“Kon Ka Kinh không đơn thuần là một khu bảo tồn mà là “lá phổi” của một không gian sinh thái rộng lớn. Kon Ka Kinh có thể là một lớp học thiên nhiên. Một bảo tàng sống của đa dạng sinh học. Một không gian du lịch sinh thái gắn với văn hóa bản địa” – trích trong cuốn Cảm nhận Vườn Quốc gia (VQG) Việt Nam vừa ra mắt vào đầu tháng 6/2026 của ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội, nguyên Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường).
Đó là những chia sẻ của ông Hoan từ những trải nghiệm thực tế về VQG Kon Ka Kinh nằm giữa cao nguyên Gia Lai với diện tích gần 42.000 ha, trong đó rừng tự nhiên chiếm đến 93%. Năm 2003, Kon Ka Kinh được công nhận là Vườn Di sản ASEAN và một trong 2 vùng lõi quan trọng của Khu dự trữ sinh quyền thế giới Cao nguyên Kon Hà Nừng. Tháng 5/2026, một cột mới đã được mở ra với VQG này khi UBND tỉnh Gia Lai ký quyết định số 2173/QĐ-UBND tỉnh chính thức công nhận Kon Ka Kinh là điểm du lịch.
Ông Ngô Văn Thắng, Giám đốc VQG Kon Ka Kinh, cho biết: “Với quyết định này, Kon Ka Kinh không chỉ là nơi bảo tồn mà trở thành điểm đến du lịch sinh thái được quy hoạc bài bản, tầm nhìn hướng tới năm 2045. Đỉnh Kon Ka Kinh cao 1.748m, được mệnh danh là “Nóc nhà Gia Lai”cùng với hệ thống thác nước, rừng thông năm lá, quần thể cây đa di sản, đàn Voọc chà vá chân xám, tất cả trở thành sản phẩm du lịch đặc sắc, mời gọi du khách cùng về trải nghiệm.
Theo ông Thắng trên cơ sở được công nhận điểm du lịch, đơn vị quản lý quy hoạch sản phẩm du lịch Kon Ka Kinh giai đoạn 2026 – 2030, tầm nhìn đến năm 2045 thành 6 nhóm sản phẩm. Các sản phẩm này dựa trên đặc trưng của VQG gắn với phương án quản lý rừng bền vững đã được phê duyệt, gồm: du lịch sinh thái và thể thao mạo hiểm; nghỉ dưỡng và chăm sóc sức khỏe; văn hóa cộng đồng; giáo dục và nghiên cứu; vui chơi giải trí và cuối cùng làm nhóm sản phẩm du lịch đặc thù theo tiềm năng của rừng.
Điểm nhấn xuyên suốt của sản phẩm du lịch Kon Ka Kinh chính là “hộ chiếu sinh thái”, một cuốn sổ nhỏ để du khách mang theo trong suốt hành trình. Ở đó, du khách đóng dấu tại từng điểm đến, khuyến khích sự khám phá trọn vẹn theo cách “sống chậm” thả mình vào thiên nhiên.
“Mỗi góc rừng ở đây ẩn chứa một câu chuyện khác nhau, mỗi du khách đến với Kon Ka Kinh sẽ có những trải nghiệm riêng phù hợp với nhu cầu và khát vọng của họ. Đó là mục tiêu mà chúng tôi xây dựng sản phẩm du lịch của Kon Ka Kinh”, ông Thắng chia sẻ.
Chẳng hạn, với những người ưa thích sự mạo hiểm, thích thử thách thì các tuyến trekking chinh phục đỉnh Đá Trắng hay hành trình 16km leo lên đỉnh Kon Ka Kinh sẽ là lựa chọn của họ. Trong hành trình này, du khách có thể bắt gặp những thú rừng hoang dã thong dong kiếm ăn, hay sẽ có dịp nhìn thấy Voọc chà vá chân xám – loài linh trưởng đặc hữu với bộ lông rực rỡ, được mệnh danh là “nàng tiên rừng”.
