Hôm qua (23.5), Đài CBS dẫn một số nguồn tin thân cận cho hay Nhà Trắng đang chuẩn bị cho đợt tấn công quân sự mới nhằm vào Iran ngay cả khi nỗ lực ngoại giao vẫn được tiếp tục để hướng đến thỏa thuận hòa bình.
Cùng ngày 23.5, trang Axios dẫn lời một số quan chức Mỹ tiết lộ Tổng thống Trump đã triệu tập một cuộc họp với nhóm an ninh quốc gia cấp cao về cuộc chiến với Iran vào sáng 22.5 theo giờ Mỹ (tức tối 22.5 theo giờ VN). Tham dự cuộc họp có Phó tổng thống JD Vance, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, Giám đốc CIA John Ratcliffe, Chánh văn phòng Nhà Trắng Susie Wiles và một số quan chức khác. Động thái này được cho là liên quan việc vị chủ nhân Nhà Trắng đang nghiêm túc xem xét phát động các cuộc tấn công mới nhằm vào Iran, trừ khi hai bên có bước đột phá vào phút cuối về đàm phán.
Cũng vào sáng 22.5 (theo giờ Mỹ), Giám đốc Tình báo quốc gia Tulsi Gabbard đệ đơn xin từ chức và sau đó đã được Tổng thống Trump chấp thuận. Về mặt chính thức, lý do từ chức của bà Gabbard là vì cần tập trung thời gian để chăm sóc cho người chồng vừa được chẩn đoán mắc bệnh ung thư. Tuy nhiên, giới quan sát nhận định đây là phản ứng của bà sau một thời gian bị Tổng thống Trump loại ra khỏi một số vấn đề quan trọng như vụ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro và cuộc chiến Iran.
Trong đó, bà Gabbard và Tổng thống Trump đã bất đồng về vấn đề Iran chỉ sau khoảng 2 tháng ông Trump tiếp nhận nhiệm kỳ 2. Cụ thể, vào tháng 3.2025, Giám đốc Tình báo quốc gia Gabbard thông báo rằng cộng đồng tình báo Mỹ đánh giá rằng Iran không chế tạo bom hạt nhân và nhà lãnh đạo tối cao của họ đã không cho phép khởi động lại chương trình vũ khí hạt nhân vốn ngưng hoạt động kể từ năm 2003. Nhưng sau đó, Tổng thống Trump công khai bác bỏ đánh giá vừa nêu của bà Gabbard. “Tôi không quan tâm những gì bà ấy nói”, ông Trump phát biểu với truyền thông hồi tháng 6.2025 và khi đó cũng cho biết rằng ông nghĩ Iran “rất gần” với việc sở hữu vũ khí hạt nhân.
Đến tháng 3.2026 vừa qua, sau khi xung đột Iran đã bùng nổ, bà Gabbard tiếp tục nêu ra, trong một văn bản khi điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện, rằng “không có nỗ lực nào” của Iran để tái thiết lập chương trình làm giàu hạt nhân kể từ sau khi Washington tấn công 3 cơ sở hạt nhân của Tehran vào tháng 6.2025.
Cũng trong tháng 3.2026, một đồng minh thân cận của bà Gabbard là Giám đốc Trung tâm Chống khủng bố quốc gia Joe Kent đã đột ngột xin từ chức. Song song việc thông báo từ chức, ông Kent công khai tuyên bố không thể ủng hộ cuộc chiến đang diễn ra với Iran. Ông khẳng định: “Iran không gây ra mối đe dọa sắp xảy ra đối với đất nước của chúng tôi, và rõ ràng là chúng tôi đã bắt đầu cuộc chiến này do áp lực từ Israel”.
Chính vì thế, những điều đang diễn ra được giới quan sát đánh giá là ngày càng có nhiều bất đồng hơn trong chính phủ Mỹ về vấn đề Iran.
