Điện thoại đặt cạnh gối, đêm nào Uzma Bashir cũng ngủ chập chờn không phải vì thức dậy để kiểm tra tin nhắn, mà vì cô sắp lấy chồng vào mùa hè này và cần theo dõi giá vàng.
“Ở Kashmir (khu vực do Ấn Độ kiểm soát), vàng không chỉ là trang sức, mà là thể diện, quyết định bạn sẽ được đối xử như thế nào tại nhà chồng”, người phụ nữ 29 tuổi, kế toán tại một công ty tư vấn ở Srinagar, thủ phủ Kashmir, trả lời phỏng vấn trong bài báo ngày 24/4 trên Al Jazeera.
Thu nhập mỗi tháng của Bashir chưa tới 100 USD. Cô đã hy vọng có thể mua trang sức cưới bằng thu nhập của chính mình để không tăng thêm gánh nặng cho cha mẹ.
Tại Nam Á, nơi tư tưởng phụ hệ vẫn chi phối các cuộc hôn nhân, vàng không chỉ là trang sức mà còn là “lá bùa hộ mệnh” của cô dâu. Nhà trai thường yêu cầu của hồi môn lớn và nếu cô dâu mang đủ vàng, cô được coi là vào nhà chồng với tư thế của một người “có giá trị”. Vì vậy, số vàng này có thể giúp người phụ nữ tránh khỏi sự quấy rối, thậm chí bạo lực từ gia đình chồng.
“Một người phụ nữ sở hữu bao nhiêu vàng thường tương đương với việc cô ấy được ‘định giá’ ra sao”, Bashir nói. “Cha mẹ tôi đã làm quá đủ cho tôi rồi. Nhưng tôi thậm chí không thể mua nổi một chiếc nhẫn. Nó tiêu tốn gần ba tháng lương của tôi”.
Giá vàng tăng lên mức cao chưa từng có trong năm nay đã giáng đòn mạnh vào việc mua sắm trang sức trên khắp Nam Á, khi kim loại quý này lên tới 5.595 USD/ounce hồi tháng 1 và đang giao dịch ở mức khoảng 4.861 USD/ounce. Khi Ấn Độ, quốc gia tiêu thụ vàng lớn thứ hai thế giới, tổ chức lễ hội Akshaya Tritiya cầu may của người Hindu cuối tuần qua, giá vàng kỳ hạn chốt phiên ở mức 1.670 USD/10 gram, cao hơn 63% so với lễ hội năm ngoái.
Hội đồng Vàng Thế giới cho biết nhu cầu trang sức vàng tại Ấn Độ năm 2025 đã giảm 24% so với năm trước.
Giá vàng tăng vọt đã ảnh hưởng tới kế hoạch cưới xin của nhiều người. Thợ kim hoàn cho hay khách hàng đang chuyển sang trang sức mạ vàng hoặc các lựa chọn thay thế sử dụng ít vàng hơn.
Những khách hàng như Uzma Bashir tìm đến loại trang sức mỹ ký “vàng một gram” – những món đồ làm từ kim loại được dát một lớp vàng 24 carat mỏng bên ngoài.
“Đối với tôi, nó giống như một chiếc phao cứu sinh”, cô nói. “Bây giờ tôi có thể đeo nó trong ngày cưới và không ai có thể chỉ trích gì cả”.
Nhiều gia đình trên khắp Nam Á đang lựa chọn loại trang sức này.
Fatima Begum sống ở Laxmi Nagar, khu dân cư lao động đông đúc ở New Delhi. Bà đi đi lại lại ở khu chợ Karol Bagh sầm uất, nơi có hàng chục cửa hàng chuyên về trang sức mỹ ký. Người mẹ 5 con này đang tìm kiếm một cửa hàng bán vàng một gram.
“Một gia đình trung lưu sống ở New Delhi thực sự có thể mua nổi bao nhiêu vàng?”, bà tự hỏi. “Con gái út của tôi sắp kết hôn và tôi đang cố gắng giảm chi phí đám cưới bằng cách thay thế trang sức vàng ròng bằng vàng một gram. Tôi cũng đã làm như vậy khi con gái lớn của tôi kết hôn”.
