Rào chắn một phần công viên Lê Thị Riêng để chuẩn bị tìm hài cốt liệt sĩ

Ngày 18-4, UBND phường Bắc Gia Nghĩa (tỉnh Lâm Đồng) cho biết vừa có báo cáo gởi Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Lâm Đồng cùng các ngành chức năng liên quan về vụ một học sinh lớp 9 bất ngờ ngất xỉu trong giờ học thể dục và qua đời sau đó.

Theo báo cáo, vụ việc xảy ra khoảng 7h20 ngày 17-4 tại Trường THCS Chu Văn An, phường Bắc Gia Nghĩa.

Thời điểm này, em G.B., học sinh lớp 9A3, đang cùng cả lớp khởi động để chuẩn bị cho tiết học môn bóng rổ thì bất ngờ ngất xỉu.

Ngay sau khi phát hiện sự việc, giáo viên đã sơ cứu, đồng thời nhanh chóng đưa em đi cấp cứu. Dù được hỗ trợ khẩn cấp, em B. đã không qua khỏi lúc 8h45 cùng ngày.

Sau khi sự việc xảy ra, ban giám hiệu cùng các tổ chức đoàn thể và những đơn vị liên quan đã đến thăm hỏi, hỗ trợ gia đình học sinh lo hậu sự.

Theo UBND phường Bắc Gia Nghĩa, nguyên nhân qua đời của học sinh B. vẫn đang chờ kết luận từ cơ quan chuyên môn.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Đầu tháng 5, giữa cái nắng gay gắt miền Trung, anh Cường nhận tin báo từ người làng về ba ngôi mộ vô danh bị mắc kẹt giữa những bức tường rào trong khu nghĩa địa. Phần mộ được phát hiện từ hơn 20 năm trước khi một gia đình đào móng nhà, sau đó chôn cất tạm bợ. Không người thân, không bia, không lối vào, ba ngôi mộ gần như bị quên lãng.

Chọn lúc sáng sớm, anh Hùng mang cuốc xẻng đến cẩn trọng đào bới, cất bốc ba ngôi mộ. Đến trưa, anh dùng xe tang, đưa hài cốt về nghĩa trang do chính mình xây dựng suốt nhiều năm qua.

Anh Cường sinh ra và lớn ở Cảnh Dương - làng biển cổ gần 400 tuổi, rộng chưa đầy 1,5 km2, từng được biết đến là một trong "bát danh hương", tức là tám địa danh văn vật nổi tiếng của Quảng Bình cũ. Trong kháng chiến chống Pháp, nơi đây được phong danh hiệu "Làng chiến đấu kiểu mẫu", với hàng nghìn người dân kiên cường bám trụ, chiến đấu qua hàng trăm trận càn lớn nhỏ.

Qua nhiều thế hệ, chiến tranh sơ tán, bom đạn, bão và những chuyến tha hương khiến không ít ngôi mộ thất lạc chủ nhân. Có người ngã xuống trong chiến tranh, có thi thể trôi dạt từ biển vào, được dân làng chôn cất tạm. Nhiều phần mộ vô chủ nằm rải rác dưới đồi cát, mép biển hay trong khu dân cư.

Gia đình làm nghề mai táng, từ năm 17 tuổi, anh Cường đã theo cha cùng người dân di dời 970 ngôi mộ vô chủ để giải phóng mặt bằng xây dựng làng nghề. Sau những cuộc di dời, nhiều ngôi mộ được chôn rải rác trên các đồi cát, ven nghĩa địa, không người chăm sóc. Qua thời gian, cát biển vùi lấp, mưa gió xói mòn, nhiều phần mộ dần biến mất.

"Nếu mình cất bốc, họ sẽ mất dấu", suy nghĩ ấy thôi thúc anh theo đuổi quy tập mộ vô chủ về nghĩa trang.

