Mất hơn 5 năm để tàu thăm dò Perseverance của NASA vượt qua 41,92 km trên những địa hình khắc nghiệt của bề mặt sao Hỏa, tức gần chạm đến ngưỡng chiều dài của một cuộc thi marathon, theo NASA.
Hiện tàu thăm dò giữ kỷ lục đi xa nhất là Opportunity trên bề mặt sao Hỏa cũng của NASA, nhưng mất đến gần 15 năm để đi được 45,16 km. Trong khi đó, Perseverance mới chỉ hoạt động khoảng 1/3 thời gian đó, nhưng chỉ còn cách kỷ lục của Opportunity 3,2 km.
Ông Steve Lee, quyền quản lý dự án Perseverance hoàn toàn tự tin rằng tàu thăm dò này sẽ phá kỷ lục trên trong thời gian tới.
Perseverance đáp xuống hõm chảo Jezero hồi tháng 2.2021 và mất 3 năm tiếp theo để thám hiểm bên trong miệng hố rộng khoảng 45 km. Và tàu thăm dò tiếp tục mất hơn 3 tháng để leo lên sườn phía tây của hõm chảo, đến được vành ngoài của miệng hố vào tháng 12.2024.
Giờ đây, Perseverance đang thám hiểm một khu vực ngay bên ngoài rìa của Jezero gọi là “Lac de Charmes”. Theo NASA, khu vực này đại diện cho một số địa hình có giá trị lớn nhất về khía cạnh khoa học mà tàu thăm dò Mỹ từng đến.
Các nhà khoa học cho rằng hàng tỉ năm trước, Lac de Charmes có một vùng hồ và đồng bằng châu thổ sông, đồng nghĩa khu vực này có thể vẫn còn giữ những dấu hiệu của sự sống dưới dạng vi khuẩn.
Và do Lac de Charmes nằm bên ngoài miệng hố, khu vực có thể ít chịu ảnh hưởng bởi sự hình thành của hõm chảo và được hy vọng vẫn bảo tồn được những dấu vết cổ xưa.
Ngày 11.5, Perseverance đã chụp và gửi về ảnh selfie mới ở vùng Lac de Charmes, trong đó có hình ảnh một mỏm đá có tên “Arathusa”. Kết quả phân tích kết cấu của mỏm đá cho thấy nơi này chủ yếu được cấu tạo từ vật liệu dung nham đông đặc và nhiều khả năng còn cổ xưa hơn cả miệng hố Jezero.
Sau khi hoàn tất việc nghiên cứu Arathusa, tàu thăm dò Perseverance di chuyển theo hướng tây bắc đến khu Arbot, nơi tàu đang phân tích những mỏm đá khác.
Kể từ đây, Perseverance sẽ di chuyển theo hướng nam đến “Gardevarri”, khu vực có kết cấu đá hình thành từ dung nham nguội đi và chứa thông tin về lịch sử hoạt động núi lửa của sao Hỏa. Các thông tin thu thập được tại đây sẽ giúp giới khoa học hiểu rõ hơn về những quá trình địa chất quy mô lớn trên hành tinh đỏ.
Sau Gardevarri, Perseverance sẽ tiến về hướng đông nam đến vùng có tên “Hẻm núi hát”, nơi đội ngũ khoa học của NASA hy vọng có thể tìm được những manh mối về lớp vỏ đời đầu của sao Hỏa.
Giới chức Pháp ngày 6.7 cảnh báo gió mạnh có thể tiếp tục thổi bùng ngọn lửa cháy rừng. Bộ trưởng Nội vụ Pháp Laurent Nunez cảnh báo tình hình tiếp tục xấu đi trong sáng 6.7. "Hôm nay cuộc chiến lại tiếp diễn", ông nói với Đài TF1.
Trong khi đó, Liên minh châu Âu (EU) cùng ngày cho biết đang điều 4 máy bay thả nước từ Síp và Thụy Điển đến Pháp nhằm hỗ trợ lực lượng cứu hỏa quanh thành phố Perpignan. "Châu Âu sát cánh cùng nước Pháp", Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen viết trên nền tảng X.
Ông Pierre Regnault de la Mothe, tỉnh trưởng vùng Pyrenees-Orientales, cho biết đám cháy đã thiêu rụi khoảng 4.600 hecta tại vùng chân đồi dãy núi Pyrenees thuộc Pháp.