Fatima cho biết khi bà kết hôn năm 1996, cha đã cho bà gần 60 gram vàng, bên cạnh các món quà khác làm của hồi môn. “Ngày nay, tôi không thể cho các con gái mình dù chỉ một nửa số đó”, bà nói. “Tôi đã đưa cho chúng một số trang sức cũ của mình cùng với vài món vàng một gram, để chúng không cảm thấy xấu hổ trong đám cưới”.
Shiv Yadav, thợ kim hoàn làm việc hơn 30 năm tại trung tâm trang sức Zaveri Bazaar của Mumbai, cho biết thị trường ngày nay đang dần bị trang sức mạ vàng lấn át.
“Nếu có 10 người bước vào cửa hàng, chỉ có một người mua vàng ròng; số còn lại chuyển sang trang sức mạ vàng”, Yadav nói. “Tôi chưa bao giờ chứng kiến xu hướng dịch chuyển nào gấp gáp như vậy”.
Tại nước láng giềng Bangladesh, áp lực kinh tế tương tự đang định nghĩa lại hôn nhân. Tháng trước, giá vàng 22 carat tại Dhaka đã leo lên mức kỷ lục 2.200 USD cho 11,668 gram, theo Hiệp hội thợ kim hoàn Bangladesh.
Ở một quốc gia có thu nhập bình quân đầu người khoảng 2.600 USD, vàng đã trở thành thứ không thể mua nổi đối với đa số người dân.
“Tôi nghĩ chúng ta không thể đeo vàng một cách thoải mái như mẹ chúng ta ngày xưa nữa vì bây giờ vàng quá đắt”, Sadia Islam nói khi lướt qua các cửa hàng ở Chawkbazar, thành phố Dhaka. Đây là trung tâm buôn bán sầm uất, nơi chỉ riêng tòa tháp Hazi Selim đã có hơn 100 cửa hàng trang sức.
Chủ cửa hàng Enayet Hossain cho biết nhu cầu về trang sức mỹ ký đã tăng mạnh khi vàng trở nên quá đắt đỏ. Những món đồ nhỏ như hoa tai có giá chỉ từ 200 đến 500 taka (1,5-4 USD), trong khi các bộ lớn hơn có giá vài nghìn tùy thuộc vào thiết kế.
“Khách hàng muốn những món đồ trông giống như vàng thật nhưng giá thấp hơn nhiều và thiết kế thường đa dạng hơn trang sức truyền thống”, ông nói, cho hay nhiều sản phẩm trong cửa hàng nhập từ Ấn Độ, nơi có ngành công nghiệp trang sức mỹ ký khổng lồ.
Đối với Sadia Islam, an toàn là một lý do khác để tránh đeo vàng thật. “Nếu tôi đeo vàng thật đi đám cưới và bị mất trộm thì sao?”, cô nói. “Tôi không thể mạo hiểm như vậy được”.
Thay vào đó, cô mua trang sức mỹ ký để kết hợp với những bộ đồ được ấn định riêng cho các sự kiện gia đình. “Tôi cảm thấy an toàn hơn nhiều khi đeo chúng”, Sadia giải thích.
Tại Pakistan, các thợ kim hoàn cũng cho biết trang sức vàng nguyên chất đang ngày càng xa xỉ, chủ yếu dành riêng cho người giàu. Doanh số bán trang sức vàng nguyên chất đã giảm 50% trong năm qua. Khi giá tăng, nhiều khách hàng chuyển sang vàng có hàm lượng thấp hơn như vàng 18 hoặc 12 carat. Nhiều người cũng chuyển sang trang sức mạ vàng.
“Không phải là chúng tôi không muốn đeo vàng nguyên chất. Tất nhiên là chúng tôi muốn chứ”, Ayesha Khan nói khi cô đang mua sắm trang sức cho một đám cưới trong gia đình. “Nhưng hoàn cảnh ở Pakistan hiện nay rất khó khăn”.
Giá vàng đã lên tới 540.000 rupee Pakistan (1.938 USD) mỗi 11,668 gram. “Điều đó khiến các gia đình bình thường không thể mua trang sức theo cách mọi người vẫn làm”, Khan nói.
Đối với cô, trang sức mỹ ký giúp các gia đình duy trì hình thức cưới hỏi truyền thống mà không gặp gánh nặng tài chính. “Nó cho phép chúng tôi trông vẫn thanh lịch tại đám cưới mà không tốn cả một gia tài”, cô cho hay.
