Thiết bị ‘tàng hình’ giúp sĩ quan Mỹ sống sót 48 giờ giữa lãnh thổ Iran

Doanh nghiệp nhỏ đối mặt áp lực chi phí bản quyền

Sau thông tin về việc siết chặt sử dụng phần mềm và nội dung số không bản quyền, nhiều doanh nghiệp nhỏ bắt đầu rà soát lại các công cụ đang dùng trong hoạt động hằng ngày.

Với các lĩnh vực như thiết kế nội thất, truyền thông, dựng phim, đồ họa hay sản xuất nội dung số, phần mềm chuyên dụng gần như là công cụ bắt buộc. Tuy nhiên, chi phí để sử dụng bản quyền đầy đủ lại không nhỏ, đặc biệt với những doanh nghiệp có nhiều nhân sự cùng dùng phần mềm.

Chị Đào Thu Trang, chủ một doanh nghiệp thiết kế và thi công nội thất tại Hà Nội, cho biết công ty của chị hiện có hơn 30 nhân sự, trong đó khoảng 5 người phụ trách thiết kế và một số nhân sự kỹ thuật triển khai bản vẽ.

Theo chị Trang, một nhân sự thiết kế nội thất thường phải sử dụng nhiều phần mềm cùng lúc như AutoCAD, SketchUp, 3ds Max, phần mềm render và một số công cụ hỗ trợ khác. Mỗi phần mềm có thể tiêu tốn khoảng 50 đến 60 triệu đồng mỗi năm cho một máy. Nếu một nhân sự cần 4 đến 5 phần mềm, tổng chi phí có thể lên khoảng 300 triệu đồng mỗi năm.

“Với những bạn có nhu cầu sử dụng nhiều công cụ hơn để nâng chất lượng hình ảnh hoặc nâng tay nghề, chi phí có thể còn cao hơn”, chị Trang chia sẻ.

Theo nữ chủ doanh nghiệp, khoản chi này tạo áp lực không nhỏ bởi trong ngành nội thất, giá trị của bản thiết kế đôi khi chưa được khách hàng nhìn nhận đúng mức. Nhiều khách hàng vẫn cho rằng thiết kế là phần có thể được miễn phí hoặc tham khảo từ các mẫu có sẵn trên mạng.

Trong khi đó, bản thiết kế lại là nền tảng cho việc dự toán, lựa chọn vật liệu và triển khai thi công. Nếu doanh nghiệp phải tăng chi phí phần mềm bản quyền, giá dịch vụ thiết kế cũng khó giữ ở mức thấp như trước.

Theo Phạm Dương, một nhân viên văn phòng từng làm việc tại một số công ty truyền thông, việc sử dụng phần mềm trong doanh nghiệp phụ thuộc vào lĩnh vực và vị trí công việc.

Có công ty cấp tài khoản Photoshop, Premiere, CapCut hoặc phần mềm animation cho nhân viên. Tuy nhiên, để tối ưu chi phí, không phải đơn vị nào cũng mua trực tiếp từ nhà cung cấp mà có thể thông qua bên trung gian.

Dương đánh giá, những tập đoàn lớn hoặc doanh nghiệp có yêu cầu cao về tính chính thống thường sẽ mua trực tiếp bản quyền. Trong khi đó, các công ty nhỏ và vừa có xu hướng cân nhắc nhiều hơn do áp lực ngân sách.

Phần mềm lậu và cái giá từ lỗi hệ thống đến mất dữ liệu

Dù giúp giảm chi phí ban đầu, phần mềm không bản quyền cũng đi kèm nhiều rủi ro trong quá trình sử dụng.

Chị Trang cho biết trước đây, chi phí phần mềm của doanh nghiệp chủ yếu nằm ở các thư viện phục vụ thiết kế, với mức khoảng 10 triệu đồng mỗi năm. Trong khi đó, nhiều phần mềm chuyên dụng khác được sử dụng dưới dạng không bản quyền, giúp doanh nghiệp giảm đáng kể chi phí vận hành.

Tuy nhiên, việc sử dụng các phần mềm này không phải lúc nào cũng ổn định. Với phần mềm thiết kế, lỗi có thể xảy ra ở nhiều khâu như bung file, lỗi vật liệu, lỗi render hoặc không xuất được hình ảnh đúng yêu cầu. Những sự cố này đôi khi chỉ là lỗi nhỏ, nhưng có thể làm gián đoạn tiến độ công việc.

“Có phần mềm phải cài đi cài lại nhiều lần trong năm. Với phần mềm bản quyền, do có hỗ trợ và cập nhật chính thống, việc sử dụng thường ổn định hơn”, chị nói.

