Sáng 15-4, PGS Tăng Chí Thượng – Giám đốc Sở Y tế TP.HCM – cho biết một trong những dấu ấn đổi mới nổi bật của sở trong thời gian qua là việc đưa vào vận hành Hệ thống tiếp nhận và xử lý phản ánh của người dân trong lĩnh vực y tế.
Chỉ trong hơn ba tháng đầu năm 2026, hệ thống đã tiếp nhận 629 phản ánh, trong đó 605 phản ánh đã được xử lý, cho thấy hiệu quả vận hành bước đầu rõ nét.
Từ những phản ánh cụ thể, Sở Y tế đã kịp thời ban hành nhiều giải pháp chấn chỉnh trên diện rộng: siết chặt kỷ cương chuyên môn, yêu cầu minh bạch giá dịch vụ, xử lý tình trạng “cò” bệnh viện, kiểm soát hoạt động quảng cáo, tăng cường quản lý dược – mỹ phẩm và cải cách thủ tục hành chính.
Giám đốc Sở Y tế cho biết thêm, mỗi ngày làm việc của ban giám đốc Sở bắt đầu không phải bằng những báo cáo hành chính quen thuộc, mà bằng buổi giao ban với tổ công tác đặc biệt – nơi tổng hợp toàn bộ phản ánh của người dân trong 24 giờ qua và kết quả xử lý từ các cơ sở y tế.
Từ những cuộc gọi đường dây nóng, những phản ánh trên cổng dịch vụ công đến các kiến nghị trực tiếp, tất cả đều được “đưa lên bàn” ngay đầu ngày, trở thành nội dung trọng tâm trong điều hành.
Hình ảnh này cho thấy một thay đổi rõ rệt trong cách làm: lấy thực tiễn từ người dân làm điểm xuất phát cho mọi quyết định quản lý, bảo đảm mỗi vấn đề phát sinh đều được nhận diện sớm, xử lý kịp thời và không để tồn đọng kéo dài.
Theo người đứng đầu ngành y tế TP.HCM, mỗi phản ánh vì vậy không còn là một vụ việc riêng lẻ, mà trở thành “tín hiệu quản trị” giúp điều chỉnh toàn bộ hệ thống.
Đáng chú ý, từ nền tảng dữ liệu này, Sở Y tế đã triển khai nhiều cách làm mới, trực diện và minh bạch hơn trong quản lý.
Các buổi làm việc trực tiếp, thậm chí “đối chất” giữa lãnh đạo Sở với các cơ sở y tế được tổ chức nhằm làm rõ các nội dung người dân phản ánh. Các cuộc họp trực tuyến được thiết lập để xử lý ngay những vấn đề bức xúc, không để tồn đọng kéo dài.
Cách làm này không chỉ rút ngắn thời gian xử lý, mà còn nâng cao tính minh bạch, trách nhiệm giải trình của các cơ sở y tế.
Xa hơn, hệ thống góp phần định hình một nguyên tắc quản trị mới: lấy người dân làm trung tâm, đồng thời là chủ thể giám sát hoạt động y tế.
Giám đốc Sở Y tế TP.HCM khẳng định việc vận hành hệ thống tiếp nhận và xử lý phản ánh của người dân không chỉ là một sáng kiến công nghệ, mà là một bước tiến về thể chế quản trị ngành y tế minh bạch hơn, trách nhiệm hơn và dựa trên dữ liệu nhiều hơn.
Đây cũng chính là nền tảng quan trọng để TP.HCM xây dựng hệ thống y tế hiện đại, nơi chất lượng phục vụ và sự hài lòng của người dân trở thành thước đo trung tâm của mọi hoạt động, từ phản ánh của người dân đến đổi mới phương thức quản trị y tế.
Viêm là phản ứng bảo vệ tự nhiên của cơ thể trước chấn thương hoặc nhiễm trùng. Nếu tình trạng này kéo dài âm thầm trong nhiều tháng hoặc nhiều năm, nó có thể chuyển thành viêm mạn tính, gây hại cho sức khỏe. Theo Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH), tình trạng viêm kéo dài có thể làm tổn thương các mô khỏe mạnh và gây rối loạn chức năng chuyển hóa theo thời gian.
Viêm mạn tính có liên quan đến nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, từ bệnh tim, tiểu đường đến viêm khớp và ung thư. Bên cạnh thay đổi lối sống, chế độ ăn cân bằng, giàu thực phẩm chống viêm có thể giúp giảm viêm tự nhiên và cải thiện sức khỏe tổng thể. Dưới đây là 7 loại thực phẩm hỗ trợ giảm viêm và bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Cá béo
Cá hồi, cá thu, cá mòi chứa nhiều axit béo omega-3 (EPA và DHA). Những chất béo này giúp giảm các chỉ số viêm trong máu đồng thời hỗ trợ sức khỏe tim mạch. Theo NIH, omega-3 hỗ trợ điều hòa phản ứng viêm trong cơ thể. Nhiều nghiên cứu cũng cho thấy ăn cá thường xuyên có thể giảm nguy cơ bệnh tim.
