Ngày 2-4, tại họp báo thường kỳ Bộ Ngoại giao, người phát ngôn Phạm Thu Hằng được đề nghị cho biết quan điểm của Việt Nam trước việc Cuba và Mỹ đối thoại gần đây, cũng như Việt Nam có thể đóng góp gì cho quá trình bình thường hóa quan hệ giữa hai nước này.
Trả lời câu hỏi của phóng viên, bà Hằng khẳng định Việt Nam luôn theo dõi tình hình và tin tưởng Cuba sẽ khắc phục và vượt qua những khó khăn, thách thức hiện nay.
“Một lần nữa Việt Nam khẳng định tình đoàn kết, hữu nghị truyền thống với nhân dân Cuba anh em và nhất quán ủng hộ các nghị quyết của Đại hội đồng Liên hợp quốc yêu cầu dỡ bỏ bao vây, cấm vận đơn phương chống Cuba”, đại diện Bộ Ngoại giao nhấn mạnh.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao khẳng định Việt Nam “hoan nghênh và ủng hộ” việc Cuba và Mỹ tiến hành đối thoại để tìm giải pháp cho các khác biệt trong quan hệ song phương, trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và các nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế.
“Việt Nam mong muốn hai bên sớm đạt được nói chung để đi tới cải thiện và bình thường hóa quan hệ, vì lợi ích của nhân dân hai nước, vì hòa bình, hợp tác, ổn định và phát triển khu vực và trên thế giới”, bà Hằng nêu.
Hôm 13-3, phát biểu trên truyền hình, Bí thư thứ nhất, Chủ tịch nước Cuba Miguel Díaz-Canel cho biết các quan chức Cuba gần đây đã tiến hành đối thoại với các đại diện Chính phủ Mỹ nhằm tìm kiếm giải pháp thu hẹp những khác biệt giữa hai nước thông qua đối thoại.
Theo Hãng thông tấn Prensa Latina, thông tin được đưa ra sau cuộc họp với của ông Díaz-Canel với các ủy viên Bộ Chính trị, Ban Bí thư trung ương và Ủy ban điều hành Hội đồng Bộ trưởng.
Nhà lãnh đạo Cuba nhấn mạnh mục đích của các cuộc đàm phán là xác định những vấn đề song phương cần giải quyết, đánh giá thiện chí của hai bên trong việc triển khai các hành động cụ thể vì lợi ích của người dân hai nước, đồng thời tìm kiếm các lĩnh vực hợp tác nhằm đảm bảo an ninh và hòa bình trong khu vực Mỹ Latinh và Caribe.
Ông nhấn mạnh La Habana sẵn sàng thúc đẩy tiến trình này “trên cơ sở bình đẳng và tôn trọng hệ thống chính trị của mỗi quốc gia, cũng như chủ quyền và quyền tự quyết của hai nước”, đồng thời bảo đảm tuân thủ luật pháp quốc tế.
Ông Díaz-Canel cũng cho biết tiến trình đối thoại đang được tiến hành một cách nghiêm túc và có trách nhiệm, bởi đây là vấn đề ảnh hưởng đến quan hệ song phương và đòi hỏi nhiều nỗ lực để tạo ra không gian hiểu biết lẫn nhau, qua đó thúc đẩy tiến triển và tránh đối đầu.
Nhà lãnh đạo Cuba khẳng định các yếu tố quốc tế đã tạo điều kiện thuận lợi cho các cuộc trao đổi gần đây, song không cung cấp thêm chi tiết về nội dung cụ thể của các cuộc đàm phán cũng như các đại diện Mỹ tham gia.
Trong bài phát biểu tại Cameroon ngày 16.4, Giáo hoàng Leo XIV nói rằng thế giới đang "bị tàn phá bởi một vài bạo chúa" đã chi hàng tỉ USD cho chiến tranh. Người đứng đầu Tòa thánh Vatican lên án những lãnh đạo thế giới đã dùng tôn giáo để biện minh cho hành động bạo lực chống lại nước khác, theo tờ The Guardian.
