Xăng giảm nhưng bún phở không giảm vì bị ‘xương mọc ngược’

Tôi thuộc thế hệ 8X, lớn lên trong giai đoạn những năm 1980-2000. Ký ức về những bữa cơm ngày đó đến giờ tôi vẫn nhớ rất rõ: mỗi người may ra được hai bát cơm lưng, thức ăn chỉ là một miếng đậu phụ luộc hoặc rán sốt cà chua mặn. Hôm nào khá hơn thì có thêm miếng trứng, miếng thịt mỡ hay thìa lạc rang. Cả tuần, thậm chí cả tháng chúng tôi mới có vài bữa "có thịt" đúng nghĩa. Sữa thì gần như là thứ xa xỉ, không có nổi một hộp.

Vậy mà chúng tôi vẫn lớn lên, vẫn học hành, vẫn đi làm. Nhiều người trong số đó sau này vẫn thành đạt, thậm chí có người trở thành triệu phú, tỷ phú. Điều đó khiến tôi nghĩ nhiều về chuyện chi tiêu và tích lũy của người trẻ hiện nay. Tôi thấy nhiều gia đình trẻ bây giờ than phiền rằng chi phí cuộc sống quá đắt đỏ, lương thấp, không đủ chi tiêu, chứ đừng nói đến chuyện tiết kiệm. Thậm chí, có người thu nhập 30 triệu mà cuối tháng chẳng để dư được đồng nào.

Theo tôi, nếu muốn có cơ hội làm giàu, ít nhất trong 5 năm đầu bước vào thị trường lao động, mỗi người nên học cách tiết kiệm, trừ khi gia đình đã có sẵn nền tảng như vốn liếng, nhà cửa hay xe cộ. Giai đoạn đầu, bạn có thể chấp nhận khổ một chút, thiếu một chút. Tuổi trẻ ăn uống đạm bạc, không duy trì các thói quen như cà phê, thuốc lá, rượu bia thường xuyên thì cũng không ảnh hưởng gì đáng kể đến sức khỏe về lâu dài.

>> Vợ chồng lương 30 triệu vẫn tiết kiệm được 15 triệu một tháng ở Sài Gòn

Tôi tính thử, với tổng thu nhập từ lương của hai vợ chồng khoảng 40 triệu đồng mỗi tháng, tôi hoàn toàn có thể tiết kiệm 28 triệu. Như vậy, sau một năm có thể dành dụm gần 350 triệu đồng. Số tiền này nếu biết cách sử dụng như mua vàng, đầu tư chứng khoán khi có kiến thức, góp vốn làm ăn, hoặc đơn giản là gửi ngân hàng... đều có thể tạo thêm thu nhập.

Sau vài năm, nếu không có biến cố gì, tổng số tiền tích lũy và sinh lời có thể tiến gần mốc một tỷ đồng. Ngược lại, nếu chưa có khoản tiết kiệm ban đầu mà đã quen với việc chi tiêu thoải mái, ưu tiên ăn uống, hưởng thụ, thì rất khó để tạo nền tảng tài chính vững vàng.

Thực tế, chi phí sinh hoạt không phải lúc nào cũng cao như nhiều người nghĩ. Chỉ cần khoảng 100.000 đồng mỗi ngày đi chợ vẫn có thể đảm bảo bữa ăn đầy đủ: đậu khoảng 10.000 đồng; trứng 10.000 đồng; thịt, cá, tôm khoảng 50.000 đồng, rau 10.000 đồng, còn lại là gạo, dầu, mắm... Nếu mua ở chợ đầu mối cho cả tuần, khoảng 700.000 đồng, rồi chia ra từng ngày, thì vẫn có thể ăn uống đủ chất, không đến mức thiếu thốn.

Tôi chia sẻ câu chuyện này không phải để so sánh hay áp đặt, mà chỉ muốn nói rằng việc chấp nhận sống tiết kiệm có thể là nền tảng quan trọng để tạo ra những cơ hội lớn hơn về sau.

Tin Gốc: Vnexpress

Tôi và gia đình sống trong một con ngõ nhỏ ở Hà Nội hơn chục năm nay. Nhà không rộng, mùa hè cũng nóng, nhưng tôi luôn cố gắng sống tiết chế nhất có thể. Trừ những hôm oi bức quá mức, tôi hiếm khi bật điều hòa ban ngày. Ban đêm, nếu nhiệt độ quá cao, tôi mới bật vài tiếng để dễ ngủ hơn. Còn lại, tôi thích mở cửa sổ, tận dụng gió trời và ánh sáng tự nhiên.

