Sinh ngày 13/1/1997, Marius Borg Hoiby là kết quả của mối tình ngắn ngủi giữa Mette-Marit và tay buôn cocaine khét tiếng Morten Borg. Cuộc đời của Hoiby đã nhuốm màu hỗn loạn ngay từ khi chưa lọt lòng. Khi Mette-Marit mang thai cậu, bà lại đang đính hôn với John Ognby – một kẻ cũng dính líu đến ma túy và là bạn thân của Morten Borg. Mối quan hệ này chỉ chấm dứt sau sự kiện kinh hoàng: Ognby cầm dao rượt đuổi vị hôn thê đang mang bầu ngay trên phố.
Khi Hoiby chào đời, cha ruột của cậu đã ngồi tù.
Thái tử phi Mette-Marit lâu nay luôn gây tranh cãi ở Na Uy. Bà sinh ra trong một gia đình bố mẹ ly hôn, bố bà từng hai lần bị kết án hình sự. Mette-Marit thừa nhận đã có cuộc sống ăn chơi trác táng trong giới “tiệc tùng tại gia” đầy ma túy ở Oslo trước khi kết hôn với Thái tử Haakon năm 2001.
Sự khác biệt về xuất thân giữa Mette-Marit, một người mẹ đơn thân và từng là bồi bàn, với Thái tử Haakon – vị vua tương lai và là con trai cả của Vua Harald cùng Hoàng hậu Sonja, được một bộ phận dân chúng Na Uy coi là biểu tượng cho kỷ nguyên mới của hoàng gia, bất chấp sự phản đối của nhiều người trong đó có Công chúa Ragnhild, chị của Vua Harald. Bà từng thẳng thắn bày tỏ rằng không muốn sống đến ngày Mette-Marit lên làm Hoàng hậu. Công chúa Ragnhild qua đời năm 2012.
Việc Thái tử Haakon không chỉ chấp nhận con riêng của vị hôn thê mà còn đồng ý nuôi dạy cậu bé như con đẻ, được xem là dấu hiệu cho thấy hoàng gia Na Uy thích nghi với thời đại mới.
Hoàng hậu Sonja khi đó đã trìu mến gọi cậu là “Bé yêu Marius”, “cậu bé thông minh đáng yêu nhất thế giới, vô cùng có duyên và tuyệt vời”. Người dân Na Uy gọi cậu bé 4 tuổi là “đứa trẻ nghịch ngợm nhưng đáng yêu” và vui mừng khi cậu xuất hiện ở vị trí trung tâm trong lễ cưới của mẹ.
“Lúc đầu, thật khó để giải thích cho thằng bé hiểu rằng chúng tôi mới là những người kết hôn chứ không phải nó. Vì vậy, chúng tôi quyết định là cả ba chúng tôi sẽ cùng làm lễ cưới”, Thái tử Haakon sau đó chia sẻ.
Dù được chào đón vào hoàng gia Na Uy, Hoiby không phải là thành viên chính thức và không đảm nhận bất kỳ vai trò nào. Thái tử Haakon và Thái tử phi Mette-Marit có hai con chung gồm Công chúa Ingrid Alexandra, 22 tuổi và Hoàng tử Sverre Magnus, 20 tuổi.
“Tôi cảm thấy vô cùng tội nghiệp cho con trai cô ấy. Khi họ có con chung, Marius đáng thương sẽ chẳng là gì cả. Thằng bé mới 6 tuổi, nhưng nó sẽ hiểu rằng có sự khác biệt. Điều đó sẽ gây ra rắc rối cho họ. Tôi hy vọng họ đã suy nghĩ kỹ lưỡng về chuyện này”, Công chúa Ragnhild từng nói.
Sau khi tốt nghiệp trung học năm 2016, Hoiby sang Mỹ học ngành kinh doanh nhưng đã bỏ học trước khi tốt nghiệp. Năm 2017, cậu làm thực tập sinh cho nhà thiết kế thời trang Philipp Plein.
