Tổng thống Mỹ Donald Trump và Đệ nhất phu nhân Melania Trump tối 25/4 bước vào sảnh hội nghị ở khách sạn Washington Hilton để dự tiệc tối dành cho phóng viên chuyên trách Nhà Trắng.
Đây là sự kiện thường niên do Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng (WHCA) tổ chức, với sự tham gia của nhiều quan chức nội các, nghị sĩ và các nhà báo nổi bật ở Mỹ.
20 phút sau khi Tổng thống Mỹ yên vị, loạt tiếng súng vang lên bên ngoài. Cole Tomas Allen, 31 tuổi, đã mang súng lao qua chốt kiểm tra an ninh, bắn bị thương một sĩ quan Mật vụ, nhưng bị khống chế trước khi vào được phòng tiệc. Ông Trump và các lãnh đạo Mỹ cùng quan khách nhanh chóng được sơ tán.
6 tiếng sau, hạ nghị sĩ Jasmine Crockett, thành viên đảng Dân chủ đại diện bang Texas, bày tỏ nghi ngờ trên mạng xã hội rằng vụ nổ súng là dàn dựng.
“Đã có tổng thống Mỹ nào trải qua nhiều vụ ‘ám sát hụt’ đến thế chưa?”, Crockett viết trên Threads lúc 2h51 ngày 26/4. “Có lẽ là do luật súng đạn lỏng lẻo, có lẽ do chúng ta thiếu ngân sách cho hoạt động chăm sóc sức khỏe tâm thần, hoặc có lẽ nó là giả. Ai mà biết được…”.
Cơ quan thực thi pháp luật Mỹ đang điều tra và chưa có bằng chứng cho thấy vụ nổ súng của Allen là “dàn dựng”. Tuy nhiên, thuyết âm mưu vô căn cứ kiểu này lại đang lan truyền nhanh chóng trên mạng, ám chỉ rằng đây là sự kiện “cờ giả”, thuật ngữ dùng để chỉ một sự kiện được dàn dựng nhằm phục vụ mục đích chính trị nào đó.
Theo phân tích của Washington Post về các bài đăng trên mạng xã hội và podcast, khoảng 1/5 số người có ảnh hưởng và chính trị gia cánh tả hoặc theo đường lối tự do đã sử dụng ngôn ngữ mang tính thuyết âm mưu khi nói về vụ nổ súng.
Một trong những giả thuyết mà họ đưa ra là ông Trump và cộng sự đã dàn dựng vụ “ám sát hụt” để thu hút sự ủng hộ của cử tri, trong bối cảnh tỷ lệ ủng hộ với Tổng thống giảm và đảng Cộng hòa được dự báo sẽ thất bại trong cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11.
Họ trích video phóng viên Aishah Hasnie chuyên đưa tin về Nhà Trắng của Fox News bị cắt sóng trực tiếp, cho rằng đây là bằng chứng cho thấy những người dàn dựng đang ngăn cô vạch trần sự việc. Tuy nhiên, Hasnie sau đó đính chính trên X rằng cuộc gọi của cô từ khách sạn Washington Hilton về đài bị ngắt “vì trong phòng mất sóng”.
Nhà Trắng cũng bác bỏ các thuyết âm mưu như vậy. “Bất cứ ai nghĩ rằng Tổng thống Trump dàn dựng các vụ ám sát chính mình đều là kẻ ngu ngốc”, người phát ngôn Davis Ingle tuyên bố.
Không chỉ những người thuộc cánh tả, một số thành viên cánh hữu trong phong trào Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại (MAGA) cũng lan truyền thuyết âm mưu liên quan đến vụ nổ súng. Họ cho rằng sự kiện nhằm củng cố kế hoạch xây dựng phòng khiêu vũ Nhà Trắng, dự án đang bị chỉ trích vì chưa được quốc hội thông qua. Ông Trump nói rằng công trình này là cần thiết vì nó được thiết kế nhằm ngăn chặn các vụ tấn công tương tự trong tương lai.
