Tết Chôl Chnăm Thmây: Người Khmer khó khăn, người khuyết tật nhận quà ở sân chùa

Chiều 7.5, hàng trăm học sinh Trường THPT Lê Thị Hồng Gấm (phường Xuân Hòa, TP.HCM) tham gia buổi tuyên truyền về an toàn giao thông, tập huấn kỹ năng lái xe an toàn do Đội Tuần tra dẫn đoàn, thuộc Phòng CSGT Công an TP.HCM phối hợp nhà trường và hệ thống VinFast Phan Trọng Tuệ tổ chức.

Không khí buổi tuyên truyền nhiều lúc trở nên sôi nổi khi CSGT liên tục đặt ra các câu hỏi tình huống quen thuộc mà học sinh thường gặp khi đi học bằng xe máy điện, xe gắn máy.

Điều khiến nhiều học sinh bất ngờ là không ít người vẫn nhầm lẫn giữa khái niệm xe gắn máy và xe mô tô, dẫn đến việc điều khiển phương tiện chưa đúng độ tuổi theo quy định.

Khi được CSGT hỏi "xe nào được gọi là xe gắn máy, xe nào là xe mô tô?", nhiều học sinh lúng túng, không trả lời được hoặc trả lời sai. Theo CSGT, đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến nhiều học sinh và cả phụ huynh tại TP.HCM bị xử phạt thời gian qua.

Nhiều phụ huynh cho rằng xe máy điện hoặc các dòng xe dung tích nhỏ thì học sinh cấp 3 có thể sử dụng thoải mái. Tuy nhiên, thực tế pháp luật quy định rất rõ về độ tuổi điều khiển từng loại phương tiện.

Theo CSGT, luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ người từ đủ 16 tuổi trở lên được phép điều khiển xe gắn máy, chứ không phải mọi loại xe máy như nhiều người vẫn nghĩ.

Hiểu đơn giản, xe gắn máy là loại xe có dung tích dưới 50 cm3. Nếu là xe điện thì công suất không vượt quá 4 kW và tốc độ thiết kế tối đa không quá 50 km/giờ. Đây là nhóm phương tiện học sinh từ đủ 16 tuổi có thể sử dụng để đi học.

Trong khi đó, xe mô tô - loại người dân thường gọi chung là "xe máy" - là xe có dung tích từ 50 cm3 trở lên. Với loại xe này, người điều khiển phải đủ 18 tuổi và có giấy phép lái xe phù hợp.

CSGT cho biết thực tế nhiều phụ huynh chỉ nhìn kiểu dáng bên ngoài hoặc nghe tư vấn khi mua xe mà không kiểm tra kỹ thông số kỹ thuật, dẫn đến việc tưởng con mình được phép sử dụng nhưng thực tế lại vi phạm quy định.

Ngoài việc phổ biến quy định pháp luật, lực lượng CSGT còn hướng dẫn học sinh kỹ năng xử lý tình huống khi lưu thông gần xe tải, xe container; cách quan sát điểm mù và thói quen đội mũ bảo hiểm đúng cách.

Nhiều học sinh cho biết trước đây chỉ nghĩ đơn giản "xe nhỏ là đi được", nhưng sau buổi tuyên truyền mới hiểu việc phân biệt xe gắn máy và xe mô tô liên quan trực tiếp đến độ tuổi, giấy phép lái xe cũng như mức xử phạt.

Theo Phòng CSGT Công an TP.HCM, thời gian tới đơn vị sẽ tiếp tục phối hợp các trường học tăng cường tuyên truyền để học sinh và phụ huynh hiểu đúng quy định, hạn chế những vi phạm xuất phát từ thói quen hoặc nhầm lẫn khi sử dụng phương tiện.

Trong buổi tuyên truyền, CSGT thông tin, trong quý 1 năm nay, trên địa bàn xảy ra 30 vụ tai nạn giao thông liên quan học sinh, làm 5 em tử vong và 17 em bị thương.

Không chỉ gây thiệt hại về tài sản, nhiều vụ tai nạn để lại những mất mát đau lòng khi nạn nhân còn rất trẻ, phía trước là cả tương lai dang dở. Có những vụ việc xảy ra chỉ trong vài giây nhưng nỗi ám ảnh, đau đớn còn kéo dài với gia đình, bạn bè và cả cộng đồng.

Tai nạn giao thông khép lại ở hiện trường, nhưng nỗi đau thì vẫn ở lại.

Theo CSGT, điều đáng lo ngại là nhiều vụ tai nạn liên quan học sinh xuất phát từ những thói quen tưởng chừng rất nhỏ như chưa đủ tuổi vẫn điều khiển xe, thiếu kỹ năng quan sát, chạy quá tốc độ, sử dụng điện thoại khi lái xe hoặc không đội mũ bảo hiểm đúng quy định.

"Đâu là nguyên nhân khiến tai nạn giao thông liên quan học sinh vẫn xảy ra?" - câu hỏi được cán bộ CSGT đặt ra tại buổi tuyên truyền để học sinh cùng bàn luận, tìm câu trả lời, từ đó nhìn lại ý thức tham gia giao thông của mình.

