Luật lý lịch tư pháp sửa đổi có hiệu lực từ 1.7.2026, với nhiều quy định mới xung quanh việc cấp phiếu hoặc cung cấp thông tin lý lịch tư pháp, nhằm tạo thuận lợi hơn cho người dân.
Theo luật sửa đổi, phiếu lý lịch tư pháp sẽ được cấp dưới 2 hình thức, gồm bản điện tử hoặc bản giấy, có giá trị pháp lý như nhau.
Nếu cấp dưới dạng bản điện tử, thông tin lý lịch tư pháp sẽ đồng thời hiển thị trên Ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) và có giá trị như phiếu lý lịch tư pháp. Với thông tin này, người dân có thể sử dụng khi có nhu cầu, mọi lúc mọi nơi, mà không cần yêu cầu cấp phiếu nữa.
Luật cũng quy định 3 hình thức yêu cầu cấp phiếu lý lịch tư pháp. Trong đó, nếu yêu cầu bằng hình thức trực tuyến thì người dân thực hiện thông qua VNeID hoặc Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Trường hợp yêu cầu qua dịch vụ bưu chính thì gửi hồ sơ kèm chứng thực chữ ký của người yêu cầu theo quy định của pháp luật. Trường hợp yêu cầu cấp trực tiếp thì nộp hồ sơ tại cơ quan có thẩm quyền cấp phiếu lý lịch tư pháp.
Đáng chú ý, thời hạn cấp phiếu lý lịch tư pháp được nêu rõ là 5 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được yêu cầu hợp lệ. Nếu có thông tin về án tích hoặc hành vi phạm tội mới cần xác minh thì thời hạn có thể kéo dài hơn, nhưng không quá 15 ngày.
Phiếu lý lịch tư pháp gồm 2 loại. Phiếu số 1 chứa thông tin về nhân thân của người được cấp phiếu; tình trạng án tích; và thông tin về cấm đảm nhiệm chức vụ, thành lập, quản lý doanh nghiệp, hợp tác xã.
Phiếu số 2 gồm các nội dung tương tự; kèm theo thông tin cá nhân về cha, mẹ, vợ, chồng của người được cấp phiếu; và thông tin đầy đủ về án tích (kể cả đã được xóa).
Luật sửa đổi quy định cơ quan, tổ chức, cá nhân không được yêu cầu cá nhân cung cấp phiếu lý lịch tư pháp số 2. Riêng phiếu số 1, được phép yêu cầu nhưng chỉ khi Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội hoặc Chính phủ có quy định (nhằm phục vụ việc tuyển dụng, cấp giấy phép, chứng chỉ hành nghề…).
Trường hợp cần thiết, cơ quan tiến hành tố tụng hoặc cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, mặt trận tổ quốc có quyền yêu cầu cung cấp thông tin lý lịch tư pháp.
Song như đã nêu, yêu cầu này không phải đối với người dân mà thực hiện thông qua cơ quan có thẩm quyền cấp phiếu lý lịch tư pháp. Thông tin lý lịch tư pháp sẽ được khai thác, sử dụng thông qua kết nối, chia sẻ dữ liệu; có giá trị như phiếu lý lịch tư pháp.
Quy định mới được kỳ vọng triệt tiêu tình trạng lạm dụng yêu cầu cung cấp phiếu lý lịch tư pháp từng gây khổ sở cho người dân và dẫn tới quá tải cho cơ quan có thẩm quyền cấp phiếu.
Tin Gốc: Thanh Niên