Ông nói rằng có những người "lợi dụng tôn giáo và chính danh xưng của Chúa để phục vụ lợi ích quân sự, kinh tế và chính trị của riêng mình, kéo những điều thiêng liêng vào bóng tối và sự dơ bẩn". "Họ nhắm mắt làm ngơ trước thực tế rằng hàng tỉ USD được chi cho việc giết chóc và tàn phá, trong khi các nguồn lực cần thiết cho việc chữa lành, giáo dục và phục hồi lại không hề có", Giáo hoàng Leo XIV nói với đám đông tại Nhà thờ Thánh Giuse ở thành phố Bamenda, miền tây Cameroon.
Giáo hoàng Leo XIV, lãnh đạo Giáo hội Công giáo đầu tiên là người Mỹ, không nhắc đến cụ thể nhân vật nào trong bài phát biểu.
Trên máy bay bắt đầu chuyến công du châu Phi dài 11 ngày vào đầu tuần này, Giáo hoàng Leo XIV nói ông không phải là chính trị gia và không muốn tranh luận với Tổng thống Mỹ, song ông nhấn mạnh sẽ tiếp tục phản đối chiến tranh, thúc đẩy hòa bình và không sợ chính quyền ông Donald Trump
Trong ngày 16.4, Tổng thống Trump tiếp tục có phát biểu mới, cho rằng Giáo hoàng Leo XIV có quyền nói điều ông ấy muốn nhưng quan trọng là người đứng đầu giáo hội phải hiểu rằng Iran không bao giờ được phép sở hữu vũ khí hạt nhân, theo Reuters.
Trước đó, Phó tổng thống Mỹ J.D. Vance, quan chức cấp cao nhất của Nhà Trắng theo Công giáo, đã can thiệp để bênh vực Tổng thống Trump và cho rằng giáo hoàng nên đứng ngoài chính trị và nên tập trung vào vấn đề đạo đức.
Ông Vance còn đặt vấn đề về quan điểm phản chiến của Giáo hoàng Leo XIV, khiến Hội đồng Giám mục Công giáo Mỹ đã ra một tuyên bố bảo vệ lãnh đạo Tòa thánh Vatican
Theo Hãng tin AFP ngày 27-4, một báo cáo của Viện Nghiên cứu hòa bình quốc tế Stockholm (SIPRI) cho biết chi tiêu quân sự toàn cầu trong năm 2025 đã gần chạm ngưỡng 2.900 tỉ USD, tăng 2,9% so với năm trước và đánh dấu năm tăng trưởng thứ 11 liên tiếp.
Tình trạng xung đột bất ổn, giao tranh kéo dài và xu hướng tái vũ trang tiếp tục là các yếu tố chính thúc đẩy ngân sách phòng thủ trên toàn thế giới.
Theo báo cáo, ba nước chi tiêu lớn nhất gồm Mỹ, Trung Quốc và Nga đã chi tổng cộng 1.480 tỉ USD, chiếm hơn một nửa chi tiêu quân sự toàn cầu.
Đáng chú ý, dù Mỹ đã giảm mức chi xuống 7,5% còn 954 tỉ USD do chưa thông qua gói viện trợ quân sự mới cho Ukraine, mức giảm này được bù đắp bởi sự gia tăng mạnh tại châu Âu và châu Á.
Đà tăng toàn cầu chủ yếu đến từ châu Âu (bao gồm Nga và Ukraine), nơi chi tiêu tăng 14% lên 864 tỉ USD. Nguyên nhân chính là chiến sự tại Ukraine và việc Mỹ giảm mức độ can dự, thúc đẩy các nước châu Âu tự tăng cường năng lực phòng thủ.
Trong đó, Đức tăng chi 24% lên 114 tỉ USD, còn Tây Ban Nha tăng tới 50% lên 40,2 tỉ USD - đánh dấu lần đầu tiên nước này vượt ngưỡng 2% GDP kể từ năm 1994.
Tại Ukraine, chi tiêu quân sự tăng 20% lên 84,1 tỉ USD, tương đương 40% GDP, trong khi Nga tăng 5,9% lên 190 tỉ USD (7,5% GDP). Đây cũng là hai quốc gia có tỉ trọng ngân sách dành cho quân sự cao nhất.
Ở Trung Đông, dù căng thẳng tiếp diễn, tổng chi tiêu chỉ tăng nhẹ 0,1% lên 218 tỉ USD. Iran giảm 5,6% xuống 7,4 tỉ USD do lạm phát cao, còn Israel giảm 4,9% xuống 48,3 tỉ USD sau khi cường độ xung đột Gaza hạ nhiệt, nhưng vẫn cao hơn 97% so với năm 2022.