Đây cũng là một trong những lý do để Kon Ka Kinh – một trong 2 vùng lõi của cao nguyên Kon Hà Nững được UNESCO công nhận là Khu dự trữ sinh quyển thế giới. Hoặc với nhưng ai muốn tìm kiếm sự bình yên, Kon Ka Kinh sẽ mang đến hành trình thư giãn, hòa mình vào thiên nhiên bằng những tour tản bộ, hít thở không khí trong lành giữa rừng già.
Chị Nguyễn Thảo (một du khách ở Pleiku) – trong một chuyến hành trình cùng gia đình về Kon Ka Kinh xem động vật hoang dã tại Bãi Nai, chia sẻ: “Kon Ka Kinh có rất nhiều điều thú vị để giữ chân du khách sau mỗi lần đến. Lần này gia đình tôi tới với khu vực Bãi Nai và Trung tâm cứu hộ động vật hoang dã. Ở đây, con tôi lần đầu tiên thấy thú rừng hoang dã thong dong trên bãi cỏ, nhìn rất thích mắt. Chỉ một lần, một ngày thì không đủ khám phá hết những điều thú vị. Gia đình tôi sẽ còn quay trở lại nhiều lần. Và những lần thế này, bé con của tôi biết yêu thiên nhiên, động vật hơn”.
Điều làm nên một Kon Ka Kinh hấp dẫn và khác biệt chính là đời sống của cư dân bản địa gắn với rừng – văn hóa của cộng đồng người Bana. Du khách đến đây không chỉ nghe rừng già kể chuyện mà còn được hòa mình vào đời sống của người dân thông qua việc tham quan các làng Kon Bông, Kon Lốc, Hà Đừng; tìm hiểu kiến trúc nhà Rông, trải nghiệm nghề truyền thống đan lát, dệt thổ cẩm truyền thống.
Ở đây, du khách sẽ có những đêm hòa mình vào đời sống của cộng đồng người Bana khi được đốt lửa, uống rượu cần và nghe tiếng cồng chiêng ngân vang. Hay hòa mình vào những điệu múa xong và thả hồn theo những trường ca sử thi của người Tây Nguyên…
“Tất cả đều do chính cộng đồng cư dân sống gắn bó với rừng Kon Ka Kinh kiến tạo. Đó là bản sắc không thể sao chép, cũng không thể tái hiện ở bất kỳ khu du lịch nào ở dưới đồng bằng”, Giám đốc VQG Kon Ka Kinh Ngô Văn Thắng, nói.
Ông Thắng khẳng định, Kon Ka Kinh không chạy theo số lượng du khách. Tour “Một ngày bảo vệ rừng” cho phép du khách đồng hành cùng kiểm lâm trong các chuyến tuần tra thực tế, học cách đọc dấu vết động vật và thực hành kỹ năng sinh tồn giữa rừng. Tour “Về nhà” là cơ hội để du khách tham gia vào hoạt động cứu hộ và thả động về hoang dã về tự nhiên. Đây là đều là những khoảnh khắc, trải nghiệm thú vị mà không phải lúc nào cũng có.
"Ngủ đúng cách để tốt hơn" đang trở thành một trong những xu hướng gây bão trên TikTok và mạng xã hội toàn cầu. Trào lưu có tên "sleepmaxxing", tạm hiểu là tối ưu giấc ngủ đến mức cực đoan đang thu hút hàng triệu lượt xem với vô số video chia sẻ bí quyết ngủ "chuẩn biohacking".
Không còn đơn giản là đi ngủ sớm hay hạn chế dùng điện thoại trước giờ ngủ, nhiều người trẻ hiện sẵn sàng chi tiền cho hàng loạt thiết bị hỗ trợ như máy đo giấc ngủ, kính chặn ánh sáng xanh, băng dán miệng, dây cố định hàm, miếng mở rộng lỗ mũi hay các loại "sleepy girl mocktail" được quảng cáo giúp ngủ sâu hơn.
