Dư luận xôn xao gần đây vụ việc một nhóm thanh niên ngồi ăn hủ tiếu, uống nước mía sau thùng xe bán tải đang chạy. Những người có liên quan sau đó được cơ quan chức năng phạt nguội, tài xế bị xử phạt và tạm giữ giấy phép lái xe 2 tháng.
Việc xử lý nhanh chóng, kịp thời của cơ quan chức năng như trên là hoàn toàn phù hợp pháp luật, có tác dụng giáo dục, răn đe cao trong bối cảnh vi phạm giao thông xảy ra khá nhiều và lực lượng chức năng chưa thể tuần tra xử lý trực tiếp.
Nhiều người thắc mắc, vụ việc xảy ra từ tháng 2-2023, đến đầu năm 2026 mới bị xử phạt. So với các quy định về thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính thông thường, những tưởng không còn cơ sở xử lý hành vi trên.
Nghị định 168 năm 2024 quy định về xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông trong lĩnh vực giao thông đường bộ; trừ điểm, phục hồi điểm giấy phép lái xe (có hiệu lực từ ngày 1-1-2025). Theo đó, có quy định thời hiệu xử phạt về hành vi vi phạm hành chính đã kết thúc và hành vi vi phạm hành chính đang thực hiện.
Cụ thể điều 4 Nghị định 168 quy định thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông trong lĩnh vực giao thông đường bộ là 1 năm.
Khoản 2 điều này quy định: thời hạn sử dụng kết quả thu thập được bằng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ, phương tiện, thiết bị kỹ thuật do cá nhân, tổ chức cung cấp để xác định cá nhân, tổ chức vi phạm được tính từ thời điểm phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ, phương tiện, thiết bị kỹ thuật của cá nhân, tổ chức ghi nhận được kết quả cho đến hết ngày cuối cùng của thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 điều 6 của Luật Xử lý vi phạm hành chính.
Như vậy, cơ quan chức năng có quyền sử dụng kết quả thu thập được bằng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ, phương tiện, thiết bị kỹ thuật do cá nhân, tổ chức cung cấp để làm căn cứ xử phạt (phạt nguội).
Thời hạn xử lý các vi phạm hành chính này là 1 năm tính từ thời điểm cơ quan chức năng ghi nhận, tiếp nhận kết quả trên.
Hành vi của nhóm thanh niên đã kết thúc từ năm 2023, đến đầu năm 2026 thì video về sự việc mới được đưa ra đại chúng, cơ quan chức năng lúc này mới ghi nhận vụ việc và tiến hành xử lý.
Thời hiệu xử phạt hành chính trong trường hợp này phù hợp với quy định tại điều 4, Nghị định 168 nêu trên.
Cần lưu ý, các quy định mới ban hành sau này về phạt nguội của Nghị định 168 hoàn toàn có giá trị thay thế các quy định về xử lý vi phạm hành chính đã không còn phù hợp.
Theo quy định tại Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012 (sửa đổi bổ sung năm 2020) thì thời hiệu xử lý vi phạm hành chính là 1 năm cho các vi phạm thông thường.
Thời hiệu này là 2 năm áp dụng cho các lĩnh vực: kế toán, hóa đơn; phí, lệ phí, kinh doanh bảo hiểm; quản lý giá; chứng khoán; sở hữu trí tuệ; xây dựng; thủy sản; lâm nghiệp; tài nguyên nước; hoạt động dầu khí, khoáng sản; bảo vệ môi trường; năng lượng nguyên tử; nhà ở; đất đai; đê điều; báo chí; xuất bản; sản xuất, buôn bán hàng cấm, hàng giả; lao động ngoài nước…
Với các vi phạm về thuế, kiểm toán độc lập thực hiện theo quy định pháp luật liên quan.
Riêng đối với vi phạm hành chính đang được thực hiện thì thời hiệu được tính từ thời điểm phát hiện hành vi vi phạm.