Một bộ trang sức cô dâu mạ vàng có giá từ 40.000 – 60.000 rupee Pakistan (143-215 USD). Cùng một thiết kế đó, nếu làm bằng vàng ròng, có thể tốn hàng trăm nghìn hoặc thậm chí hàng triệu rupee.
Nhưng vàng một gram không phải là giải pháp cho tất cả mọi người.
Rihanna Ashraf, 40 tuổi, lớn lên trong một gia đình nghệ nhân sống bằng nghề thêu truyền thống. Sau khi cha qua đời, cô bắt đầu nuôi mẹ góa và 4 em. Nhiều người đến cầu hôn nhưng cái kết đều giống nhau.
“Một gia đình đã đồng ý”, cô nói. “Mẹ tôi ban đầu rất vui. Nhưng khi chúng tôi gặp họ, họ yêu cầu số vàng hồi môn trị giá hơn tất cả những gì chúng tôi có. Lời cầu hôn đổ vỡ”.
Rihanna nói cô đã nghe về vàng một gram “nhưng ích lợi gì chứ? Nó không tinh khiết. Nó không đem lại cảm giác thật”.
Cô vẫn chưa kết hôn, giống như gần 50.000 phụ nữ chỉ tính riêng ở Srinagar, những người bị coi là “quá lứa lỡ thì” vì rào cản tài chính.
Nisar Ahmad Bhat, chủ một cửa hàng trang sức ở Srinagar, cho biết thái độ đối với trang sức đang bắt đầu thay đổi, khi ngày càng nhiều gia đình chỉ mua vàng cho mục đích đầu tư, trong khi sự quan tâm đến các vật thay thế mang tính biểu tượng ngày càng tăng.
“Ai cũng thích đeo vàng nhưng giá phải hợp túi tiền”, ông nói. “Vàng vẫn là vàng thôi, nhưng thay vì mua sắm ngẫu hứng như trước, người dân bắt đầu xem nó như một tài sản để dành”.
Chiều 22.6, Tổng lãnh sự Hàn Quốc tại TP.HCM Jung Jung-tae và các cộng sự có chuyến thăm báo Thanh Niên. Đây cũng là chuyến thăm đầu tiên của ông tới báo Thanh Niên sau khi bắt đầu nhiệm kỳ của mình tại TP.HCM vào đầu năm nay.
Nhà báo Nguyễn Ngọc Toàn, Phó chủ tịch T.Ư Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Tổng biên tập Báo Thanh Niên đã đón tiếp đoàn trong không khí thân tình, cởi mở.
Ngay khi bước vào tòa soạn, nhà ngoại giao Hàn Quốc đã chia sẻ rằng ông và các cộng sự của mình ở Tổng lãnh sự quán Hàn Quốc thường xuyên cập nhật tin tức và theo dõi các sản phẩm của báo Thanh Niên. Ông cũng cho biết các doanh nghiệp và cộng đồng người Hàn Quốc đang sinh sống và làm việc tại TP.HCM luôn coi báo Thanh Niên là một kênh thông tin đáng tin cậy và sinh động.
Tổng biên tập Nguyễn Ngọc Toàn dành lời cảm ơn và chào đón ông Jung tới thăm tòa soạn, nhấn mạnh báo Thanh Niên luôn coi trọng việc phát triển quan hệ và gắn kết với cơ quan ngoại giao Hàn Quốc tại Việt Nam nói chung và Tổng lãnh sự quán tại TP.HCM nói riêng.
Quan hệ Hàn Quốc và Việt Nam ngày càng phát triển nhiều mặt, đặc biệt là sự gắn kết của giới trẻ hai nước. Từ lâu báo Thanh Niên đã góp phần không nhỏ trong việc truyền tải quan hệ tốt đẹp này trong đa dạng lĩnh vực từ chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, thể thao... Tổng biên tập Nguyễn Ngọc Toàn cũng chia sẻ về những ấn tượng và kỷ niệm ý nghĩa trong chuyến thăm Hàn Quốc vài năm trước theo lời mời của Bộ Ngoại giao Hàn Quốc.
Tổng biên tập cho biết, là tờ báo của giới trẻ và là diễn đàn của thanh niên Việt Nam, báo Thanh Niên mong muốn tiếp tục kết nối với Tổng lãnh sự quán Hàn Quốc để thúc đẩy hơn nữa hợp tác văn hóa, giáo dục, giới trẻ hai nước.