Trong đó, "mouth taping", dán kín miệng khi ngủ để ép cơ thể thở bằng mũi, là trào lưu gây tranh cãi nhất. Nhiều TikToker cho rằng việc này giúp giảm ngáy, ngủ sâu, hạn chế hôi miệng, thậm chí làm gương mặt "gọn" hơn sau khi ngủ dậy. Một số video còn quảng bá đây là bí quyết giúp jawline sắc nét và cải thiện ngoại hình. Tuy nhiên, giới y khoa lên tiếng cảnh báo về mức độ an toàn của xu hướng này.
Theo các chuyên gia về giấc ngủ được trang National Geographic phỏng vấn, hiện chưa có đủ bằng chứng khoa học để khẳng định dán miệng khi ngủ mang lại hiệu quả rõ rệt. Một số trường hợp còn có nguy cơ làm tắc nghẽn đường thở hoặc khiến tình trạng ngưng thở khi ngủ trở nên nghiêm trọng hơn.
Trang WebMD cũng cho biết "mouth taping" chưa được công nhận là liệu pháp y khoa chính thống. Các nghiên cứu về phương pháp này còn rất nhỏ và chưa đủ cơ sở để kết luận về lợi ích lâu dài. Đáng chú ý, Hiệp hội Nha khoa Mỹ hiện không khuyến nghị áp dụng xu hướng này như một biện pháp cải thiện sức khỏe hay thẩm mỹ.
Một số bác sĩ cảnh báo người có vấn đề về xoang, dị ứng hoặc hội chứng ngưng thở khi ngủ có thể gặp nguy hiểm nếu cố tình bịt miệng khi ngủ. Trong trường hợp mũi bị nghẹt hoặc đường thở bị cản trở, việc không thể thở bằng miệng có thể dẫn đến thiếu oxy hoặc gây hoảng loạn trong lúc ngủ.
Không chỉ dán miệng, nhiều người trẻ còn đeo dây siết hàm hoặc mặt nạ nén khuôn mặt với hy vọng "định hình gương mặt" qua đêm. Trên mạng xã hội, những video ghi lại cảnh người dùng đi ngủ với hàng loạt lớp băng dính và thiết bị đã trở thành nội dung viral vì vừa kỳ lạ vừa gây tò mò.
Các bác sĩ da liễu và chuyên gia giấc ngủ cho rằng xu hướng này phản ánh áp lực ngoại hình và văn hóa self-improvement đang ngày càng cực đoan trong giới trẻ. Nhiều người tin rằng chỉ cần "tối ưu hóa" giấc ngủ là có thể cải thiện sắc đẹp, năng suất làm việc và sức khỏe tinh thần cùng lúc.
Dù vậy, giới chuyên môn cũng thừa nhận không phải mọi xu hướng trong "sleepmaxxing" đều vô ích. Một số phương pháp như hạn chế ánh sáng xanh trước giờ ngủ, duy trì giờ ngủ cố định hoặc cải thiện môi trường ngủ thực sự có cơ sở khoa học.
Điều đáng lo là nhiều người đang biến giấc ngủ thành một "dự án tối ưu hóa" đầy áp lực. Các chuyên gia gọi hiện tượng này là "orthosomnia" – nỗi ám ảnh phải ngủ hoàn hảo. Trớ trêu thay, càng cố kiểm soát giấc ngủ, nhiều người lại càng mất ngủ và lo âu hơn.
Trong bối cảnh trào lưu "sleepmaxxing" tiếp tục lan rộng, các bác sĩ khuyến cáo người trẻ nên tỉnh táo trước những "mẹo ngủ thần kỳ" trên mạng xã hội, đặc biệt là các phương pháp chưa được kiểm chứng khoa học. Thay vì chạy theo những xu hướng cực đoan, việc duy trì thói quen sinh hoạt lành mạnh và thăm khám chuyên khoa khi có vấn đề về giấc ngủ vẫn là giải pháp an toàn hơn.
Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO) vừa đưa ra cảnh báo đáng lo ngại về tình trạng nóng lên toàn cầu khi cho biết nhiệt độ trung bình của Trái đất trong giai đoạn tới nhiều khả năng sẽ tiếp tục duy trì ở mức cao kỷ lục, thậm chí có thể xuất hiện thêm những năm nóng nhất lịch sử trước năm 2031.