Như vậy với những hành vi vi phạm phức tạp nêu trên thì thời hiệu xử lý vi phạm hành chính kéo dài thêm 1 năm so với những vi phạm thông thường là cần thiết, để cơ quan chức năng đủ thời gian xem xét, đánh giá mức độ nghiêm trọng của hành vi, từ đó đưa ra kết luận chính xác, công bằng.
Theo Luật Xử lý vi phạm hành chính, những hành vi vi phạm hết thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính hoặc hết thời hạn ra quyết định xử phạt, người vi phạm vẫn có thể bị áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả.
Ví dụ, vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng (xây nhà không phép, sai phép), sử dụng đất (sử dụng đất sai mục đích…), hành vi vi phạm đã xảy ra nhiều năm, cơ quan chức năng không ban hành quyết định xử phạt nhưng vẫn ban hành quyết định áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả.
Lý do không ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính sẽ được nêu rõ trong quyết định áp dụng khắc phục hậu quả.
Một số đại lý miền Trung và ở Hà Nội đang rao bán Mitsubishi Xforce phiên bản tiêu chuẩn GLX với tổng giá trị ưu đãi lên đến 70 triệu đồng, giá thực tế chỉ còn từ 529 triệu đồng.
Ở một số đại lý khác, mức giảm thấp hơn một chút, đưa giá thực tế ở những nơi này là 539 triệu đồng. Nhìn chung số lượng xe còn được hưởng ưu đãi này không còn nhiều.
Như vậy giá thực tế của Mitsubishi Xforce tiêu chuẩn sau khi được tặng phí trước bạ chỉ còn tương đương bản cao của một số SUV hạng A như Kia Sonet (489 - 609 triệu đồng) hay Hyundai Venue (499 - 539 triệu đồng).
Mức ưu đãi này là chính sách riêng của đại lý. Trong khi đó, với ưu đãi chính hãng, những khách mua Mitsubishi Xforce trong tháng 5 sẽ nhận được ưu đãi phiếu nhiên liệu trị giá từ 30 - 35 triệu đồng tùy phiên bản.
Ưu đãi, giảm giá, tặng quà là những hoạt động kích cầu doanh số thường thấy. Bên cạnh đó, trong bối cảnh nhiều hãng xe nỗ lực mở rộng điểm chạm với khách hàng ngoài showroom, Mitsubishi Motors Việt Nam gần đây xuất hiện tại một số hoạt động gắn với thể thao và phong cách sống, bao gồm các giải chạy địa hình.
Giải chạy tại Nha Trang, có sự đồng hành của Mitsubishi Motors Việt Nam, nằm trong chuỗi City Trail - từng được tổ chức tại Củ Chi và Tam Đảo. Giải chạy kết hợp cả cung đường nhựa và đường mòn, với địa hình chính tại khu vực núi Cô Tiên với dự kiến triển khai 4 cự ly gồm 5km, 12km, 21km và 35km. Đây là một trong những hình thức giúp doanh nghiệp duy trì sự hiện diện thương hiệu ngoài hoạt động bán hàng truyền thống.
GLX là phiên bản tiêu chuẩn của Mitsubishi Xforce phân phối ở Việt Nam. Xe sở hữu đèn pha và đèn hậu LED toàn phần, mâm xe kích thước 17inch, trong khi các phiên bản cao cấp hơn dùng mâm 18inch. Khoảng sáng gầm ở mức 219mm.
Bên trong Mitsubishi Xforce GLX có màn hình giải trí cảm ứng kích thước 8inch, bảng đồng hồ dạng truyền thống với 2 đồng hồ analog và màn hình đa thông tin ở chính giữa, khởi động nút bấm, phanh điện tử và hỗ trợ giữ phanh tự động. Ghế ngồi bọc nỉ, ghế sau có cửa gió điều hòa và cổng sạc riêng.