Trong khi đó, cuộc chiến Iran rõ ràng đang gây nhiều thiệt hại chính trị cho Tổng thống Trump. Bởi thực tế, dù chiếm ưu thế trên chiến trường nhưng Mỹ chưa đạt được các mục tiêu đề ra và Iran vẫn tiếp tục đối đầu không khoan nhượng trên chiến trường. Mặt khác, dư luận Mỹ ngày càng chỉ trích cuộc chiến vì dẫn đến sự thiếu hụt nguồn cung năng lượng khiến vật giá, nhất là giá xăng dầu, tăng cao. Và “lệnh ngừng bắn” hiện tại tiếp tục, thì eo biển Hormuz thực tế vẫn bị “đóng cửa” gây tổn thất không nhỏ cho kinh tế toàn cầu.
Trong phân tích gửi đến Thanh Niên, TS Ian Bremmer, nhà khoa học chính trị và là Chủ tịch Eurasia Group (Mỹ) – đơn vị tư vấn và nghiên cứu rủi ro chính trị hàng đầu thế giới, cho rằng dù Nhà Trắng nhiều lần tuyên bố Tehran đồng ý kết thúc chương trình hạt nhân và bàn giao kho dự trữ uranium làm giàu cao cho Washington, nhưng thực tế lại cho thấy điều này khó xảy ra. Và nỗ lực của Mỹ phong tỏa các cảng biển Iran đã không đủ sức khiến Tehran lùi bước. Trạng thái này cứ tiếp diễn không lối thoát giữa lúc giá cả tăng cao thì sẽ càng gây nhiều bất lợi cho đảng Cộng hòa của Tổng thống Trump trong cuộc bầu cử giữa kỳ sắp tới.
Giữa bối cảnh như vậy, nhà khoa học chính trị Bremmer cho rằng Mỹ tiến gần hơn đến việc khởi động lại cuộc chiến. “Nếu Tổng thống Trump cảm thấy các cuộc đàm phán không đủ tiến triển, ông có thể quyết định bất cứ lúc nào để bắt đầu tấn công một lần nữa”, ông Bremmer nhận định.
Nhưng TS Bremmer cũng đánh giá leo thang quân sự khó có thể đạt được kết quả đáng kể, mà chỉ khiến cho Nhà Trắng phải “đặt cược” nhiều hơn vào cuộc chiến. Nếu Mỹ tấn công hạ tầng dầu mỏ ở Iran, Tehran có thể lại trả đũa bằng cách tấn công vào các cơ sở năng lượng lớn, nhà máy khử muối và lưới điện trên khắp vùng Vịnh. Với kịch bản này, kinh tế toàn cầu lại đối diện cú sốc mới và eo biển Hormuz vẫn đình trệ.
Mặt khác, Tổng thống Trump cũng khó có thể tuyên bố chiến thắng và đơn phương chấm dứt chiến tranh – cắt giảm tổn thất của Mỹ, để các quốc gia khác đàm phán trực tiếp về việc đi qua Hormuz với Iran. Vì với cách này, ông Trump xem như “ra về tay không” sau khi đã tốn kém quá nhiều vốn liếng chính trị về vấn đề Iran. Kịch bản này cũng gây ảnh hưởng lớn cho đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ.
Qua các phân tích trên, TS Bremmer cho rằng ông Trump không chấp nhận một thất bại khi còn có thể tiếp tục đánh cược về chiến thắng như kỳ vọng. “Tổng thống Trump dường như sẵn sàng chấp nhận tốn thêm “tiền cược” cho cuộc chiến và leo thang hơn”, TS Bremmer nhận xét và cho rằng Tổng thống Trump khó có thể thắng trong “ván cược” này.
Bộ Tài chính Mỹ hôm 23/6 công bố lệnh trừng phạt với 9 cá nhân và 26 thực thể liên quan Prince Group, trong nỗ lực trấn áp các hành vi lừa đảo trên mạng nhắm vào công dân Mỹ. Động thái này cũng dựa trên quyết định từ năm 2025 của Bộ Tài chính Mỹ với Prince Group.
Trong số các cá nhân bị Bộ Tài chính Mỹ trừng phạt có Hu Xiaowei, người được giới chức mô tả là giữ vị trí số hai trong Prince Group và là "đại ca" của Chen Zhi, ông trùm đứng đầu tập đoàn.