Hoàng gia Na Uy thực tế đã luôn sát cánh và bảo vệ Hoiby. Nhân dịp sinh nhật 18 tuổi, Công chúa Ingrid Alexandra đã nói về tình cảm gắn bó với người anh cùng mẹ khác cha: “Marius, cảm ơn anh vì tất cả những điều em đã học được từ anh, và vì luôn là người em có thể tâm sự bất cứ điều gì.
“Cảm ơn anh vì đã luôn bảo vệ em”, cô nói trong bữa tiệc sinh nhật quy tụ các thành viên hoàng tộc vào mùa hè năm 2022.
Sóng gió bắt đầu ập đến với hoàng gia Na Uy vào tháng 8/2024, khi Hoiby bị bắt sau trận cãi vã vào ban đêm tại căn hộ ở Oslo với bạn gái ngoài 20 tuổi. Cảnh sát phát hiện một con dao đâm vào tường phòng ngủ của cô gái. Giới chức Na Uy nói cô gái bị “tấn công cả về thể chất và tinh thần”.
Thái tử phi Mette-Marit khi đó phải hoãn chuyến đi tới Pháp dự Olympic Paris vì bê bối của con trai. Theo chuyên gia sử học Na Uy, đây là lần đầu tiên thành viên hoàng gia nước này vướng vào cáo buộc như vậy.
“Cậu ấy đang ở trong một tình thế gần như bất khả thi: một chân ở trong, một chân ở ngoài. Về mặt kỹ thuật, cậu ấy không phải là người hoàng tộc nhưng cậu ấy lớn lên trong đó”, Sigrid Hvidsten, nhà bình luận về hoàng gia của báo Dagbladet, nhận xét hồi tháng 12/2024. “Cậu ấy đã sống trong một vùng xám, một chiếc lồng bằng vàng”.
Sau khi bị bắt, người ta phát hiện cảnh sát từng liên lạc với Hoiby năm 2023 để cảnh cáo sau khi con trai riêng của Thái tử phi tham gia hội nhóm với “những tên tội phạm khét tiếng”. Họ cũng phát hiện rằng Hoiby từng bị bắt năm 2017 vì tội tàng trữ ma túy nhưng chỉ bị phạt tiền 4.000 kroner (419 USD).
Hoiby sống thoải mái nhờ tiền chu cấp của mẹ và cha dượng với số tiền 20.000 kroner (hơn 2.000 USD) mỗi tháng. Anh không đi làm hay đi học.
Tháng 9/2024, Hoiby lại bị bắt vi phạm lệnh cấm tiếp cận nạn nhân và có nguy cơ tái phạm. Anh ta bị giám sát kể từ đó, đồng thời bị điều tra về cáo buộc cưỡng hiếp, gây thương tích và phá hoại tài sản.
Trong các phiên tòa diễn ra hồi tháng 2 và tháng 3 khi bị phơi bày lối sống trụy lạc, Hoiby nói rằng bản thân chỉ được biết tới là con trai của Thái tử phi, nên luôn khao khát được công nhận.
“Và điều đó thể hiện qua việc quan hệ tình dục bừa bãi, sử dụng ma túy và rượu bia”, Hoiby nói, nhấn mạnh rằng áp lực từ truyền thông đã biến anh thành “quái vật” cũng như “mục tiêu căm ghét của cả Na Uy”.
Các vụ cưỡng hiếp mà Hoiby bị cáo buộc xảy ra từ năm 2018 đến năm 2024, sau những đêm tiệc tùng mà anh đã sử dụng rượu và ma túy. Công tố viên lập luận rằng Hoiby đã có hành vi tình dục khi các nạn nhân dường như đang ngủ hoặc bất tỉnh, và đó là lý do họ không đồng thuận. Vụ hiếp dâm đầu tiên được cho là đã diễn ra ngay tại dinh thự hoàng gia ở Cung điện Skaugum.
