Ngày 16.5, tại Hà Nội, Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống (16.5.1906 – 16.5.2026) và đón nhận Huân chương Lao động hạng nhất.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu tại buổi lễ.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, Đại học Quốc gia Hà Nội phải vươn lên mạnh mẽ hơn nữa, trở thành trụ cột học thuật hàng đầu, trung tâm sáng tạo lớn, lực lượng tiên phong của giáo dục đại học Việt Nam; đồng thời là một gương mặt tiêu biểu, có uy tín của trí tuệ Việt Nam trên trường quốc tế.
Đại học Quốc gia Hà Nội phải vươn lên thành một đại học tinh hoa hiện đại, đa ngành, đa lĩnh vực, vận hành theo mô hình đại học đổi mới sáng tạo và có năng lực dẫn dắt quốc gia.
Đồng ý với mục tiêu mà Đại học Quốc gia Hà Nội đặt ra đến năm 2030 nằm trong nhóm 100 đại học hàng đầu châu Á và đến 2035 thuộc nhóm 300 đại học hàng đầu thế giới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị một số ngành mũi nhọn sẽ đứng vào nhóm 100 toàn cầu.
Đại học Quốc gia Hà Nội cần có triết lý giáo dục hiện đại, quản trị tiên tiến và môi trường học thuật khai phóng; khẩn trương hoàn thiện khu đô thị đại học Hòa Lạc theo hướng xanh, thông minh, hiện đại, kết nối hữu cơ với khu công nghệ cao Hòa Lạc, hình thành hệ sinh thái đào tạo, nghiên cứu, công nghệ và đổi mới sáng tạo hàng đầu cả nước.
Có lộ trình cụ thể, phân giao mục tiêu, nhiệm vụ cho từng thành viên, từng đơn vị, nhóm nghiên cứu, định hướng quản lý theo kết quả; đầu tư cho Đại học Quốc gia Hà Nội để xây dựng hạ tầng khoa học hiện đại, thu hút và trọng dụng nhân tài trong nước, quốc tế.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, Đại học Quốc gia Hà Nội phải là nơi dám đi trước, dám thử nghiệm và mở đường cho những mô hình mới về giáo dục, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, qua đó cung cấp cơ sở thực tiễn để Đảng, Nhà nước tiếp tục hoàn thiện các chính sách phát triển trong kỷ nguyên mới.
Đại học Quốc gia Hà Nội phải đi tiên phong trong thực hiện các nghị quyết chiến lược của Đảng; cần trở thành nơi hội tụ trí tuệ quốc gia để nghiên cứu, làm chủ và phát triển các công nghệ nền tảng. Các chương trình hành động phải được triển khai quyết liệt, làm đến cùng, đo được kết quả, rõ được hiệu quả; đưa thành tựu đào tạo, nghiên cứu trực tiếp phục vụ đất nước, Hà Nội và các địa phương.
Đại học Quốc gia Hà Nội phải trở thành trung tâm kết nối tri thức với phát triển, gắn chặt hơn nữa nhà trường với Nhà nước, doanh nghiệp, địa phương và xã hội.
Cần chủ động hình thành các chương trình nghiên cứu, tư vấn chính sách và đổi mới sáng tạo theo đặt hàng lớn của quốc gia; tăng cường hợp tác với các bộ, ngành, thủ đô Hà Nội, các địa phương, doanh nghiệp công nghệ, viện nghiên cứu và mạng lưới chuyên gia quốc tế.
“Đại học Quốc gia Hà Nội phải trở thành “túi khôn” để Nhà nước tìm đến khi cần luận cứ khoa học cho những quyết sách chiến lược; là địa chỉ doanh nghiệp tìm đến để cùng phát triển công nghệ, nhân lực và mô hình kinh doanh mới; là nơi xã hội tìm thấy niềm tin vào sức mạnh của tri thức, khoa học và giáo dục Việt Nam”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước mong muốn, Đại học Quốc gia Hà Nội phải trở thành một địa chỉ tiêu biểu của ngoại giao học thuật Việt Nam.