Bộ Tài chính Mỹ cho biết Hu kiểm soát ba công ty ở Quần đảo Virgin thuộc Anh là Eagle Fortitude, Leisure Focus và Future King. Thông qua công ty Future King, Hu kiểm soát mạng lưới lớn các công ty được sử dụng để quản lý quỹ và bất động sản, phục vụ cho mạng lưới lừa đảo trực tuyến của Prince Group.
"Các trung tâm lừa đảo đã đánh cắp hàng tỷ USD từ các nạn nhân người Mỹ mỗi năm", Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nói.
Chính phủ Mỹ ước tính công dân nước này mất ít nhất 10 tỷ USD chỉ trong năm 2024 do bị lừa đảo trực tuyến, tăng 66% so với năm trước đó.
Chen Zhi sinh ngày 16/12/1987 tại tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc. Chen khởi nghiệp tại thành phố Phúc Châu thuộc tỉnh Phúc Kiến bằng một quán cà phê Internet quy mô khiêm tốn. Đến năm 2011, Chen quyết định bước vào thị trường bất động sản Campuchia và mở công ty tại Phnom Penh.
Chen được cấp quốc tịch Campuchia vào năm 2014. Một năm sau, Chen sáng lập Prince Group và tập đoàn phát triển nhanh chóng, dần trở thành một "đế chế" toàn cầu. Prince Group từng được biết đến là một trong những tập đoàn lớn và có mạng lưới quan hệ rộng nhất ở Campuchia.
Tuy nhiên, theo giới chức Mỹ và Anh, đó chỉ là vỏ bọc của một đế chế tội phạm. Cuộc điều tra của giới chức Mỹ cho thấy Chen là người điều hành một trong những tổ chức tội phạm xuyên biên giới lớn nhất châu Á, được xây dựng bằng lao động cưỡng bức và các vụ lừa đảo trực tuyến.
Chính phủ Mỹ đã tịch thu khoảng 127.271 bitcoin của ông trùm này, có tổng giá trị gần 15 tỷ USD theo tỷ giá hiện hành, đồng thời đưa các công ty liên quan vào danh sách trừng phạt với các biện pháp phong tỏa tài sản và cấm giao dịch. Nhiều quốc gia đã áp lệnh trừng phạt, tịch thu các tài sản liên quan Chen.
Chen Zhi bị bắt và dẫn độ về Trung Quốc hồi tháng 1, sau cuộc điều tra chung của Mỹ - Trung nhắm vào hoạt động tội phạm xuyên quốc gia. Campuchia cũng đã tuyên bố hủy quốc tịch của Chen Zhi.
Trong những ngày gần đây, Tổng thống Donald Trump đã quảng bá cho 25 trạm xăng thuộc "Mạng lưới nhiên liệu tự do", nhưng có rất ít thông tin về các trạm này cũng như những bên điều hành chúng.
Các trạm xăng này nằm tại bang Pennsylvania và New Jersey, bán nhiên liệu với mức giá tương đối thấp. Sự ủng hộ của ông Trump xuất hiện trong bối cảnh ông đang tìm cách gây sức ép để các nhà bán lẻ xăng dầu khác cũng giảm giá.
Một quan chức Nhà Trắng cho biết "Mạng lưới nhiên liệu tự do" là công ty tư nhân và chính quyền không tham gia vào hoạt động của công ty này. Theo Nhà Trắng, mạng lưới này cũng không nhận tài trợ từ chính phủ liên bang và không có bất kỳ tổ chức hay cá nhân nào khác trợ giá cho hoạt động của họ.
Trang web của mạng lưới này quảng bá 25 địa điểm nhưng hầu như không cung cấp thêm nhiều thông tin khác.
Hồ sơ doanh nghiệp cấp bang cho thấy Công ty Trách nhiệm Hữu hạn Mạng lưới nhiên liệu tự do được thành lập tại bang Delaware vào ngày 23/6, nhưng các tài liệu này cũng không cung cấp nhiều thông tin bổ sung.
