Sáng 6/4, phát biểu chỉ đạo tại phiên khai mạc kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa 16, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh đây là kỳ họp có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, mở đầu nhiệm kỳ mới của cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, đồng thời kiện toàn tổ chức bộ máy Nhà nước theo Hiến pháp và thể chế hóa Nghị quyết Đại hội 14, tạo nền tảng pháp lý và động lực chính sách cho giai đoạn phát triển mới.
Tổng Bí thư Tô Lâm ghi nhận nhiệm kỳ vừa qua, Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp đã đổi mới tổ chức, nâng cao chất lượng lập pháp, giám sát, quyết định nhiều vấn đề hệ trọng, góp phần tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, phục hồi và phát triển kinh tế – xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh, nâng cao vị thế quốc tế của đất nước.
Trong bối cảnh thế giới biến đổi nhanh, cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn gia tăng, các chuỗi cung ứng, dòng vốn và công nghệ toàn cầu tái cấu trúc, cùng sự phát triển đột phá của trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và công nghệ số, Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ quốc gia nào chủ động chiến lược, cải cách thể chế kịp thời, giải phóng được sức sáng tạo, huy động được nguồn lực toàn dân sẽ nắm bắt cơ hội và phát triển.
Ông cho rằng Việt Nam sau 40 năm đổi mới đã đạt được những thành tựu to lớn, song yêu cầu giai đoạn phát triển mới đặt ra đòi hỏi cao hơn, nhanh hơn và quyết liệt hơn về thể chế, mô hình tăng trưởng, chất lượng quản trị quốc gia, năng lực phản ứng chính sách, kỷ luật thực thi và nâng cao mức sống của nhân dân. Vì vậy, Quốc hội phải đổi mới mạnh mẽ hơn, thực chất hơn, hiệu quả hơn để thực hiện đầy đủ, xứng đáng trọng trách hiến định.
Người đứng đầu Đảng khẳng định Quốc hội là nơi kết tinh ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân; quyết định những vấn đề lớn của đất nước; chuyển hóa chủ trương của Đảng thành pháp luật, chính sách và sức mạnh tổ chức thực tiễn. Do đó mỗi đại biểu Quốc hội phải ý thức rõ trách nhiệm không chỉ với cử tri mà còn với vận mệnh quốc gia và tương lai các thế hệ.
Từ đó, ông đề nghị Quốc hội khóa 16 tập trung thực hiện 4 nhiệm vụ lớn. Trước hết là đổi mới mạnh mẽ công tác lập pháp, xây dựng hệ thống pháp luật hiện đại, thống nhất, ổn định, khả thi và kiến tạo phát triển. Pháp luật không chỉ để quản lý cái đã có mà còn phải mở đường cho cái mới; không chỉ điều chỉnh thực tiễn mà còn kiến tạo tương lai; không chỉ mở đường mà còn phải sửa đường. Quá trình xây dựng pháp luật phải khoa học, dân chủ, minh bạch, xuất phát từ lợi ích quốc gia – dân tộc và lợi ích chính đáng của nhân dân; kiên quyết phòng, chống lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ.
Tổng Bí thư chỉ ra hệ thống pháp luật vẫn còn tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn, thiếu liên thông; một số quy định chưa rõ, chưa ổn định, chưa theo kịp thực tiễn, làm tăng chi phí tuân thủ, làm chậm cơ hội phát triển và gây khó khăn cho người dân, doanh nghiệp. Quốc hội cần rà soát tổng thể hệ thống pháp luật, hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật quốc gia, khắc phục tình trạng chồng lấn, bảo đảm luật ban hành đi vào cuộc sống.
Tiếp đó, Quốc hội phải nâng tầm giám sát tối cao theo hướng thực chất, sắc bén, đi đến cùng trách nhiệm và kết quả. Giám sát không chỉ để phát hiện hạn chế mà phải trở thành công cụ nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia; không chỉ kiểm tra việc đã làm mà còn định hình việc cần làm, nhận diện sớm những bất cập và đi đến cùng việc giải quyết vấn đề. Hoạt động giám sát phải dựa trên dữ liệu, bằng chứng, chỉ số định lượng, gắn với trách nhiệm cụ thể, thời hạn cụ thể và kết quả cụ thể.
