Trước khi phiên tòa phúc thẩm lần thứ 3 sắp diễn ra ngày 2.6, đại biểu Quốc hội thượng tướng Bế Xuân Trường, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam, Phó chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam (nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng) đã có văn bản gửi Chánh án TAND tối cao và Viện trưởng VKSND tối cao đề nghị chỉ đạo giải quyết khách quan vụ án 6 cựu chiến binh bị kết tội hủy hoại rừng.
Trong văn bản kiến nghị, thượng tướng Bế Xuân Trường cho biết Hội Cựu chiến binh Việt Nam đã nghiên cứu hồ sơ, tham gia bảo vệ quyền lợi cho 6 bị cáo và nhận thấy vụ án còn nhiều vấn đề chưa được làm rõ.
“Các bị cáo trong vụ án đều là cựu chiến binh, từng tham gia quân đội, có nhiều đóng góp trong chiến đấu, bảo vệ Tổ quốc. Việc thực hiện hành vi bị cáo buộc cũng không xuất phát từ động cơ vụ lợi cá nhân. Vì vậy, việc giải quyết vụ án cần đặc biệt thận trọng, không để xảy ra oan sai”, văn bản nêu.
Theo hồ sơ, đầu năm 2015, Chi hội Cựu chiến binh thôn 6, xã Trường Xuân, huyện Đắk Song, tỉnh Đắk Nông (cũ) họp bàn việc phát dọn khu đất được cho là không còn rừng để trồng keo gây quỹ hoạt động. Sau đó, các hội viên tham gia chặt cây bụi, dây leo và một số cây gỗ nhỏ gom thành đống chờ đốt.
Kết luận giám định tháng 4.2015 của giám định viên tư pháp Huỳnh Văn Triệu (Hạt Kiểm lâm TP.Gia Nghĩa cũ) xác định diện tích rừng sản xuất bị hủy hoại là 0,98 ha, thiệt hại hơn 53 triệu đồng.
Năm 2020, TAND cấp cao tại TP.HCM xét xử giám đốc thẩm đã chỉ ra 9 vấn đề lớn cho thấy chưa đủ căn cứ buộc tội nên đã hủy toàn bộ các bản án sơ thẩm và phúc thẩm ở tỉnh Đắk Nông (nay là tỉnh Lâm Đồng) từng kết tội 6 cựu chiến binh để điều tra lại.
Tuy nhiên, đầu năm 2026, TAND khu vực 6 – Lâm Đồng xét xử sơ thẩm lần 3 tiếp tục giữ nguyên quan điểm kết tội 6 bị cáo về tội hủy hoại rừng với mức án như cũ từ 6 – 7 tháng tù.
Cụ thể, tòa phạt 5 cựu chiến binh mỗi người 6 tháng tù gồm: Ngân Xuân Dũng (65 tuổi), Vũ Tất Đắc (72 tuổi), Hoàng Văn Sằn (68 tuổi), Nguyễn Nam Thái (58 tuổi) và Cao Minh Điến (57 tuổi); riêng bị cáo Đỗ Mạnh Hùng (63 tuổi) 7 tháng tù.
Theo thượng tướng Bế Xuân Trường, hồ sơ vụ án hiện vẫn tồn tại hàng loạt mâu thuẫn liên quan đến hiện trạng rừng, kết luận giám định và đánh giá chứng cứ buộc tội.
Qua nghiên cứu hồ sơ vụ án, Trung ương Hội Cựu chiến binh Việt Nam nhận thấy bản án hình sự sơ thẩm lần 3 của TAND khu vực 6 – Lâm Đồng còn nhiều vấn đề chưa được làm rõ.
Theo quyết định giám đốc thẩm năm 2020 của TAND cấp cao tại TP.HCM, tại điều 189 bộ luật Hình sự 1999, Thông tư liên ngành số 19 năm 2007 của Bộ NN&PTNN (cũ) và điều 20 Nghị định 157 năm 2016, phải hủy hoại trên 5.000 m2 (đối với rừng sản xuất) mới bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Cơ quan CSĐT xác định các bị cáo chặt, phá rừng trong 4 ngày, trong đó có 2 ngày của tháng 1.2015 là 4.000 m2. Theo văn bản tháng 3.2015 của Chi cục Kiểm lâm tỉnh Đắk Nông thì rừng lại bị thiệt hại 100%. Như vậy, việc xác định các bị cáo tiếp tục phá rừng trong 2 ngày của tháng 4.2015 là không đủ cơ sở.