Tại thị trấn Trevillach, đám cháy khiến 5 người bị thương, trong đó có một lính cứu hỏa. Khu vực này nằm gần lộ trình chặng 3 của giải đua xe đạp Tour de France. Chính quyền địa phương đã phong tỏa một số đoạn đường để lực lượng cứu hộ tiếp cận hiện trường. Ban tổ chức cho biết cuộc đua vẫn diễn ra, nhưng đoàn xe hộ tống của các đội sẽ được giảm thiểu, theo Reuters.
Vụ cháy xảy ra trong bối cảnh các đợt nắng nóng đầu mùa hè tại Pháp và nhiều khu vực ở Tây Âu trong tháng 5 và tháng 6 đã làm khô thảm thực vật trên diện rộng, khiến nguy cơ cháy rừng năm nay tăng cao.
Ở bên kia biên giới, tại Tây Ban Nha, một đám cháy đã tàn phá khoảng 2.200 hecta, trong đó 97% nằm trong khu bảo tồn thiên nhiên Les Gavarres (thuộc vùng Catalonia). Chính quyền Catalonia cho biết đến cuối ngày 5.7, đám cháy đã được kiểm soát và dự kiến sẽ được dập tắt hoàn toàn trong tuần này.
Cảnh sát Tây Ban Nha đã bắt giữ một nhân viên của công ty được chính quyền Catalonia thuê vì nghi người này đã gây ra cháy rừng khi sử dụng máy mài góc bên lề đường, theo AFP.
Xa hơn về phía nam Catalonia, tại tỉnh Castellon, khoảng 500 người cũng phải sơ tán sau khi một vụ cháy rừng lan vào Công viên quốc gia Sierra de Espadan, nơi có rừng sồi bần quan trọng.
"Vào 12h01 ngày 6/7, tàu ngầm hạt nhân chiến lược của hải quân Trung Quốc đã phóng thành công một tên lửa chiến lược mang đầu đạn mô phỏng ra vùng biển quốc tế ở Thái Bình Dương, đánh trúng khu vực mục tiêu chỉ định", người phát ngôn hải quân Trung Quốc Vương Học Mạnh thông báo.
Ông Vương mô tả đây là "nội dung huấn luyện thường niên" của quân đội Trung Quốc, nhấn mạnh nước này đã báo trước cho những quốc gia liên quan. Bắc Kinh khẳng định cuộc thử nghiệm phù hợp với luật pháp và thông lệ quốc tế, không nhằm vào quốc gia cụ thể.
Đây là lần đầu Trung Quốc tiến hành phóng thử tên lửa chiến lược trong vòng hai năm qua. Tháng 9/2024, Bắc Kinh khai hỏa tên lửa đạn đạo xuyên lục địa (ICBM) mang đầu đạn mô phỏng. Quả đạn lao xuống vùng biển gần quần đảo Polynesia thuộc Pháp, đánh dấu lần đầu nước này phóng ICBM ra vùng biển quốc tế trong hơn 40 năm.
Vụ phóng tên lửa diễn ra cùng ngày Trung Quốc và Nga bắt đầu cuộc diễn tập hải quân thường niên ngoài khơi thành phố Thanh Đảo. Giới chức hai nước không bình luận liệu cuộc thử nghiệm có nằm trong khuôn khổ diễn tập hay không.
Ngoại trưởng Nhật Bản Toshimitsu Motegi cho biết nước này đã bày tỏ "quan ngại sâu sắc" về việc Trung Quốc gia tăng hoạt động quân sự, thêm rằng Tokyo từng đề nghị Bắc Kinh cân nhắc lại kế hoạch phóng tên lửa.
Ngoại trưởng Australia Penny Wong cho rằng vụ phóng có nguy cơ làm mất ổn định khu vực. Ngoại trưởng New Zealand Winston Peters nói nước này cùng các quốc đảo Thái Bình Dương không muốn khu vực trở thành nơi thử nghiệm tên lửa.
Jeffrey Lewis, chuyên gia tên lửa thuộc Đại học Middlebury ở Mỹ, cho rằng Trung Quốc đã phóng tên lửa JL-3, được thử nghiệm từ năm 2018 và ra mắt lần đầu hồi năm ngoái, có tầm bắn ước tính hơn 9.000 km. Ông nhận định Trung Quốc có thể sẽ tăng tần suất thử nghiệm các hệ thống mang đầu đạn hạt nhân trong những năm tới, thay vì duy trì số lượng vụ phóng hạn chế như trước đây.