Ashley St. Clair, người từng có ảnh hưởng trong phe MAGA, cho rằng ngay sau khi vụ nổ súng xảy ra, hàng chục người có ảnh hưởng theo tư tưởng bảo thủ và những người ủng hộ ông Trump đã đồng loạt đăng bài trên X với cùng một thông điệp về sự cần thiết phải xây một phòng khiêu vũ mới để đảm bảo an ninh, như yêu cầu của ông Trump.
Theo Clair, điều này cho thấy có “sự phối hợp” nhất định và nhiều người đã chia sẻ luận điểm trên trong các nhóm kín, nhằm tăng tính thuyết phục của nó. “Mọi thứ trong MAGA đều là giả, được dàn dựng và phối hợp”, cô nói trong một video TikTok.
Whitney Phillips, giáo sư Đại học Oregon, người nghiên cứu về chính trị thông tin, cho hay việc các bên nỗ lực tái hiện bức tranh về sự việc dựa trên những mảnh thông tin rời rạc có nguy cơ tạo ra một “thực tế méo mó” về vấn đề.
“Việc cùng nhau tìm kiếm ý nghĩa là một trong những điều đầu tiên xảy ra khi có khủng hoảng hoặc sự kiện mà câu trả lời không rõ ràng, hoặc có bất kỳ sự mơ hồ nào. Mà ngày nay, sự mơ hồ luôn tồn tại”, Phillips nói.
Joan Donovan, giáo sư Đại học Boston, cho hay các thuyết âm mưu thường tồn tại rất lâu. “Thuyết âm mưu cực kỳ khó quên, chúng giữ chân mọi người và khiến họ quay lại”, bà nói. “Mọi người thường rơi vào bẫy này”.
Tuy nhiên, các thuyết âm mưu vô căn cứ đó lại chạm đúng một vấn đề được dư luận Mỹ quan tâm, là ông Trump thực sự muốn xây phòng khiêu vũ và ông đã tuyên bố rằng vụ nổ súng cho thấy cần phải xây phòng khiêu vũ ở Nhà Trắng.
“Chúng ta cần phòng khiêu vũ đó”, ông nói tại buổi họp báo ở Nhà Trắng sau vụ nổ súng. Khoảng 10 tiếng sau, ông tiếp tục đăng trên Truth Social rằng vụ nổ súng “sẽ không bao giờ xảy ra với Phòng khiêu vũ Quân sự Tối mật đang xây dựng tại Nhà Trắng”.
Giáo sư Phillips cho hay ông Trump đã gây ra cảm giác “mâu thuẫn” khó chịu cho một số người khi nói về phòng khiêu vũ quá sớm sau vụ nổ súng, thôi thúc họ đi đến kết luận một cách vội vàng. “Nó giống như một trò chơi lắp ghép từ ngữ để thêu dệt âm mưu vậy”, chuyên gia này nhận định.
Phát biểu tại cuộc họp báo ngày 16.5, tiến sĩ Bonnie Henry, Giám đốc y tế tỉnh bang British Columbia (Canada), cho biết người này xuất hiện triệu chứng nhẹ, gồm sốt và đau đầu, cách đây 2 ngày. Bệnh nhân cùng bạn đời, cũng là người từng có mặt trên du thuyền, đã được chuyển đến một bệnh viện ở thành phố Victoria để đánh giá và xét nghiệm, theo The Guardian.
Theo bà Henry, kết quả xét nghiệm tối 15.5 cho thấy bệnh nhân dương tính, song đây mới là "kết quả dương tính sơ bộ". Các mẫu bệnh phẩm đã được gửi đến Phòng thí nghiệm vi sinh quốc gia ở Winnipeg để xét nghiệm xác nhận, với kết quả dự kiến có trong cuối tuần.
"Rõ ràng đây không phải là điều chúng tôi mong muốn, nhưng đó là tình huống chúng tôi đã có kế hoạch ứng phó", bà Henry nói.
Bà cho biết tình trạng bệnh nhân hiện ổn định, các triệu chứng vẫn ở mức nhẹ. Người này tiếp tục được cách ly, theo dõi và chăm sóc tại bệnh viện khi cần thiết.