Sau ba năm lên ý tưởng, cuối năm 2017, anh Cường phát hiện 5 ngôi mộ vô chủ nằm chênh vênh trên triền cát, phía dưới là ruộng lúa, có nguy cơ bị xóa sổ bởi nạn khai thác cát. Anh bắt đầu xây dựng nghĩa trang, quy tập mộ vô chủ để những người đã khuất có nơi an nghỉ.

Được lời ủng hộ của vợ "việc tâm đức chồng cứ làm", anh Cường bỏ ra 30 triệu đồng san gạt khu đất cát rộng hơn 1.500 m2, xây dựng nghĩa trang riêng cho những ngôi mộ không người thờ tự.

Từ 5 ngôi mộ ban đầu, sau gần 9 năm, nơi đây trở thành chốn an nghỉ của 259 ngôi mộ vô danh, được quy hoạch ngay hàng thẳng lối. Trong đó, 61 ngôi mộ được một chủ cơ sở lăng mộ hỗ trợ ốp đá, số còn lại được xây bằng xi măng hoặc xây tường xung quanh đắp cát.

Mỗi khi người dân đào móng nhà, dựng hàng rào hay phát hiện hài cốt vô chủ, họ đều gọi anh Cường. Gia chủ có thể hỗ trợ mua tiểu, còn anh tự nguyện lo toàn bộ công cất bốc, di dời. Tổng chi phí xây dựng nghĩa trang đến nay khoảng 150 triệu đồng. Trong đó người dân trong làng, cả những người con xa quê, chung tay hỗ trợ khoảng 100 triệu đồng.

"Làng Cảnh Dương trải qua chiến tranh, biết bao người mất đi, nhiều mộ thất lạc. Tôi làm được gì cho họ thì cố gắng. Người sống cần có nhà, người đã khuất cần nơi yên nghỉ", anh giải thích.

Có những hôm mưa lớn, nước xói lở làm lộ thiên hài cốt; có những ngôi mộ ven biển bị sóng đánh bật gốc, anh lại tới gom nhặt từng mảnh xương cốt đưa về nghĩa trang. Công việc nặng nhọc, ám mùi tử khí, nhưng anh không e ngại.

Một người dân từng đào móng nhà phát hiện ba ngôi mộ cho biết nếu không có anh Cường, những ngôi mộ ấy có thể tiếp tục bị bỏ quên hoặc chôn cất sơ sài. "Cường làm việc này vì cái tâm, chẳng ai bắt buộc", người này nói.

259 ngôi mộ không còn cô quạnh vì ngày rằm, mùng một được anh Cường hương khói. "Làng vẫn còn nhiều ngôi mộ vô danh, tôi tiếp tục cất bốc, quy tập cho tới già", anh chia sẻ.

Bà Nguyễn Thị Thu Hiền, Phó phòng văn hóa xã hội xã Hòa Trạch, cho biết anh Cường là đảng viên, nhiều năm qua đã quy tập mộ vô chủ về thờ cúng tại nghĩa trang. Đây là việc làm nhân văn, quan tâm đến những mộ không có người thân hương khói, đồng thời góp phần chỉnh trang cảnh quan khang trang, sạch đẹp. Phòng tham mưu UBND xã đã hỗ trợ anh Cường một phần kinh phí.

Tin Gốc: Vnexpress

Đầu năm 2026, Hanoi Metro bắt đầu áp dụng công nghệ soát vé sinh trắc học trên hai tuyến metro Nhổn - ga Hà Nội và Cát Linh - Hà Đông. Trước đây, người cao tuổi để được hưởng chính sách miễn phí phải xếp hàng đăng ký nhận thẻ cho từng lần sử dụng tại quầy vé, sau đó quẹt thẻ tại cổng soát vé tự động để vào ga. Với hệ thống hiện tại, người cao tuổi có thể sử dụng căn cước công dân gắn chip kết hợp nhận diện khuôn mặt tại cổng kiểm soát tự động tại nhà ga.