Trong phiên xét xử tại Oslo ngày 15/6, Hoiby, 29 tuổi, đối mặt 40 tội danh, từ hiếp dâm tới vi phạm giao thông, với mức án tối đa 16 năm tù. Công tố viên đề nghị mức án 7 năm 7 tháng tù với người này.
Kể từ khi Hoiby bị truy tố, tỷ lệ ủng hộ dành cho hoàng gia Na Uy đã giảm từ 84% xuống còn 68%. Một cuộc thăm dò vào năm 2024 cho thấy chỉ có 27% người dân muốn Thái tử phi Mette-Marit trở thành hoàng hậu.
Truyền thông Na Uy nhận định hoàng gia đang đối mặt với cuộc khủng hoảng nghiêm trọng nhất trong lịch sử hiện đại, mà nguyên nhân xuất phát từ Hoiby – người suốt đời là “đứa trẻ lạc loài” giữa hoàng tộc.
Theo Hãng tin AFP ngày 19-4, một quan chức Nhà Trắng xác nhận Phó tổng thống JD Vance sẽ dẫn đầu phái đoàn Mỹ tham gia các cuộc đàm phán với Iran tại Pakistan tối 20-4.
Trước đó cùng ngày, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo sẽ cử các nhà đàm phán tới Islamabad để tìm kiếm giải pháp chấm dứt xung đột đang leo thang tại Trung Đông, trong bối cảnh lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran sẽ hết hiệu lực ngày 22-4.
Ban đầu, ông Trump cho biết Phó tổng thống Vance - người từng dẫn đầu vòng đàm phán trước đó với Tehran tại Islamabad - sẽ không tham dự vì lý do an ninh.
Tuy nhiên Nhà Trắng sau đó đã đính chính. Theo nguồn tin, Phó tổng thống Vance, đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner - con rể ông Trump - đều sẽ tham gia. Ba nhân vật này cũng từng góp mặt trong vòng đàm phán diễn ra ngày 11 và 12-4.
Trên nền tảng Truth Social, ông Trump tiếp tục gia tăng sức ép khi cáo buộc Iran "vi phạm hoàn toàn" thỏa thuận ngừng bắn sau các vụ tấn công tại eo biển Hormuz, đe dọa sẽ phá hủy các nhà máy điện và cầu của nước này nếu không đạt được thỏa thuận.
Ông Trump khẳng định Mỹ đang đưa ra "một thỏa thuận hợp lý", nhưng cảnh báo nếu Tehran từ chối, Mỹ "sẽ không nhân nhượng".
Đại sứ Mỹ tại Liên hợp quốc Mike Waltz nhận định vòng đàm phán mới có thể sẽ mang lại kết quả "cực kỳ quan trọng".
Trong khi đó, Hãng thông tấn Tasnim của Iran ngày 19-4 cho biết Tehran chưa quyết định cử đoàn đàm phán tới Pakistan "chừng nào lệnh phong tỏa hải quân vẫn còn áp đặt".
Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran ra tuyên bố coi việc Mỹ phong tỏa các cảng nước này là hành động vi phạm ngừng bắn. Tehran tiếp tục khẳng định sẽ duy trì hạn chế đối với hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz nếu lệnh phong tỏa của Mỹ chưa được dỡ bỏ.
Ảnh vệ tinh thương mại chụp ngày 10/4 và được CNN phân tích hôm 14/4 cho thấy nỗ lực của Iran nhằm dọn dẹp lối vào các căn cứ tên lửa ngầm ở gần thành phố Khomeyn và Tabriz, trong đó các máy xúc đang hoạt động trên đống đổ nát và múc đất đá lên xe tải.