Bạn đời của bệnh nhân đã có kết quả xét nghiệm âm tính, nhưng vẫn ở lại bệnh viện để tiếp tục được theo dõi và đánh giá. Theo bà Henry, trên tinh thần "thận trọng tối đa", người thứ ba đang tự cách ly tại cùng địa điểm cũng đã được chuyển đến bệnh viện để theo dõi. Người thứ tư tiếp tục tự cách ly tại nhà và được kiểm tra sức khỏe hằng ngày.
Bốn công dân Canada từng có mặt trên du thuyền MV Hondius của Hà Lan, nơi ghi nhận ổ dịch vi rút hanta, đã đến Victoria vào ngày 10.5. Khi nhập cảnh, cả 4 người đều được kiểm tra và không có triệu chứng. Họ sau đó được đưa thẳng đến nơi lưu trú để bắt đầu thời gian cách ly tối thiểu 21 ngày.
Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khuyến nghị thời gian cách ly 42 ngày đối với những người có nguy cơ phơi nhiễm.
Kể từ ngày 11.4, đã có 3 người trên du thuyền tử vong do nghi nhiễm vi rút hanta, gồm một cặp vợ chồng người Hà Lan và một phụ nữ Đức.
Tại cuộc họp báo ngày 16.5 về tình hình dịch liên quan du thuyền MV Hondius, Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus cho biết tính đến nay, WHO đã nhận báo cáo tổng cộng 10 ca bệnh, trong đó có 3 ca tử vong. Trong số này, 8 người được xác nhận dương tính với vi rút Andes, một loại vi rút thuộc nhóm vi rút hanta, thông qua xét nghiệm trong phòng thí nghiệm. Hai trường hợp còn lại là nghi nhiễm.
Theo ông Tedros, kể từ ngày 2.5, chưa ghi nhận thêm ca tử vong nào. Tuy nhiên, khi các hành khách tiếp tục trở về nước, số ca nhiễm có thể tăng trong những ngày tới do thời gian ủ bệnh của vi rút Andes có thể kéo dài đến 6 tuần.
"WHO nhắc lại rằng nguy cơ từ sự kiện này đối với dân số toàn cầu là thấp", ông Tedros nói.
Trong cuộc gặp gỡ báo chí sau hội đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại thủ đô Colombo hôm nay, Tổng thống Sri Lanka Anura Kumara Dissanayake bày tỏ mong muốn tiếp tục tăng cường hợp tác với Việt Nam trên các lĩnh vực mà hai bên có tiềm năng; mở rộng hợp tác văn hóa, giáo dục, tôn giáo và giao lưu nhân dân, góp phần củng cố mối quan hệ hai nước, theo TTXVN.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết hai bên thống nhất trong bối cảnh then chốt hiện nay, Việt Nam và Sri Lanka đang hội tụ nhiều cơ hội và lợi ích tương đồng để đưa quan hệ phát triển lên tầm cao mới.
Hai bên đã nhất trí nâng cấp quan hệ Việt Nam - Sri Lanka lên Đối tác Toàn diện, cam kết tiếp tục củng cố và tăng cường hợp tác hữu nghị, xác lập tin cậy chính trị ở mức cao, mở rộng phạm vi và mức độ hợp tác theo hướng toàn diện, thực chất trên tất cả lĩnh vực.
Hai nước sẽ làm sâu sắc hơn hợp tác chính trị, quốc phòng, an ninh trên cơ sở tin cậy, hiểu biết và tôn trọng lẫn nhau, tăng cường hơn nữa trao đổi và tiếp xúc cấp cao, trên tất cả các kênh Đảng, nhà nước, quốc hội và giao lưu nhân dân cũng như duy trì đều đặn các cơ chế hợp tác song phương.
Việt Nam và Sri Lanka tăng cường hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư, nông nghiệp, năng lượng, khoa học - công nghệ theo hướng thực chất, cùng có lợi; triển khai các biện pháp đột phá nhằm sớm đạt mục tiêu kim ngạch thương mại 1 tỷ USD; hướng đến một thỏa thuận về thương mại, đầu tư song phương giữa hai nước trong tương lai.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hoan nghênh các hãng hàng không Việt Nam mở đường bay thẳng giữa hai nước, cho rằng đây sẽ là bước đột phá về kết nối, tạo điều kiện thuận lợi để tăng cường hợp tác trên nhiều lĩnh vực.