Hệ thống sẽ tự động kiểm tra thông tin, định danh thông qua xác thực sinh trắc học khuôn mặt. Tất cả thao tác xử lý tính toán này được thực hiện dưới 300 mili giây và nếu thông tin hợp lệ, cửa sẽ tự động mở cho hành khách vào ga.

Đối với vé lượt, hành khách có thể mua vé theo chặng trên ứng dụng sau đó quét mã QR tại cổng, không cần xếp hàng mua vé tại quầy hoặc tại máy bán vé tự động. Ngoài ra, hệ thống chấp nhận thanh toán bằng thẻ ngân hàng, thẻ quốc tế như visa ngay tại các cổng kiểm soát tự động theo mô hình Tap & Go theo tiêu chuẩn quốc tế EMV của visa. Giải pháp này giúp hành khách chủ động di chuyển, thuận lợi đối với khách du lịch, đặc biệt là người nước ngoài.

Với người sử dụng vé tuần, vé tháng, hành khách có thể mua vé mọi lúc, mọi nơi thông qua ứng dụng Hà Nội Metro trên điện thoại thông minh thông qua nhiều phương thức thanh toán online. Hành khách mua vé tháng cần kích hoạt tài khoản trên ứng dụng Hà Nội Metro thông qua việc xác minh căn cước công dân gắn chíp hoặc liên kết với ứng dụng VNeID đã định danh cấp độ 2 trở lên.

Khi qua cổng kiểm soát vé tự động, hệ thống nhận diện vé tháng qua mã QR trên màn hình điện thoại kết hợp đối chiếu khuôn mặt để xác nhận người sử dụng vé trùng khớp với người sở hữu vé tháng. Giải pháp này giúp nâng cao độ chính xác trong kiểm soát, hạn chế tình trạng cho người khác mượn vé tháng hoặc vé ưu đãi như trước đây.

Giải pháp nhận diện khuôn mặt áp dụng cho các cổng kiểm soát vé tự động được các chuyên gia của Công ty Cổ phần phần mềm Thăng Long nghiên cứu và phát triển từ tháng 8/2025.

Theo ông Bùi Thanh Bình, Phó tổng giám đốc công ty, đội ngũ đã nghiên cứu giải pháp thu soát vé tự động của các nước tiên tiến như Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Quốc nên giải pháp cho Hà Nội Metro đáp ứng tiêu chuẩn mới nhất trên thế giới, phù hợp với điều kiện hạ tầng và khung tiêu chuẩn chính sách tại Việt Nam. Đội ngũ kỹ sư của Thăng Long Software đã khảo sát hiện trạng hạ tầng kỹ thuật của hai tuyến đường sắt hiện hữu trong điều kiện hạn chế thông tin, tài liệu thiết kế chuyên sâu do các nhà thầu ODA không chuyển giao thông tin cốt lõi.

Mục tiêu của dự án là tận dụng được tối đa hạ tầng đã được đầu tư, không bỏ sót lãng phí, nhưng phải nâng cấp để đáp ứng phương thức thẻ vé mới đa dạng và thực hiện sinh trắc học hành khách đi tàu, đảm bảo thời gian lưu thông theo tiêu chuẩn của giao thông công cộng là dưới 300 mili giây cho một giao dịch mở cổng kiểm soát tự động.

Ông Bình cho biết khó khăn nhất là việc đọc dữ liệu ảnh chân dung trong căn cước công dân với các đầu đọc sẵn có trên thị trường thường phải mất 3 giây mới hoàn thành tác vụ. Sau khi nghiên cứu, thử nghiệm nhiều đầu đọc, kết hợp với các giải thuật xử lý tính toán tối ưu, Thăng Long Software lựa chọn đầu đọc của hãng HID (Anh Quốc). Đây là dòng đầu đọc cao cấp hỗ trợ hầu hết công nghệ đọc thẻ tiên tiến trên thế giới, có thể đọc được cả căn cước công dân gắn chíp lẫn hộ chiếu điện tử theo chuẩn quốc tế ICAO9303. Để điều khiển được đầu đọc chính xác, kỹ sư Việt Nam đã làm việc với các chuyên gia của HID một tháng.

