Một nhà khoa học cấp cao Trung Quốc đã phác thảo các ứng dụng quân sự tiềm năng của công nghệ năng lượng mặt trời từ không gian, qua đó cho thấy cách hệ thống truyền năng lượng từ quỹ đạo có thể phục vụ giám sát và tác chiến điện tử, theo South China Morning Post ngày 5.4.
Trong bài viết đăng trên tạp chí Scientia Sinica Informationis, ông Duan Baoyan, kiến trúc sư chủ chốt của dự án năng lượng mặt trời vũ trụ “Zhuri”, cho biết thiết kế hệ thống quỹ đạo đã được cải tiến đáng kể. Theo đó, ngoài chức năng truyền tải điện, hệ thống còn có thể đảm nhiệm các nhiệm vụ khác nhau như liên lạc, định vị, trinh sát, gây nhiễu và điều khiển từ xa.
Ông Duan nhấn mạnh vai trò của các chùm vi sóng siêu hẹp, có thể điều khiển chính xác để truyền năng lượng từ không gian xuống trái đất.
Về nguyên tắc, công nghệ này cũng cho phép truyền tín hiệu có mục tiêu, mở ra khả năng gây nhiễu hoặc bảo mật thông tin liên lạc quân sự.
Trung Quốc hiện là một trong những quốc gia đi đầu trong lĩnh vực năng lượng mặt trời không gian. Khác với các hệ thống trên mặt đất, vốn phụ thuộc vào thời tiết và chu kỳ ngày đêm, các tấm pin đặt trên quỹ đạo có thể thu năng lượng gần như liên tục. Điện năng sau đó được chuyển thành vi sóng truyền xuống mặt đất và được chuyển đổi trở lại thông qua các ăng-ten thu trên trái đất.
Từ hơn một thập niên trước, nhóm của ông Duan đã đề xuất thiết kế OMEGA như một phương pháp chính của Trung Quốc để xây dựng hệ thống như vậy. Năm 2022, Trung Quốc đã hoàn tất cơ sở thử nghiệm cao 75 m để kiểm chứng toàn bộ quy trình, từ thu năng lượng, truyền không dây đến tiếp nhận trên mặt đất.
Trong nghiên cứu mới, ông Duan đề xuất chuyển từ mô hình một cấu trúc khổng lồ sang hệ thống mô-đun gồm nhiều đơn vị nhỏ hoạt động phối hợp. Cách tiếp cận này giúp tăng độ linh hoạt, duy trì vận hành khi một số bộ phận gặp sự cố, đồng thời giảm độ phức tạp kỹ thuật và rủi ro khi xử lý công suất lớn trong không gian, theo South China Morning Post.
Không chỉ Trung Quốc, các nước khác cũng theo đuổi công nghệ này. Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) từng đề xuất mô hình SPS-ALPHA dựa trên mạng lưới mô-đun tương tự.
Năm 2023, các nhà khoa học tại Viện Công nghệ California (Mỹ) cũng đã thử nghiệm thành công việc truyền điện bằng vi sóng trên quỹ đạo.
Được đề xuất từ thập niên 1960, năng lượng mặt trời không gian từ lâu được kỳ vọng trở thành nguồn năng lượng sạch quy mô lớn, song vẫn đối mặt nhiều thách thức về công nghệ và chi phí.
Cơ quan chức năng khuyến cáo người dân tránh các hoạt động ngoài trời không cần thiết từ 11h đến 15h, thời điểm nhiệt độ và bức xạ mặt trời ở mức cao nhất, nhằm giảm nguy cơ mắc bệnh do nắng nóng.
Khác với nhiệt độ không khí được đo thông thường, chỉ số nhiệt là khái niệm kết hợp cả nhiệt độ và độ ẩm để phản ánh mức nóng mà con người thực sự cảm nhận. Khi độ ẩm cao, mồ hôi khó bốc hơi hơn, khiến cơ thể mất đi cơ chế làm mát tự nhiên và tăng đáng kể nguy cơ kiệt sức, mất nước hoặc sốc nhiệt.
Theo thang cảnh báo của Thái Lan, chỉ số nhiệt từ 42 đến 51,9°C được xếp vào mức nguy hiểm, trong khi từ 52°C trở lên sẽ thuộc mức rất nguy hiểm.
Khi đó người dân được khuyến cáo cần tránh hoàn toàn các hoạt động ngoài trời vì nguy cơ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe.