Tổng thống Anura Kumara Dissanayake cũng bày tỏ mong muốn hai bên tăng cường hợp tác đa phương và phối hợp chặt chẽ trong các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm vì hòa bình, ổn định và hợp tác phát triển.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đang có chuyến thăm cấp nhà nước tới Sri Lanka trong hai ngày 7-8/5 theo lời mời của Tổng thống Anura Kumara Dissanayake.
Trong lễ đón chính thức tại Phủ Tổng thống ở Colombo sáng nay, Sri Lanka đã bắn 21 loạt đại bác chào mừng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Chuyến thăm Sri Lanka lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước góp phần củng cố mối quan hệ hữu nghị truyền thống, thắt chặt tình cảm hữu nghị giữa lãnh đạo và nhân dân hai nước đã được xây dựng suốt chiều dài lịch sử; sẽ trở thành dấu mốc chính trị quan trọng, tạo xung lực mới và mở ra giai đoạn phát triển mới cho quan hệ với tin cậy chính trị được tăng cường ở mức cao hơn, hợp tác trên phạm vi và tầm mức sâu rộng hơn, hiệu quả và thực chất hơn.
"Nga có thể ngừng bắn bất cứ lúc nào. Chúng tôi cũng sẽ ngừng đáp trả và chiến sự sẽ chấm dứt. Hòa bình là cần thiết, cần có những bước đi thiết thực để đạt được mục tiêu đó", Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm nay cho hay.
Ông cáo buộc Nga "giả tạo khi kêu gọi ngừng bắn chỉ để tổ chức kỷ niệm, trong lúc vẫn tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái mỗi ngày cho đến sát thời điểm ngừng bắn".
Nga đã phóng 11 tên lửa đạn đạo và 164 máy bay không người lái trên khắp Ukraine vào đêm qua. Tổng thống Zelensky nói rằng Nga chủ yếu nhắm vào cơ sở hạ tầng năng lượng.
Cuộc tấn công khiến 4 người thiệt mạng ở tỉnh Poltava. Cơ quan khẩn cấp Ukraine cho biết Nga đã phóng 4 tên lửa vào cùng địa điểm trước đó bị drone tấn công, gây ra vụ nổ lớn. Một người khác thiệt mạng tại Kharkov.
Nga trước đó công bố lệnh ngừng bắn đơn phương với Ukraine trong 2 ngày 8-9/5, trong khi Kiev cũng tự tuyên bố lệnh ngừng bắn riêng vào ngày 5-6/5. Ngày 8-9/5 năm nay là thời điểm Moskva tổ chức lễ kỷ niệm 81 năm Ngày Chiến thắng trong Thế chiến II. Nga cảnh báo nếu Ukraine có ý định phá hoại sự kiện, Moskva sẽ phát động cuộc tấn công tên lửa trả đũa "quy mô lớn" nhằm vào trung tâm Kiev.
Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố lực lượng của họ nhắm vào ngành quốc phòng và cơ sở năng lượng Ukraine, để đáp trả "các cuộc tấn công vào mục tiêu dân sự ở Nga". Nga cũng cho biết đã bắn hạ hơn 300 drone của Ukraine từ tối 4/5 đến sáng 5/5, khiến nhiều sân bay trên khắp cả nước phải tạm dừng hoạt động trong buổi sáng.
Một drone Ukraine ngày 5/5 đâm vào tòa chung cư tại thành phố Cheboksary của Nga, cách tiền tuyến khoảng 1.000 km. Ủy ban Điều tra Nga cho biết có "người chết và bị thương", nhưng chưa công bố con số cụ thể.
Các lệnh ngừng bắn ngắn hạn giữa Nga và Ukraine không phải hiếm. Hai bên từng tạm dừng tấn công tầm xa trong dịp lễ Phục sinh Chính thống giáo tháng trước. Tuy nhiên, không dấu hiệu nào cho thấy cuộc chiến kéo dài hơn 4 năm này sắp được giải quyết thông qua đàm phán.
Nhà phân tích chính trị Ukraine Volodymyr Fesenko nhận định các lệnh ngừng bắn đối ứng chỉ là "cuộc đấu chiến thuật" trên mặt trận chính trị.