Đặc biệt, khu vực châu Á - châu Đại Dương ghi nhận mức tăng 8,5% và đạt 681 tỉ USD - mức tăng cao nhất của khu vực này kể từ năm 2009.
Trong đó Trung Quốc được nhận định tiếp tục là "nhân tố chính" với mức chi ước tính 336 tỉ USD, duy trì xu hướng tăng liên tục suốt ba thập kỷ. Nhật Bản cũng tăng 9,7% lên 62,2 tỉ USD - mức cao nhất tính theo tỉ lệ GDP kể từ năm 1958 - và Đài Loan tăng 14% lên 18,2 tỉ USD.
Theo nhà nghiên cứu Lorenzo Scarazzato, thế giới đang trải qua "thêm một năm chiến sự và căng thẳng leo thang", khiến "gánh nặng quân sự" toàn cầu - tức tỉ lệ GDP dành cho quốc phòng - lên mức cao nhất kể từ năm 2009.
"Mọi dấu hiệu đều cho thấy một thế giới cảm thấy kém an toàn hơn và đang tăng chi tiêu cho quân sự để bù đắp cho tình hình toàn cầu hiện tại", ông nói.
Giới phân tích nhận định xu hướng gia tăng chi tiêu quân sự có thể tiếp diễn trong thời gian tới, đặc biệt khi mức giảm của Mỹ được dự báo chỉ mang tính tạm thời. Gần đây Quốc hội Mỹ đã thông qua ngân sách hơn 1.000 tỉ USD cho năm 2026, và con số này có thể tăng lên 1.500 tỉ USD vào năm 2027 nếu đề xuất ngân sách của Tổng thống Mỹ Donald Trump được thông qua.
Hãng AP ngày 6.5 đưa tin một nhân viên Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) vừa bị truy tố vì gửi email đến Nhà Trắng dọa giết Tổng thống Donald Trump, sau khi dùng máy tính tại cơ quan để nghiên cứu cách ám sát và các vấn đề liên quan.
Theo các công tố viên, nghi phạm Dean DelleChiaie (35 tuổi) tại thành phố Nashua (bang New Hampshire) dùng địa chỉ email cá nhân gửi thư hôm 21.4, công khai danh tính của mình và cho biết sẽ "vô hiệu hóa/giết" ông chủ Nhà Trắng.
Sự việc xảy ra gần ba tháng sau khi cảnh sát và Cơ quan Mật vụ Mỹ thẩm vấn người này về những nội dung đã tìm kiếm trên máy tính của mình tại FAA, nơi nghi phạm làm việc với tư cách nhà thầu trong lĩnh vực kỹ thuật cơ khí.
Theo tài liệu của tòa án, vào tháng 1, ông DelleChiaie đã sử dụng máy tính cơ quan để tìm kiếm thông tin về cách đưa súng vào một cơ sở liên bang, tỷ lệ người dân muốn tổng thống chết, vị trí nhà của phó tổng thống và tên các con của ông.
Sau đó, ông ta yêu cầu bộ phận công nghệ thông tin của FAA xóa lịch sử tìm kiếm của mình, nhưng bộ phận này lại báo cáo cho các nhà chức trách, và ông DelleChiaie bị đình chỉ công tác.
Trả lời thẩm vấn tại nhà hôm 3.2, ông DelleChiaie thừa nhận đã tìm kiếm những nội dung trên và tỏ ra ăn năn, theo nhân viên mật vụ Nathaneal Gamble. Ông DelleChiaie còn khai với các nhân viên điều tra về việc mình sở hữu 3 khẩu súng, bị trầm cảm và dù bức xúc với chính quyền Tổng thống Trump, ông ta không có ý thực hiện âm mưu ám sát.
Nghi phạm DelleChiaie bị bắt hôm 4.5, chỉ hơn một tuần sau khi một tay súng tìm cách xông vào bữa tiệc chiêu đãi các phóng viên Nhà Trắng. Tay súng được xác định là Cole Tomas Allen đã nổ súng vào một đặc vụ nhưng người này không bị thương nặng nhờ mặc áo chống đạn. Sau vụ việc, nghi phạm Allen đã bị truy tố.