Về quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, Tổng Bí thư Tô Lâm yêu cầu nâng cao bản lĩnh và tầm nhìn, bảo đảm quyết định đúng, trúng, kịp thời, không để chậm trễ trở thành điểm nghẽn. Các vấn đề về kinh tế – xã hội, ngân sách nhà nước, đầu tư công, các chương trình mục tiêu quốc gia và các dự án quan trọng quốc gia đều là những quyết sách lớn, gắn với lợi ích lâu dài của quốc gia, dân tộc, phải được xem xét toàn diện, khoa học, thận trọng. “Quốc hội quyết định cho hiện tại, nhưng phải chịu trách nhiệm trước tương lai”, ông nhấn mạnh.
Cuối cùng, Quốc hội cần tiếp tục đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp, gần dân, sát thực tiễn và phản ứng chính sách nhanh hơn. Quốc hội cần nghiên cứu tăng hợp lý số kỳ họp, đa dạng hóa và linh hoạt hóa các hình thức hoạt động, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, đồng thời nâng cao chất lượng đại biểu, phát huy vai trò các Đoàn đại biểu Quốc hội và tăng cường gắn bó với nhân dân.
Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh nhiệm kỳ Quốc hội khóa 16 bắt đầu với trọng trách lớn, mỗi đại biểu cần không ngừng rèn luyện bản lĩnh chính trị, nâng cao trình độ, năng lực, gắn bó với nhân dân, phản ánh trung thực ý chí, nguyện vọng của cử tri và đặt lợi ích quốc gia – dân tộc lên trên hết trong mọi quyết định.
Đại biểu cần tầm nhìn dài hạn và khả năng phân tích
Phát biểu khai mạc kỳ họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn khẳng định cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa 16 và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 đã thành công, với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và đồng thuận cao của cử tri, nhân dân.
Ông cho biết các đại biểu Quốc hội khóa 15 đã để lại nhiều dấu ấn trong bối cảnh đất nước gặp khó khăn khi Quốc hội đổi mới tư duy lập pháp, khẳng định vai trò đi trước về thể chế, tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực, đồng thời nâng cao hiệu quả giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước.
Theo Chủ tịch Quốc hội, sau 40 năm đổi mới, Việt Nam đạt nhiều thành tựu với quy mô kinh tế khoảng 514 tỷ USD, tăng trưởng bình quân 5 năm gần đây đạt 6,2% mỗi năm, riêng năm 2025 đạt 8,02%, thu nhập bình quân đầu người khoảng 5.026 USD.
Trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng hai con số, Chủ tịch Quốc hội đề nghị các đại biểu khóa 16 tiếp tục phát huy kết quả các nhiệm kỳ trước, đồng thời nâng cao tinh thần trách nhiệm, bản lĩnh chính trị, tư duy quản trị hiện đại và năng lực phản biện khách quan, trên tinh thần xây dựng.
Ông yêu cầu đại biểu có tầm nhìn dài hạn, khả năng phân tích và tiếp cận các vấn đề mới, đáp ứng sự phát triển nhanh của khoa học, công nghệ, bảo đảm pháp luật không chỉ tốt trên văn bản mà còn hiệu quả trong thực tiễn.
Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị đại biểu chủ động đề xuất các giải pháp đột phá, khả thi trước bối cảnh tình hình thế giới diễn biến nhanh, phức tạp, nhằm hoàn thành mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội giai đoạn 2026-2030 ngay từ năm đầu nhiệm kỳ.
“Đất nước ta đang đứng trước thời điểm có ý nghĩa bước ngoặt, trách nhiệm đặt lên vai Quốc hội và từng đại biểu là rất lớn nhưng cũng rất vẻ vang”, Chủ tịch Quốc hội nói, kỳ vọng đại biểu tiếp tục là những đại diện tiêu biểu về trí tuệ, bản lĩnh, đạo đức, tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân.
Theo chương trình, trong 2,5 ngày đầu kỳ họp, Quốc hội tiến hành bầu Chủ tịch Quốc hội, các Phó chủ tịch Quốc hội, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội; đồng thời kiện toàn Chủ tịch Hội đồng Dân tộc, Chủ nhiệm các Ủy ban, Tổng Kiểm toán nhà nước, Tổng Thư ký Quốc hội – Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội.
Quốc hội tiếp tục bầu Chủ tịch nước, Thủ tướng, các Phó chủ tịch nước, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao. Sau khi được bầu, Chủ tịch Quốc hội, Chủ tịch nước, Thủ tướng, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao thực hiện tuyên thệ nhậm chức.
