Các nhà khoa học của Đại học Công nghệ Tân Cương (Trung Quốc) đã phát triển một loại tinh thể (crystal) tạo ra tia cực tím (UV) mới có thể giúp chế tạo đồng hồ hạt nhân thorium cực kỳ chính xác. Loại đồng hồ này được đánh giá rất cần thiết cho nhiệm vụ như dẫn đường, đặc biệt ở lĩnh vực quân sự và hàng không vũ trụ khi có thể giúp điều hướng thiết bị như tàu ngầm hoặc tàu thăm dò không gian sâu mà không cần Hệ thống Định vị Toàn cầu (GPS) trong tương lai.
Trên smartphone, smartwatch hay laptop, định vị GPS thường thông qua việc nhận tín hiệu từ vệ tinh, sau đó sử dụng một tập hợp các thuật toán, đo thời gian cần thiết để mỗi tín hiệu đến được. Thông tin này sau đó sử dụng để xác định vị trí trên bản đồ thế giới bằng phương pháp tam giác hóa (triangulate) dựa trên dữ liệu thời gian chính xác.
Nhưng những hệ thống như GPS đang gặp rất nhiều vấn đề. Chẳng hạn, chúng có thể bị gây nhiễu hoặc giả mạo tín hiệu, cũng như hoạt động không tốt dưới nước hoặc dưới lòng đất. Đối với các cỗ máy chiến tranh như tàu ngầm, GPS là cơn ác mộng bởi để sử dụng hiệu quả, tàu cần nổi lên mặt nước để định vị.
Để khắc phục vấn đề này, tàu ngầm hiện đại sử dụng đồng hồ nguyên tử, một loại thiết bị đo thời gian cực kỳ chính xác. Loại đồng hồ này hoạt động bằng cách sử dụng sự rung động của electron xung quanh các nguyên tử để giữ thời gian. Các loại đồng hồ nguyên tử hiện nay chủ yếu sử dụng cesium hoặc strontium.
Tuy nhiên, đồng hồ hạt nhân còn chính xác hơn thế, khi sử dụng sự rung động trong hạt nhân nguyên tử, qua đó có thể chính xác hơn 10-1.000 lần so với đồng hồ nguyên tử. Nguyên nhân là vì hạt nhân nguyên tử ổn định hơn electron và ít bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như nhiệt độ, cũng như ít bị tác động bởi sự rung động bên ngoài và các yếu tố khác như từ trường.
Thông thường, để chế tạo đồng hồ hạt nhân cần có tia laser UV cực kỳ chính xác với bước sóng 148,3 nm. Việc chế tạo loại laser này rất khó khăn, đó là lý do tại sao trước đây chưa có hệ thống nào có khả năng tương tự. Trước đây, kali berili floroborat, một loại tinh thể phát triển vào những năm 1990 và đang được ứng dụng phổ biến, chỉ đạt bước sóng 150 nm, thấp hơn con số tiêu chuẩn kể trên.
Đồng hồ hạt nhân sử dụng các nguyên tử thorium, một tia laser để thăm dò chúng và một bộ dò để đọc tín hiệu. Để làm cho “lõi” hoạt động, tia laser phải điều chỉnh đến một bước sóng rất cụ thể (dưới 148,3 nm). Thời gian phản hồi được xác định bởi tần số phản hồi của nó.
Nhóm nghiên cứu Trung Quốc đã sử dụng Thorium-229. Nguyên tố này được đánh giá đặc biệt, vì hạt nhân của nó dao động ở mức năng lượng rất thấp, giúp việc theo dõi và đo lường trở nên tương đối dễ dàng.
Với Thorium-229, hệ thống có thể chuyển đổi ánh sáng laser thành ánh sáng cực tím có bước sóng rất ngắn, thậm chí ngắn hơn con số 148,3 nm với 145,2 nm. “Một hợp chất borat-flo hóa có thể tăng cường ánh sáng laser lên bước sóng kỷ lục 145,2 nm, đủ ngắn để đáp ứng yêu cầu quan trọng đối với những chiếc đồng hồ hạt nhân siêu chính xác đang được phát triển tại Mỹ, Trung Quốc và các quốc gia khác”, nhóm nghiên cứu giải thích trên blog.
