Sáng 22.6, tại Trung tâm quốc tế Khoa học và giáo dục liên ngành (ICISE, phường Quy Nhơn Nam, Gia Lai) đã diễn ra hội thảo khoa học quốc tế “Kết nối vùng cao: Miền Trung trong quá trình kiến tạo Việt Nam toàn cầu”.
Hội thảo do Trường đại học Khoa học xã hội và nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội), Viện Harvard-Yenching, UBND tỉnh Gia Lai và Viện Viễn Đông Bác cổ Pháp (EFEO) phối hợp tổ chức, diễn ra từ ngày 22 – 25.6. Sự kiện quy tụ gần 40 học giả trong nước và quốc tế thuộc các lĩnh vực khảo cổ học, nhân học, sử học và nghiên cứu khu vực.
Theo ban tổ chức, các tham luận trình bày tại hội thảo tập trung làm rõ quá trình hình thành mạng lưới kết nối giữa duyên hải miền Trung và Tây nguyên từ thế kỷ 8 đến nay, trải qua các giai đoạn Champa, chúa Nguyễn, triều Nguyễn, thời Pháp thuộc và hiện đại.
Nhiều nghiên cứu phân tích vai trò của hệ thống sông ngòi, các tuyến giao thông trong việc thúc đẩy giao thương, trao đổi văn hóa giữa cư dân vùng cao và cư dân ven biển. Thông qua các trung tâm chính trị và mạng lưới thương nhân, miền Trung từng giữ vai trò cầu nối quan trọng giữa cao nguyên và duyên hải.
Bên cạnh đó, các học giả cũng đề cập nhiều chủ đề như quan hệ thượng nguồn – hạ lưu, tôn giáo, bản sắc văn hóa và những biến đổi xã hội diễn ra trong khu vực qua từng giai đoạn lịch sử.
Đáng chú ý, một số phiên chuyên sâu tập trung vào Gia Lai và Tây nguyên với các chủ đề như hành trình 50 năm tìm kiếm dấu tích thôn An Khê xưa, sự chuyển biến của các vùng sinh thái giao thoa hay vai trò của sản vật Tây nguyên trong các sự kiện lịch sử quan trọng, tiêu biểu là phong trào Tây Sơn.
Trong dòng chảy giao lưu kinh tế, văn hóa của miền Trung, Gia Lai từ lâu được xem là mắt xích quan trọng kết nối Tây nguyên với vùng ven biển. Địa phương hiện lưu giữ nhiều dấu tích phản ánh quá trình giao lưu, tiếp biến văn hóa kéo dài hàng nghìn năm.
Từ di chỉ khảo cổ học đá cũ An Khê, một trong những phát hiện khảo cổ nổi bật của Đông Nam Á trong những thập niên gần đây, đến các dấu ấn văn hóa Champa, tất cả đều cho thấy sự tương tác liên tục giữa cư dân vùng cao và cư dân duyên hải.
Ông Lâm Hải Giang, Phó chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai, cho biết miền Trung luôn giữ vị trí đặc biệt trong các mạng lưới giao lưu kinh tế, văn hóa và xã hội của khu vực Đông Nam Á qua nhiều thời kỳ lịch sử. Sự kết hợp giữa vùng duyên hải với các cảng thị lịch sử sầm uất như Hội An, Nước Mặn – Thị Nại cùng mối liên hệ mật thiết với vùng Trường Sơn – Tây nguyên đã tạo nên một không gian giao lưu rộng lớn.
“Ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy vùng duyên hải và vùng Trường Sơn – Tây nguyên không tồn tại như những không gian tách biệt mà luôn gắn bó chặt chẽ với nhau thông qua hoạt động trao đổi sản vật, giao lưu văn hóa, di cư và tương tác xã hội trong suốt chiều dài lịch sử”, ông Giang nhấn mạnh.
Theo ông Lâm Hải Giang, Gia Lai là nơi hội tụ nhiều lớp trầm tích lịch sử và văn hóa, giao thoa giữa không gian văn hóa miền biển với Tây nguyên, giữa văn hóa bản địa với các dòng chảy giao lưu khu vực.
Bên cạnh không gian văn hóa cồng chiêng Tây nguyên và nghệ thuật Bài Chòi được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, Gia Lai còn sở hữu hệ thống di tích lịch sử, nghệ thuật tuồng, võ cổ truyền Bình Định cùng kho tàng tri thức bản địa phong phú.
Những giá trị này không chỉ phản ánh chiều sâu lịch sử của miền Trung trong quá trình kiến tạo Việt Nam toàn cầu mà còn được xem là nguồn lực quan trọng cho phát triển trong tương lai. Việc nghiên cứu, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa cần gắn với phát triển giáo dục, du lịch, công nghiệp văn hóa và mục tiêu phát triển bền vững.
Giáo sư Hoàng Anh Tuấn, Hiệu trưởng Trường đại học Khoa học xã hội và nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội), cho rằng hội thảo là dịp để nhìn nhận lại vị thế của miền Trung và Tây nguyên trong tiến trình hình thành một Việt Nam hội nhập toàn cầu.