Cơ quan lập pháp cũng quyết định cơ cấu, số lượng thành viên Chính phủ; phê chuẩn đề nghị bổ nhiệm Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao; phê chuẩn bổ nhiệm các Phó thủ tướng, Bộ trưởng và thành viên khác của Chính phủ.
Sau đó, Quốc hội xem xét, thông qua 8 luật và một nghị quyết; cho ý kiến về báo cáo đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội năm 2025 và tình hình những tháng đầu năm 2026; thông qua Nghị quyết về Chương trình giám sát năm 2027. Đồng thời, Quốc hội xem xét, thông qua các nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm giai đoạn 2026-2030 và kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia.
UBND TP.Hà Nội đang lấy ý kiến về dự thảo nghị quyết của HĐND thành phố quy định mức tiền phạt đối với một số hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội và một số lĩnh vực khác có liên quan trên địa bàn thành phố.
Trong dự thảo, Hà Nội đề xuất tăng mức tiền phạt đối với 47 hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội và lĩnh vực giao thông đường bộ nhưng không quá 2 lần mức tiền phạt chung do Chính phủ quy định.
Trong đó, thành phố đề xuất tăng mức tiền phạt gấp 2 lần đối với hành vi sử dụng trái phép lòng đường, vỉa hè để họp chợ; kinh doanh dịch vụ ăn uống; bày, bán hàng hóa, sửa chữa phương tiện, máy móc, thiết bị; rửa xe; đặt, treo biển hiệu, biển quảng cáo. Những hành vi vi phạm này có thể bị phạt 4 - 6 triệu đồng.
Đồng thời, hành vi bán hàng rong hoặc bán hàng hóa nhỏ lẻ khác trên lòng đường, trên vỉa hè các tuyến phố có quy định cấm bán hàng có thể bị phạt 400.000 - 500.000 đồng.
Cạnh đó, hành vi đỗ xe không sát theo lề đường, vỉa hè phía bên phải theo chiều đi hoặc bánh xe gần nhất cách lề đường, vỉa hè quá 0,25 m có thể bị phạt 1,6 - 2 triệu đồng.
Hành vi dừng xe, đỗ xe, quay đầu xe trái quy định gây ùn tắc giao thông có thể bị phạt 8 - 12 triệu đồng. Hành vi dùng xe đẩy làm quầy hàng lưu động trên đường gây cản trở giao thông có thể bị phạt 200 - 400.000 đồng.
Ngoài ra, Hà Nội cũng đề xuất tăng mức tiền phạt lên 1,5 lần với hành vi cầm cố, nhận cầm cố giấy tờ, tài liệu về cư trú và hành vi hủy hoại giấy tờ, tài liệu về cư trú. Những hành vi này có thể bị phạt 3 - 6 triệu đồng.
Theo cơ quan soạn thảo, việc xây dựng nghị quyết nhằm tạo cơ sở pháp lý trong việc kiểm tra, xử lý vi phạm hành chính đối với các hành vi vi phạm trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội, an toàn giao thông, đồng thời góp phần giải quyết các điểm nghẽn về ùn tắc giao thông và trật tự đô thị.
Liên quan đến vỉa hè, lòng đường, mới đây, Sở Xây dựng Hà Nội cũng lấy ý kiến dự thảo nghị quyết của HĐND về thí điểm quản lý, sử dụng vỉa hè để kinh doanh, phát triển kinh tế đô thị, kinh tế đêm.
Trong dự thảo, Sở Xây dựng đề xuất phí thuê lòng đường, vỉa hè trên các tuyến phố tại 4 quận nội thành cũ gồm Hoàn Kiếm, Ba Đình, Hai Bà Trưng, Đống Đa và các phố văn hóa ẩm thực, chợ đêm là 45.000 đồng/m2/tháng.
Phí thuê lòng đường, vỉa hè tại các phố chính thuộc Thanh Xuân, Cầu Giấy, Tây Hồ, Long Biên, Hoàng Mai, Hà Đông, Nam Từ Liêm, Bắc Từ Liêm cũ dự kiến là 40.000 đồng/m2/tháng.