Theo cơ quan khí hậu của Liên Hợp Quốc, 11 năm nóng nhất từng được ghi nhận trên toàn cầu đều xuất hiện kể từ năm 2015 đến nay. Điều này cho thấy xu hướng nóng lên của khí hậu Trái đất đang ngày càng rõ rệt và chưa có dấu hiệu chững lại.
Báo cáo mới nhất của WMO dự báo nhiệt độ trung bình toàn cầu trong giai đoạn 2026 - 2030 có thể cao hơn từ 1,3 đến 1,9 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp 1850 - 1900. Đáng chú ý, cơ quan này nhận định có tới 75% khả năng nhiệt độ trung bình của cả giai đoạn 5 năm tới sẽ vượt ngưỡng 1,5 độ C - mốc giới hạn quan trọng được đặt ra trong Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu.
Ngưỡng 1,5 độ C từ lâu được xem là "ranh giới đỏ" nhằm hạn chế các tác động nghiêm trọng của biến đổi khí hậu. Nếu mức tăng nhiệt vượt quá giới hạn này trong thời gian dài, nguy cơ xảy ra các hiện tượng thời tiết cực đoan, nước biển dâng, hạn hán và cháy rừng sẽ tăng mạnh trên phạm vi toàn cầu.
WMO cho biết, năm 2024 hiện được xem là năm nóng nhất từng ghi nhận trong lịch sử quan trắc khí hậu hiện đại, với nhiệt độ trung bình toàn cầu cao hơn khoảng 1,55 độ C so với giai đoạn 1850 - 1900.
Một trong những nguyên nhân được nhắc đến nhiều nhất là hiện tượng El Nino. Đây là hiện tượng nóng lên dị thường của lớp nước biển tại khu vực trung tâm và phía đông Thái Bình Dương, có khả năng làm thay đổi hoàn lưu khí quyển và gây ra hàng loạt biến động thời tiết trên toàn thế giới.
Theo các mô hình dự báo, El Nino có thể quay trở lại vào cuối năm 2026 và kéo dài sang năm 2027, thậm chí một số kịch bản cho rằng hiện tượng này có thể duy trì tới năm 2028. Nếu xảy ra với cường độ mạnh, El Nino sẽ khiến nhiệt độ toàn cầu tiếp tục tăng cao và nguy cơ xuất hiện thêm các kỷ lục nhiệt mới là rất lớn.
Các nhà khoa học nhận định tốc độ nóng lên của Trái đất hiện nay có thể đang diễn ra nhanh hơn so với trước đây. Nếu nhiệt độ trung bình toàn cầu trong 5 năm tới tiếp tục vượt mốc 1,5 độ C, tốc độ nóng lên có thể đạt khoảng 0,25 độ C mỗi thập kỷ, cao hơn mức trung bình khoảng 0,2 độ C trong nhiều năm trước.
Báo cáo của WMO được xây dựng dựa trên khoảng 200 mô phỏng bằng máy tính sử dụng 13 mô hình khí hậu khác nhau. Kết quả cho thấy khu vực Bắc Cực đang nóng lên nhanh gấp khoảng 3,5 lần phần còn lại của thế giới do diện tích băng tuyết phản xạ ánh sáng Mặt trời ngày càng thu hẹp.
Trong giai đoạn 2020 - 2025, mùa đông tại Bắc Cực được ghi nhận ấm hơn khoảng 1,2 độ C so với mức trung bình nhiều năm. WMO dự báo trong 5 mùa đông tiếp theo, nhiệt độ tại khu vực này có thể tiếp tục tăng thêm khoảng 2,8 độ C. Băng biển Bắc Cực vào mùa hè cũng được dự báo sẽ tiếp tục suy giảm mạnh.
Không chỉ Bắc Cực, nhiều khu vực khác trên thế giới cũng được cảnh báo sẽ đối mặt nguy cơ thời tiết cực đoan gia tăng. Tại lưu vực Amazon, thời tiết được dự báo nóng và khô hơn bình thường, làm tăng nguy cơ cháy rừng nghiêm trọng và ảnh hưởng lớn tới hệ sinh thái toàn cầu.