Hạt Kiểm lâm thị xã Gia Nghĩa (tỉnh Đắk Nông cũ) không dựa vào mức độ thiệt hại thực tế về số lượng, khối lượng cây rừng bị chặt hạ mà lại dựa vào tiêu chí xác định rừng là không phù hợp với quy định.
Ngoài ra, theo lời khai người làm chứng thì tại thời điểm kiểm tra từ ngày 24.1.2015, hiện trường đã trong tình trạng đất cháy, cây khô, không còn cây gỗ lớn, chủ yếu là cây bụi và dây leo. Nhưng theo thượng tướng Bế Xuân Trường, những vấn đề này không được cấp sơ thẩm làm rõ.
Một nội dung đáng chú ý khác được thượng tướng Bế Xuân Trường đề cập là những mâu thuẫn trong hoạt động giám định tư pháp.
Quyết định giám đốc thẩm của TAND cấp cao tại TP.HCM đã xác định kết luận giám định tháng 4.2015 và kết luận giám định lại tháng 7.2016 đều do ông Huỳnh Văn Triệu ký không phải giám định viên có chuyên môn, là trái với điều 34 luật Giám định tư pháp. Vì thế, các cơ quan tố tụng căn cứ vào kết luận trên để điều tra, truy tố, xét xử 6 bị cáo là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng.
Sau khi vụ án bị hủy để điều tra lại, hội đồng giám định tư pháp trong lĩnh vực lâm nghiệp thuộc Bộ NN-PTNT (cũ) đã ban hành kết luận giám định năm 2022 với nội dung “không thể giám định được ranh giới, diện tích rừng, trạng thái rừng bị thiệt hại”.
Theo thượng tướng Bế Xuân Trường, đây là kết luận chuyên môn của cơ quan giám định cấp bộ. Tuy nhiên, cơ quan tố tụng lại tiếp tục tái sử dụng kết luận giám định của ông Huỳnh Văn Triệu để kết tội bị cáo là vi phạm thủ tục tố tụng.
“Lẽ ra, cơ quan điều tra phải căn cứ vào kết luận giám định của Bộ NN-PTNT (cũ) để đình chỉ vụ án, đình chỉ bị can theo điểm b khoản 1 điều 230 bộ luật tố tụng Hình sự do đã hết thời hạn điều tra vụ án mà không chứng minh được bị can đã thực hiện tội phạm”, văn bản nêu.
Ngày 18.4, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh Công an tỉnh Đồng Nai cho biết, từ ngày 10 - 17.4, đơn vị đã phối hợp các lực lượng liên quan trục xuất 47 người nước ngoài (trong đó có 45 người Bangladesh, 1 người Hàn Quốc và 1 người Đài Loan - Trung Quốc) do vi phạm nghiêm trọng các quy định về cư trú tại Việt Nam.
Qua kiểm tra, rà soát, các trường hợp trên đã vi phạm thời hạn tạm trú khi không thực hiện gia hạn thị thực hoặc thẻ tạm trú; sử dụng thị thực không đúng mục đích nhập cảnh, như nhập cảnh theo diện du lịch, thương mại nhưng tham gia lao động trái phép; không thực hiện khai báo tạm trú theo quy định khi lưu trú tại các cơ sở nhà trọ, khu dân cư.
Công an tỉnh Đồng Nai cảnh báo các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp trên địa bàn chấp hành nghiêm quy định của pháp luật liên quan đến người nước ngoài. Doanh nghiệp chỉ được tuyển dụng lao động nước ngoài khi có đầy đủ giấy phép lao động và giấy tờ cư trú hợp lệ.
Mọi hành vi chứa chấp, thuê mướn hoặc tiếp tay cho người nước ngoài cư trú, lao động trái phép đều bị xử lý nghiêm, có thể bị xử phạt hành chính, tước quyền sử dụng giấy phép kinh doanh hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ vi phạm.
Đối với các cơ sở lưu trú như khách sạn, nhà trọ, căn hộ cho thuê, chủ cơ sở phải thực hiện đầy đủ việc khai báo tạm trú cho người nước ngoài qua hệ thống điện tử của cơ quan công an ngay khi tiếp nhận lưu trú.