Hai bên trao đổi nhiều cơ hội hợp tác trong thời gian tới
Ảnh: Ngọc Dương
Về phần mình, Tổng lãnh sự Hàn Quốc bày tỏ ấn tượng với những chương trình của báo Thanh Niên và rất hào hứng với những gợi mở hợp tác mà Tổng biên tập Nguyễn Ngọc Toàn đã nêu.
Ông Jung hy vọng báo Thanh Niên tiếp tục truyền tải những đặc sắc văn hóa như điện ảnh, âm nhạc của Hàn Quốc tới với giới trẻ Việt Nam. Ông cũng cho biết sẽ kết nối với hiệp hội bóng đá các trường đại học Hàn Quốc để mời một đội bóng sinh viên Hàn Quốc tới tranh tài tại giải bóng đá Thanh Niên Sinh viên Quốc tế do báo Thanh Niên tổ chức trong thời gian tới.
Ngoài ra, hai bên cũng chia sẻ thêm những dư địa có thể hợp tác như cùng phối hợp tổ chức các hội thảo để các doanh nghiệp, doanh nhân Hàn Quốc tìm hiểu môi trường đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam, hoặc các hội thảo về du học Hàn Quốc.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân Ngô Phương Ly sáng nay chủ trì chương trình hữu nghị đặc biệt tại Hoàng thành Thăng Long, nhân chuyến thăm cấp nhà nước đến Việt Nam của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và phu nhân Kim Hye Kyung.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân Ngô Phương Ly sáng nay chủ trì chương trình hữu nghị đặc biệt tại Hoàng thành Thăng Long, nhân chuyến thăm cấp nhà nước đến Việt Nam của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và phu nhân Kim Hye Kyung.
Với chủ đề "Thăng Long: Linh khí ngàn năm, chiều sâu văn hiến", chương trình nhằm tôn vinh chiều sâu lịch sử và bản sắc văn hóa của Thăng Long - Hà Nội, đồng thời truyền tải thông điệp về sự tiếp nối của truyền thống, giao thoa hài hòa giữa quá khứ và hiện tại, cũng như tinh thần hữu nghị và hợp tác giữa Việt Nam với các quốc gia trên thế giới.
Với chủ đề "Thăng Long: Linh khí ngàn năm, chiều sâu văn hiến", chương trình nhằm tôn vinh chiều sâu lịch sử và bản sắc văn hóa của Thăng Long - Hà Nội, đồng thời truyền tải thông điệp về sự tiếp nối của truyền thống, giao thoa hài hòa giữa quá khứ và hiện tại, cũng như tinh thần hữu nghị và hợp tác giữa Việt Nam với các quốc gia trên thế giới.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân cùng Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và phu nhân chụp ảnh chung trước Đoan Môn.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân cùng Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và phu nhân chụp ảnh chung trước Đoan Môn.
Đoàn cũng tham quan phòng trưng bày "Lịch sử Thăng Long - Hà Nội nghìn năm từ lòng đất" và phòng trưng bày "Báu vật Hoàng Cung Thăng Long".
Đoàn cũng tham quan phòng trưng bày "Lịch sử Thăng Long - Hà Nội nghìn năm từ lòng đất" và phòng trưng bày "Báu vật Hoàng Cung Thăng Long".
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trò chuyện cùng Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trò chuyện cùng Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung.
Hai lãnh đạo cùng phu nhân thưởng trà, xem chương trình biểu diễn nghệ thuật truyền thống.
Hai lãnh đạo cùng phu nhân thưởng trà, xem chương trình biểu diễn nghệ thuật truyền thống.
Mở màn là tiết mục hát xoan, loại hình nghệ thuật cổ truyền có nguồn gốc từ vùng Phú Thọ, gắn với tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương là những vị vua đầu tiên của Việt Nam.
Tiếp đó là tiết mục nhã nhạc cung đình Việt Nam, loại hình âm nhạc cung đình được hình thành và phát triển qua nhiều triều đại phong kiến Việt Nam.
Mở màn là tiết mục hát xoan, loại hình nghệ thuật cổ truyền có nguồn gốc từ vùng Phú Thọ, gắn với tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương là những vị vua đầu tiên của Việt Nam.
Tiếp đó là tiết mục nhã nhạc cung đình Việt Nam, loại hình âm nhạc cung đình được hình thành và phát triển qua nhiều triều đại phong kiến Việt Nam.