Các loại quả mọng
Những loại quả mọng nhiều màu sắc không chỉ làm đẹp món ăn mà còn chứa các hợp chất bảo vệ tế bào. Dâu tây, việt quất chứa chất chống oxy hóa gọi là anthocyanin, có khả năng trung hòa các gốc tự do có hại, giúp giảm stress oxy hóa - yếu tố liên quan chặt chẽ đến viêm mạn tính và lão hóa.
Thêm một ít quả mọng vào bữa sáng, sinh tố hoặc sữa chua có thể tăng cường "lá chắn" tự nhiên cho cơ thể.
Rau lá xanh
Rau xanh như rau bina, cải xoăn, bông cải xanh là nhóm thực phẩm có tác dụng bảo vệ cơ thể rất tốt. Các loại như rau bina, bông cải xanh cung cấp vitamin, khoáng chất và hợp chất thực vật giúp giảm stress oxy hóa. Chúng giàu vitamin K, vitamin C và polyphenol, hỗ trợ cân bằng miễn dịch.
Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) khuyến nghị ăn rau xanh thường xuyên để giảm nguy cơ bệnh mạn tính như tim mạch và tiểu đường.
Các loại hạt
Hạnh nhân, hạt óc chó, hạt lanh, hạt chia chứa chất béo tốt, chất xơ, magie và vitamin E. Những dưỡng chất này hỗ trợ điều hòa quá trình viêm đồng thời cải thiện cholesterol. Đặc biệt, óc chó giàu ALA - một dạng omega-3 có nguồn gốc thực vật, liên quan đến giảm viêm. Chỉ cần ăn một nắm nhỏ các loại hạt mỗi ngày cũng có lợi cho sức khỏe tim mạch.
Cà chua
Cà chua giàu lycopene - một chất chống oxy hóa mạnh có tác dụng giảm viêm và bảo vệ tim. Lycopene có thể giảm tổn thương oxy hóa liên quan đến bệnh mạn tính. Đặc biệt, cà chua nấu chín có thể giúp cơ thể hấp thụ lycopene tốt hơn.
Nghệ
Nghệ đã được sử dụng từ lâu trong ẩm thực và y học cổ truyền. Hoạt chất chính curcumin có đặc tính chống viêm và chống oxy hóa mạnh, có thể tác động đến các tác nhân gây viêm trong cơ thể. Kết hợp nghệ với tiêu đen giúp tăng khả năng hấp thu và phát huy hiệu quả tốt hơn.
Carbohydrate tinh chế có thể làm tăng viêm, trong khi ngũ cốc nguyên hạt lại có tác dụng ngược lại. Yến mạch, gạo lứt, kiều mạch chứa chất xơ, vitamin nhóm B, chất chống oxy hóa, hỗ trợ tiêu hóa và cân bằng chuyển hóa. Chế độ ăn giàu chất xơ còn nuôi dưỡng hệ vi khuẩn đường ruột - yếu tố quan trọng trong kiểm soát viêm.
Thạc sĩ - bác sĩ Lê Tiểu Nhật, Trường đại học Khoa học Sức khỏe, Đại học Quốc gia TP.HCM, cho biết thịt gà sống là nơi trú ngụ lý tưởng của nhiều loại vi sinh vật gây hại mà mắt thường không thấy được là Salmonella và Campylobacter. Đây là "2 thủ phạm" hàng đầu gây ngộ độc thực phẩm toàn cầu. Nhiễm các loại vi khuẩn này thường dẫn đến các triệu chứng như tiêu chảy, sốt, đau bụng và nôn mửa.
"Thậm chí, vi khuẩn Salmonella có thể gây ra các vụ bùng phát dịch nghiêm trọng dẫn đến nhập viện và tử vong. Ngoài 2 loại trên, các nhà khoa học còn tìm thấy Aeromonas (gây viêm dạ dày ruột), Pseudomonas, Serratia và Staphylococcus hiện diện trên bề mặt thịt", bác sĩ Nhật nhấn mạnh.
Theo bác sĩ Tiểu Nhật, nhiều người cho rằng rửa thịt gà dưới vòi nước sẽ giúp loại bỏ vi khuẩn. Tuy nhiên, thực tế các nghiên cứu cho thấy nước sạch thông thường không thể làm giảm đáng kể lượng vi khuẩn bám trên thịt, đặc biệt là vi khuẩn Campylobacter. Ngược lại, việc rửa gà sống còn có thể khiến vi khuẩn bắn ra bồn rửa, dụng cụ nhà bếp và thực phẩm xung quanh, làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn chéo.