Mỗi cán bộ, giảng viên, học sinh, sinh viên Đại học Quốc gia Hà Nội cần ý thức sâu sắc rằng mình đang góp phần đại diện cho trí tuệ, văn hóa và phẩm giá Việt Nam trong mọi hoạt động học thuật, đối ngoại và giao lưu quốc tế.
Đại học Quốc gia Hà Nội phải tổ chức thật tốt việc giáo dục chính trị – tư tưởng sâu rộng trong toàn thể cán bộ và sinh viên về truyền thống, về vai trò, trách nhiệm và sứ mệnh của người trí thức trong kỷ nguyên phát triển mới của đất nước.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, Đại học Quốc gia Hà Nội chủ động phối hợp với các cơ quan chức năng nghiên cứu, đề xuất Bộ Chính trị, Chính phủ những cơ chế, chính sách phát triển đột phá cho Đại học Quốc gia Hà Nội nói riêng và giáo dục đại học Việt Nam nói chung.
Trong đó, đặc biệt chú trọng tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, quản trị, tài chính, nhân lực, tự chủ đại học, tự do học thuật, đầu tư cho khoa học cơ bản và công nghệ chiến lược; qua đó giúp Đại học Quốc gia Hà Nội phát triển xứng tầm, đồng thời tạo động lực đổi mới mạnh mẽ toàn hệ thống giáo dục đại học Việt Nam trong kỷ nguyên mới.
Quy định 19 và dự thảo Đề án Chiến lược công tác tư tưởng của Đảng trong bối cảnh chuyển đổi số yêu cầu phải "chủ động dẫn dắt". Tuy nhiên, việc trang bị "vũ khí số" cho hệ thống chính trị hiện nay đang đối mặt với điểm nghẽn nào và cần tháo gỡ ra sao để công tác chính trị, tư tưởng thực sự đi trước mở đường trên mặt trận này?
Chia sẻ tại hội thảo “Công tác chính trị, tư tưởng đi trước, mở đường trong kỷ nguyên mới” do Báo Thanh Niên tổ chức chiều 15.5, PGS-TS Vũ Văn Phúc, nguyên Tổng biên tập Tạp chí Cộng sản, nguyên Phó trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, đánh giá cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 đang tạo cơ hội cho tất cả các nước, trong đó có Việt Nam. Nếu tranh thủ cơ hội này, đất nước sẽ phát triển, đạt được các mục tiêu 100 năm. Nhưng nếu không vượt qua được thách thức, đất nước sẽ tụt hậu.
Nêu nhiều điểm nghẽn, song theo PGS-TS Vũ Văn Phúc, điểm nghẽn lớn nhất là nguồn nhân lực trong hệ thống chính trị chưa vừa hồng vừa chuyên, có người bản lĩnh chính trị, lập trường tư tưởng vững vàng nhưng khả năng sử dụng công nghệ số, AI còn hạn chế.
Ngược lại, có người kỹ năng giỏi nhưng chưa thực sự hiểu về chính trị, sức đề kháng trước các thông tin xấu độc chưa cao.
“Vậy giải quyết các điểm nghẽn này như thế nào? Tôi từng đặt câu hỏi cho Bí thư Tỉnh đoàn Ninh Bình là “sức đề kháng” của thanh niên ngoài khu vực công còn hạn chế, nhưng hàng ngày tiếp nhận các thông tin xấu độc trên mạng xã hội, vai trò của tổ chức đoàn thế nào để bảo vệ thanh niên?”, ông Phúc nêu.
Nhấn mạnh công tác chính trị phải đi trước mở đường, trong đó mỗi đoàn viên, đảng viên phải thực hiện nghiêm Nghị quyết 19, ông cũng nêu các câu hỏi: Thế nào là quán triệt sâu sắc, thế nào là thực hiện nghiêm?
Các tổ chức đoàn phải trên nền tảng công nghệ số, giải thích cho đoàn viên, thanh niên “4 kiên định” là gì? Trả lời câu hỏi tại sao, làm thế nào để kiên định? Trên các nền tảng số phải có sẵn câu trả lời để đoàn viên, thanh niên mở điện thoại ra có thể đọc được ngay, hiểu ngay.