Công an tỉnh Đồng Nai cũng khuyến cáo người nước ngoài đang sinh sống, làm việc tại Việt Nam cần tuân thủ nghiêm các quy định của Luật nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú; mọi hành vi vi phạm đều bị xử lý theo quy định, bao gồm phạt tiền, buộc xuất cảnh hoặc trục xuất và có thể bị cấm nhập cảnh trong thời gian nhất định.
Trước đó, trong 2 ngày (20 và 21.3), Công an tỉnh Đồng Nai cũng đã trục xuất 36 người Bangladesh cư trú, lao động bất hợp pháp trên địa bàn tỉnh, qua Cửa khẩu cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất (TP.HCM), từ TP.HCM đến Dhaka (Bangladesh).
Chiều 25.6, ông Nguyễn Hồng Hải, Phó chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng chủ trì buổi họp và thống nhất chủ trương đầu tư hai dự án cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc và Bảo Lộc - Liên Khương theo phương thức đối tác công tư (PPP). Đồng thời điều chỉnh quy mô theo hướng đầu tư hoàn chỉnh ngay từ đầu thay vì phân kỳ như phương án trước đây, nhằm nâng cao năng lực khai thác và bảo đảm an toàn giao thông lâu dài.
Theo Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 1, hồ sơ điều chỉnh của cả hai dự án cơ bản đã được hoàn thiện sau quá trình rà soát với các cơ quan chuyên môn và nhà đầu tư. Điểm đáng chú ý là cả hai tuyến cao tốc đều được đề xuất đầu tư theo quy mô hoàn chỉnh ngay trong giai đoạn này.
Đối với dự án cao tốc Bảo Lộc - Liên Khương, doanh nghiệp dự án đề xuất mở rộng nền đường từ 17 m lên 24,75 m, đáp ứng tiêu chuẩn cao tốc 4 làn xe hoàn chỉnh với vận tốc thiết kế 100 km/giờ. Toàn tuyến sẽ được bố trí làn dừng khẩn cấp liên tục, thay vì chỉ có các điểm dừng xe cục bộ như trước đây.
Bên cạnh đó, hệ thống cầu trên tuyến được mở rộng đồng bộ theo quy mô hoàn chỉnh; mặt đường được bổ sung lớp bê tông nhựa tạo nhám theo tiêu chuẩn kỹ thuật mới. Hồ sơ điều chỉnh cũng đề xuất đầu tư ngay nút giao Gia Hiệp, bổ sung cầu vượt dân sinh tại Km196+170 cùng nhiều hạng mục an toàn giao thông, thoát nước và hầm chui dân sinh.
Do quy mô đầu tư tăng lên, thời gian hoàn thành dự án dự kiến lùi đến quý 4/2028, thay vì quý 4/2027 như kế hoạch trước đây. Tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án sau điều chỉnh khoảng 18.036 tỉ đồng, tăng hơn 3.100 tỉ đồng so với phương án đã được phê duyệt.
Doanh nghiệp dự án đề xuất các phương án tài chính theo hướng ưu tiên giữ ổn định phần vốn của nhà đầu tư và bổ sung vốn ngân sách để bảo đảm hiệu quả đầu tư.
Trong đó, vốn ngân sách nhà nước dự kiến tham gia khoảng 8.977 tỉ đồng, còn phần vốn của nhà đầu tư giữ nguyên theo hợp đồng đã ký kết với gần 9.957 tỉ đồng.
Đối với dự án cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc, doanh nghiệp dự án đề xuất mở rộng nền đường từ 17 m lên 22 m. Tuyến này vẫn giữ quy mô 4 làn xe nhưng được bổ sung làn dừng khẩn cấp liên tục trên toàn tuyến, thay thế phương án bố trí các điểm dừng cách nhau 4 - 5 km như trước.
Cùng với việc mở rộng nền đường, toàn bộ 16 cầu trên tuyến sẽ được mở rộng đồng bộ; kết cấu mặt đường được điều chỉnh theo tiêu chuẩn kỹ thuật mới, bổ sung lớp tạo nhám nhằm nâng cao độ an toàn khi khai thác. Nhiều hạng mục như hệ thống thoát nước, công trình an toàn giao thông, hầm chui dân sinh và các công trình kỹ thuật phục vụ vận hành cũng được hoàn thiện đồng bộ.
