Bà Jennifer Wicks tuyên thệ nhậm chức Đại sứ Mỹ tại Việt Nam

Những năm gần đây, người dân Tây Ban Nha, Pháp và Anh thường chứng kiến cảnh tượng kỳ lạ: bình minh màu cam đậm cùng bầu trời quánh đặc lớp sương mù vàng. Nguyên nhân là bụi Sahara đang "đổ bộ" châu Âu.

Hiện tượng này xuất phát từ các luồng bụi khổng lồ từ sa mạc Sahara, vượt hàng nghìn km qua Địa Trung Hải. Khi biến đổi khí hậu làm thay đổi diện mạo sa mạc lớn nhất thế giới, châu Âu phải hứng chịu trực tiếp những "di chấn" môi trường này.

Sahara chiếm hơn một nửa tổng lượng bụi phát thải toàn cầu. Trong điều kiện nóng, khô và gió mạnh, các hạt bụi bị cuốn lên vài km, di chuyển xuyên lục địa.

Dù phần lớn bay về phía Tây tới châu Mỹ, một lượng đáng kể lại hướng lên phía Bắc, đặc biệt từ tháng 2 đến tháng 6, lan tới Biển Bắc và bán đảo Scandinavia.

Nhiệt độ toàn cầu tăng cao khiến đất khô cằn, thúc đẩy sa mạc hóa, làm gió dễ cuốn trôi các hạt bụi mịn. Các nghiên cứu dự báo, nếu nóng lên cực đoan, lượng bụi Sahara có thể tăng 40-60% vào cuối thế kỷ này. Tuy nhiên, mức "độ bụi" còn phụ thuộc vào vòng tuần hoàn gió. Tin tốt là trong hai thập kỷ qua, một số cơn bão bụi đã giảm nhờ thảm thực vật ở vùng Sahel và gió bề mặt suy yếu.

Đằng sau sắc cam huyền ảo của bầu trời là hiểm họa hiện hữu. Các hạt bụi mịn PM10 siêu nhỏ dễ xâm nhập phổi, đi vào máu, là tác nhân chính gây hen suyễn, viêm phổi và các biến chứng tim mạch. Nghiên cứu tại Tây Ban Nha và Ý cho thấy bụi Sahara có thể gây tới 44% số ca tử vong liên quan ô nhiễm bụi mịn.

Khi lớp bụi đỏ lắng trên núi tuyết Alps, bề mặt tuyết sẫm màu hơn. Thay vì phản xạ ánh sáng, lớp tuyết "bẩn" hấp thụ nhiệt mạnh, đẩy nhanh tốc độ tan băng, đe dọa nguồn nước ngọt và hệ sinh thái vùng cao.

Bụi Sahara còn là "khắc tinh" của năng lượng tái tạo, làm giảm hiệu suất tấm pin mặt trời. Trong giao thông, những trận "bão bụi" làm tầm nhìn hạn chế, đình trệ chuyến bay và tăng nguy cơ tai nạn trên các tuyến cao tốc xuyên quốc gia.

Nguồn: https://tuoitre.vn/bui-sahara-do-bo-chau-au-de-doa-suc-khoe-nguoi-dan-20260331004213429.htm

Trả lời phỏng vấn truyền hình nhà nước cuối tuần qua, Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết Moscow đã nhận được một đề xuất từ Ukraine về việc hạn chế sử dụng tên lửa tầm xa, giới hạn các hoạt động quân sự trong phạm vi 4 vùng gồm Kherson, Zaporizhia, Donetsk và Lugansk.

Tuy nhiên, ông Putin cho rằng đề xuất này được đưa ra là vì các lực lượng của Ukraine đang chịu áp lực dọc theo chiến tuyến dài 1.250km.

“Đã rõ lý do tại sao đề xuất này được đưa ra, bởi vì các cuộc phản công của chúng tôi sâu vào lãnh thổ Ukraine mạnh hơn nhiều, có tác động lớn hơn”, ông Putin nói.