Bác sĩ Tiểu Nhật cho biết các tổ chức uy tín như Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) đều đưa ra lời khuyên thống nhất khi sơ chế gà:
Nếu muốn sơ chế thịt gà sạch hơn, nhiều chuyên gia gợi ý:
Trong thực tế ở Việt Nam, nhiều người vẫn rửa gà để khử mùi hoặc làm sạch bụi bẩn. Nếu có rửa, nên:
Vi khuẩn bị tiêu diệt hoàn toàn khi thịt gà được nấu đến nhiệt độ nội tại tối thiểu là 74°C (nên sử dụng nhiệt kế chuyên dụng để đo nhiệt độ bên trong thịt gà).
Luôn sử dụng thớt và dao riêng cho thịt sống và đồ chín.
Tôi 45 tuổi, bị đau dạ dày nhiều năm và từng nhiễm vi khuẩn HP. Gần đây tôi thường buồn nôn, chán ăn và đi ngoài phân đen nên rất lo lắng không biết đây có phải dấu hiệu ung thư dạ dày hay không?
(Tuấn Minh - Thái Nguyên)
ThS.BS Nguyễn Thế Phương, Trung tâm Tiêu hóa - Gan mật, Bệnh viện Bạch Mai trả lời:
Những triệu chứng của bác cho thấy dạ dày đang có tổn thương kéo dài và có thể được xem là bệnh lý mạn tính.
Tuy nhiên, để khẳng định có nguy cơ ung thư dạ dày hay không thì cần thăm khám và làm các xét nghiệm chuyên sâu.
Trên thực tế, ung thư dạ dày ở giai đoạn sớm thường không có triệu chứng đặc hiệu. Các biểu hiện ban đầu nhiều khi chỉ giống viêm dạ dày mạn tính hoặc loét dạ dày thông thường như đau âm ỉ vùng thượng vị, đầy bụng, buồn nôn hay chán ăn.
Riêng tình trạng đi ngoài phân đen là dấu hiệu cần đặc biệt lưu ý vì có thể liên quan đến xuất huyết tiêu hóa.
Vì vậy, bác nên đi nội soi dạ dày càng sớm càng tốt, đặc biệt tại các cơ sở chuyên sâu có hệ thống máy móc hiện đại và bác sĩ có nhiều kinh nghiệm.
Thông qua nội soi, bác sĩ có thể đánh giá chính xác tổn thương, phát hiện sớm bất thường nếu có và giúp người bệnh yên tâm hơn khi kết quả nằm trong giới hạn bình thường.
Việt Nam thuộc nhóm quốc gia có tỷ lệ mắc ung thư dạ dày ở mức trung bình cao trong khu vực Đông Nam Á. Bên cạnh yếu tố vi khuẩn Helicobacter pylori (HP), chế độ ăn uống và lối sống đóng vai trò đặc biệt quan trọng.
HP được Tổ chức Y tế Thế giới xếp vào nhóm tác nhân gây ung thư nhóm 1 đối với dạ dày. Vi khuẩn này gây viêm dạ dày mạn tính kéo dài. Theo thời gian, quá trình viêm có thể dẫn đến teo niêm mạc, dị sản ruột, loạn sản và cuối cùng là ung thư biểu mô tuyến.
Tuy nhiên, không phải mọi người nhiễm HP đều tiến triển thành ung thư. Nguy cơ gia tăng khi có sự kết hợp của nhiều yếu tố khác, đặc biệt là thói quen ăn uống.
Chế độ ăn nhiều muối là một yếu tố nguy cơ quan trọng. Thực phẩm ướp muối, lên men, xông khói, thịt cá muối, dưa muối, thực phẩm chứa nitrit và nitrosamine có liên quan đến tăng nguy cơ ung thư dạ dày.
Trong văn hóa ẩm thực Việt Nam, ăn mặn và sử dụng các món muối chua là thói quen phổ biến. Nhiều gia đình thường xuyên dùng dưa muối, cà muối, cá khô, thịt ướp mặn, đồ hun khói hoặc đồ nướng cháy cạnh. Khi sử dụng kéo dài, các yếu tố này có thể gây tổn thương niêm mạc dạ dày và làm tăng nguy cơ hình thành tế bào ác tính.
Bên cạnh đó, chế độ ăn ít rau xanh và trái cây tươi cũng là vấn đề đáng lưu ý. Rau quả chứa nhiều chất chống oxy hóa, vitamin và chất xơ có vai trò bảo vệ niêm mạc tiêu hóa. Việc thiếu hụt những thành phần này làm giảm khả năng bảo vệ tự nhiên của cơ thể
Hút thuốc lá là một yếu tố nguy cơ độc lập. Người đang hút thuốc có nguy cơ ung thư dạ dày cao hơn khoảng 30% đến 50% so với người không hút. Rượu bia sử dụng nhiều cũng góp phần làm tăng nguy cơ, đặc biệt khi đi kèm hút thuốc và nhiễm HP.
Ngoài ra, béo phì, hội chứng chuyển hóa và trào ngược dạ dày thực quản được ghi nhận liên quan nhiều hơn đến ung thư vùng tâm vị (vị trí nối giữa thực quản và dạ dày).