Theo ước tính của Lầu Năm Góc, Trung Quốc đang sở hữu hơn 500 đầu đạn hạt nhân và có thể nâng con số này lên hơn 1.000 vào năm 2030.
Đảng đối lập trung hữu Tisza đã giành chiến thắng áp đảo trước đảng cầm quyền Fidesz của Thủ tướng Orban (63 tuổi) trong cuộc bầu cử quốc hội ngày 12.4, theo AP.
Kết quả kiểm phiếu chính thức được công bố hôm qua cho thấy đảng bảo thủ Tisza do ông Peter Magyar (45 tuổi) làm lãnh đạo đã giành được thế siêu đa số khi thắng 138 trong tổng số 199 ghế, tức hơn 2/3 số ghế tại quốc hội. Đảng theo đường lối dân tộc túy Fidesz của ông Orban về nhì với 55 ghế, trở thành đảng đối lập lớn nhất khi nhiệm kỳ mới của quốc hội bắt đầu vào tháng sau. Còn đảng cực hữu Phong trào tổ quốc ta (MHM) thắng 6 ghế còn lại, theo DW.
Đến sáng qua (giờ VN), ông Orban đã thừa nhận thất bại và mô tả kết quả của cuộc bỏ phiếu hôm 12.4 là "đầy cay đắng nhưng rõ ràng". "Tôi đã gửi lời chúc mừng đến đảng chiến thắng", ông Orban nói, và cho biết thêm đảng của ông sẽ tiếp tục phụng sự Hungary trên vai trò đối lập. Sau đó, ông Magyar tuyên bố đã thành công "giải phóng" Hungary sau 16 năm dài dưới sự cầm quyền của Thủ tướng Orban.
Ông Magyar, luật sư kiêm nhà ngoại giao, kêu gọi một loạt các nhân vật đứng đầu dưới thời chính quyền ông Orban hãy từ chức, trong đó có chánh án Tòa Tối cao, Tổng công tố viên, lãnh đạo cơ quan truyền thông. Nhà lãnh đạo đảng Tisza cũng lên kế hoạch cho chuyến công du nước ngoài đầu tiên sau chiến thắng, với điểm đến thứ nhất là Warsaw (Ba Lan), trước khi đến Vienna (Áo) và Brussels (Bỉ) nhằm tháo gỡ việc đóng băng các nguồn tài trợ từ Liên minh châu Âu (EU).
Kể từ khi cầm quyền năm 2010, ông Orban từng được phe bảo thủ tại châu Âu và Mỹ ca ngợi là kiến trúc sư của mô hình "dân chủ phi tự do". Thế nhưng, nhà lãnh đạo dần đánh mất sự ủng hộ trong nước khi cử tri ngày càng bất mãn với tình trạng kinh tế trì trệ, việc Hungary xa rời Liên minh châu Âu trong quá trình xích gần Nga…
Thất bại nặng nề của đảng cầm quyền đã mang lại cho ông Magyar thế đa số vững chắc tại quốc hội, mở ra khả năng cải cách sâu rộng tại Hungary thời gian tới. Với 138 ghế, đảng Tisza không chỉ nắm thế siêu đa số 2/3 mà còn đủ sức đảo ngược các sửa đổi hiến pháp của ông Orban. Bản thân ông Magyar gọi cuộc bầu cử là sự lựa chọn giữa "Đông và Tây", cảnh báo cử tri rằng lập trường đối đầu của ông Orban với Brussels sẽ đẩy Hungary vào tình thế "xa mặt cách lòng" với EU. Ngược lại, ông Orban cáo buộc đảng Tisza có thể kéo Hungary vào một cuộc chiến không mong muốn với Nga, điều mà ông Magyar bác bỏ.
Trước ngày bầu cử, Phó tổng thống Mỹ JD Vance đến thăm Hungary ủng hộ ông Orban. Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng hứa thúc đẩy kinh tế Hungary nếu ông Orban tái đắc cử. Thế nhưng, tất cả sự ủng hộ này đều không mang lại chiến thắng cuối cùng cho Thủ tướng Hungary. Còn Nga cũng mất đi đồng minh quan trọng trong EU.