Về vận hành, Mitsubishi Xforce GLX được trang bị hệ truyền động tương tự các phiên bản cao hơn. Đó là động cơ MIVEC 1.5L, 4 xy-lanh, công suất 105 PS và mô-men xoắn 141Nm, đi kèm hộp số tự động vô cấp CVT và hệ dẫn động cầu trước.
Phiên bản này cũng được trang bị công nghệ kiểm soát vào cua chủ động AYC (Active Yaw Control), giúp xe duy trì độ ổn định khi vào cua hoặc xử lý các tình huống đánh lái gấp. Công nghệ an toàn trên bản GLX gồm ABS, EBD, BA, camera lùi và hệ thống 4 túi khí.
Sau bước tăng trưởng mạnh mẽ trong tháng 3.2026 để khép lại quý 1 năm nay với kết quả bán hàng khá tích cực, thị trường ô tô bất ngờ "hãm phanh" trong tháng 4.2026 dù cho các chương trình ưu đãi, giảm giá ô tô vẫn được nhiều hãng xe triển khai rầm rộ.
Những tưởng những tín hiệu tích cực trong tháng 3.2026 sẽ là nguồn động lực thúc đẩy thị trường ô tô tăng trưởng, tuy nhiên những gì diễn ra lại hoàn toàn trái ngược. Dù vẫn nỗ lực triển khai các chương trình ưu đãi, giảm giá để kích cầu doanh số nhưng kết quả bán hàng trong tháng 4.2026 lại vô tình dội gáo nước lạnh lên các doanh nghiệp kinh doanh ô tô tại Việt Nam.
Theo số liệu bán hàng vừa được Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) công bố, trong tháng 4.2025, doanh số bán ô tô các loại của các thành viên thuộc VAMA đạt tổng cộng 31.937 xe ô tô các loại, giảm 6.767 xe tương đương khoảng 17% so với tháng 3.2026. Trong đó, riêng lượng tiêu thụ ô tô du lịch giảm 14%, xe thương mại giảm 26% nhưng xe chuyên dụng lại tăng 62% so với tháng trước đó.
Nếu tính cả doanh số bán ô tô Hyundai do Hyundai Thành Công (HTV) lắp ráp, phân phối tại Việt Nam (đạt 3.904 xe) và ô tô điện VinFast (đạt 24.774 xe), trong tháng 4.2026, người Việt đã mua sắm tổng cộng 60.615 xe, giảm 14,5% tương đương 10.244 xe so với tháng 3.2026. Con số này chưa bao gồm doanh số bán hàng của các thương hiệu ô tô nhập khẩu như Mercedes-Benz, Audi, Jaguar Land Rover, Volvo, Nissan, MG… cũng như gần chục thương hiệu ô tô Trung Quốc đã gia nhập thị trường Việt Nam.
Lý giải về sự sụt giảm doanh số của thị trường ô tô Việt Nam trong tháng 4 vừa qua, Trưởng bộ phận bán hàng của một đại lý Mitsubishi tại TP.HCM cho biết: "Tháng 4 vừa qua thời gian bán hàng ít nhiều cũng bị gián đoạn, rút ngắn do trùng kỳ nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương. Bên cạnh đó, sự thay đổi trong chiến lược sản phẩm, nguồn cung… cũng góp phần ảnh hưởng đến doanh số bán của nhiều mẫu mã ô tô vốn hút khách trên thị trường.
Đơn cử như trường hợp của Mitsubishi Destinator vẫn không có đủ xe giao cho khách đặt mua. Khách hàng có ý định mua Xforce cũng chần chừ chờ bản mới ra mắt trong tháng 5.2026. Trong khi việc cập nhật, nâng cấp bổ sung phiên bản mới trong tháng 5.2025 cũng khiến doanh số Ford Ranger trong tháng 4.2026 giảm mạnh… Ngoài ra, việc thay đổi chính sách ưu đãi của một số thương hiệu theo hướng cắt giảm chương trình giảm giá với một số mẫu mã cũng khiến sức mua sụt giảm.