Khi tinh thể ứng dụng trong đồng hồ hạt nhân, nó cung cấp một phương pháp “ước lượng vị trí” cực kỳ chính xác bằng cách so sánh tốc độ, hướng đi và thời gian di chuyển. Nếu hoàn thiện, các hệ thống trang bị công nghệ này có thể giúp phương tiện không còn phụ thuộc vào GPS và các giải pháp định vị qua vệ tinh.
Theo Interesting Engineering, mục đích quân sự là tiềm năng lớn nhất của loại đồng hồ này, chẳng hạn giúp tàu ngầm di chuyển tự do mà không cần nổi lên mặt nước, hoặc áp dụng vào tên lửa giúp “miễn nhiễm” với các hệ thống gây nhiễu. Đối với tàu vũ trụ, nó cũng có thể giúp chúng tự điều hướng trong không gian sâu mà không cần đến sự hiệu chỉnh từ Trái Đất.
Tuy nhiên, kể cả khi chế tạo thành công, nhóm nghiên cứu cho biết những chiếc đồng hồ này không làm cho GPS trở nên dư thừa. Thay vào đó, nó được đánh giá chỉ giúp giảm sự phụ thuộc vào các hệ thống định vị hiện có cũng như phục vụ thiết bị đặc thù. Ngoài ra, công nghệ đang trong giai đoạn đầu phát triển, còn rất lâu mới có thể ứng dụng thực tế.
GPS chỉ là một trong số các công cụ “định vị, dẫn đường và thời gian” qua vệ tinh được sử dụng trên toàn thế giới, khi còn có Glonass của Nga, Galileo của Liên minh châu Âu, QZSS của Nhật Bản hay Bắc Đẩu (Beidou) của Trung Quốc. Dù vậy, GPS hiện bị đánh giá là mong manh khi liên tục đối mặt nguy cơ nhiễu, dễ bị tấn công.
Tính đến 7 giờ 15 ngày 9.7 (giờ Việt Nam) Bitcoin (BTC) đang giao dịch ở mức trên 62.225 USD, giảm 1,64% trong vòng 24 giờ qua. Trước đó, có lúc tiền mã hóa giá trị nhất thế giới giảm sâu xuống còn 61.500 USD.
Theo Cointelegraph, nguyên nhân trực tiếp của đợt lao dốc đến từ tâm lý lo ngại rủi ro trên thị trường toàn cầu. Áp lực chủ yếu đến từ đợt bán tháo mạnh các cổ phiếu liên quan đến ngành công nghiệp bán dẫn và trí tuệ nhân tạo (AI).
Chỉ số delta khối lượng tích lũy (CVD) của Bitcoin cho thấy các nhà giao dịch đã mua vào hôm 6.7. CVD hợp đồng tương lai tăng thêm khoảng 585 triệu USD và CVD giao ngay tăng thêm gần 119 triệu USD. Ước tính, có tổng cộng là 704 triệu USD mua ròng khi Bitcoin tăng vọt lên trên 64.000 USD.
Nhưng đến ngày 8.7, tâm lý thị trường chuyển sang trạng thái lo ngại. Lượng bán ra trên thị trường tương lai tăng mạnh lên gần 500 triệu USD, thị trường giao ngay cũng theo với khối lượng bán ra 86 triệu USD. Tỷ lệ phí giao dịch và khối lượng giao dịch mở của Bitcoin đã giảm, phản ánh quyết định cắt giảm vị thế của các nhà giao dịch.
Ngoài tác động địa chính trị và thông tin liên quan đến Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed), việc Strategy, công ty đại chúng nắm giữ Bitcoin lớn nhất thế giới, bán ra 3.588 BTC tiếp tục khiến thị trường hoài nghi hơn. Nhà đầu tư phải đối mặt thực tế rằng kho dự trữ Bitcoin lớn nhất thế giới có thể trở thành bên bán thường xuyên, thay vì liên tục mua vào.
Bitcoin đã thất bại trong việc lấy lại mốc 64.500 USD hồi đầu tuần. Diễn biến này trùng với đợt giảm giá của Nasdaq, vốn tập trung nhiều cổ phiếu công nghệ. Dù hôm qua thị trường chứng khoán đã phục hồi, Bitcoin vẫn không có dấu hiệu tăng giá trở lại. Hiệu suất kém này cho thấy thị trường tiền mã hóa vẫn chịu áp lực từ nhiều biến số.