Ông phát biểu thêm: “Xét đến tình trạng thiếu hụt nhân lực trầm trọng của họ, các lực lượng vũ trang Ukraine rõ ràng tin rằng đây có thể là sự cứu rỗi của họ. Nhưng điều đó không nằm trong kế hoạch của chúng tôi”.

Các quan chức Ukraine vẫn chưa bình luận công khai về các phát biểu của ông Putin, bao gồm cả những tuyên bố của nhà lãnh đạo Nga rằng Kiev đã gửi một đề xuất nhằm hạn chế việc sử dụng tên lửa tầm xa.

Ông Putin thừa nhận Moscow đã phải tăng cường năng lượng phòng không để chống lại các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái ngày càng gia tăng của Ukraine nhằm vào ngành công nghiệp dầu mỏ của Nga trong những tháng gần đây.

Tuần trước, Ukraine đã sử dụng máy bay không người lái tầm xa để tấn công hai cơ sở dầu mỏ ở Kerch thuộc bán đảo Crimea và cảng Kavkaz ở Krasnodar. Cả hai nơi này đều được sử dụng để vận chuyển nhiên liệu đến các chiến tuyến của Nga. Ukraine cũng tấn công các nhà mạng điện, dẫn đến việc đình chỉ bán nhiên liệu ở Crimea.

Vào hôm 28/6, Thống đốc Yaroslavl Mikhail Yevrayev cũng cho biết trên Telegram rằng khu vực phía đông bắc Moscow đã bị tấn công bởi máy bay không người lái của Ukraine và các lối ra từ thủ phủ của vùng đã tạm thời bị đóng cửa.

Trong khi đó, tại vùng Belgorod nằm trên biên giới phía đông bắc của Ukraine, một người khác đã thiệt mạng ở quận Shebekinsky trong suốt 64 cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine trong vòng 24 giờ.

Bất chấp làn sóng tấn công của Ukraine, ông Putin khẳng định: “Tất cả các cuộc không kích, bất kể chúng bắn trúng cơ sở hạ tầng nào của chúng tôi, hoàn toàn không ảnh hưởng đến tình hình trên mặt trận, trên đường tiếp xúc chiến đấu”.

Ông cho biết nhiệm vụ hiện tại của Nga là “nhanh chóng và gia tăng đáng kể việc sản xuất các hệ thống phòng không đang được cần đến nhất”.

Ông Ian Lesser, nghiên cứu viên ưu tú tại Quỹ German Marshall của Mỹ, nhận định trên thực tế, Nga có nguồn lực lớn hơn đáng kể đối với các cuộc tấn công tầm xa. Do đó, không có gì ngạc nhiên khi Moscow muốn giữ vững lợi thế này và tránh bất kỳ sự thỏa hiệp nào trên mặt trận này, ít nhất là vào thời điểm hiện tại.

“Moscow chắc chắn sẽ xem khả năng tấn công tầm xa của chính mình như một công cụ răn đe, có lẽ càng có ý nghĩa hơn khi Ukraine mở rộng khả năng tự tấn công các mục tiêu ở Nga ở khoảng cách xa hơn”, ông Lesser nói thêm.

Các quan chức Ukraine vẫn chưa bình luận về triển vọng hạn chế các cuộc tấn công tầm xa, nhưng vào đầu tháng 6, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã viết một bức thư ngỏ gửi Tổng thống Putin và đề xuất một cuộc gặp trực tiếp để thảo luận về việc chấm dứt xung đột.

Ông Zelensky lưu ý, khi Mỹ đang tập trung vào cuộc chiến với Iran, “sẽ là sai lầm nếu chỉ đơn giản là chờ đợi cho đến khi cuộc chiến ở châu Âu trở lại trung tâm sự chú ý của họ”, và đã gợi ý một con đường dẫn đến hòa bình.

“Ukraine đề xuất chấm dứt cuộc chiến này thông qua sự tham gia trực tiếp giữa chúng tôi và ông Putin. Tôi đề xuất một cuộc gặp”, ông nói thêm.