Với doanh nghiệp thiết kế, mất file hoặc lỗi dữ liệu không chỉ ảnh hưởng tới nội bộ mà còn có thể tác động trực tiếp tới khách hàng. Một bản vẽ bị lỗi, một file render không thể mở hoặc phần mềm dừng hoạt động giữa chừng đều có thể khiến tiến độ dự án bị chậm.

Ngoài rủi ro kỹ thuật, phần mềm crack còn đặt ra vấn đề về bảo mật. Nhiều bản cài không rõ nguồn gốc có thể yêu cầu người dùng tắt phần mềm bảo vệ máy tính, cấp quyền truy cập sâu vào hệ thống hoặc chặn cập nhật. Điều này khiến dữ liệu doanh nghiệp, tài liệu khách hàng và thông tin dự án đứng trước nguy cơ bị ảnh hưởng.

Đối với các doanh nghiệp làm việc với khách hàng lớn, yếu tố bản quyền cũng ngày càng được chú ý. Một số khách hàng có thể yêu cầu đối tác sử dụng phần mềm hợp pháp, đặc biệt trong các dự án liên quan tới thương hiệu, dữ liệu hoặc hợp đồng có tiêu chuẩn chặt chẽ.

Vì vậy, việc dùng phần mềm không bản quyền không còn đơn thuần là câu chuyện tiết kiệm chi phí, mà có thể trở thành rủi ro về vận hành, uy tín và pháp lý.

Thích ứng với tình hình mới

Chị Trang cho biết doanh nghiệp của chị có lo ngại khi đọc thông tin về việc siết bản quyền, nhất là khi chi phí chuyển đổi có thể rất lớn. Tuy nhiên, công ty sẽ cố gắng triển khai dần, có thể bắt đầu từ một đến hai nhân sự trước, sau đó mở rộng tùy theo khả năng tài chính.

Theo một số doanh nghiệp, giải pháp trước mắt có thể là rà soát lại toàn bộ phần mềm đang dùng, xác định công cụ nào thật sự cần thiết, công cụ nào có thể thay thế bằng lựa chọn chi phí thấp hơn.

Thay vì mua tràn lan, doanh nghiệp có thể ưu tiên bản quyền cho các vị trí cốt lõi hoặc các phần mềm ảnh hưởng trực tiếp tới sản phẩm đầu ra.

Một số công ty cũng có thể chuyển sang các công cụ dạng thuê bao, phần mềm miễn phí, công cụ trực tuyến hoặc giải pháp AI để giảm phụ thuộc vào các phần mềm chuyên dụng đắt tiền.

Với các doanh nghiệp thiết kế, việc tối ưu quy trình sản xuất, đào tạo nhân sự dùng phần mềm hiệu quả hơn và điều chỉnh lại bảng giá dịch vụ cũng là hướng cần tính đến.

Từ góc nhìn vận hành, bài toán bản quyền không chỉ là chuyện “mua hay không mua” phần mềm. Đây còn là vấn đề về cấu trúc chi phí, định giá dịch vụ và cách doanh nghiệp nhỏ thích ứng với môi trường kinh doanh ngày càng chính quy hơn.

Trong bối cảnh bản quyền số được siết chặt, các doanh nghiệp nhỏ có thể sẽ phải trả thêm chi phí để vận hành hợp pháp. Nhưng ở chiều ngược lại, việc sử dụng phần mềm chính thống cũng giúp giảm rủi ro kỹ thuật, bảo vệ dữ liệu và nâng tính chuyên nghiệp khi làm việc với khách hàng.

Tin Gốc: Dân Trí

Sự chú ý đổ dồn về thị trường Việt không chỉ đến từ các chính sách vĩ mô của nhà nước, mà còn từ sự theo sát của các nhà phát triển game hàng đầu thế giới, đặc biệt là từ Trung Quốc.

Chia sẻ tại một sự kiện thúc đẩy phát triển lĩnh vực Esports của Việt Nam gần đây, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Bộ VH-TT-DL) Hồ An Phong đã đưa ra góc nhìn đột phá về tiềm năng của ngành game Việt Nam. Theo chiến lược quốc gia về phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2045, game và thể thao điện tử đã được xác định là một trong những ngành công nghiệp cơ bản quan trọng.

Điều làm nên sức hấp dẫn của nền kinh tế số này chính là dư địa phát triển vô tận. Theo Thứ trưởng Hồ An Phong, nhu cầu tiêu dùng vật chất của con người (như ăn uống, đi lại hay nhà ở...) đều có những giới hạn vật lý nhất định. Tuy nhiên, nhu cầu về đời sống tinh thần, giải trí lại vô cùng khổng lồ và không có điểm dừng. Sự bứt phá này đang biến game trở thành một cực tăng trưởng mới, đóng góp thực chất vào nền kinh tế.