Sau khi bản ghi nhớ hợp tác Mỹ - Iran đổ vỡ, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố thỏa thuận "đã chấm dứt", các cuộc tấn công mới nổ ra giữa hai bên. Chi phí năng lượng tăng cao tác động trực tiếp đến áp lực giá, làm giảm khả năng cắt giảm lãi suất của Fed.
Hiện tại, các nhà giao dịch đang dự đoán xác suất tăng lãi suất vào tháng 9 là 69%, tăng từ 42% một tháng trước đó. Điều này gây áp lực lớn lên các tài sản rủi ro, trong đó có Bitcoin. Tâm lý nhà đầu tư đang bất ổn, kết hợp những diễn biến của kinh tế vĩ mô và địa chính trị khiến nhiều người lo ngại Bitcoin có thể sớm quay lại mốc 60.000 USD.
Phương án tổ chức đấu giá quyền sử dụng băng tần 900-915 MHz và 945-960 MHz được Bộ Khoa học và Công nghệ công bố hôm 19/7. Đây là nhóm băng tần thấp được đánh giá có lợi thế về vùng phủ, có thể được sử dụng để mở rộng vùng phủ sóng và nâng cao chất lượng dịch vụ cho hệ thống thông tin di động mặt đất.
Theo phương án, băng tần được chia thành ba cặp khối gồm C3-C3', C4-C4' và C5-C5', mỗi khối có độ rộng 2x5 MHz. Cụ thể, ba khối tương ứng với các dải tần 900-905/945-950 MHz, 905-910/950-955 MHz và 910-915/955-960 MHz.
Đơn vị tham gia có thể bỏ phiếu trực tiếp tại phiên đấu giá, áp dụng phương thức trả giá lên. Mỗi doanh nghiệp được đăng ký mua tối đa hai cặp khối băng tần. Giá khởi điểm của mỗi cặp khối băng tần là 1.056.943.950.000 đồng cho thời hạn 15 năm sử dụng. Bước giá được quy định là 10 tỷ đồng. Doanh nghiệp đăng ký đấu giá một khối băng tần phải đặt trước 55 tỷ đồng.
Hồi tháng 5 năm ngoái, Bộ Khoa học và Công nghệ từng đấu giá thành công băng tần 700 MHz. Khi đó, Viettel và VNPT đấu giá thành công các khối với giá gần 2.000 tỷ đồng. Năm 2024, Viettel cũng là nhà mạng đầu tiên trúng đấu giá quyền sử dụng khối băng tần đầu tiên cho 5G là 2.500-2.600 MHz, với giá hơn 7,5 nghìn tỷ đồng.
Tương tự 700 MHz, 900 MHz là băng tần thấp, có khả năng truyền sóng xa, vùng phủ rộng và xuyên vật cản tốt hơn các băng tần trung, cao. Điều này giúp nhà mạng giảm số lượng trạm phát sóng cần triển khai để phủ cùng một khu vực, đồng thời cải thiện chất lượng tín hiệu trong nhà, tại vùng nông thôn, miền núi, hải đảo và trên các tuyến giao thông. Băng tần này hiện được nhiều quốc gia sử dụng để triển khai 4G và 5G diện rộng, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong việc bảo đảm vùng phủ liên tục bên cạnh các băng tần trung như 2.600 MHz hay 3.500 MHz vốn có ưu thế về dung lượng nhưng phạm vi phủ sóng hẹp hơn.
Theo quy hoạch, băng tần này được sử dụng để triển khai các hệ thống thông tin di động theo các chuẩn IMT-2000, IMT-Advanced, IMT-2020 (5G) và các phiên bản tiếp theo. Trong đó, công nghệ IMT-2000 (3G) được phép khai thác đến hết ngày 14/9/2028 trước khi chuyển hoàn toàn sang các công nghệ mới hơn.
Bộ Khoa học và Công nghệ cũng đưa ra các yêu cầu triển khai mạng đối với doanh nghiệp trúng đấu giá. Với doanh nghiệp mới tham gia thị trường di động, trong vòng hai năm phải triển khai tối thiểu 5.500 trạm phát sóng, phủ sóng 60% số đơn vị hành chính cấp xã; sau ba năm đạt 85% và phủ sóng toàn bộ các xã trên cả nước sau bốn năm. Doanh nghiệp đồng thời phải chính thức cung cấp dịch vụ trong vòng 12 tháng kể từ khi được cấp phép.