Ông Putin cho biết Moscow đã sẵn sàng gia hạn các cuộc đàm phán. Tuy nhiên, ông tuyên bố những cuộc đàm phán này sẽ dựa trên cơ sở những gì đã được đề xuất tại các cuộc đàm phán tổ chức ở Istanbul vào năm 2022, bao gồm cả yêu cầu của Nga rằng Ukraine phải nhượng vùng Donbass, nơi hiện phần lớn đang nằm dưới sự kiểm soát của Nga.

Tin Gốc: Dân Trí

Sáng nay (5.5), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời Thủ đô Hà Nội lên đường thăm cấp nhà nước tới Ấn Độ từ ngày 5-7.5 theo lời mời của Thủ tướng Cộng hòa Ấn Độ Narendra Modi.

Kể từ khi chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao vào ngày 7.1.1972 đến nay, quan hệ hai nước đã đạt nhiều dấu ấn nổi bật.

Trả lời Thanh Niên, TS Prakash Panneerselvam (Chương trình Nghiên cứu chiến lược và an ninh - Học viện quốc gia về nghiên cứu tiên tiến, Ấn Độ) nhận định: "Trong thập niên qua, hai nước đã tăng cường hợp tác trên các lĩnh vực kinh tế, quốc phòng, an ninh và chiến lược. Trong bối cảnh chính trị toàn cầu còn nhiều bất ổn và môi trường an ninh khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương ngày càng phức tạp, chuyến thăm này có thể tạo động lực mới cho quan hệ đối tác song phương và gắn kết hai nước hơn nữa".

Thực tế, hơn 20 năm qua, quan hệ hai nước liên tục đạt được nhiều tiến bộ đột phá. Cụ thể, tháng 5. 2003, hai nước ký "Tuyên bố chung về Khuôn khổ Hợp tác Toàn diện giữa Việt Nam và Ấn Độ bước vào thế kỷ XXI".

Chỉ 4 năm sau đó, trong chuyến thăm của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đến Ấn Độ vào tháng 7.2007, lãnh đạo 2 nước đã chính thức nâng quan hệ lên tầm quan hệ "đối tác chiến lược" với việc tăng cường hợp tác về chính trị theo hướng ngày càng gắn bó và tin cậy.

Chưa đầy 10 năm sau, Trong chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi diễn ra từ ngày 2 - 3.9.2016, hai nước đã thống nhất nâng cấp quan hệ song phương lên "Đối tác chiến lược toàn diện". Khi đó, Ấn Độ trở thành đối tác chiến lược toàn diện thứ 3 của Việt Nam.

Để tiếp tục tăng cường quan hệ đối tác chiến lược toàn diện, tháng 12.2020, hai bên thông qua Tuyên bố tầm nhìn chung Việt Nam - Ấn Độ về Hòa bình, Thịnh vượng và Người dân. Đến ngày 1.8.2024, hai nước tiếp tục thắt chặt quan hệ song phương khi thông qua Tuyên bố chung về tăng cường quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam - Ấn Độ .

Song song các cuộc thăm viếng lẫn nhau ở cấp lãnh đạo 2 nước liên tục trong 2 thập kỷ qua nhằm không ngừng vun đắp lòng tin, hai nước còn cùng nhau thể chế hóa các quan hệ hợp tác bằng Uỷ ban Hỗn hợp Việt Nam - Ấn Độ cấp Bộ trưởng Ngoại giao, Tiểu ban Thương mại Hỗn hợp Việt Nam - Ấn Độ.

Hợp tác song phương Việt - Ấn còn được củng cố bằng các nền móng quan trọng như: Tham khảo chính trị và Đối thoại chiến lược; Đối thoại An ninh, Đối thoại Chính sách Quốc phòng; Đối thoại Chính sách đối ngoại; Đối thoại An ninh Biển… Nhờ đó, Việt Nam và Ấn Độ từ nhiều năm qua đã hình thành một mạng lưới ngoại giao và quan hệ toàn diện, đa tầng để thúc đẩy hợp tác đi vào chiều sâu.