“Chúng ta ở đây để cùng nhau tháo gỡ định kiến, đưa miền Trung và Tây nguyên thoát khỏi hình ảnh quy ước về “chiếc đòn gánh” nhọc nhằn, để trả lại cho vùng đất này vị thế trung tâm năng động trong sự kiến tạo một Việt Nam toàn cầu”, Giáo sư Hoàng Anh Tuấn nói.
Ngày 29-5, xã Bình Chánh (TP.HCM) công bố phương án bồi thường, hỗ trợ hộ dân bị ảnh hưởng bởi dự án nâng cấp, mở rộng quốc lộ 1 (nay là đường Lê Khả Phiêu).
Dự án này phải thu hồi diện tích 260.465,4m², trong đó đất công do Nhà nước quản lý là 110.495,2m², có 828 trường hợp bị ảnh hưởng, gồm 295 hộ giải tỏa toàn bộ, 503 hộ giải tỏa một phần và 30 tổ chức.
Để hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng bởi dự án, xã đã phát hồ sơ trực tiếp để hộ dân đăng ký sửa chữa, xin phép xây dựng nhà, chuyển mục đích sử dụng đất mà không phải đến Trung tâm phục vụ hành chính công nộp hồ sơ.
Thời gian giải quyết thủ tục, rút ngắn đáng kể so với quy trình hiện tại. Cấp giấy phép xây dựng tối đa 5 ngày làm việc (sớm hơn 5 ngày). Sửa chữa, cải tạo nhà tối đa 5 ngày làm việc (sớm hơn 2 ngày). Chuyển mục đích sử dụng đất tối đa 10 ngày làm việc (sớm hơn 5 ngày).
Đối với các trường hợp đặc thù, phòng chức năng của xã sẽ tham mưu UBND xã xem xét giải quyết theo từng trường hợp cụ thể, đảm bảo phù hợp quy định pháp luật và không ảnh hưởng tiến độ thực hiện dự án.
Có mặt tại buổi công bố phương án bồi thường, hỗ trợ hộ dân bị ảnh hưởng, ông Phạm Công Bằng (ngụ xã Bình Chánh) cho biết gia đình ông thuộc diện giải tỏa một phần bởi dự án.
"Địa phương đã hỗ trợ gia đình tôi làm lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, hỗ trợ cấp giấy phép xây dựng. Tôi rất ủng hộ và đồng tình với sự quan tâm của địa phương", ông Bằng nói.
Bà Nguyễn Kim Mai - Phó chủ tịch UBND xã Bình Chánh - cho biết thời gian qua, xã đã niêm yết phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tổng thể và phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư chi tiết đối với cá nhân, tổ chức bị ảnh hưởng bởi dự án nâng cấp, mở rộng quốc lộ 1.
Bên cạnh đó, xã tổ chức gặp gỡ đối thoại trực tiếp để ghi nhận ý kiến thắc mắc của người dân, và tham mưu việc rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính đối với việc cấp giấy phép xây dựng; sửa chữa, cải tạo nhà; chuyển mục đích sử dụng đất cho người dân.
Theo bà Mai, đối với những công việc UBND xã đã và sắp thực hiện, với mong muốn tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các hộ dân, các tổ chức bị ảnh hưởng bởi dự án có điều kiện ổn định cuộc sống.
Từ đó người dân có sự đồng thuận cao, bàn giao mặt bằng sớm để đảm bảo tiến độ bàn giao cho thành phố trước ngày 30-6. "Đây là một trong những dự án trọng điểm của thành phố về giao thông kết nối giữa các tỉnh miền Tây với TP.HCM", bà Nguyễn Kim Mai nói.
Tại họp báo sau kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI trưa 24.4, trả lời câu hỏi liên quan đến việc một luật sửa 4 luật về thuế, bà Phạm Thị Hồng Yến, đại biểu chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính, đã thông tin cụ thể về ngưỡng doanh thu chịu thuế với hộ kinh doanh.
Theo bà Yến, Quốc hội đã giao cho Chính phủ căn cứ vào các chỉ số kinh tế vĩ mô, khả năng cân đối ngân sách và bối cảnh kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ để quyết định cụ thể các mức doanh thu chịu thuế.
Cụ thể, Chính phủ sẽ quyết định mức doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân của cá nhân và hộ kinh doanh trong luật Thuế thu nhập cá nhân.
Hai là mức doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng của hộ và cá nhân kinh doanh trong luật Thuế giá trị gia tăng.
Ba là mức doanh thu được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp của doanh nghiệp hợp tác xã khi thành lập theo pháp luật về doanh nghiệp và pháp luật về hợp tác xã trong luật Thuế thu nhập doanh nghiệp.
Theo bà Yến, luật Thuế thu nhập cá nhân cũng như luật Thuế giá trị gia tăng hiện hành quy định mức doanh thu không nộp thuế của cá nhân và hộ kinh doanh là 500 triệu đồng/năm, cũng như mức doanh thu của hộ và cá nhân kinh doanh thuộc đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng là 500 triệu đồng.