Sau điều chỉnh, tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc khoảng 16.493 tỉ đồng, chưa bao gồm lãi vay. Nhà đầu tư đề xuất phương án giữ nguyên phần vốn theo hợp đồng BOT đã ký và bổ sung khoảng 1.223 tỉ đồng vốn ngân sách cho phần đầu tư mở rộng.
Sau khi nghe các đơn vị báo cáo, Phó chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng thống nhất định hướng tiếp tục hoàn thiện hồ sơ điều chỉnh theo phương án đầu tư hoàn chỉnh đối với cả hai tuyến cao tốc. Giao Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng số 1 phối hợp Sở Xây dựng và các đơn vị liên quan tiếp tục rà soát, hoàn thiện hồ sơ điều chỉnh chủ trương đầu tư, bảo đảm tính khả thi về kỹ thuật, tài chính và đúng quy định pháp luật trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét quyết định.
Đáng chú ý, đây đều là những dự án giao thông chiến lược đã được khởi công trong năm 2025. Trong đó, cao tốc Bảo Lộc - Liên Khương được khởi công ngày 29.6.2025 với chiều dài khoảng 73,6 km. Tiếp đó, dự án cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc dài hơn 66 km cũng được khởi công ngày 19.12.2025.
Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú vừa ký ban hành Kết luận số 24-KL/TW của Bộ Chính trị về tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng kéo dài.
Theo đó, Bộ Chính trị cơ bản thống nhất với tờ trình của Chính phủ về giải pháp tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng kéo dài, trong đó không xác định danh mục các dự án được xem xét xử lý, tháo gỡ, chỉ xem xét những dự án đã được cơ quan thanh tra, kiểm tra có kết luận, tòa án có bản án, theo nguyên tắc đã được Bộ Chính trị đặt ra từ Kết luận số 77-KL/TW, ngày 2.5.2024.
Trên cơ sở đó, Đảng ủy Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương, gắn với trách nhiệm của cấp ủy và người đứng đầu, khẩn trương rà soát kỹ các dự án, xác định vấn đề vướng mắc cụ thể và thẩm quyền xử lý để chủ động giải quyết hoặc báo cáo cấp có thẩm quyền giải quyết theo Kết luận số 18-KL/TW, ngày 2.4.2026 của Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV của Đảng. Các bộ, ngành, địa phương có trách nhiệm rà soát không để xảy ra trường hợp còn có dự án tồn đọng nhưng không được tổng hợp, xem xét xử lý, tháo gỡ.
Kết luận nêu rõ, Bộ Chính trị đồng ý nguyên tắc có cơ chế đặc thù để xử lý các sai phạm ngoài phạm vi các cơ chế đã được quy định tại Kết luận số 77-KL/TW ngày 2.5.2024 của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 170/2024/QH15 ngày 30.11.2024 của Quốc hội.
Bộ Chính trị giao Đảng ủy Chính phủ chủ trì, thống nhất với Đảng ủy Quốc hội, Đảng ủy các cơ quan tư pháp đề xuất cụ thể cơ chế, chính sách, báo cáo Quốc hội xem xét, quyết định tại kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI, phù hợp với chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước bảo đảm nguyên tắc nhà đầu tư phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính với Nhà nước, không ảnh hưởng tới an ninh, quốc phòng, bảo đảm năng lực, điều kiện thực hiện dự án theo quy định của pháp luật.
Đồng ý nguyên tắc cho phép xem xét, xử lý, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án, đất đai và các dự án thuộc lĩnh vực khác theo hướng xem xét xử lý tháo gỡ đồng thời với quá trình xử lý trách nhiệm theo các kết luận thanh tra, kiểm tra, bản án, bảo đảm không hợp pháp hóa các sai phạm, không làm phát sinh sai phạm mới và có phương án khắc phục thiệt hại; hạn chế tối đa các khiếu kiện, nhất là đối với các dự án có yếu tố nước ngoài; bảo đảm quyền lợi hợp pháp của bên thứ ba ngay tình.
Bộ Chính trị giao Ủy ban Kiểm tra Trung ương, cấp ủy các cấp tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, kịp thời phát hiện và xử lý các vi phạm, sai phạm trước, trong và sau khi giải quyết các dự án khó khăn, vướng mắc, tồn đọng, không để phát sinh sai phạm mới.