Mọi chuyện thay đổi từ một năm trước, khi nhà đối diện chuyển tới. Họ sửa sang nhà cửa rất đẹp, rồi lắp liền năm chiếc điều hòa công suất lớn. Chuyện dùng điều hòa vốn là quyền của mỗi gia đình, tôi không có ý kiến gì. Nhưng vấn đề nằm ở chỗ toàn bộ cục nóng đều được đặt quay thẳng sang phía nhà tôi, đúng hướng cửa sổ phòng khách và phòng ngủ. Từ đó, cuộc sống của tôi bị đảo lộn.

Chỉ cần họ bật điều hòa, luồng khí nóng từ cục nóng phả sang hầm hập như hơi bếp than. Cửa sổ mở ra không còn là gió trời nữa, mà là hơi nóng khô rát. Có hôm đang ăn cơm, tôi phải đứng dậy đóng vội cửa vì hơi nóng hắt vào quá khó chịu. Nhà họ bật điều hòa suốt ngày đêm, còn nhà tôi phải đóng cửa kín mít để tránh hơi nóng và tiếng "ù ù" từ dàn máy.

Tôi từng nói khéo vài lần. Ban đầu là góp ý nhẹ nhàng rằng khí nóng phả sang nhà đối diện rất khó chịu. Sau đó, khi tình trạng kéo dài, tôi đề nghị họ thử xoay hướng cục nóng hoặc che chắn bớt. Đáp lại chỉ là thái độ lạnh nhạt. Từ đó đến nay, hai nhà gần như không còn nhìn mặt nhau.

>> Tôi phải gửi con đi ngủ nhờ vì hàng xóm hát karaoke tra tấn

Sống trong ngõ nhỏ ở đô thị đông đúc, những "chuyện nhỏ" như tiếng ồn, khí nóng, khói bếp hay chỗ để xe lại ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sống mỗi ngày. Chỉ cần mỗi người bớt đi một chút tiện cho mình nhưng bất tiện cho người khác, mọi thứ đã dễ chịu hơn rất nhiều.

Nghịch lý là mỗi ngày, báo chí liên tục nhắc đến biến đổi khí hậu, hiệu ứng đảo nhiệt đô thị, chuyện Trái đất nóng lên. Ai cũng than mùa hè ngày càng khắc nghiệt. Nhưng trong đời sống thực tế, rất nhiều người vẫn vô tư đẩy phần nóng bức ấy sang cho người khác, miễn nhà mình mát là được. Có cảm giác chúng ta đang chống nóng cho bản thân theo cách khiến thành phố nóng hơn.

Những cục nóng điều hòa ngày đêm phả hơi ra ngõ nhỏ. Những căn nhà đóng kín cửa rồi xả nhiệt ra bên ngoài. Người này chịu không nổi lại lắp thêm máy mạnh hơn người kia. Cứ như thế, vòng luẩn quẩn tiếp diễn.

Tôi không cực đoan đến mức cho rằng mọi người phải ngừng dùng điều hòa. Trong những đợt nắng hơn 40 độ, điều hòa gần như là vật dụng thiết yếu. Nhưng ít nhất, khi lắp đặt và sử dụng, chúng ta có thể nghĩ thêm một chút đến hàng xóm sống cách mình vài mét.

Tin Gốc: Vnexpress

"Từ 3 năm trước, với xu thế thương mại điện tử phát triển và AI, tôi không còn cần nhà mặt đường để kinh doanh nữa. Tôi rút vào cái ngõ sâu với căn nhà vừa ở vừa kinh doanh 200 m2 và chỗ để xe thoải mái, chẳng việc gì chen chúc trong cái nhà mặt đường ô nhiễm khói bụi.

Bây giờ ba căn nhà mặt phố tôi thoải mái cho thuê, kiếm được 70 triệu đồng một tháng.

Xin nói thẳng là bây giờ nếu nhìn các cửa hàng mặt tiền trả mặt bằng, tưởng kinh doanh khó khăn, nhưng thực ra vẫn rất sôi động bởi họ chuyển vào trong ngõ nhỏ rồi, là xu hướng dịch chuyển sang bán online.

Hàng tháng tiết kiệm được cả chục triệu đến trăm triệu chi phí mặt bằng, mà hiệu quả bán hàng vẫn tương đương hoặc hơn".

Độc giả nickname andrew.pda23 kể như trên, chia sẻ rằng đã cho thuê các nhà mặt tiền để vào hẻm, vừa rộng rãi vừa thoáng. Câu chuyện này được chia sẻ sau bài viết Nhiều cửa hàng sang nhượng mặt bằng sau khi siết vỉa hè. Nhiều chủ cửa hàng ở Hà Nội chia sẻ doanh thu sụt giảm khiến họ phải tính đến việc trả mặt bằng.

Ghi nhận tình trạng trên, Phó chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) cho biết 4 tháng đầu năm nay, công suất hoạt động và giá thuê mặt bằng bán lẻ tại các tuyến phố khu vực nội, ngoại thành sụt giảm so với trước.