Tuy nhiên, thời gian vừa qua, do bối cảnh tình hình kinh tế thế giới và trong nước có nhiều thách thức, các hoạt động sản xuất kinh doanh của cá nhân và hộ kinh doanh gặp nhiều khó khăn. Do vậy, yêu cầu đặt ra là phải kịp thời có chính sách để ứng phó với diễn biến của thực tiễn, trong đó có ưu đãi về thuế để hỗ trợ cho cá nhân, hộ kinh doanh cũng như các doanh nghiệp nhỏ.
Về việc tại sao nghị quyết không quy định ngưỡng chịu thuế cụ thể, bà Yến cho biết, Chính phủ trong quá trình rà soát, báo cáo, tiếp thu, chỉnh lý dự án luật cũng đã dự kiến quy định theo hướng nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân của cá nhân, hộ kinh doanh lên mức 1 tỉ đồng.
"Dự án luật giúp gần 5 triệu hộ kinh doanh cũng như các doanh nghiệp hợp tác xã giảm bớt gánh nặng về thuế, tạo điều kiện tích lũy, mở rộng sản xuất kinh doanh", bà Yến nói. Chính sách này cũng đảm bảo sinh kế của người dân, an sinh xã hội và công bằng trong thực thi.
Về câu hỏi có nên quy định chi tiết cho từng ngành, lĩnh vực, bà Yến lý giải, luật sửa đổi mới đang dừng lại ở việc thống nhất các mức doanh thu không phải nộp thuế của ba loại thuế.
Trước đó, với đa số đại biểu tán thành, sáng 24.4, Quốc hội đã biểu quyết thông qua sửa đổi, bổ sung 4 luật thuế. Đáng chú ý, với luật Thuế thu nhập cá nhân, Quốc hội chính thức bỏ ngưỡng chịu thuế từ 500 triệu đồng với hộ kinh doanh.
Bộ Tư pháp đang xây dựng dự án luật Luật sư (sửa đổi), trong đó đề xuất nhiều điểm mới về tiêu chuẩn, quy trình cũng như hoạt động hành nghề của luật sư.
Theo luật hiện hành, tiêu chuẩn trở thành luật sư gồm: là công dân Việt Nam, trung thành với Tổ quốc, tuân thủ Hiến pháp và pháp luật, có phẩm chất đạo đức tốt, có bằng cử nhân luật…
Tại dự thảo, Bộ Tư pháp đề xuất kế thừa các tiêu chuẩn trên, đồng thời bổ sung phải có "bản lĩnh chính trị vững vàng, có tinh thần dũng cảm và kiên quyết bảo vệ công lý, liêm chính và trung thực".
Quá trình hành nghề, luật sư có nghĩa vụ tham gia bồi dưỡng bắt buộc về nhận thức chính trị hằng năm.
Bộ Tư pháp cho biết, việc bổ sung tiêu chuẩn nêu trên nhằm xây dựng đội ngũ luật sư có bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp và năng lực chuyên môn; bảo đảm kỷ luật, kỷ cương trong hoạt động hành nghề; trách nhiệm xã hội, đạo đức nghề nghiệp của luật sư.
Một nội dung đáng chú ý khác, dự thảo cắt giảm quy trình, thủ tục trở thành luật sư từ 4 bước xuống còn 2 bước. Điểm mấu chốt là việc xác lập tư cách thành viên đoàn luật sư ngay từ khâu tập sự và kết hợp kỳ thi quốc gia với việc cấp chứng chỉ hành nghề.
Người đạt kỳ thi luật sư được cấp chứng chỉ hành nghề luật sư thay vì quy trình như hiện nay là sau khi đỗ kỳ kiểm tra kết quả tập sự hành nghề luật sư, Liên đoàn Luật sư Việt Nam cấp giấy chứng nhận đạt kỳ kiểm tra, sau đó người tập sự lại phải làm thủ tục, hồ sơ đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề qua đoàn luật sư, gửi sở tư pháp…
Dự thảo còn thay chế định "người tập sự hành nghề luật sư" thành "luật sư tập sự", đồng thời bổ sung quyền của luật sư tập sự để họ có nhiều cơ hội thực hành nghề trong thực tế.
Cụ thể, luật sư tập sự được tham gia tố tụng trong các vụ việc dân sự, vụ án hành chính thuộc thẩm quyền xét xử của TAND khu vực theo sự phân công của luật sư hướng dẫn và được khách hàng đồng ý.
Thống kê của Bộ Tư pháp cho thấy, năm 2007, cả nước có 4.161 luật sư. Đến cuối 2025, con số tăng gấp 5 lần, lên 22.098 người, với trung bình gần 1.000 luật sư mới vào nghề mỗi năm.
Các luật sư đã tham gia xử lý hơn 1,7 triệu vụ việc, trong đó có hơn 277.000 vụ trợ giúp pháp lý miễn phí cho người nghèo và đối tượng chính sách.
Tổng doanh thu của các tổ chức hành nghề luật sư đạt trên 38.000 tỉ đồng, đóng góp cho ngân sách nhà nước gần 4.500 tỉ đồng tiền thuế.
Quá trình hoạt động, hơn 1.600 luật sư bị xóa tên trong 15 năm qua, chủ yếu do không đóng phí thành viên hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