PGS-TS Vũ Văn Phúc đề nghị có chiến lược tuyên truyền trên môi trường số, làm tốt hơn nữa công tác Bình dân học vụ số, tiến tới thông thạo công nghệ số, hình thành được các hệ sinh thái công nghệ số…
Xây dựng hệ sinh thái công tác tư tưởng số, sử dụng Big Data, AI để dự báo sớm điểm nóng tư tưởng, thay vì chạy theo xử lý khủng hoảng.
Bên cạnh đó, trong thời đại mới, không gian mạng đang trở thành "mặt trận" mới của công tác chính trị, tư tưởng. Anh Nguyễn Nhất Linh, Bí thư Đoàn Thanh niên MTTQ, các đoàn thể Trung ương, chia sẻ Đoàn Thanh niên MTTQ, các đoàn thể Trung ương đã có nhiều giải pháp cụ thể để nâng cao sức đề kháng cho đoàn viên trước thông tin xấu độc, biến họ từ người tiếp nhận thụ động thành "chiến sĩ tiên phong".
Theo anh Nguyễn Nhất Linh, đoàn viên, thanh niên có 6 - 8 tiếng mỗi ngày trên không gian mạng, không chỉ ăn ngủ mà còn trưởng thành trên không gian mạng. Không gian mạng hiện được chi phối bởi thuật toán và tâm lý đám đông, nên có những thứ không phải sự thật nhưng tác động rất lớn đến tâm lý đám đông trên mạng. Do đó, “thanh niên hiện nay ngoài việc nhận thức đúng sai, còn phải là người tuyên truyền để người khác nhận thức được làm việc đúng”.
Theo anh Linh, không gian mạng không chỉ là không gian giải trí mà là mặt trận tư tưởng mới, thanh niên không thể đứng ngoài mặt trận đó. Trung ương Đoàn đã có nhiều đề án trình và Thủ tướng Chính phủ mới đây đã ban hành chương trình "Giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống văn hóa cho thanh niên, thiếu niên, nhi đồng”.
Đầu tiên, phải xác định thanh niên ở đâu thì cán bộ Đoàn, phong trào Đoàn ở đó. “Thanh niên ở TikTok, ở Instagram, ở Facebook…, thì cán bộ Đoàn, phong trào đoàn phải ở đó và cố gắng làm chủ thông tin”, anh Nguyễn Nhất Linh chia sẻ.
Với app Thanh niên Việt Nam, có hơn 5 triệu đoàn viên sẽ nhận trực tiếp các thông tin tuyên truyền, theo thị hiếu của giới trẻ để đưa lên mạng. Hiện nay, đoàn viên không chỉ đọc mà còn nghe dưới dạng talk, post card.
Anh Linh cũng cho biết, Trung ương Đoàn đã triển khai nhiều chiến dịch như “Mỗi ngày một tin tốt, mỗi tuần một câu chuyện đẹp”, tạo động lực cho đoàn viên, thanh niên tiếp bước noi theo.
Bên cạnh đó, Trung ương Đoàn cũng xây dựng hệ miễn dịch số, không chỉ đơn giản chờ xã hội tác động nữa mà phải chủ động phòng chống, tạo ra các giá trị tốt đẹp hơn.
“Thanh niên không chỉ là người lướt mạng nữa mà là người lan tỏa các giá trị tốt đẹp. Mỗi thanh niên với một tài khoản trên không gian mạng sẽ tạo thành “pháo đài mềm” để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.
Từ kinh nghiệm với công tác Đoàn trước đây, ông Vũ Trọng Kim, nguyên Ủy viên T.Ư Đảng, nguyên Bí thư thứ nhất Trung ương Đoàn, cho rằng công nghệ số mạnh mẽ, xuyên biên giới, nhưng ngôn ngữ, con người vẫn là cốt lõi. Giao tiếp giữa con người với con người công nghệ số không thay đổi được. Do đó, phải kết hợp online và offline, hoạt động tương tác với nhau trong tổ chức Đoàn.