Sam Lair, chuyên gia cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu Không phổ biến vũ khí hạt nhân James Martin (CNS) ở Mỹ, cho rằng động thái này là điều đã được dự đoán trước. "Thỏa thuận ngừng bắn đồng nghĩa chấp nhận rằng đối phương sẽ khôi phục một phần năng lực quân sự mà bạn vừa phải tốn rất nhiều thời gian, công sức và tiền bạc để phá hủy", ông nói.
Lair nhận định đây là một phần trong kế hoạch vận hành các căn cứ tên lửa ngầm của Iran. "Điều này phù hợp với khái niệm hoạt động tổng thể của thành phố tên lửa, đó là chống chịu đòn tập kích phủ đầu, khai thông lối ra vào rồi phóng tên lửa trở lại", ông giải thích.
Giới chức Mỹ và Iran chưa bình luận về thông tin.
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth tuần trước tuyên bố chương trình tên lửa của Iran đã bị "phá hủy về chức năng", trong đó tên lửa và bệ phóng đã "cạn kiệt, bị tàn phá và gần như hoàn toàn mất hiệu quả".
Dù vậy, Wall Street Journal ngày 10/4 dẫn các báo cáo của tình báo Mỹ cho rằng Iran vẫn có thể khôi phục một phần lực lượng tên lửa bất chấp các cuộc không kích liên tục của Mỹ và Israel trong 6 tuần xung đột.
Tuy hơn một nửa bệ phóng của Iran đã bị phá hủy, hư hại hoặc mắc kẹt trong các hầm ngầm bị đánh sập, nhiều bệ phóng vẫn có thể được sửa chữa hoặc đào lên để tiếp tục sử dụng, theo các quan chức Mỹ.
Giới chức Israel nói khoảng 2/3 bệ phóng tên lửa đạn đạo tại Iran đã bị vô hiệu hóa trong xung đột, song cũng lưu ý rằng Tehran có thể thu hồi nhiều bệ phóng đang bị chôn vùi dưới lòng đất sau các cuộc tập kích.
Cũng theo giới chức Mỹ và Israel, kho tên lửa Iran đã giảm khoảng một nửa so với trước khi xung đột bùng phát, song nước này vẫn còn hàng nghìn tên lửa đạn đạo tầm ngắn và tầm trung có thể được đưa ra khỏi nơi cất giấu hoặc lấy từ cơ sở dưới lòng đất.
"Các quan chức Israel nói rằng Iran còn hơn 1.000 trong tổng số 2.500 tên lửa tầm trung mà nước này ước tính sở hữu vào thời điểm chiến sự bùng phát. Phần còn lại đã được khai hỏa hoặc bị phá hủy", WSJ cho hay.
Theo các nguồn tin, nỗ lực đưa ra thỏa thuận ngừng bắn gần như tan vỡ sau khi một cuộc tấn công của Iran vào một cơ sở hóa dầu của Ả Rập Xê Út đã làm Riyadh phẫn nộ và đe dọa làm chệch hướng tiến trình ngoại giao kéo dài nhiều tuần.
Trong bối cảnh hạn chót do Tổng thống Mỹ Donald Trump đặt ra để yêu cầu Iran đồng ý ngừng bắn và mở cửa eo biển Hormuz gần kết thúc, các quan chức Pakistan đã nỗ lực truyền đi thông điệp cho Washington và Tehran.
Một nguồn tin cho biết nỗ lực của Pakistan bao gồm việc liên lạc trực tiếp với các quan chức cấp cao của tất cả các bên, trong đó có ông Trump, Phó tổng thống Mỹ JD Vance và đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff, cũng như Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi và chỉ huy cấp cao của Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) Ahmad Vahidi.
Sau vài giờ "căng thẳng, nghẹt thở" mà "các cuộc đàm phán gần như đổ vỡ", Iran đã đồng ý ngừng bắn tạm thời vô điều kiện và bước vào đàm phán.