Trên thực tế từ nhiều báo cáo trong ngành, xuất khẩu game của Việt Nam thời gian qua đã chạm mốc nửa tỉ USD mỗi năm - con số gây ấn tượng đối với một ngành công nghiệp vẫn còn khá non trẻ. Tuy mới được chú trọng gần đây, ngành game cũng đóng vai trò tiên phong trong công cuộc chuyển đổi số, tạo ra một hệ sinh thái việc làm đồ sộ bao gồm các nhà tổ chức sự kiện, MC, chuyên viên thiết kế, kỹ thuật viên, đồng thời mang lại doanh thu khổng lồ từ quảng cáo, tài trợ và vật phẩm đi kèm.

Một chuyên gia quốc tế từng nhận định, nếu bóng đá truyền thống cần một thời gian rất dài để Việt Nam có thể vươn lên đỉnh cao thế giới, thì với Esports, người Việt có thể đi nhanh hơn rất nhiều nhờ vào sự nhạy bén và lợi thế sẵn có của thế hệ trẻ.

Sức hút của thị trường game Việt Nam không qua mắt được các "ông lớn" công nghệ nước láng giềng. Các nhà phát triển (dev) Trung Quốc đang theo sát từng chuyển động, thói quen và hành vi của game thủ Việt. Chia sẻ với Thanh Niên bên lề sự kiện Vietnam GameVerse 2026 diễn ra tại TP.HCM mới đây, bà Jocelyn Liu, Giám đốc thương hiệu và PR của Hungry Studio - đơn vị đứng sau tựa game Block Blast đình đám, khẳng định Việt Nam là một thị trường đang tăng trưởng cực kỳ nhanh với tệp người dùng trẻ dồi dào.

"Đối với các công ty phát hành, việc tiến vào thị trường Việt Nam không còn là một phép thử, mà là một bước đi bắt buộc để bắt kịp và tận hưởng 'miếng bánh' tăng trưởng khổng lồ này. Việt Nam sở hữu lượng người dùng trẻ và mức độ sẵn sàng chi trả phí của game thủ Việt ngày càng tăng cao", bà Jocelyn Liu nhấn mạnh.

Minh chứng cho sự đầu tư nghiêm túc này là cách các nhà phát triển Trung Quốc liên tục tối ưu hóa sản phẩm. Điển hình như Block Blast, tựa game có lượt tải nhiều nhất toàn cầu năm 2025 và đứng top tại Mỹ, Nhật Bản, châu Âu, đã thực hiện tới hơn 10.000 lượt A/B test chỉ trong vòng một năm để hiểu rõ hơn mong muốn của người dùng, trong đó có người dùng Việt Nam. Từ việc nắm bắt được tâm lý ngại sự phức tạp và không muốn chia sẻ quá nhiều dữ liệu cá nhân, lập trình viên đã thiết kế game không yêu cầu đăng nhập tài khoản nặng nề như các dòng game RPG, cho phép người dùng có thể chơi dễ dàng mọi lúc mọi nơi, kể cả trong môi trường không có kết nối mạng như trên máy bay.

Theo bà Liu, các studio Trung Quốc dự kiến sẽ tiếp cận hơn tại Việt Nam thông qua các chiến dịch bản địa hóa toàn diện. Họ cam kết tung ra phiên bản ngôn ngữ hoàn thiện, tổ chức các sự kiện offline, mời KOL bản địa tham gia quảng bá, thậm chí thiết kế những tính năng tương tác cộng đồng riêng biệt, tương tự như cách đã làm rất thành công tại thị trường Nhật Bản.

Dù dư địa lớn và sự quan tâm từ quốc tế là tín hiệu đáng mừng, ngành game Việt Nam vẫn đang đối mặt với những thách thức không nhỏ. Trong đó, thị trường hiện vẫn phải nhập khẩu lượng lớn các tựa game nước ngoài, cho thấy sự thiếu hụt trong khả năng làm chủ nội dung.

Thứ trưởng Hồ An Phong đã thẳng thắn chỉ ra rằng, nếu không thể làm chủ nội dung và không có định hướng quản lý rành mạch, sự phát triển nóng của ngành game có thể kéo theo nhiều hệ lụy. Vì vậy, song song với việc mở cửa đón nhận các nhà phát triển quốc tế, Việt Nam cần có chính sách kiến tạo từ Nhà nước, sự phối hợp nhịp nhàng giữa các doanh nghiệp và cơ quan truyền thông để xây dựng một nền thể thao điện tử lành mạnh, chuyên nghiệp.

