Sáng 19/5, chị Vũ Thị Phượng, 47 tuổi, ở ngõ 12 phố Chính Kinh, phường Thanh Xuân bọc kín tóc bằng mũ nilon y tế, đội nón, khoác áo chống nắng, đeo găng tay và khẩu trang để làm việc trong nhà.
“Cả vùng này bụi mù mịt, chỉ cần để đầu trần một lúc là tóc khô cứng, sờ lên mặt thấy toàn sạn cát, mắt cay xè”, chị Phượng nói.
Ngôi nhà của gia đình chị đã bị giải tỏa để phục vụ dự án đường Vành đai 2,5. Chị thuê ngôi nhà ba tầng cách chỗ ở cũ vài bước chân để giữ khách quen dịch vụ giặt là, may vá.
Nhiều nhà trong ngõ 12 đã quây bạt kín mặt tiền hoặc đóng chặt cửa kính, chèn giấy, giẻ, xốp vào những khe hở để chống bụi. Nhà chị Phượng không thể làm vậy vì còn mở cửa kinh doanh. Kết quả là bụi phủ khắp ngóc ngách. Cứ khoảng 30 phút chị lấy giẻ ướt lau mặt bàn, máy móc. “Chỉ cần ra ngoài vài tiếng về bụi lại phủ trắng xóa”, chị nói. Trước sân, 6 chiếc máy giặt, sấy được trùm bạt kín để tránh bụi chui vào động cơ. Thỉnh thoảng, chị lại kiểm tra phòng chập cháy do máy quá nóng.
Dù ở trong nhà và bảo hộ kín mít, mỗi ngày chị Phượng vẫn phải tắm nhiều lần bởi “ngứa không chịu được”. Cả nhà không thể ăn cơm ở phòng khách vì bụi. Việc nấu nướng phải canh những khung giờ công trường nghỉ giải lao, tránh đất cát rơi vào thức ăn.
“Chúng tôi ủng hộ việc giải phóng mặt bằng và cải tạo diện mạo đô thị, song mong cơ quan chức năng có giải pháp giảm thiểu ô nhiễm, tránh để người dân mỏi mòn ngóng mưa cho đỡ bụi”, chị Phượng nói.
Theo thống kê, khoảng 700 hộ dân đoạn đường Ngụy Như Kon Tum – Chính Kinh – Nguyễn Trãi đang chịu tác động kép từ các dự án hạ tầng thuộc phường Thanh Xuân. Bên cạnh việc phá dỡ dứt điểm mặt bằng đường Vành đai 2,5, nhiều tuần qua, một phần đường Nguyễn Trãi hướng đi Hà Đông cũng rào tôn thi công hệ thống cống thoát nước chống ngập, gây bụi bẩn.
Cùng chung cảnh ngộ, chị Thanh Hương, 46 tuổi, ở phố Nguyễn Trãi, đóng chặt cửa suốt hai tuần. Chị bật máy lọc không khí, lau sàn 4-5 lần mỗi ngày. Quần áo phơi trên sân thượng cũng có một lớp bụi mịn bao phủ bên ngoài. “Giũ một cái là có lớp bụi trắng xóa bay ra”, chị Hương nói.
Đại diện tổ dân phố số 14, phường Thanh Xuân cho biết, toàn tổ có hơn 500 hộ, trong đó có 61 gia đình thuộc diện giải tỏa dự án Vành đai 2,5. Người dân đồng thuận với chính sách của thành phố, di dời nhanh chóng. Tuy nhiên, quá trình tháo dỡ công trình thiếu biện pháp che chắn, xịt nước chống bụi, gây ô nhiễm nặng.
Hà Nội đang triển khai giải phóng mặt bằng cho 1.428 dự án, mở các tuyến đường vành đai, cầu vượt sông Hồng, khu đô thị mới. Mục tiêu đặt ra là hoàn thành giải phóng mặt bằng trước ngày 30/6 đối với ba cầu vượt sông Hồng (Tứ Liên, Trần Hưng Đạo, Thượng Cát) cùng các đoạn còn lại của Vành đai 2,5.
Chỉ thị số 08 của UBND thành phố Hà Nội cho biết đang triển khai đồng loạt nhiều công trình hạ tầng, giao thông quy mô lớn. Tuy nhiên việc thi công thiếu đồng bộ, chưa khoa học cùng công tác hoàn trả mặt bằng chậm trễ đã gây mất mỹ quan, phát tán bụi bẩn, tiếng ồn. Nhiều chủ đầu tư, nhà thầu chưa thực hiện đầy đủ trách nhiệm bảo vệ môi trường, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân và du khách.