UNESCO năm 2011 đưa hát xoan vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp. Năm 2017, hát xoan được rút khỏi danh sách này để chuyển sang Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.
Trong khi đó nhã nhạc được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại năm 2003.
UNESCO năm 2011 đưa hát xoan vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp. Năm 2017, hát xoan được rút khỏi danh sách này để chuyển sang Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.
Trong khi đó nhã nhạc được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại năm 2003.
Hai phu nhân thưởng thức chương trình nghệ thuật.
Hai phu nhân thưởng thức chương trình nghệ thuật.
Chương trình hữu nghị đặc biệt tại Hoàng thành Thăng Long thể hiện sự trân trọng đối với các giá trị lịch sử của dân tộc Việt Nam, đồng thời là cơ hội giới thiệu chiều sâu lịch sử và văn hóa Việt Nam thông qua tái hiện không khí ngoại giao cung đình xưa, thể hiện truyền thống hiếu khách và hòa hiếu của dân tộc Việt Nam.
Chương trình hữu nghị đặc biệt tại Hoàng thành Thăng Long thể hiện sự trân trọng đối với các giá trị lịch sử của dân tộc Việt Nam, đồng thời là cơ hội giới thiệu chiều sâu lịch sử và văn hóa Việt Nam thông qua tái hiện không khí ngoại giao cung đình xưa, thể hiện truyền thống hiếu khách và hòa hiếu của dân tộc Việt Nam.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân trao tặng Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và phu nhân album ảnh về chuyến thăm của vợ chồng ông đến Việt Nam.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân trao tặng Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và phu nhân album ảnh về chuyến thăm của vợ chồng ông đến Việt Nam.
Hai lãnh đạo và phu nhân chụp ảnh cùng các nghệ sĩ.
Hai lãnh đạo và phu nhân chụp ảnh cùng các nghệ sĩ.
Phát biểu tại Hội nghị Cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN - Nga, tại Kazan ngày 18.6, Tổng thống Nga Vladimir Putin nói rằng việc ổn định tình hình ở Trung Đông sẽ có lợi cho thị trường năng lượng, sau khi Mỹ và Iran ngày 17.6 ký kết bản ghi nhớ nhằm chấm dứt xung đột giữa hai bên.
Tổng thống Putin còn nhấn mạnh Nga và ASEAN hoan nghênh bản ghi nhớ Mỹ - Iran và tin rằng đây sẽ là cơ sở cho các thỏa thuận trong tương lai, theo Reuters.
Cùng ngày, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm cho hay Trung Quốc hoan nghênh việc ký bản ghi nhớ giai đoạn đầu giữa Mỹ và Iran, hy vọng hai bên sẽ tiếp cận các cuộc đàm phán giai đoạn hai với thái độ hợp lý và thực tế.
Trong khi đó, Thủ tướng Benjamin Netanyahu vẫn chưa bình luận trực tiếp về thỏa thuận này, nhưng hôm 18.6 nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì quan hệ chặt chẽ với Mỹ, nói rằng Washington đã sát cánh cùng Israel trong cuộc chiến ở Trung Đông, theo AFP.
Phát biểu mới của Thủ tướng Netanyahu được đưa ra trong bối cảnh quan hệ với đồng minh quan trọng nhất của đất nước ông đang căng thẳng do thỏa thuận Mỹ - Iran nhằm chấm dứt xung đột, và giới phân tích Israel cho rằng thỏa thuận này thực chất củng cố những thành quả mà Iran đạt được trong khi trì hoãn vấn đề nhạy cảm nhất đối với Israel là an ninh của nước này.
Các điều khoản của thỏa thuận kêu gọi chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn các hoạt động quân sự trên tất cả các mặt trận, bao gồm cả ở Lebanon. Dù có đề cập việc làm giảm lượng uranium làm giàu của Iran, nhưng thỏa thuận không nhắc đến cách giải quyết chương trình tên lửa của Iran. Vô hiệu hóa chương trình này là mục tiêu chính của Mỹ và Israel trong suốt cuộc chiến.
Cơ sở hạ tầng tên lửa của Iran đã bị Mỹ và Israel oanh tạc dữ dội trong cuộc xung đột, nhưng Tehran vẫn tiếp tục đáp trả bằng cách phóng tên lửa và máy bay không người lái trên khắp khu vực, theo AFP.