Mặc dù quan chức Nhà Trắng nhấn mạnh rằng chính quyền không liên quan đến sáng kiến này, Tổng thống Trump đã công khai ca ngợi chương trình vào tuần trước và các quan chức sau đó cũng tiếp tục quảng bá cho nó.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội ngày 1/7, ông Trump viết: “Mạng lưới nhiên liệu tự do sẽ giảm giá xăng tại 25 trạm trên khắp khu vực Đại Philadelphia. Nhà bán lẻ này đang đi đầu và những đơn vị khác nên làm theo”.
Gần một tuần sau, Nhà Trắng viết trên mạng xã hội rằng: “Trạm xăng đầu tiên của Mạng lưới nhiên liệu tự do đã có mặt tại Philadelphia, giảm giá xăng xuống còn 3,47 USD mỗi gallon để hưởng ứng vị Tổng thống thứ 47 của chúng ta".
“Đây là một công ty yêu nước đang làm điều tốt cho các tài xế tại Pennsylvania và New Jersey bằng cách giảm giá xăng cho họ", người phát ngôn Nhà Trắng Taylor Rogers cho biết trong một tuyên bố gửi tới The Hill.
“Họ đang góp phần đáp lại lời kêu gọi của Tổng thống về việc hạ giá xăng. Nhà bán lẻ này đang đi đầu và chúng tôi hy vọng những đơn vị khác sẽ làm theo”, ông Rogers nói thêm.
Theo Hiệp hội Ô tô Mỹ, mức giá tại các trạm này thấp hơn đáng kể so với giá xăng trung bình tại Pennsylvania và New Jersey, lần lượt ở mức 4 USD và 3,92 USD mỗi gallon vào ngày 10/7.
Tuy nhiên, dữ liệu từ công ty theo dõi giá nhiên liệu GasBuddy cho thấy giá tại các trạm này đã tăng lên ít nhất 3,57 USD mỗi gallon, theo một báo cáo của Nexstar. Một quan chức Nhà Trắng cho biết giá bán tại các trạm sẽ biến động tùy theo điều kiện thị trường.
Trong khi đó, một hiệp hội ngành nghề lớn cùng nhiều chuyên gia khác cho rằng mức giá 3,47 USD mỗi gallon là quá thấp để các trạm xăng có thể có lãi.
Tom Kloza, chuyên gia phân tích dầu mỏ trưởng của Gulf Oil, cho biết mức giá mà các trạm này đang bán “không phù hợp với điều kiện thị trường hiện nay”.
“Giá hòa vốn vào khoảng 3,6 USD. Mức giá thấp nhất mà người ta có thể bán xăng tại những thị trường được đề cập là khoảng 3,6 USD mỗi gallon. Không có mô hình kinh doanh nào có thể hoạt động nếu bán xăng dưới giá vốn trong thời gian dài hơn khoảng một ngày", ông Kloza nói.
Jeff Lenard, người phát ngôn của Hiệp hội Cửa hàng Tiện lợi Quốc gia, tổ chức đại diện cho nhiều trạm xăng trên khắp nước Mỹ, thậm chí còn đưa ra mức giá hòa vốn cao hơn.
Ông cho biết các trạm xăng trong khu vực này đang mua xăng với giá khoảng 3 USD mỗi gallon, sau đó còn phải nộp khoảng 76 xu mỗi gallon tiền thuế liên bang và tiểu bang tại Pennsylvania hoặc khoảng 57,5 xu tại New Jersey, chưa kể chi phí vận hành.
Các trạm thuộc Mạng lưới Nhiên liệu Tự do chỉ chiếm một phần rất nhỏ trong tổng số các trạm xăng trên toàn nước Mỹ. Theo hiệp hội này, hiện có khoảng 123.000 cửa hàng bán nhiên liệu trên cả nước.
Sự ủng hộ của ông Trump dành cho các trạm xăng này xuất hiện trong bối cảnh ông đang tìm cách gây áp lực buộc các trạm xăng khác phải giảm giá.