Để khắc phục, UBND thành phố giao Sở Xây dựng tăng cường giám sát, xử lý nghiêm vi phạm về vệ sinh môi trường và trách nhiệm hoàn trả hạ tầng. Sở Nông nghiệp và Môi trường cập nhật chất lượng không khí, phát cảnh báo tại khu vực tập trung nhiều công trình để chủ động kiểm soát bụi. Công an thành phố tăng cường tuần tra, áp dụng công nghệ để “phạt nguội” phương tiện vận chuyển vật liệu không che chắn. Các đơn vị vệ sinh môi trường tăng cường quét hút, dùng xe chuyên dụng rửa đường và dập bụi vào khung giờ thấp điểm, trước 6h sáng hàng ngày, tránh ùn tắc.
Lãnh đạo Ban Quản lý dự án Đầu tư – Hạ tầng của một phường (đề nghị không nêu tên) tại Hà Nội cho biết đơn vị đang yêu cầu nhà thầu đẩy nhanh tiến độ, xử lý dứt điểm từng hạng mục như che chắn, lắp lưới, bố trí hệ thống phun sương và tưới nước dập bụi. Toàn bộ phương tiện chở vật liệu, đất thải phải rửa sạch bánh, gầm xe trước khi di chuyển ra ngoài, nghiêm cấm làm rơi vãi bùn đất ra đường công cộng.
Tiến sĩ Hoàng Dương Tùng, Chủ tịch Mạng lưới không khí sạch Việt Nam, nguyên Phó Tổng Cục trưởng Tổng cục Môi trường nhận định, nhiều công trình đang bỏ ngỏ công tác bảo vệ môi trường. Ngoài bụi thô, hoạt động đập phá bê tông phát tán lượng lớn bụi mịn PM2.5, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng không khí toàn thành phố và sức khỏe của người dân.
Theo chuyên gia, thành phố có yêu cầu các công trường xây dựng phải áp dụng biện pháp kiểm soát bụi nghiêm ngặt; phế thải che kín; công trình quy mô trên một hecta phải lắp hệ thống giám sát bụi và camera theo dõi. Tuy nhiên, việc triển khai chưa đạt hiệu quả.
“Chúng ta dường như quá cuốn vào tiến độ giải tỏa, vô tình bỏ quên nhiệm vụ bảo vệ môi trường”, ông Tùng nói.
Có người nhớ những người thân quen đã không còn, có người nhớ tình người trong những ngày khó khăn nhất, và cũng có người tìm thấy niềm an ủi khi nhìn thành phố hôm nay xanh hơn, bình yên hơn.
Nhiều bạn đọc đã chia sẻ những cảm xúc như vậy dưới bài viết của Tuổi Trẻ về công viên số 1 Lý Thái Tổ.
Trong nhiều ý kiến gửi về, điều được nhắc đến nhiều nhất là ký ức về những ngày dịch COVID-19 bao trùm thành phố.
Bạn đọc Sao Xẹt cho biết mỗi lần có việc đi ngang công viên, ông thường chạy xe chậm lại. Giữa nhịp sống hối hả của thành phố hôm nay, nơi đây khiến ông nhớ về một giai đoạn mà người dân TP.HCM khó có thể quên. Trong lòng bâng khuâng, rưng rưng cảm xúc thương mến. Nhớ về những ngày dịch bệnh càn quét thành phố. Và nhớ đồng bào đã lặng lẽ ra đi.
Bạn đọc có nickname Sông Sài Gòn cũng chia sẻ cảm giác tương tự. "Mỗi lần ghé thăm công viên là một lần ký ức của những ngày COVID-19 lại hiện về. Những mất mát, chia ly của giai đoạn ấy đến nay vẫn còn nguyên trong tâm trí nhiều người dân", bạn đọc này bày tỏ.
Bạn đọc Thanh Nga kể về thời gian sống trong con hẻm nhà chị - nơi nhiều người dân đã không thể vượt qua đại dịch. Nhưng điều bạn đọc nhớ nhiều là tình làng nghĩa xóm trong những ngày khó khăn nhất. Cảm ơn bà con trong hẻm đã rất nghĩa tình chia sẻ từng phần quà nhỏ bé.
Bạn đọc Nguyễn Thanh Hiệp cho rằng đại dịch đã để lại một vết hằn lớn trong ký ức của thành phố khi hàng chục ngàn người dân TP.HCM mất đi vì COVID-19. Công viên số 1 Lý Thái Tổ ra đời đáp ứng nhu cầu rất tự nhiên của người dân, cần một nơi để tưởng nhớ, để tri ân và để thế hệ sau hiểu được những gì thành phố đã trải qua.
Ở góc nhìn khác, bạn đọc Mỹ Tâm nhắc đến những cuộc chia ly đặc biệt đau lòng của thời dịch bệnh. Công viên hôm nay giống như một không gian chung để gia đình, bạn bè và cộng đồng gửi gắm tình cảm với những người đã khuất, ghi nhận những mất mát mà biết bao gia đình từng phải gánh chịu.