Phí thuê lòng đường, vỉa hè tại các tuyến phố còn lại của các xã, phường trên và thuộc TX.Sơn Tây cũ dự kiến 25.000 đồng/m2/tháng. Các khu vực ngoại thành khác dự kiến giá lòng đường, vỉa hè là 20.000 đồng/m2/tháng...
Sở Xây dựng cho rằng, việc thí điểm cho thuê vỉa hè có trả phí giúp cá nhân, hộ kinh doanh có điều kiện mở rộng kinh doanh, hạn chế tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường trái phép. Đồng thời, ngân sách nhà nước cũng có thể tăng nguồn thu.
Pho tượng bằng đá sa thạch, cao 0,82 m, rộng 0,46 m, đặt tại chùa Linh Sơn, phường Quy Nhơn Đông. Tượng được tạc trong tư thế ngồi thiền, tay trái đặt giữa hai chân, tay phải cầm tràng hạt, gương mặt trầm mặc. Dù trải qua hàng trăm năm, nhiều chi tiết vẫn còn khá nguyên vẹn.
Theo các nhà nghiên cứu, đây là tượng thần Shiva của văn hóa Chămpa, có niên đại khoảng thế kỷ XV. Hiện vật mang hình thức độc bản, khác với các tượng Shiva từng phát hiện ở vùng Bình Định cũ, nay thuộc tỉnh Gia Lai. Năm 2018, pho tượng được công nhận là bảo vật quốc gia.
Điểm đặc biệt nằm ở mặt sau tượng, nơi khắc 12 dòng chữ Chămpa cổ. Nội dung bia ký xác định đây là tượng thần Shiva – một trong ba vị thần tối cao của Ấn Độ giáo. Văn bia còn nhắc tới vua Nauk Glaun Vijaya, người được ghi nhận từng đánh thắng người Việt và chiếm vương quốc Brah Kanda.
Sau nhiều thế kỷ, các dòng chữ vẫn hiện rõ trên nền đá phủ màu đỏ sẫm. Sư thầy Thích Thị Hòa, trụ trì chùa Linh Sơn, cho biết mỗi dịp Rằm tháng Giêng, nhiều phật tử đến chùa dùng bột châu sa hoặc thần sa xoa lên bia ký rồi đặt giấy lên mặt đá để in lại chữ cổ cầu may mắn, bình an. Tập tục này đã tồn tại từ rất lâu, người dân tin rằng giữ được dấu in sẽ gặp thuận lợi trong cuộc sống và làm ăn.
Chùa Linh Sơn được xây dựng năm 1913 tại làng chài Hải Giang trên bán đảo Phương Mai, nằm phía đông đầm Thị Nại, sau đó dời về thôn Hội Thành. Qua hơn một thế kỷ và nhiều lần sửa chữa, chùa vẫn giữ nét kiến trúc Phật giáo miền Trung với mái ngói cong, nền cao và không gian hướng biển.
Người dân địa phương quen gọi nơi đây là chùa Phật lồi, gắn với sự tích pho tượng "trồi lên" từ lòng đất. Theo lời kể của các bậc cao niên, nhiều đời trước, một ngư dân trong lúc làm ruộng gần bàu nước đã phát hiện pho tượng nhô lên khỏi mặt đất. Thấy hình dáng giống tượng Phật ngồi thiền, dân làng đưa về lập chùa thờ tự. Từ đó, cái tên "Phật lồi" được truyền miệng đến nay.
Trong cuốn Nước non Bình Định, tác giả Quách Tấn từng nhắc đến ngôi chùa này. Ông mô tả dưới chân núi Hòn Mai có bàu nước ngọt lớn cùng ngôi chùa cổ thờ pho tượng đá xanh lớn bằng người thật, được dân làng phát hiện bên mép bàu.
Pho tượng không chỉ mang giá trị khảo cổ mà còn gắn chặt với đời sống tâm linh của ngư dân Hải Giang. Trước mỗi chuyến ra khơi, nhiều người đến chùa thắp hương cầu biển yên, ghe đầy cá. Với cư dân miền biển, pho tượng là chỗ dựa tinh thần giữa những chuyến đánh bắt đầy rủi ro.
Ông Huỳnh Văn Lưu, 81 tuổi, cho biết từ thời cha ông, người dân đã xem Phật lồi như vị thần bảo hộ làng biển. Nhà nào gặp chuyện không may hay làm ăn thất bát cũng lên chùa cầu khấn. Người đi biển tin rằng được phù hộ thì sóng yên, ghe thuyền trở về an toàn.