Giá xăng đã tăng vọt cùng với giá dầu trong giai đoạn đỉnh điểm của cuộc chiến với Iran. Sau khi lệnh ngừng bắn chấm dứt, giá dầu nhanh chóng giảm trở lại gần mức trước chiến sự, nhưng giá xăng vẫn chưa quay về mức thấp như trước cuộc xung đột.
Đảng Cộng hòa đang chịu áp lực từ giá xăng ở mức cao trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm nay, khi vấn đề chi phí sinh hoạt trở thành tâm điểm chú ý. Ông Trump đã liên tục thúc ép các trạm xăng hạ giá bán trong thời gian qua, cáo buộc họ đang "chặt chém" khách hàng.
Theo báo SCMP dẫn thông tin từ Đài truyền hình trung ương Trung Quốc CCTV, dự án được đưa vào vận hành ngày 3-5 đặt tại khu tự trị Ninh Hạ - Ningxia, phía tây bắc Trung Quốc - nơi được xem là trung tâm điện gió và điện mặt trời của nước này.
Dự án hiện có công suất điện mặt trời 500 megawatt và dự kiến bổ sung thêm 1,5 gigawatt điện gió vào cuối năm nay.
Hệ thống được kết nối với cơ sở điện toán đám mây tại thành phố Trung Vệ thuộc khu tự trị nói trên.
Dự án được thiết kế để điều phối nguồn điện và hoạt động của trung tâm dữ liệu.
Khi nguồn năng lượng tái tạo sản sinh điện dồi dào hoặc giá điện ở mức thấp, trung tâm dữ liệu sẽ ưu tiên xử lý các tác vụ vào những khoảng thời gian đó nhằm giảm áp lực cho lưới điện, đồng thời giảm chi phí và khí thải.
Sau khi hoàn tất phần điện gió, dự án dự kiến tạo ra 4,3 tỉ kWh điện mỗi năm, tương đương giảm 3,65 triệu tấn khí thải carbon.
Trung Quốc hiện ghi nhận nhu cầu về năng lực tính toán tăng mạnh, chủ yếu do sự phát triển của AI thúc đẩy, kéo theo mức tiêu thụ điện ngày càng cao.
Bắc Kinh đang tìm cách đáp ứng nhu cầu điện tăng mạnh do AI nhưng vẫn phải theo đuổi mục tiêu giảm phát thải carbon, trong đó Trung Quốc đặt mục tiêu lượng khí thải sẽ đạt mức cao nhất trước năm 2030 sau đó giảm dần.
Nước này cũng đang thúc đẩy chiến lược "dữ liệu phía đông, điện toán phía tây", nhằm chuyển các hoạt động xử lý dữ liệu tiêu tốn nhiều điện sang các khu vực phía tây - nơi có nguồn năng lượng tái tạo dồi dào và chi phí thấp hơn.
Hiện có 6 trong số 10 công ty chuyên về năng lực tính toán hàng đầu Trung Quốc hoạt động tại cơ sở điện toán đám mây ở thành phố Trung Vệ.
Nguồn điện xanh hiện chiếm hơn 90% tổng lượng điện tiêu thụ tại đây.
Ông Giang Đức Bân - Phó giám đốc bộ phận thống kê và trí tuệ số thuộc Hội đồng Điện lực Trung Quốc - cho biết mức tiêu thụ điện của ngành dịch vụ dữ liệu Internet tại Trung Quốc đã tăng nhanh trong 5 năm qua, với tốc độ tăng trưởng trung bình hằng năm 36%.
Trong quý 1 năm nay, ngành này tiêu thụ 22,9 tỉ kWh điện, tăng 44% so với cùng kỳ năm trước và hiện chiếm gần 1% tổng điện năng tiêu thụ của Trung Quốc.
Báo cáo công tác Chính phủ Trung Quốc công bố hồi tháng 3 cũng cam kết triển khai các dự án hạ tầng mới cho các cụm điện toán thông minh quy mô siêu lớn, đồng thời phối hợp phát triển năng lực tính toán song song với nguồn cung điện.
Đây là lần đầu tiên các nội dung này được đưa rõ ràng vào chương trình phát triển hạ tầng mới của Trung Quốc.