Theo bạn đọc Khánh An, công viên không chỉ là một công trình cảnh quan, mà còn là nơi lưu giữ ký ức và góp phần hàn gắn những tổn thương đã trải qua.
Bên cạnh ý nghĩa tưởng niệm, nhiều bạn đọc cũng nhìn thấy ở công viên số 1 Lý Thái Tổ hình ảnh của sự hồi sinh và sức sống mới.
Bạn đọc Thanh Tâm đặc biệt ấn tượng với hình tượng trái tim trong giọt nước bên hồ Vĩnh Tuyền. Hình ảnh ấy gợi lên niềm cảm thương sâu sắc trước những mất mát mà thành phố từng trải.
Bạn đọc Nhân Hòa nhận xét thiết kế công viên như một trái tim xanh giữa lòng thành phố là ý tưởng giàu tính nhân văn. Trong khi đó, bạn đọc Châu Anh gửi lời cảm ơn đến những người thiết kế công trình vì đã tạo nên một không gian vừa có giá trị thẩm mỹ, vừa mang ý nghĩa tinh thần lớn lao.
Bạn đọc John đề xuất gọi công trình là "Công viên Trái tim". Bạn đọc Sao Xẹt cho biết vẫn gọi nơi này như vậy từ lâu. Với nhiều người, hình tượng trái tim không chỉ hiện diện trong thiết kế mà còn trở thành biểu tượng cho tình người, sự sẻ chia và lòng biết ơn.
Bạn đọc Teosg kể chi tiết khiến anh xúc động khi xem một đoạn video về công viên. Đó là hình ảnh một bó hoa được đặt bên hồ giọt nước cùng dòng chữ: "Chúc mừng ngày cưới của Ba Mẹ!". Chỉ một câu ngắn ngủi nhưng đủ để gợi lên biết bao câu chuyện riêng và những khoảng trống không dễ lấp đầy trong nhiều gia đình.
Bạn đọc Ái Điệp cho rằng cây xanh trong công viên luôn đâm chồi nảy lộc, tượng trưng cho sự sống tuần hoàn và sức hồi sinh mạnh mẽ. Theo chị, giữa lòng thành phố đông đúc, một công viên tưởng niệm xanh tươi chính là minh chứng rằng dù trải qua đau thương lớn đến đâu, cuộc sống vẫn tiếp tục và tương lai vẫn mở ra phía trước.
Không chỉ mang ý nghĩa tưởng niệm, công viên ngày nay còn trở thành điểm đến quen thuộc của nhiều gia đình. Bạn đọc Thiên Ân đánh giá đây là một không gian cuối tuần lý tưởng với nhiều cây xanh và bầu không khí trong lành.
Bạn đọc Giao Nhân cảm nhận nơi đây mang lại sự bình yên và giúp con người kết nối với nhau nhiều hơn. Còn với bạn đọc Quý, giá trị của công trình không chỉ dành cho thế hệ hôm nay mà còn cho con cháu mai sau!
Giữa tháng 4, đoạn video ghi cảnh một bé gái nằm trước ngôi mộ ở thành phố Lục Bàn Thủy, tỉnh Quý Châu lan truyền trên mạng xã hội. Trong video, cô bé thỉnh thoảng ngồi dậy ăn bánh rồi lại nằm xuống cạnh phần mộ. Dù cha mẹ giục về, em vẫn từ chối.
Anh Chen, cha cô bé, cho biết do vợ sức khỏe yếu và anh bận rộn công việc, con gái được ông bà nuôi dưỡng từ nhỏ. Bà nội mất tháng 9/2023, còn ông nội qua đời vì bệnh tim hồi cuối tháng 3. Cô bé chưa quen với sự vắng mặt của hai người.
"Con bé liên tục đòi đi thăm mộ. Khi đến nơi, con không chịu về và nói muốn ngủ lại cùng ông bà", anh Chen kể.
Đoạn video thu hút hàng triệu lượt xem trên mạng xã hội. Nhiều người bày tỏ sự đồng cảm với hình ảnh bé gái nằm cuộn tròn bên ngôi mộ. "Cô bé đang làm điều mà nhiều người trưởng thành ao ước có thể làm cho người thân quá cố", một người bình luận.
Tại Trung Quốc, "cách bối thân" (ông bà nuôi cháu thay con) là hiện tượng xã hội phổ biến, tạo nên sợi dây tình cảm đặc biệt giữa hai thế hệ. Những câu chuyện trẻ nhỏ gắn bó sâu sắc với ông bà thường xuất hiện trên truyền thông quốc gia này.
Năm 2024, một bé trai mới biết đi ở tỉnh Sơn Đông khóc không ngừng và đòi bà ngoại quay lại sau khi người này về quê hai ngày. Video về cậu bé thu hút 220.000 lượt xem và 23.000 bình luận từ những người dùng mạng.