Cùng với sự linh thiêng, pho tượng còn gắn với nhiều giai thoại huyền bí. Người già trong làng thường nói vui: "Đố ai đem được tượng Phật lồi ra khỏi làng chài này".
Theo lời kể, khoảng năm 1980 từng có nhóm người từ nơi khác đến định lấy trộm tượng. Tuy nhiên, khi vừa chạm vào, một số người bất ngờ tê cứng chân tay, hoảng loạn bỏ chạy.
Mười chín năm sau, một nhóm săn đồ cổ tiếp tục phá khóa chánh điện để mang tượng đi bán. Nhưng khi khiêng được vài mét, pho tượng bỗng nặng bất thường, nhiều người hợp sức vẫn không thể di chuyển thêm.
Năm 2000, một nhóm thanh niên nghe đồn tượng làm bằng "đồng đen" nên mang búa tới đập phá để bán phế liệu. Sau khi làm vỡ phần đầu, họ phát hiện tượng chỉ là đá xanh nên bỏ đi.
Sáng hôm sau, người dân phát hiện pho tượng nằm bên hông chùa, phần đầu gãy lìa. Sau đó, tượng được đưa trở lại chánh điện và gắn lại bằng xi măng như hiện nay.
Dù bị hư hại, pho tượng vẫn được người dân gìn giữ cẩn thận suốt nhiều năm. Với cư dân miền biển, việc tượng không thể bị mang đi nơi khác là minh chứng cho sự linh thiêng của Phật lồi. Không chỉ là hiện vật quý của văn hóa Chămpa, pho tượng còn gắn với niềm tin, ký ức và hy vọng của nhiều thế hệ ngư dân ven biển miền Trung.
Đài khí tượng thủy văn Nam Bộ cho biết hiện nay áp thấp nóng phía tây phát triển mở rộng về phía đông và đông nam, trên cao áp cao cận nhiệt đới vắt qua Trung Bộ mạnh, do đó thời tiết nắng nóng sẽ quay lại Nam Bộ.
Tuy vậy những nhiễu động trên cao còn hoạt động yếu sẽ gây những cơn mây dông và mưa lác đác vài nơi.
Thời tiết cụ thể mây thay đổi, ngày nắng, nắng nóng tiếp tục xuất hiện diện rộng ở miền Đông và một số nơi trên khu vực miền Tây. Chiều tối có mưa rào và dông, có nơi mưa vừa, mưa to (chủ yếu tập trung ở phía bắc miền Đông, ven biên giới phía Tây Nam và Cà Mau, An Giang).
Còn Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho biết khu vực vùng núi từ Nghệ An đến TP Huế nắng nóng đến nắng nóng gay gắt. Nhiệt độ cao nhất 35-37 độ C, có nơi trên 37 độ C, độ ẩm thấp 50-55%.
Đông Bắc Bộ và Thanh Hóa ngày nắng, chiều tối và đêm mưa rào và dông vài nơi.
Tây Bắc Bộ ngày nắng, có nơi nắng nóng.
TP Hà Nội nhiều mây, trời nắng. Nhiệt độ thấp nhất 23-25 độ C, cao nhất 30-32 độ C.
Tây Bắc Bộ có mây, ngày nắng, có nơi nắng nóng. Nhiệt độ thấp nhất 20-24 độ C, cao nhất 32-35 độ C.
Đông Bắc Bộ nhiều mây, trời nắng. Nhiệt độ thấp nhất 21-25 độ C, cao nhất 29-32 độ C.
Thanh Hóa đến Huế có mây, ngày nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt. Nhiệt độ thấp nhất 23-26 độ C, cao nhất 31-37 độ C.
Duyên hải Nam Trung Bộ có mây, ngày nắng. Nhiệt độ thấp nhất 23-26 độ C, cao nhất 31-34 độ C.
Cao nguyên Trung Bộ có mây, ngày nắng, có nơi nắng nóng. Nhiệt độ thấp nhất 18-21 độ C, cao nhất 30-35 độ C.
Nam Bộ có mây, ngày nắng, có nơi nắng nóng. Nhiệt độ thấp nhất 25-28 độ C, cao nhất 33-36 độ C.
TP.HCM có mây, ngày nắng. Nhiệt độ thấp nhất 26-28 độ C, cao nhất 33-35 độ C.