Tin Gốc: Thanh Niên

Sáng 14.4, từ rất sớm, sân chùa Candaransi (phường Xuân Hòa, TP.HCM) có đông đảo người Khmer đến chuẩn bị lễ giao thừa đón năm mới dịp Tết Chôl Chnăm Thmây. Khác với không khí giao thừa quen thuộc vào nửa đêm, nơi đây đón thời khắc bước sang năm mới giữa ban ngày.

Khi đồng hồ dần tiến đến 10 giờ 48 phút, tiếng trống chùa vang lên. Dưới sự hướng dẫn của các sư, mọi người chắp tay thành kính đón thời khắc thiêng liêng.

Theo các sư tại chùa, đây là lúc "chư thiên" - vị thần cai quản năm mới giáng trần. Vì vậy, người Khmer chọn đúng giờ này làm lễ đón giao thừa.

Sư Châu Hoài Thái, Phó trụ trì chùa Candaransi, cho biết với người Kinh, giao thừa luôn diễn ra vào 0 giờ mùng 1 tháng giêng âm lịch. Nhưng với người Khmer và một số nước như Campuchia, Lào, Thái Lan… thời điểm này không cố định.

"Hiểu đơn giản, mỗi năm thời điểm bàn giao giữa vị thần cũ và vị thần mới sẽ khác nhau, nên giờ giao thừa cũng thay đổi", sư Thái nói.

Chu kỳ này kéo dài khoảng 365 ngày, hơn 6 giờ. Vì vậy, có năm giao thừa rơi vào ban đêm, nhưng cũng có năm lại diễn ra vào buổi sáng (như năm nay).

Trong dòng người dự lễ, nhiều gia đình đưa cả trẻ nhỏ theo cùng. Những bộ trang phục truyền thống Khmer rực rỡ nổi bật giữa sân chùa. Trẻ em nắm tay cha mẹ, tò mò nhìn khói nhang bay lên, trong khi người lớn lặng lẽ khấn nguyện cho một năm mới bình an.

Theo kinh điển Mahāsamkārasūtra, tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây kéo dài 3 ngày, mỗi ngày mang một ý nghĩa riêng.

Ngày đầu tiên (Săng Cran) là lúc đón vị thần mới bắt đầu cai quản. Năm nay, vị thần này được cho là Rakkhāsādevī, con gái thứ ba của Đại Phạm Thiên Kapila.

Theo quan niệm của đồng bào Khmer, chư thiên năm nay mặc y phục màu đen, tay phải cầm đinh ba, tay trái cầm cung, cài trên tai hoa sen, thực phẩm sử dụng hằng ngày là máu. Do đó, trên bàn thờ cúng chư thiên đón năm mới, nhà chùa có để 1 xấp vải màu đen và những bông hoa sen cúng dường.

Ngày thứ hai là Vāravanapata, được xem là ngày chuyển giao giữa thần năm cũ và năm mới.

Đến ngày thứ ba, người Khmer chính thức bước vào năm mới, bắt đầu một chu kỳ vận hành mới của đời sống.

Giao thừa theo quan điểm của người Khmer là thời khắc chư thiên giáng trần

ẢNH: VŨ PHƯỢNG

Khoảnh khắc giao thừa vào 10 giờ 48 phút sáng không chỉ là một nghi lễ, mà còn là nét văn hóa riêng, khiến nhiều người lần đầu chứng kiến không khỏi bất ngờ và thích thú.

Tết Chôl Chnăm Thmây tức tết năm mới lớn nhất của đồng bào Khmer thường diễn ra vào giữa tháng 4 dương lịch. Năm 2026, lễ kéo dài từ 14 - 16.4, với 3 ngày chính: đón năm mới, dâng cơm (đắp núi cát) và tắm Phật, chúc thọ người cao tuổi. Với người Khmer xa quê, đây không chỉ là dịp lễ mà còn là lúc hướng về cội nguồn, nhớ ơn tổ tiên, cầu mong một năm mưa thuận gió hòa.

Tin Gốc: Thanh Niên

Khoảng 17 giờ 30 giờ ngày 30.5, cơn mưa lớn đổ xuống nhiều nơi ở TP.HCM. Một số con đường ở quận Gò Vấp cũ như Nguyễn Văn Khối, Phan Huy Ích, Phạm Văn Chiêu... ngập nặng.

Trên đường Nguyễn Văn Khối (phường Thông Tây Hội), đoạn ngập chỉ dài khoảng 300 m nhưng luôn trở thành "điệp khúc" ngập nước mỗi khi mưa lớn. Mực nước ngập tại đây lên đến khoảng gần bánh xe máy khiến người dân khi qua đoạn này đều ái ngại, có người quay đầu tìm hướng khác để đi.

Theo người dân ở khu vực này, đường Nguyễn Văn Khối mỗi khi mưa lớn là lại ngập sâu và kéo dài nhiều tiếng đồng hồ. Tình trạng này suốt nhiều năm qua chưa có dấu hiệu cải thiện. Chiều nay, nước ngập bắt đầu xuất hiện khoảng 18 giờ 30 và kéo dài đến hơn 19 giờ 30 vẫn chưa rút hết.

Cũng theo ghi nhận, nước ngập cũng tràn vào nhà dân hai bên đường, vào khu dân cư bên trong và cả công viên trên tuyến đường này. Những nhà mặt tiền đường Nguyễn Văn Khối bị... cô lập, kinh doanh ế ẩm.

Tin Gốc: Thanh Niên