Sức mua ô tô chậm lại, ôtô động cơ đốt trong chạy bằng xăng, dầu vẫn chiếm phần lớn nhưng xu hướng khách hàng mua ô tô mới chuyển sang dùng ô tô điện, xe hybrid đang diễn ra mạnh mẽ.
Số liệu được PV Thanh Niên tổng hợp từ các báo cáo bán hàng cho thấy, trong tổng số 60.615 xe ô tô mới tiêu thụ tại Việt Nam trong tháng 4.2026, có 24.823 ô tô điện, kết quả này chưa bao gồm lượng xe điện của một số thương hiệu như BYD, Audi, Mercedes-Benz, Geely… bán ra trong tháng vừa qua. Trong đó, riêng VinFast đã bàn giao tới 24.774 xe, tương đương hơn 40% thị phần toàn thị trường ô tô Việt Nam.
Hãng xe Việt Nam còn cho thấy sự áp đáp khi luôn có tới 5 mẫu xe góp mặt trong top 10 ô tô bán chạy nhất Việt Nam tháng 4.2026. Sự đa dạng về mẫu mã cung như linh hoạt trong chính sách bán hàng ưu đãi và đặc biệt miễn phí sach pin… là những yếu tố giúp ô tô điện VinFast tạo sức hút với khách hàng.
Trong khi đó, hầu hết các thương hiệu còn lại trên thị trường ô tô Việt Nam, kể cả những "ông lớn" vốn có thế mạnh về xe động cơ đốt trong truyền thống cũng chứng kiến doanh số giảm mạnh trong tháng 4 vừa qua.
Cộng dồn 4 tháng đã qua của năm 2026, tổng doanh số bán ô tô mới toàn thị trường đạt 222.654 xe, tăng 60.688 xe so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, riêng Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) đạt 126.794 xe, tăng 25% so với cùng kỳ năm ngoái. VinFast là thương hiệu bán được nhiều ô tô nhất sau 4 tháng đầu năm 2026 với tổng doanh số đạt 78.458 xe.
Từ tháng 6, thị trường xăng dầu Việt Nam bước sang giai đoạn mới khi xăng sinh học E10 được bán đại trà trên toàn quốc, thay thế các loại xăng khoáng RON95 trước đây. Trong khi đó, xăng E5 RON92 vẫn tiếp tục được duy trì song song tới hết năm 2030 theo lộ trình của Bộ Công Thương.
Cùng với việc triển khai xăng E10, nhiều người dùng xe máy và ôtô đời cũ cũng băn khoăn liệu phương tiện của mình có phù hợp với loại nhiên liệu mới hay không. Theo công bố từ nhiều hãng xe và các hiệp hội sản xuất ôtô, xe máy tại Việt Nam, phần lớn phương tiện đang lưu hành hiện nay đều tương thích với xăng E10 mà không cần thay đổi kỹ thuật. Tuy nhiên, một số mẫu xe đời cũ khoảng đầu năm 2000 trở về trước, sử dụng bộ chế hòa khí vẫn được Bộ Công thương khuyến nghị thận trọng hơn khi chuyển sang nhiên liệu chứa 10% ethanol.
Xe dùng bộ chế hòa khí, hay còn gọi là bình xăng con (carburetor) chủ yếu xuất hiện trên các mẫu xe máy đời cũ, sản xuất trước giai đoạn phổ cập phun xăng điện tử (FI). Từ khoảng năm 2007 trở lại đây, phần lớn xe máy mới tại Việt Nam đã dần chuyển sang hệ thống FI nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn khí thải và tiết kiệm nhiên liệu.
Trên xe dùng chế hòa khí, xăng được hút vào động cơ nhờ chênh lệch áp suất không khí và đi qua nhiều đường dẫn, lỗ phun cơ khí có kích thước nhỏ. Hệ thống này không có cảm biến hay bộ điều khiển điện tử để tự điều chỉnh lượng nhiên liệu khi điều kiện vận hành thay đổi.