Qua giám sát, Đoàn ghi nhận Ban Thường vụ Thành ủy TP.HCM đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Theo đó, công tác lãnh đạo, chỉ đạo triển khai vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp được thực hiện tương đối đồng bộ, bài bản, quyết liệt. Đặc biệt, TP đã có nhiều cách làm sáng tạo trong quản trị, điều hành như: tăng cường điều hành số, dữ liệu số; triển khai hệ thống quản lý văn bản điện tử liên thông; họp không giấy tờ; làm sạch dữ liệu đảng viên; thành lập các tổ công tác giám sát, tháo gỡ khó khăn ngay từ cơ sở. Giảm mạnh đầu mối tổ chức, kiện toàn nhân sự, bố trí cán bộ, xây dựng bộ máy tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả.
Việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số thể hiện rõ tư duy phát triển mới, tầm nhìn chiến lược và khát vọng phát triển của TP; đã bước đầu định hình khá rõ mô hình phát triển "siêu đô thị" dựa trên tri thức, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và liên kết vùng; xây dựng các kịch bản tăng trưởng; lượng hóa nhiều chỉ tiêu, động lực phát triển theo từng giai đoạn, lĩnh vực.
Đoàn kiểm tra đánh giá cao việc TP chủ động xác định các động lực tăng trưởng mới như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, trung tâm dữ liệu, logistics thông minh, tài chính quốc tế, kinh tế số, kinh tế biển, công nghiệp văn hóa…; quyết liệt tháo gỡ các dự án tồn đọng, khơi thông nguồn lực đầu tư, cải cách hành chính và chuyển đổi số phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Việc thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW được triển khai quyết liệt, đồng bộ và có nhiều điểm mới nổi bật: chuyển mạnh từ "quán triệt nghị quyết" sang "quán triệt hành động"; gắn thực hiện với đánh giá cán bộ, trách nhiệm người đứng đầu và kết quả thực hiện nhiệm vụ.
Đặc biệt, Đoàn kiểm tra ghi nhận nhiều mô hình, cách làm có tính tiên phong, sáng tạo, có giá trị tham khảo đối với cả nước như: sàn giao dịch dữ liệu; quỹ đầu tư mạo hiểm địa phương; mô hình trung tâm đổi mới sáng tạo; AI hỗ trợ công vụ; "Bình dân học vụ số"; hệ sinh thái khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo quy mô lớn.
Phát biểu tại hội nghị, nhấn mạnh TP.HCM đang triển khai nhiều nhiệm vụ chiến lược, trọng điểm, có nhiều nội dung mới, khó, chưa có tiền lệ, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đánh giá cao Ban Thường vụ Thành ủy đã đoàn kết, quyết tâm cao, chủ động, năng động, sáng tạo, quyết liệt; bám sát các nghị quyết, kết luận của T.Ư, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Về một số nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ban Thường vụ Thành ủy TP.HCM tiếp tục thực hiện đầy đủ 10 Nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị; những vấn đề Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu tại Đại hội Đảng bộ TP.HCM và cuộc làm việc gần đây; đặc biệt là Nghị quyết 09 ngày 19.5.2026 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển TP.HCM trong kỷ nguyên mới. Đồng thời, khẩn trương hoàn thiện dự thảo luật Đô thị đặc biệt, trình cấp có thẩm quyền để TP có cách phát triển mới, cùng khung thể chế vượt trội.
Chủ tịch Quốc hội yêu cầu TP đẩy mạnh giải ngân đầu tư công; khẩn trương tháo gỡ vướng mắc về thủ tục, đất đai, đền bù tái định cư và áp dụng cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 260/2025/QH15 sửa đổi Nghị quyết 98/2023/QH15 của Quốc hội; nâng cao chất lượng tăng trưởng; thường xuyên quan tâm vấn đề giáo dục, y tế, môi trường, chống ngập, ùn tắc giao thông, ma túy, tội phạm.