Trước diễn biến nắng nóng kéo dài, Chính phủ Thái Lan đã mở các "căn phòng tránh nóng" tại nhiều địa điểm ở khắp Bangkok để người dân có nơi nghỉ ngơi, làm mát cơ thể trong những khung giờ oi bức nhất.
Giới chức cũng cảnh báo có tám nhóm đối tượng cần được đặc biệt lưu ý trong đợt nắng nóng này, gồm trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai, người mắc bệnh nền, người béo phì, người sử dụng đồ uống có cồn, lao động làm việc ngoài trời như công nhân xây dựng và tài xế giao hàng, cùng những người tập thể dục hoặc tham quan ngoài trời.
Cơ quan chức năng khuyến cáo người dân cần theo dõi các dấu hiệu cảnh báo như mệt mỏi, chóng mặt, phát ban, chuột rút, da đỏ lên hoặc sưng nóng. Nếu không được xử lý kịp thời, những triệu chứng này có thể nhanh chóng tiến triển thành sốc nhiệt và đe dọa tính mạng.
"Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đã ra lệnh rút khoảng 5.000 binh sĩ khỏi Đức. Chúng tôi dự kiến hoàn tất quá trình này trong 6-12 tháng tới", phát ngôn viên Lầu Năm Góc Sean Parnell thông báo ngày 1/5.
Theo ông Parnell, quyết định được đưa ra sau khi Bộ Quốc phòng Mỹ rà soát toàn diện về cách bố trí lực lượng tại châu Âu, cân nhắc các yêu cầu chiến lược của khu vực cũng như tình hình thực địa.
Số liệu từ Trung tâm Dữ liệu Nhân lực Quốc phòng Mỹ (DMDC) thuộc Lầu Năm Góc hồi tháng 12/2025 cho thấy Mỹ hiện có 36.436 quân nhân đồn trú tại Đức, cao nhất trong số các quốc gia ở châu Âu. Con số này tại Italy và Tây Ban Nha lần lượt là 12.662 và 3.814.
Đức đóng vai trò trung tâm với hiện diện quân sự của Mỹ tại khu vực. Đây là nơi đặt tổng hành dinh của Bộ tư lệnh châu Âu (USEUCOM) thuộc quân đội Mỹ, cũng như một trong những trung tâm điều trị y tế hàng đầu của nước này, cùng nhiều cơ sở bảo dưỡng và kho vũ khí cho không quân Mỹ.
Động thái diễn ra không lâu sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công khai chỉ trích Thủ tướng Đức Friedrich Merz về xung đột Trung Đông. Lãnh đạo Đức ngày 27/4 cho rằng Mỹ không có chiến lược rõ ràng và đang bị Iran "làm cho bẽ mặt". Ông chủ Nhà Trắng sau đó tuyên bố Mỹ đang xem xét phương án giảm số lượng binh sĩ đồn trú tại Đức và sẽ sớm ra quyết định cuối cùng.
Ngoài Đức, Tổng thống Trump còn cảnh báo Mỹ có thể giảm số lượng binh sĩ đồn trú tại Italy và Tây Ban Nha, những quốc gia bị ông chỉ trích vì không tham gia nỗ lực "loại bỏ mối đe dọa hạt nhân Iran".
Mỹ dường như đang quyết tâm gây sức ép với những đồng minh không ủng hộ nước này trong xung đột với Iran, cũng như không tham gia nỗ lực gỡ phong tỏa và tuần tra tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải biển huyết mạch của thế giới đang bị Tehran khóa chặt.
Reuters tuần trước dẫn lời một quan chức Mỹ giấu tên cho biết Lầu Năm Góc đã nghiên cứu phương án trừng phạt những đồng minh NATO bị coi là "thiếu hợp tác với Washington" trong chiến dịch Iran.
Email nội bộ của Lầu Năm Góc cho thấy sự thất vọng trước việc một số đồng minh từ chối cho Mỹ quyền tiếp cận, sử dụng căn cứ và bay qua không phận, vốn được coi là mức hợp tác tối thiểu trong NATO. Email này liệt kê các phương án đáp trả của Mỹ, trong đó có đề cập đình chỉ tư cách thành viên của những quốc gia "thiếu hợp tác" khỏi NATO, trong đó có Tây Ban Nha.
Hôm qua (20.7), lãnh đạo Công đảng Andy Burnham (56 tuổi) chính thức tiếp quản ghế Thủ tướng Anh, thay thế người tiền nhiệm Keir Starmer. Cuộc chuyển giao diễn ra giữa thời khắc được ông miêu tả là "quan trọng nhất trong nền chính trị Anh suốt 40 năm qua", trong bối cảnh đất nước đối diện nhiều thách thức về chính trị - xã hội, theo Reuters.
