Chiều 15.5, Chuyên cơ Không Lực Một cất cánh đưa Tổng thống Donald Trump rời Bắc Kinh trở về Mỹ sau cuộc gặp thượng đỉnh với Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình.
Theo hình ảnh và video được đăng tải, Tổng thống Trump giơ nắm đấm và vẫy tay chào khi lên máy bay.
Chuyến thăm ba ngày của Tổng thống Trump tới Trung Quốc bao gồm hội nghị thượng đỉnh, các cuộc làm việc, một tiệc chiêu đãi cấp nhà nước, chuyến thăm các di tích lịch sử, tiệc trà song phương và một bữa trưa làm việc.
Sau cuộc gặp sáng nay, Tổng thống Trump cho biết ông đã đạt được “những thỏa thuận thương mại tuyệt vời” với Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình.
Ông Trump mô tả ông Tập là một “nhà lãnh đạo vĩ đại” và “người bạn”. Nhà lãnh đạo Mỹ cho biết “rất nhiều điều tốt đẹp” đã đến trong chuyến thăm này. “Chúng tôi đã đạt được một số thỏa thuận thương mại tuyệt vời, có lợi cho cả hai nước”, ông cho hay sau khi đi dạo cùng ông Tập trong khu vườn Trung Nam Hải, một khu phức hợp lãnh đạo trung ương nằm cạnh Tử Cấm Thành ởBắc Kinh.
“Chúng tôi đã giải quyết được rất nhiều vấn đề khác nhau mà những người khác không thể giải quyết được,” ông Trump nói thêm, mà không cung cấp chi tiết, theo AFP.
Ông Tập nói đây là một “chuyến thăm mang tính bước ngoặt”, và hai bên đến nay đã thiết lập “một mối quan hệ song phương mới, đó là mối quan hệ ổn định chiến lược mang tính xây dựng”. Ông hứa sẽ gửi hạt giống cho ông Trump để trồng trong Vườn Hồng của Nhà Trắng.
Thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran ký kết 4 tuần trước đang bị lung lay dữ dội sau khi Iran phản ứng quyết liệt với "Dự án Tự do" của Mỹ. Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 3/5 tuyên bố mở chiến dịch dẫn đường cho tàu thuyền thương mại đi qua eo biển Hormuz và gọi đây là "cử chỉ nhân đạo".
Một số tàu hàng sau đó đã bị tấn công trong khu vực, trong đó có một tàu của Hàn Quốc. Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) cho biết Iran đã phóng tên lửa và drone vào một cảng dầu lớn ở Fujairah nằm sát eo biển. Vị trí của cảng này rất quan trọng vì đây là một trong số ít cảng nằm trên tuyến đường xuất khẩu dầu mỏ của Trung Đông mà không cần đi qua eo biển Hormuz.
Đây là đợt leo thang lớn nhất kể từ khi lệnh ngừng bắn được công bố. Lưu lượng vận tải biển cũng không tăng lên. Phía Mỹ cho biết hai tàu buôn của họ đã băng qua eo biển nhưng Iran phủ nhận. Mỹ cũng tuyên bố đã phá hủy ít nhất 6 xuồng của Iran nhưng phía Iran tiếp tục bác bỏ.
"Eo biển này vẫn cực kỳ nguy hiểm và tôi dự đoán đa số tàu thuyền sẽ tiếp tục tránh di chuyển qua đây cho đến khi cả hai bên đưa ra được một thỏa thuận cụ thể hơn", Tim Huxley, chủ tịch hãng tàu Mandarin Shipping, nói hôm 4/5.
Các lãnh đạo ngành vận tải biển vẫn rất bối rối vì ông Trump hay Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ không nói rõ chi tiết kế hoạch. Trong khi đó, Tehran nói rằng các tàu hàng và tàu chở dầu cần phải phối hợp với lực lượng vũ trang của họ, đồng thời khẳng định lực lượng Mỹ sẽ bị tấn công nếu tiến vào eo biển Hormuz.
"Không rõ quốc gia nào đã nêu yêu cầu về sứ mệnh nhân đạo này, cũng không rõ cần phối hợp những gì với phía Iran", Simon Kaye, giám đốc Tái bảo hiểm toàn cầu của NorthStandard, công ty cung cấp bảo hiểm trách nhiệm dân sự cho phần lớn đội tàu vận tải thế giới, nhận định.
Trong khi ngành vận tải biển chờ đợi Mỹ và Iran thông báo kế hoạch rõ ràng hơn, giá dầu tiếp tục tăng vọt. Giá xăng tại Mỹ đã chạm mức 4,46 USD/gallon – mức cao nhất trong gần 4 năm qua. Một chuyên gia thị trường dầu mỏ nhận định giá xăng có thể lên tới 5 USD/gallon nếu eo biển Hormuz tiếp tục bị đóng cửa.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt thông báo trên mạng xã hội X rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ phát biểu về Iran vào lúc 21h ngày 1/4 (9h ngày 2/4 giờ Hà Nội).