Độc giả Nguyễn Quang Tú nói: "Đa số doanh thu ăn uống là từ mặt bằng vỉa hè vì tâm lý muốn ngồi bệt vỉa hè để thưởng thức cảm giác ngoài trời.

Phải có quy hoạch lại tổng thể, quy hoạch rõ ràng nơi nào được phép lập khu chợ đêm, khu ẩm thực. Khu buôn bán hàng hóa. Phải có bãi đậu xe đi động, bãi đậu xe ngầm, bãi đậu xe trên cao với quy mô vừa rồi mở rộng lớn dần.

Phải có lộ trình giảm bớt xe máy trong vòng 10 năm hay 20 năm rồi giảm hẳn, buộc thế hệ sau phải đi phương tiện công cộng khi hạ tầng phương tiện công cộng như xe bus, buýt BRT, metro đầy đủ. Có như vậy thì mới có văn minh, vững mạnh và văn hóa".

Độc giả taianhvu1982 ví von: "Cần các bạn hiểu một cách đơn giản như thế này, muốn có một cơ thể khỏe mạnh, bạn bắt buộc phải đi chữa trị cũng như chấp nhận chịu đau chịu mất kinh phí.

Người đau nhiều đau ít, người mất nhiều mất ít dần đà theo thời gian các bạn sẽ khỏi bệnh có một cơ thể khỏe mạnh đúng nghĩa. Tôi chỉ biết nói hai từ đồng cảm, chia sẻ với những ai đang phải chịu đau bởi những ca 'chữa bệnh, phẫu thuật; như hiện trạng".

Nói về chiến dịch siết vỉa hè, độc giả nickname y4bp8kt7ym nói: "Nước ta đang có những mục tiêu chiến lược rất cụ thể trên con đường tiến lên thành một nước phát triển.

Điều ấy làm chúng ta cần thay đổi cách suy nghĩ, lối sống sao cho phù hợp với các mục tiêu này. Trong đó bộ mặt các đô thị cũng phải thay đổi theo hướng sạch đẹp, trật tự, an toàn, văn minh, và hiện đại.

Tôi không thích lạm dụng cụm từ 'văn hóa mặt tiền;', có những phương thức vận hành của một cộng đồng, một xã hội trong một thời gian rất dài mà đa số người mặc nhiên chấp nhận vì đơn giản rằng ai cũng làm vậy và được chấp nhận, thì nó là thông tục, hay chỉ là thói quen của đa số.

Tất nhiên, thông tục hay thói quen có thể sẽ đến lúc không còn phù hợp khi khoa học công nghệ đưa xã hội phát triển từng ngày. Không cần phải đi đâu xa, hãy nhìn vào các nước ASEAN top trên, đô thị họ trật tự, sạch đẹp, văn minh. Họ quy hoạch các khu chợ, siêu thị, trung tâm mua sắm, khu ẩm thực... cho người có nhu cầu kinh doanh.

Nếu phải thuê nhà mặt tiền kinh doanh thì có thể dành khoảng chi phí ấy để vào các khu được quy hoạch đàng hoàng. Lúc ấy, tình trạng giao thông, bộ mặt đô thị chắc chắn sẽ thay đổi theo hướng tích cực. Câu hỏi đặt ra rằng chúng ta có dám thay đổi cách tư duy, nhận thức (mindset) hay không, chứ không phải là 'văn hóa mặt tiền'.

Độc giả nickname b3584960: "Kinh doanh mặt phố cần nhận thức rõ vỉa hè là chỗ thiết kế đủ để cho xe đạp, xe máy và lối đi bộ, không phải chỗ để bày biện kinh doanh, đặc biệt là thực phẩm đồ uống vì vốn dĩ như vậy khó đảm bảo an toàn thực phẩm.

Nếu chủ nhà muốn cho thuê để bán hàng thì cần xây dựng với khoảng lùi công trình hợp lý tùy độ rộng của vỉa hè.

Tuyến đường cắm biển cấm đỗ xe thì xác định không phục vụ được khách hàng đi ôtô, vỉa hè hẹp thì cũng không có cơ hội phục vụ khách đi xe đạp, xe máy.

Hạ tầng không đáp ứng đủ điều kiện kinh doanh mà vẫn muốn cho thuê mặt bằng thì không có mấy cơ hội đâu, không thể trách ai được, hãy nhìn nhận thực tế để tự điều chỉnh".

Bà An khuyến nghị các chủ nhà thời điểm này cần linh hoạt giá thuê, giãn thời gian thanh toán hoặc chia nhỏ mặt bằng để giữ chân khách. Đồng thời, chủ nhà cần đưa ra mức giá phù hợp với khả năng chi trả của doanh nghiệp vừa và nhỏ, hộ kinh doanh để duy trì tỷ lệ lấp đầy.

Tin Gốc: Vnexpress