Đối với các doanh nghiệp đã có giấy phép viễn thông di động, Bộ cũng yêu cầu tập trung vào việc duy trì hoạt động tối thiểu 2.000 trạm sử dụng băng tần 900 MHz và, tùy từng trường hợp, triển khai thêm hạ tầng phục vụ phủ sóng biển, hải đảo. Các doanh nghiệp cũng phải đáp ứng các quy chuẩn về chất lượng dịch vụ thoại, nhắn tin, Internet di động và 5G, đồng thời bảo đảm khả năng chuyển vùng trong các tình huống khẩn cấp theo yêu cầu của cơ quan quản lý.
Theo phương án, trong vòng 30 ngày kể từ 19/7, các tổ chức có nhu cầu phải nộp hồ sơ đề nghị xác nhận đủ điều kiện tham gia đấu giá. Doanh nghiệp trúng đấu giá sẽ được cấp giấy phép sử dụng băng tần sau khi hoàn thành các nghĩa vụ tài chính theo quy định.
Theo đó, giá MacBook Neo đồng loạt tăng 3 triệu đồng so với trước đây. Phiên bản 256GB tăng từ 16,5 triệu đồng lên 19,5 triệu đồng, trong khi bản 512GB tăng từ 19 triệu đồng lên 22 triệu đồng.
MacBook Air M5 phiên bản tiêu chuẩn cũng tăng từ 30 triệu đồng lên 36 triệu đồng. Mức chênh lệch lên tới 6 triệu đồng. Thậm chí, các phiên bản dung lượng cao hơn còn có mức tăng giá lớn hơn.
Đối với MacBook Pro M5, Apple đã ngừng kinh doanh phiên bản với dung lượng lưu trữ 512GB. Hiện tại, công ty chỉ cung cấp tùy chọn tối thiểu 1TB cùng mức giá khởi điểm 55 triệu đồng.
Chưa dừng lại ở đó, Apple cũng tăng giá hàng loạt phiên bản iPad. Cụ thể, giá iPad Air tăng từ 16,7 triệu đồng lên 21 triệu đồng cho phiên bản tiêu chuẩn. iPad Pro cũng tăng giá từ 30 triệu đồng lên 36 triệu đồng.
“Chúng tôi chưa bao giờ thấy giá linh kiện tăng nhiều và nhanh như vậy. Chúng tôi đã cố gắng bảo vệ khách hàng của mình khỏi những đợt tăng giá. Tuy vậy, đã đến lúc chúng tôi cần phải bắt đầu tăng giá một số sản phẩm, trong đó có iPad và Mac. Chúng tôi biết đây không phải là tin vui và chúng tôi đang nỗ lực để tìm ra giải pháp", Apple cho biết.
Theo khảo sát của phóng viên Dân trí tại các đại lý ủy quyền của Apple ở Việt Nam, giá bán sản phẩm hiện chưa thay đổi. Điều này có thể đến từ lượng hàng tồn kho có sẵn của các đại lý. Tuy nhiên, giá bán sản phẩm sẽ sớm được điều chỉnh tăng khi lượng hàng tồn kho cạn kiệt trong thời gian tới.
Hiện tại, đợt điều chỉnh giá này chưa ảnh hưởng đến các mẫu iPhone.
Tuần trước, trong một buổi phỏng vấn với tờ Wall Street Journal, CEO Apple Tim Cook cho biết công ty không còn khả năng hấp thụ toàn bộ chi phí gia tăng từ các nhà cung cấp linh kiện.
Nguyên nhân chính xuất phát từ làn sóng đầu tư vào AI trên toàn cầu, kéo theo nhu cầu xây dựng các trung tâm dữ liệu quy mô lớn. Điều này khiến các tập đoàn công nghệ phải cạnh tranh quyết liệt để giành nguồn cung chip nhớ và thiết bị lưu trữ, đẩy giá linh kiện tăng mạnh.
"Thật không may, việc tăng giá là không thể tránh khỏi. Chúng tôi đã nỗ lực hết sức để giảm thiểu tác động từ các đợt tăng giá mà nhà cung cấp chuyển sang, đồng thời cố gắng bảo vệ người tiêu dùng. Tuy nhiên, tình hình hiện nay đã trở nên không bền vững", Tim Cook cho biết.