Bà Leavitt không cung cấp thêm thông tin về bài phát biểu của ông Trump, nhưng điều này diễn ra khi cuộc xung đột Mỹ - Israel và Iran đã kéo dài một tháng. Tổng thống Mỹ gần đây phát tín hiệu rằng ông đang tìm cách đạt thỏa thuận với Tehran.
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth hôm 31/3 cũng cho biết "những ngày sắp tới sẽ mang tính quyết định".
Tổng thống Trump hôm 31/3 nói rằng cuộc chiến với Iran có thể kết thúc trong 2-3 tuần, lập luận rằng mục tiêu cốt lõi của Mỹ là "làm suy yếu quân đội Iran" về cơ bản đã đạt được.
Ông cũng nói thêm bất kỳ quốc gia nào phụ thuộc vào dầu mỏ Trung Đông nên tự chịu trách nhiệm vận chuyển dầu của họ qua eo biển Hormuz, dường như ám chỉ rằng Mỹ có thể sẽ không đóng vai trò lãnh đạo trong việc mở lại tuyến đường thủy quan trọng này.
Sau khi bị Mỹ - Israel tấn công hôm 28/2, Iran đã phát động chiến dịch trả đũa bằng cách nhắm vào các mục tiêu quân sự và hạ tầng năng lượng ở Trung Đông bằng tên lửa, máy bay không người lái.
Tehran cũng phong tỏa gần như hoàn toàn eo biển Hormuz, nơi có khoảng 20% lượng dầu thô của thế giới đi qua. Iran cho biết "tàu không thù địch" có thể di chuyển qua eo biển này nếu phối hợp với Tehran và tuân thủ các quy định an ninh đã được công bố.
Cuộc xung đột đã khiến hơn 3.000 người chết trên toàn Trung Đông, chủ yếu ở Iran và Lebanon.
Theo Reuters ngày 9.4 dẫn lời ông Healey, lực lượng Anh phối hợp với các đồng minh, trong đó có Na Uy, đã giám sát chặt chẽ và kịp thời ngăn chặn các hoạt động bị coi là thù địch trong bối cảnh lo ngại về nguy cơ phá hoại đối với các tuyến cáp ngầm và đường ống dưới biển.
Ông Healey cáo buộc hành động của Nga diễn ra "trong khi nhiều nước đang hướng sự chú ý về Trung Đông". Ông cho biết việc công khai chiến dịch nhằm gửi thông điệp răn đe tới Nga rằng các hoạt động này đã bị phát hiện.
"Tôi muốn nói với Tổng thống Nga Vladimir Putin rằng chúng tôi đang theo dõi mọi hoạt động liên quan các tuyến cáp và đường ống của mình. Bất kỳ nỗ lực phá hoại nào cũng sẽ phải đối mặt với hậu quả nghiêm trọng", ông Healey nhấn mạnh.
Bộ trưởng Anh cho biết chiến dịch của Nga có sự tham gia của một tàu ngầm tấn công lớp Akula cùng 2 tàu chuyên dụng thuộc Tổng cục Nghiên cứu biển sâu Nga (GUGI). Ông cho biết sẽ không tiết lộ chi tiết về địa điểm diễn ra chiến dịch. Các tàu ngầm hiện đã rời khỏi vùng biển của Anh, di chuyển về phía bắc và chưa ghi nhận thiệt hại đối với hạ tầng dưới biển.
Theo The Telegraph, một tàu khu trục của hải quân Nga Admiral Grigorovich đã hộ tống 2 tàu chở dầu bị Anh trừng phạt gồm tàu Universal mang cờ Nga và tàu Enigma mang cờ Cameroon đi qua eo biển Anh.
Sau các thông tin trên, Điện Kremlin ngày 9.4 khẳng định Nga có quyền bảo vệ hoạt động hàng hải của mình. Phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết: "Trong vài tháng qua, chúng ta đã chứng kiến nhiều vụ cướp biển xảy ra liên tiếp trên vùng biển quốc tế. Những vụ cướp biển này, trong số những hậu quả khác, đã gây thiệt hại đến lợi ích kinh tế của Nga".
Quan chức Nga tuyên bố nước này sẽ thực hiện các biện pháp cần thiết để bảo vệ lợi ích của mình.
Hồi tháng 3, Thủ tướng Anh Keir Starmer đã cho phép quân đội kiểm tra và bắt giữ các tàu Nga trong vùng biển Anh nhằm siết chặt mạng lưới vận chuyển dầu mà London cho là giúp Moscow né tránh các lệnh trừng phạt của phương Tây.