Sự nghiệp chính trị của ông Burnham ghi dấu cột mốc lớn đầu tiên vào năm 2001 khi ông trúng cử vào Nghị viện Anh đại diện cho khu vực Leigh, thị trấn công nghiệp cũ thuộc vùng Manchester. Từ đó, ông liên tục thăng tiến trong chính phủ của các Thủ tướng thuộc Công đảng gồm ông Tony Blair và ông Gordon Brown.
Sau khi Công đảng mất ghế thủ tướng vào năm 2010, ông tranh cử ghế lãnh đạo đảng vào năm 2010 và năm 2015 nhưng đều không thành. Nhận ra con đường thăng tiến tại London bế tắc, đúng lúc chiếc ghế Thị trưởng Đại đô thị Manchester được thành lập, ông quyết định từ bỏ ghế nghị sĩ để "quay về phương Bắc" tranh cử vào năm 2016 và chính thức nhậm chức thị trưởng năm 2017.
Tại Manchester, ông Burnham đã gặt hái được những thành tựu vang dội nhờ đường lối "Manchesterism" - chủ nghĩa xã hội thân thiện với doanh nghiệp, kết hợp hiệu quả nguồn vốn công - tư để tái thiết giao thông, nhà ở và hạ tầng. Dưới sự lãnh đạo của ông, Manchester rũ bỏ hình ảnh một trung tâm công nghiệp cũ suy thoái để bùng nổ mạnh mẽ với hàng loạt tòa nhà chọc trời mọc lên. Thành tựu nổi bật nhất của ông là giành lại quyền kiểm soát hệ thống giao thông công cộng vốn manh mún từ tay tư nhân về dưới sự quản lý của chính quyền và cải thiện nó vượt bậc, theo AP.
Đặc biệt, trong đại dịch Covid-19, ông đã mạnh mẽ chỉ trích thủ tướng khi đó là ông Boris Johnson vì các chính sách áp đặt tập trung quá mức cho London, gây tổn hại cho các thành phố miền bắc. Sự kiên quyết bảo vệ quyền lợi địa phương đã giúp ông được ca tụng với biệt danh "Vua phương Bắc".
Sau khi ông Starmer công bố từ chức dưới áp lực nội bộ, ông Burnham trở thành gương mặt được các thành viên Công đảng "chọn mặt gửi vàng" với hy vọng giành lại niềm tin nơi cử tri. Tuy nhiên, theo quy định, Thủ tướng Anh phải có ghế trong nghị viện. Để tạo điều kiện cho ông Burnham trở lại London sau 10 năm nhằm hoàn thành sứ mệnh "còn dang dở", một nghị sĩ Công đảng đã đồng ý từ chức, dẫn đến cuộc bầu cử đặc biệt cho chiếc ghế nghị sĩ. Ông Burnham giành chiến thắng trước ứng viên từ đảng Reform UK và sau đó trở thành lãnh đạo Công đảng trong cuộc đua mà ông là ứng viên duy nhất.
Trong những phát biểu gần đây, ông tuyên bố sẽ theo đuổi "một nền chính trị mới dựa trên sự đoàn kết và hy vọng" cùng "một nền kinh tế phục vụ tất cả mọi người", bất kể họ sinh sống ở đâu. Một trong những trọng tâm trong chương trình hành động của ông là phi tập trung quyền lực khỏi London, trao thêm quyền hạn cho chính quyền các địa phương. Trả lời phỏng vấn The Times trước ngày nhậm chức, ông Burnham nói sẽ trình bày kế hoạch 10 năm cho đất nước, nhấn mạnh điều đó không có nghĩa ông sẽ tại vị trong 10 năm mà chỉ nhằm vạch ra con đường để đất nước đạt được đúng vị thế.
Giới quan sát dự báo ông Burnham sẽ đối mặt với nhiều thách thức chính trị và kinh tế tương tự những gì đã cản trở ông Starmer, bao gồm nền kinh tế tăng trưởng chậm, hệ thống dịch vụ công quá tải và áp lực chi phí sinh hoạt gia tăng, theo AFP. Vị tân Thủ tướng Anh cũng được cho là người mới trong các vấn đề đối ngoại, từ cuộc xung đột ở Ukraine đến quan hệ với Tổng thống Mỹ Donald Trump. Bên cạnh đó, việc điều hành một quốc gia với khoảng 70 triệu dân là nhiệm vụ hoàn toàn khác so với quản lý một vùng chỉ có khoảng 3 triệu dân.