Nhìn từ kinh nghiệm của những quốc gia "cường quốc thể thao điện tử" như Hàn Quốc, Nhật Bản và Trung Quốc, Esports đang vượt xa khuôn khổ giải trí đơn thuần để trở thành một ngành kinh tế số có giá trị cao. Không chỉ tạo doanh thu lớn, lĩnh vực này còn góp phần thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển thể thao hiện đại và hình thành nguồn nhân lực trẻ cho nền kinh tế mới.

Tin Gốc: Thanh Niên

Các chuyên gia an ninh mạng đang gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự gia tăng đáng báo động của các công cụ vượt qua xác thực sinh trắc học, biến quy trình bảo mật tưởng chừng vững chắc này thành "mảnh đất màu mỡ" cho tội phạm rửa tiền và lừa đảo.

Theo ông Ngô Minh Hiếu (Hiếu PC), chuyên gia an ninh mạng, một đối tượng trong trung tâm rửa tiền tại Campuchia đã dễ dàng "qua mặt" ứng dụng ngân hàng Việt Nam chỉ bằng một bức ảnh tĩnh và công cụ "camera ảo".

Công cụ này đã đánh lừa thành công bước kiểm tra "liveness", vốn được thiết kế để xác nhận người dùng là người thật đang tương tác trực tiếp.

Thống kê từ MIT Technology Review cho thấy, ít nhất 22 kênh Telegram (sử dụng tiếng Anh, tiếng Trung và tiếng Việt) đang công khai quảng bá các bộ công cụ vượt rào bảo mật. Các dịch vụ này nhắm trực tiếp vào quy trình KYC (định danh khách hàng) của các định chế tài chính lớn như Binance, Revolut hay ngân hàng BBVA.

Sự bùng nổ của các dịch vụ bẻ khóa KYC diễn ra song song với sự bành trướng của các mạng lưới lừa đảo "mổ heo" (pig butchering). Khi các quốc gia như Việt Nam và Thái Lan siết chặt quy định về xác thực sinh trắc học, tội phạm đã nhanh chóng tìm đến Telegram như một "chợ đen" để tìm kiếm giải pháp thay thế.

Công ty xác minh sinh trắc học iProov ước tính, các vụ tấn công bằng camera ảo trong năm 2024 đã tăng gấp 25 lần so với năm 2023, cho thấy mức độ nghiêm trọng của vấn đề.

Không chỉ dừng lại ở việc lừa đảo đơn thuần, hacker hiện nay còn chèn mã độc vào hệ điều hành điện thoại hoặc sửa đổi mã nguồn ứng dụng ngân hàng để kích hoạt camera ảo. Kết hợp với công nghệ Deepfake (video giả mạo), chúng tạo ra những danh tính giả mạo tinh vi, khó phân biệt với người thật.

Ông Sergiy Yakymchuk, CEO công ty an ninh mạng Talsec, nhận định: “Trước đây chỉ cần bẻ khóa ứng dụng là đủ, nhưng nay tội phạm phải can thiệp sâu vào hạ tầng của hệ điều hành để đối phó với các lớp bảo mật sinh trắc học ngày càng dày đặc”.

Đối với các mạng lưới rửa tiền, việc vượt qua KYC là mắt xích sống còn. Tiền chiếm đoạt từ nạn nhân được luân chuyển qua các tài khoản ngân hàng "rác" (tài khoản thuê hoặc bị đánh cắp danh tính), sau đó nhanh chóng quy đổi sang đồng tiền ổn định (stablecoin) để tẩu tán.

Dù các đơn vị như Binance khẳng định đã ngăn chặn hàng tỷ USD gian lận, các chuyên gia tài chính tại Đại học Texas (Austin) vẫn hoài nghi về hiệu quả thực sự. Thực tế cho thấy, các lỗ hổng vẫn tồn tại và dòng tiền bất hợp pháp vẫn tìm thấy kẽ hở để lưu thông.

Các cơ quan quản lý toàn cầu đang nỗ lực bám đuổi để ngăn chặn tình trạng này. Cuối năm 2024, Mạng lưới Thực thi Tội phạm Tài chính Mỹ (FinCEN) cũng đã phát đi cảnh báo về vấn nạn giả mạo KYC.

Tuy nhiên, chuyên gia Ngô Minh Hiếu nhận định: “Bất kỳ rào cản bảo mật mới nào cũng chỉ khiến tội phạm mất thêm chút thời gian. Đây là một cuộc chơi mèo vờn chuột không hồi kết”.

Tin Gốc: Dân Trí