Đầu năm nay, một bé gái 11 tuổi ở tỉnh Tứ Xuyên tiết lộ em thường dùng đồng hồ thông minh nhắn tin "Cháu nhớ ông" cho người ông đã khuất. Em chia sẻ chi tiết về cuộc sống hàng ngày kể từ khi ông qua đời hai năm trước.
"Cách bối thân" và "lưu thủ nhi đồng" (trẻ em bị bỏ lại quê) xuất phát từ làn sóng dịch chuyển lao động tại Trung Quốc. Nhiều năm qua, thanh niên từ các vùng nông thôn liên tục đổ ra thành phố lớn để tìm kiếm việc làm. Tuy nhiên, do những rào cản về hệ thống hộ khẩu khiến việc tiếp cận giáo dục, y tế miễn phí ở thành thị gặp khó khăn, cộng với chi phí sinh hoạt đắt đỏ, phần lớn lao động nhập cư không thể mang con cái đi cùng. Các gia đình buộc phải để trẻ ở lại quê nhà và giao phó cho ông bà nuôi dưỡng.
Báo cáo của Bộ Nội vụ Trung Quốc cho thấy có tới 89,3% "lưu thủ nhi đồng" sống cùng ông bà. Do cha mẹ đi làm ăn xa, thời gian tiếp xúc rất hạn chế (nhiều người chỉ về thăm nhà một lần mỗi năm), ông bà trở thành người chăm sóc chính và là chỗ dựa duy nhất trong suốt tuổi thơ của trẻ. Bối cảnh xã hội này lý giải nguyên nhân nhiều đứa trẻ phát triển sợi dây liên kết tình cảm đặc biệt bền chặt và coi ông bà quan trọng hơn cả cha mẹ ruột.
NBC News đưa tin, Samantha Randazzo, 33 tuổi, đã chuyển dạ trong lúc đang diễn ra phiên luận tội liên quan cáo buộc ma túy tại tòa án khu vực Brooklyn, thành phố New York và đã sinh con "ngay trên ghế trong phòng xét xử mà không được chăm sóc y tế đầy đủ, cũng không có sự riêng tư hay phẩm giá", theo tuyên bố chung hôm 17/5 của Hiệp hội Hỗ trợ Pháp lý cùng nhiều tổ chức luật sư bào chữa công có thành viên chứng kiến sự việc này.
Wynton Sharpe, luật sư của Randazzo, chưa phản hồi về tuyên bố này. Tuy nhiên, trong một cuộc phỏng vấn riêng với tờ The New York Times, ông ca ngợi cảnh sát tòa án đã nhanh chóng giúp đỡ Randazzo khi cô vỡ ối. Ông mô tả tình huống này "vừa vui vừa buồn". Theo luật sư của Randazzo, cô đã sinh một bé trai.
Sở Cảnh sát New York cho biết Randazzo bị bắt vào tối thứ Năm (14/5), sau khi cảnh sát phát hiện hai người trên mái một khu nhà ở xã hội cùng tang vật nghi là chất cấm "để lộ rõ". Randazzo bị cáo buộc tàng trữ chất cấm và xâm nhập trái phép.
"Tại thời điểm bị bắt và khi tới đồn cảnh sát, cô Randazzo mặc quần áo rộng thùng thình đồng thời không thông báo với cảnh sát rằng mình mang thai hay gặp vấn đề sức khỏe nào và từ chối chăm sóc y tế", phía cảnh sát cho biết.
Sáng sớm thứ Sáu (ngày 15/5), vào khoảng 3h30, Randazzo mới thông báo với cảnh sát rằng cô đang mang thai và "đang vã thuốc", theo tuyên bố của cảnh sát. Cảnh sát cho biết họ đã đưa cô đến Bệnh viện Coney Island, nơi sau đó cô được xuất viện. Cô sinh con tại tòa án ngay trước nửa đêm, khoảng 4 giờ sau khi được xuất viện.
Sau khi sinh con, Randazzo được xe cứu thương đưa tới bệnh viện Brooklyn.
Hiệp hội Hỗ trợ Pháp lý, Hiệp hội Luật sư công Brooklyn và nhiều tổ chức khác đã lên tiếng chỉ trích những quyết định dẫn tới việc Randazzo sinh con ngay trong phòng xử án. Họ kêu gọi điều tra vụ việc và xem xét lại các quy trình quản lý việc giam giữ phụ nữ mang thai.
"Những gì xảy ra trong phiên tòa đó không chỉ đơn thuần là sự thất bại về thủ tục hay khâu chuẩn bị. Đó là một thất bại đạo đức nghiêm trọng và là sự phản ánh tàn khốc về sự tàn nhẫn vốn có trong hệ thống nhà tù của chúng ta", tuyên bố cho biết.
