hơn 19% so với cùng kỳ năm trước; riêng khách quốc tế đạt gần 3,4 triệu lượt. Dịp lễ 30.4 - 1.5 vừa qua, Đà Nẵng đón khoảng 1,46 triệu lượt khách với doanh thu khoảng 5.700 tỉ đồng.
Theo bà Thi, đây là nền tảng để thành phố tiếp tục phát triển các sản phẩm du lịch mới, khác biệt và có chiều sâu. Trên tinh thần đó, Lễ hội Đà Nẵng Food Tour 2026 được tổ chức như một bước đi chiến lược nhằm đưa ẩm thực xứ Quảng trở thành sản phẩm du lịch đặc trưng.
"Điểm nhấn của lễ hội năm nay là đưa ẩm thực bước ra khỏi khuôn khổ thưởng thức thông thường để trở thành trải nghiệm đa giác quan, nơi du khách có thể chạm, cảm và sống cùng văn hóa địa phương", bà Thi nhấn mạnh.
Lãnh đạo TP.Đà Nẵng cũng đề nghị các sở, ngành, địa phương phối hợp đảm bảo an ninh, môi trường, chất lượng dịch vụ; đồng thời kêu gọi doanh nghiệp, giới truyền thông, KOL và nhà sáng tạo nội dung đồng hành quảng bá hình ảnh Đà Nẵng đến du khách trong và ngoài nước.
Chính quyền thành phố Đà Nẵng sẽ tạo môi trường thuận lợi, minh bạch, an toàn để các hoạt động du lịch nói chung và lễ hội nói riêng được tổ chức chuyên nghiệp, hiệu quả; qua đó góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội đã đề ra.
"Với tinh thần đó, chúng tôi tin tưởng rằng Lễ hội Đà Nẵng Food Tour 2026 sẽ tạo ra dấu ấn mạnh mẽ, để mỗi món ăn không chỉ được thưởng thức mà còn được kể bằng những câu chuyện về văn hóa, con người và bản sắc địa phương", Phó chủ tịch UBND TP.Đà Nẵng Nguyễn Thị Anh Thi bày tỏ.