Tại Việt Nam, các chuyên gia khí tượng cũng đưa ra cảnh báo về khả năng El Nino quay trở lại trong thời gian tới. Ông Mai Văn Khiêm - Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia - cho biết, xác suất xuất hiện El Nino vào cuối năm 2026 hiện đang tăng lên rõ rệt, với khả năng khoảng 70 - 80%.
Phần lớn các mô hình dự báo hiện nay đều nghiêng về kịch bản El Nino mạnh. Điều này đồng nghĩa Việt Nam có thể phải đối mặt với nắng nóng gay gắt hơn, lượng mưa thiếu hụt và nguy cơ hạn hán tại nhiều khu vực.
Theo nhận định của cơ quan khí tượng, mùa mưa tại Tây Nguyên và Nam Bộ có khả năng đến muộn hơn trung bình nhiều năm, đồng thời kết thúc sớm hơn. Tổng lượng mưa vào cuối năm 2026 tại nhiều khu vực được dự báo thiếu hụt đáng kể.
Tuy nhiên, các chuyên gia cũng lưu ý rằng trong những năm El Nino, dù tổng lượng mưa có xu hướng giảm nhưng vẫn có thể xuất hiện các đợt mưa lớn cục bộ trong thời gian ngắn. Đây là nguyên nhân dẫn tới nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và ngập úng đô thị gia tăng.
Ngoài ra, hoạt động bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông có thể ít hơn trung bình nhiều năm, nhưng vẫn cần đặc biệt đề phòng các cơn bão mạnh, đường đi phức tạp và khó dự báo, có khả năng gây thiệt hại lớn trong thời gian ngắn.
Các chuyên gia khí tượng nhận định những năm tới có thể sẽ là giai đoạn thế giới phải đối mặt với hàng loạt biến động thời tiết khắc nghiệt hơn bao giờ hết. Trong bối cảnh nhiệt độ toàn cầu tiếp tục leo thang, việc chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu và nâng cao khả năng phòng chống thiên tai đang trở thành yêu cầu cấp thiết đối với nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam.
Nam nhạc sĩ kiêm nhà sản xuất này là bảo chứng thành công cho hàng loạt giọng ca đình đám như Tóc Tiên, Văn Mai Hương, Uyên Linh, AMEE, Orange, Hoàng Duyên, Trọng Hiếu, Lâm Bảo Ngọc và là người đứng sau những ca khúc gây bão trên khắp mạng xã hội nhiều năm nay.
Mới đây, Hứa Kim Tuyền chính thức trình làng dự án Hứa Kim Tuyền's Playlist Collection #1: Pop & Ballad trên các nền tảng âm nhạc. Đây không đơn thuần chỉ là một danh sách phát nhạc, mà còn là một cuốn "lưu bút" gói ghém những sáng tác nổi bật nhất trong hành trình làm nghề của anh kể từ năm 2016. Tập trung vào hai mảng màu sở trường là Pop và Ballad, playlist đưa người nghe dạo quanh một vòng Vpop, đi qua những giai đoạn thăng trầm cùng các cung bậc cảm xúc khác nhau.
Bản danh sách quy tụ hàng loạt những tựa bài hát từng "làm mưa làm gió" thị trường như: Giữa Đại Lộ Đông Tây, Mưa Tháng Sáu, Sài Gòn Đau Lòng Quá, Chưa Quên Người Yêu Cũ, Một Ngàn Nỗi Đau, Ex's Hate Me Part 2, Người ta có thương mình đâu, Tôi không còn viết tình ca, Chưa quên người yêu cũ...
Nhiều ca khúc trong số này từng tạo được sức lan tỏa mạnh mẽ trên các nền tảng nhạc số. Ex's Hate Me (Part 2) ghi nhận hơn 63 triệu lượt xem trên YouTube, "bản "Kho báu" do Trọng Hiếu thể hiện từng đạt vị trí Top 2 Trending YouTube Việt Nam sau khi phát hành.