Để nâng cao độ tin cậy, tăng mức độ chịu lỗi trong quá trình vận hành, các mã vé QR đã được Thăng Long Software nghiên cứu áp dụng các giải pháp mã hóa và tối ưu đến từng byte dữ liệu nhằm xử lý cục bộ (offline) trong hầu hết tình huống, giúp hệ thống hoạt động bình thường ngay cả khi các đường truyền kết nối mạng gặp gián đoạn chờ được khắc phục.

Sau 4 tháng nghiên cứu, hệ thống được thử nghiệm trong một tháng trên tuyến Cát Linh - Hà Đông. Giai đoạn này ghi nhận một số tình huống phát sinh như cổng mở chậm, nhận diện khuôn mặt bị ảnh hưởng bởi góc đứng, hoặc hành khách đi quá sát nhau khiến hệ thống khó xác định chính xác. Các lỗi này đều được điều chỉnh và khắc phục.

Từ đầu năm 2026, Hanoi Metro bắt đầu áp dụng đồng bộ công nghệ soát vé mới trên hai tuyến metro tại thành phố. Thời gian đầu, một bộ phận người lớn tuổi hoặc ít tiếp cận công nghệ vẫn gặp khó khăn trong việc sử dụng căn cước công dân gắn chíp tại cổng kiểm soát, song đã được nhân viên tại ga hỗ trợ trực tiếp.

So với các phương thức truyền thống, hệ thống soát vé sinh trắc học giúp hành khách di chuyển nhanh qua cổng soát vé, người cao tuổi giảm phụ thuộc vào việc mang theo thẻ hay điện thoại, giảm ùn tắc giờ cao điểm. Đồng thời, công nghệ này nâng cao độ chính xác trong kiểm soát, hạn chế gian lận và tạo nền tảng để tích hợp sâu hơn với các hệ thống quản lý, dịch vụ số trong tương lai.

Theo ông Bùi Thanh Bình, việc làm chủ công nghệ sản xuất cổng kiểm soát vé tự động từ khâu thiết kế mạch, lập trình điều khiển và phát triển phần mềm ứng dụng có thể tích hợp một cách trơn tru với các dòng thiết bị đầu đọc cao cấp đã tạo ra sản phẩm cổng kiểm soát tự động sản xuất tại Việt Nam, giúp giảm chi phí đầu tư cũng như duy tu bảo trì trong lĩnh vực kiểm soát vé giao thông nội đô.

Sau 6 tháng thử nghiệm và triển khai, Hanoi Metro đã ghi nhận hơn 6,1 triệu lượt hành khách sử dụng hệ thống mới, tăng 15%. Doanh thu hai tuyến đường sắt đô thị tăng 48%, tỷ lệ áp dụng định danh điện tử và sinh trắc học đạt 70%.

Theo ông Lê Bằng An, Tổng giám đốc Hà Nội Metro, việc đồng bộ hệ thống vé không chỉ cải thiện trải nghiệm người dùng mà còn nâng cao năng lực quản lý, điều hành, cho phép đơn vị theo dõi sản lượng hành khách và doanh thu, từ đó điều chỉnh lịch trình vận hành hiệu quả hơn. Công tác bảo trì, vận hành cũng được cải thiện nhờ khả năng tự động phát hiện lỗi.

Cùng với đó, hệ thống vượt qua các bài kiểm tra kết nối thành công với mạng lưới báo cháy và xử lý tình huống khẩn cấp tại các nhà ga, cho phép tự động mở cổng để đảm bảo an toàn trong tình huống sự cố khẩn cấp.

Trong thời gian tới, mô hình này sẽ được mở rộng trên toàn mạng lưới đường sắt nội đô của Hà Nội, đồng thời có thể kết nối với các loại hình giao thông khác như xe buýt, bãi đỗ xe và các dịch vụ đô thị thông minh tại Hà Nội.

Tin Gốc: Vnexpress