Trụ cột kinh tế vững chắc

Cũng trả lời Thanh Niên, TS Dhruva Jaishankar (Giám đốc Quỹ Nghiên cứu quan sát (ORF) tại Mỹ, đánh giá: "Quan hệ Ấn Độ - Việt Nam đã phát triển mạnh mẽ". Trong đó, theo ông, hợp tác kinh tế thương mại đóng vai trò quan trọng.

Quả thực như vậy, quan hệ 2 nước cũng ngày càng được củng cố bằng trụ cột kinh tế. Năm 2025, tổng kim ngạch thương mại giữa Việt Nam - Ấn Độ đạt 16,46 tỉ USD, tăng 10,5% so với cùng kỳ năm 2024. Tính trong 3 tháng đầu năm 2026, kim ngạch thương mại song phương đạt 4,8 tỉ USD, tăng 28% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Ấn Độ đạt 2,9 tỉ USD, tăng 25% so với cùng kỳ năm 2025; kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam từ Ấn Độ đạt 1,8 tỉ USD, tăng 34% so với cùng kỳ năm 2025.

Về đầu tư, tính đến tháng 3 vừa qua, các nhà đầu tư Ấn Độ có 503 dự án còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký 1,117 tỉ USD, đứng thứ 26/154 quốc gia và vùng lãnh thổ có đầu tư tại Việt Nam. Theo lĩnh vực đầu tư, các nhà đầu tư Ấn Độ đã đầu tư vào 15/21 ngành kinh tế của Việt Nam. Vốn đầu tư tập trung vào lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo với 62 dự án và 643,3 triệu USD vốn đăng ký, chiếm 54,7% tổng vốn đầu tư đăng ký; đứng thứ hai là lĩnh vực sản xuất, phân phối điện, khí với 4 dự án, vốn đăng ký 157 triệu USD, chiếm 13,4% tổng vốn đầu tư đăng ký; thứ ba là lĩnh vực khai khoáng với 5 dự án, tổng vốn đầu tư đăng ký 95 triệu USD, chiếm 8,1% tổng vốn đầu tư.

Trong đó, một số dự án tiêu biểu phải kể đến như: Dự án Nhà máy Đường Sơn Hoà tại tỉnh Đăk Lăk với tổng vốn đầu tư đăng ký 94,5 triệu USD; Dự án Công ty TNHH Cà phê Ngon tại tỉnh Đắk Lắk, tổng vốn đầu tư đăng ký 90 triệu USD; Dự án Nhà máy Điện mặt trời Infra 1, tổng vốn đầu tư 71,9 triệu USD tại tỉnh Khánh Hòa.

Ở chiều ngược lại, các nhà đầu tư Việt Nam đã đầu tư sang Ấn Độ 30 dự án với tổng số vốn đầu tư gần 150,5 triệu USD, đứng thứ 17/88 địa bàn đầu tư ra nước ngoài của Việt Nam. Đặc biệt, dự án của Tập đoàn Vingroup xây dựng nhà máy sản xuất xe điện tại bang Tamil Nadu của Ấn Độ và dự kiến nâng tổng mức đầu tư tại Ấn Độ lên 6,5 tỉ USD.

Trả lời Thanh Niên, GS Stephen Robert Nagy (Đại học Cơ Đốc giáo quốc tế - Nhật Bản, học giả tại Viện Nghiên cứu các vấn đề quốc tế của Nhật) tin rằng: "Chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có lẽ sẽ mở ra nhiều cơ hội hợp tác thương mại và kinh tế. Hai bên cũng có thể thảo luận các biện pháp nhằm tạo dựng sự ổn định trên thế giới đồng thời củng cố vị thế không liên kết của cả hai nước. Ấn Độ chia sẻ tầm nhìn của Việt Nam hiện nay và cũng hiểu rằng Việt Nam là cửa ngõ quan trọng vào ASEAN. Đây là yếu tố quan trọng trong chính sách 'Hành động hướng Đông' của Thủ tướng Modi".

Tin Gốc: Thanh Niên