Các bản hit như "Một ngàn nỗi đau", "Mưa tháng sáu", "Rồi em sẽ gặp một chàng trai khác" hay "Sài Gòn đau lòng quá" cũng thu hút hàng chục triệu lượt nghe và xem trên nhiều nền tảng trực tuyến, góp phần khẳng định vị thế của Hứa Kim Tuyền trong dòng nhạc pop và ballad Việt Nam.
Bước ra từ sân chơi Sing My Song - Bài Hát Hay Nhất, Hứa Kim Tuyền đã có những bước chuyển mình vô cùng ngoạn mục. Thay vì cố gắng xây dựng hình ảnh một ca sĩ biểu diễn hào nhoáng, anh chọn lùi lại phía sau, để tạo ra những bài hát trở thành giai điệu quên thuộc của nhiều người yêu nhạc Việt.
Sự linh hoạt trong tư duy giúp anh kết hợp ăn ý với nhiều cá tính âm nhạc đa dạng, từ Tóc Tiên gai góc, Văn Mai Hương nồng nàn đến AMEE ngọt ngào hay một Lâm Bảo Ngọc đầy nội lực. Mỗi dự án đều được "đo ni đóng giày" cho từng nghệ sĩ, khiến các ca khúc dù chung một "cha đẻ" nhưng không bao giờ rơi vào lối mòn hay rập khuôn nhàm chán. Không thể phủ nhận, đằng sau sự nghiệp thành công của những cái tên này có dấu ấn rất rõ nét của Hứa Kim Tuyền.
Từ pop, ballad đến R&B, các ca khúc phản ánh những chủ đề quen thuộc trong âm nhạc của anh như tình yêu, nỗi cô đơn, ký ức và những cảm xúc rất riêng của người trẻ trong đời sống đô thị hiện đại.
Song song với phần âm nhạc, dự án cũng được đầu tư đáng kể về mặt hình ảnh. Toàn bộ playlist được xây dựng theo câu chuyện của một chàng trai trong nhịp sống thường nhật giữa thành phố.
Điểm nhấn đặc biệt của dự án là phiên bản R&B của "Tôi không còn viết tình ca" do Lâm Bảo Ngọc thể hiện. Trước đó, ca khúc đã nhận được nhiều sự chú ý qua màn trình diễn của Tóc Tiên, Mỹ Linh, Ái Phương và Dương Hoàng Yến trong chương trình "Chị đẹp đạp gió 2024".
Ở lần trở lại này, Hứa Kim Tuyền lựa chọn giữ lại tinh thần nguyên bản của bản demo đầu tiên nhưng làm mới bằng màu sắc R&B đương đại, tạo nên không gian âm nhạc giàu cảm xúc và riêng tư hơn.
Sự nghiệp nhiều mỹ nhân có dấu ấn của Hứa Kim Tuyền.
Chia sẻ về quyết định này, Hứa Kim Tuyền cho biết, phiên bản của Lâm Bảo Ngọc thực chất chính là bản demo đầu tiên của ca khúc. Theo anh, việc thu âm lại không chỉ giúp playlist trở nên đa dạng hơn mà còn là cơ hội để thử nghiệm những ý tưởng sản xuất mới cùng các giọng ca khác nhau.
Nam nhạc sĩ cho rằng nếu phần trình diễn của các "Chị Đẹp" mang vẻ đẹp trọn vẹn và rực rỡ thì phiên bản của Lâm Bảo Ngọc lại lưu giữ những cảm xúc nguyên sơ, nhiều tổn thương nhưng chân thật và lặng lẽ hơn.
Với Hứa Kim Tuyền's Playlist Collection #1: Pop & Ballad, Hứa Kim Tuyền không chỉ nhìn lại chặng đường sáng tác kéo dài gần một thập kỷ mà còn cho thấy tham vọng mở rộng thế giới âm nhạc của mình theo hướng đa lớp hơn. Sự kết hợp giữa âm nhạc, hình ảnh và trải nghiệm cảm xúc xuyên suốt được kỳ vọng sẽ trở thành dấu ấn mới trong các dự án sắp tới của nam nhạc sĩ.