Theo các nghiên cứu của Phòng thí nghiệm năng lượng tái tạo quốc gia Mỹ (NREL), ethanol trong nhiên liệu có thể làm bong các lớp cặn tồn tại lâu năm trong bình xăng và đường ống nhiên liệu. Ethanol có tính tẩy rửa mạnh hơn xăng khoáng truyền thống. Do đó, với các xe đời cũ đã sử dụng nhiều năm, đặc biệt là xe dùng chế hòa khí, bên trong bình xăng và đường nhiên liệu thường tồn tại cặn nhiên liệu, gỉ sét hoặc tạp chất tích tụ lâu ngày. Khi chuyển sang E10, lượng ethanol trong nhiên liệu có thể làm bong các lớp cặn này. Chúng sau đó theo dòng nhiên liệu đi tới lọc xăng, vòi phun hoặc các đường dẫn nhỏ trong chế hòa khí, gây hiện tượng nghẹt nhiên liệu, khó nổ máy hoặc vận hành không ổn định.
Ngoài ra, nhiều xe dùng chế hòa khí được sản xuất trong giai đoạn nhiên liệu sinh học chưa phổ biến. Theo nghiên cứu của Bộ năng lượng Mỹ (DOE) về tác động của nhiên liệu ethanol đối với phương tiện đời cũ, một số vật liệu cao su và polymer thế hệ cũ có thể bị trương nở, cứng giòn hoặc lão hóa nhanh hơn khi tiếp xúc kéo dài với nhiên liệu chứa ethanol. Điều này có thể dẫn tới hiện tượng rò rỉ nhiên liệu, giảm độ kín của hệ thống hoặc ảnh hưởng đến khả năng hoạt động của bộ chế hòa khí. Nguy cơ này chủ yếu xuất hiện trên các phương tiện đã có tuổi đời cao hoặc chưa từng được nâng cấp các chi tiết trong hệ thống nhiên liệu.
Các xe đời cũ sử dụng chế hòa khí nên chú ý gì khi chuyển sang dùng xăng ethanol?
Trong trường hợp xe sử dụng bộ chế hòa khí và không có thông tin xác nhận tương thích E10 từ nhà sản xuất, người dùng nên tiếp tục sử dụng xăng E5 RON92 thay vì chuyển sang E10. Hiện tại, Yamaha Việt Nam cho biết các mẫu xe dùng chế hòa khí sản xuất từ năm 2017 trở về trước được khuyến nghị tiếp tục sử dụng E5 thay vì E10. Đồng thời, Bộ Công Thương cũng khuyến cáo những xe đời cũ cũng nên kiểm tra và bảo dưỡng trước khi dùng xăng ethanol để đảm bảo vận hành ổn định.
Bình xăng là hạng mục cần được kiểm tra đầu tiên. Nếu bên trong xuất hiện gỉ sét hoặc cặn nhiên liệu tích tụ trong thời gian dài, nên vệ sinh trước khi chuyển sang E10. Bộ chế hòa khí cũng nên được vệ sinh nếu xe đã lâu chưa bảo dưỡng. Người dùng cũng nên kiểm tra lọc xăng và thay mới nếu bộ phận này đã cũ. Trong giai đoạn đầu sử dụng nhiên liệu chứa ethanol, lọc nhiên liệu có thể giữ lại lượng cặn được làm bong ra từ bình xăng và đường ống. Ngoài ra, các ống dẫn nhiên liệu, gioăng cao su, phớt làm kín hoặc các chi tiết bằng cao su trong hệ thống nhiên liệu cần được kiểm tra kỹ.
Sau khi chuyển sang xăng ethanol, chủ xe nên theo dõi tình trạng vận hành trong vài lần đổ nhiên liệu đầu tiên. Nếu xuất hiện các dấu hiệu như khó khởi động, máy chạy không ổn định, hụt ga, chết máy hoặc có mùi xăng bất thường, nên đưa xe đi kiểm tra để xác định nguyên nhân và xử lý kịp thời.