TP tiếp tục hoàn thiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, thực chất; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm soát quyền lực và trách nhiệm giải trình; xây dựng bộ tiêu chí đánh giá hiệu quả vận hành mô hình theo hướng định lượng, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.
Chủ tịch Quốc hội lưu ý TP.HCM tiếp tục phát huy vai trò tiên phong trong triển khai thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW; tập trung xây dựng hệ sinh thái dữ liệu dùng chung; phát triển hạ tầng số chiến lược; thúc đẩy chuyển đổi số thực chất; ưu tiên phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực AI, bán dẫn, dữ liệu lớn, công nghệ lõi và đổi mới sáng tạo.
Cùng với đó, tiếp tục đổi mới mạnh mẽ công tác kiểm điểm, đánh giá, xếp loại tổ chức đảng, cán bộ, đảng viên theo hướng thực chất, định lượng, gắn với sản phẩm công việc, hiệu quả đầu ra và trách nhiệm người đứng đầu; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản trị và đánh giá cán bộ. Tiếp tục tăng cường công tác kiểm tra, giám sát; siết chặt kỷ luật, kỷ cương; kiên quyết khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm; kịp thời phát hiện, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc ngay từ cơ sở, không để phát sinh điểm nghẽn lớn kéo dài.
"T.Ư tiếp tục tin tưởng giao những việc mới, việc lớn, việc khó cho TP, từ đó T.Ư nghiên cứu, có thể triển khai trong cả nước", Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.
Với 491/491 đại biểu Quốc hội biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết bầu ông Trần Thanh Mẫn, Chủ tịch Quốc hội khóa XV, làm Chủ tịch Quốc hội khóa XVI, nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Việc bầu ông Trần Thanh Mẫn làm Chủ tịch Quốc hội khóa XVI được thực hiện bằng hình thức bỏ phiếu kín. Kết quả kiểm phiếu vừa được báo cáo trước Quốc hội trước khi Quốc hội tiến hành biểu quyết thông qua nghị quyết.
Ông Trần Thanh Mẫn 64 tuổi, quê Cần Thơ, trình độ tiến sĩ kinh tế. Ông là Ủy viên dự khuyết T.Ư Đảng khóa X; Ủy viên T.Ư Đảng khóa XI, XII, XIII, XIV; Bí thư T.Ư Đảng khóa XII; Ủy viên Bộ Chính trị khóa XIII, XIV và là đại biểu Quốc hội các khóa XIII, XIV, XV, XVI.
Trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV, ông Trần Thanh Mẫn được bầu giữ chức Phó chủ tịch thường trực Quốc hội. Tới tháng 5.2024, ông Trần Thanh Mẫn được bầu làm Chủ tịch Quốc hội khóa XV.
Trong sáng 6.4, sau phiên khai mạc kỳ họp thứ nhất, Quốc hội bắt đầu họp riêng để thực hiện các quy trình của công tác nhân sự kỳ họp.
Sau khi thông qua các nghị quyết về số thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XVI, Quốc hội cũng đã thảo luận, biểu quyết thông qua danh sách để Quốc hội bầu Chủ tịch Quốc hội, các phó chủ tịch Quốc hội, ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Tiếp đó, Quốc hội đã thành lập ban kiểm phiếu và tiến hành bầu Chủ tịch Quốc hội khóa XVI bằng hình thức bỏ phiếu kín.
Theo chương trình kỳ họp, trong 2 ngày rưỡi làm việc đầu tiên, Quốc hội sẽ tiến hành bầu và phê chuẩn 39 lãnh đạo cấp cao của Nhà nước. Trong ngày đầu tiên, Quốc hội sẽ tiến hành bầu Chủ tịch Quốc hội khóa XVI. Trong ngày 7.4, Quốc hội sẽ bầu Chủ tịch nước và Thủ tướng Chính phủ nhiệm kỳ 2026 - 2031, cùng đó là Chánh án TAND tối cao.
Sau khi được Quốc hội bầu, Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Quốc hội, Chánh án TAND tối cao sẽ tuyên thệ và phát biểu nhậm chức.