Giới lãnh đạo quân sự và dân sự của Pakistan đã làm việc suốt đêm, trao đổi với các quan chức cấp cao của Mỹ, Iran, Ả Rập Xê Út và các quan chức khác cho đến khi ông Trump công bố đạt được ngừng bắn vào ngày 7.4 theo giờ Mỹ (rạng sáng 8.4 tại Pakistan).
Nguồn tin cho biết vài phút trước khi ông Trump đăng tải thông báo, ông đã điện đàm với Tư lệnh lục quân Pakistan Asim Munir.
Dù bày tỏ "sự giận dữ mạnh mẽ nhất từ trước đến nay" với Iran về cuộc tấn công vào Ả Rập Xê Út - quốc gia mà Pakistan có hiệp ước phòng thủ chung và có thể khiến nước này bị kéo vào cuộc chiến - Islamabad vẫn muốn Washington đảm bảo rằng Mỹ sẽ kiềm chế các cuộc tấn công của Israel nhằm vào Iran.
Các quan chức Iran nói rằng họ đã phát động cuộc tấn công vào khu phức hợp hóa dầu ở Jubail sau một cuộc tấn công của Israel vào một cơ sở hóa dầu của Iran. Họ nói thêm rằng Tehran không thể bước vào đàm phán nếu các cuộc tấn công như vậy vẫn tiếp diễn.
Pakistan sau đó đã nói với quan chức Mỹ rằng các hành động của Israel đang gây nguy hiểm cho các nỗ lực hòa bình và Islamabad có thể không thuyết phục được Iran ngồi vào bàn đàm phán. Chỉ sau khi nhận được sự đảm bảo rằng Israel sẽ kiềm chế, Pakistan mới có thể thuyết phục Tehran đồng ý với lệnh ngừng bắn tạm thời.
Một nguồn thạo tin tiết lộ Israel đã phản đối một thỏa thuận với Iran vì tin rằng Tel Aviv có thể đạt được nhiều thành quả hơn về mặt quân sự để làm suy yếu hơn nữa ban lãnh đạo của Iran, nhưng cuối cùng Israel đã ủng hộ quyết định của ông Trump. Nguồn tin thứ hai tiết lộ Israel đã gây áp lực buộc chính quyền ông Trump không đạt thỏa thuận với Tehran.
Trong một bài phát biểu trên truyền hình vào tối 8.4, Thủ tướng Benjamin Netanyahu cho biết Israel vẫn chưa đạt được tất cả các mục tiêu của mình, nhưng có thể làm như vậy thông qua một thỏa thuận Mỹ - Iran hoặc bằng cách tiếp tục giao tranh.
Reuters cho hay giới chức tại Islamabad đã làm việc xuyên đêm nhằm vận động Mỹ và Iran đồng ý ngừng bắn.
Một nhà ngoại giao Trung Đông tiết lộ Iran đã đề xuất công nhận chủ quyền của nước này đối với tuyến đường thủy eo biển Hormuz. Tehran cũng yêu cầu quyền theo đuổi năng lượng hạt nhân và đạt được các thỏa thuận phòng thủ song phương với các quốc gia trong khu vực.
Trong khi đó, các nhà đàm phán muốn hướng đến việc tránh xa các vấn đề mà các bên khó nhượng bộ trong thời gian ngắn. Nhà Trắng tiết lộ các cuộc đàm phán về thỏa thuận chấm dứt xung đột dự kiến bắt đầu vào ngày 11.4.
Vào thời điểm ông Trump tuyên bố lệnh ngừng bắn và Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif gửi đề nghị đàm phán đến 2 nước, trời đã gần sáng ở Islamabad.
“Chúng tôi đã làm việc xuyên đêm. Nếu chúng ta biến điều này thành một cuốn sách, nó sẽ đóng vai trò như một bài học lớn cho quốc gia này và cho các thế hệ mai sau, về cách không bỏ cuộc trong một tình huống vô vọng”, ông Sharif phát biểu tại cuộc họp nội các ngày 8.4.
