Trong hàng chục năm qua, điều hòa không phải thiết bị quen thuộc trong các gia đình Pháp, quốc gia vốn có khí hậu ôn đới mát mẻ. Như nhiều nước châu Âu khác, nhà ở Pháp được xây dựng với mục tiêu giữ ấm vào mùa đông, có lớp cách nhiệt dày, cửa sổ kín. Vào mùa hè, người dân mở cửa vào sáng sớm để đón không khí mát rồi đóng lại để hạn chế hơi nóng tràn vào nhà.
Tuy nhiên, những đợt nắng nóng kéo dài trong vài năm gần đây khiến cách chống nóng truyền thống ngày càng bộc lộ hạn chế. Những căn nhà tường dày hấp thụ nhiệt lượng vào ban ngày, rồi tiếp tục tỏa nhiệt vào ban đêm khiến nhiều người gần như không thể ngủ nếu không có điều hòa.
Lắp điều hòa đang trở thành vấn đề gây nhiều tranh luận ở Pháp, khi nước này trải qua mùa hè nóng kỷ lục, với hơn nửa diện tích nằm trong cảnh báo nhiệt màu đỏ cao nhất. Hầu hết miền tây nước Pháp có nhiệt độ 39-43 độ C, một số khu vực thậm chí còn vượt 44 độ C.
Nhiều người dân Pháp dần thay đổi quan điểm và tìm đến điều hòa, bởi dù không thân thiện với môi trường, thiết bị này vẫn là cách hiệu quả nhất để chống nóng. Tuy nhiên, để lắp đặt một hệ thống điều hòa tại Pháp khá tốn kém, với chi phí cho một bộ điều hòa hai cục là khoảng 1.000-1.500 euro, khiến nhiều hộ gia đình không đủ khả năng chi trả.
Ngoài vấn đề chi phí, chủ nhà cũng sẽ phải vượt qua nhiều thủ tục liên quan quy hoạch đô thị, quy định của chung cư, bảo tồn di sản và quan hệ với hàng xóm nếu muốn lắp điều hòa hai cục, có dàn nóng gắn bên ngoài công trình.
Theo luật quy hoạch đô thị Pháp, mọi hoạt động làm thay đổi diện mạo bên ngoài tòa nhà đều phải khai báo trước với chính quyền địa phương. Điều đó đồng nghĩa việc lắp dàn nóng lên mặt tiền, tường ngoài hoặc các vị trí có thể nhìn thấy từ bên ngoài phải tuân thủ quy định này.
Chủ nhà sẽ nộp hồ sơ cho chính quyền địa phương, mô tả phương án lắp đặt và vị trí thiết bị. Nếu hồ sơ đầy đủ và sau khoảng một tháng không có ý kiến phản đối, việc khai báo thường được xem là đã được chấp thuận theo nguyên tắc mặc nhiên đồng ý.
Quy trình này có thể kéo dài hơn nếu ngôi nhà nằm trong khu vực được bảo tồn hoặc có giá trị lịch sử. Tại Paris, nơi tập trung nhiều khu phố cổ và di sản, việc lắp điều hòa còn phải được cơ quan phụ trách bảo tồn kiến trúc và di sản xem xét trước. Mục tiêu là bảo đảm việc bổ sung dàn nóng hoặc thay đổi mặt tiền không làm ảnh hưởng đến giá trị lịch sử và cảnh quan đô thị.
Ngoài các quy định ở cấp quốc gia, mỗi khu vực còn có quy hoạch đô thị địa phương, gọi là PLU, với những yêu cầu riêng về hình thức công trình. PLU có thể quy định vị trí đặt thiết bị, mức độ nhìn thấy từ đường phố, khoảng cách tới ranh giới khu đất hoặc giới hạn về tiếng ồn.
Người dân cũng không được tự ý lắp đặt điều hòa, mà quy trình này bắt buộc phải do kỹ thuật viên có chứng chỉ tiến hành, nhằm bảo đảm đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn và môi trường.
Đối với nhiều cư dân Paris, trở ngại lớn nhất không nằm ở chính quyền địa phương, mà ở chính tòa nhà nơi họ sinh sống.
Phần lớn người dân thủ đô Pháp sống trong các khu chung cư và mặt tiền công trình được coi là tài sản chung của các đồng sở hữu. Ngay cả khi đã hoàn tất thủ tục xin cấp phép với chính quyền, chủ căn hộ vẫn phải tiếp tục xin ý kiến những người cùng sở hữu tòa nhà.
Theo Connexion, bước đầu tiên là làm việc với đơn vị quản lý tòa nhà để đề nghị đưa nội dung lắp điều hòa vào chương trình họp của hội đồng cư dân. Các đồng sở hữu sau đó bỏ phiếu để quyết định có chấp thuận kế hoạch lắp điều hòa đó hay không.
Nếu chủ hộ tự ý lắp đặt khi chưa được đồng ý, họ có thể bị buộc tháo dỡ toàn bộ hệ thống và tự bỏ tiền để khôi phục nguyên trạng mặt tiền.
Tùy thuộc quy chế từng tòa nhà, khu vực ban công và sân thượng trong các khu chung cư tại Pháp có thể được coi là sở hữu riêng hoặc là tài sản chung nhưng cho một chủ hộ sử dụng riêng. Trong trường hợp thứ hai, dù chỉ đặt dàn nóng trên sàn ban công, việc lắp đặt vẫn có thể phải được hội đồng cư dân chấp thuận.
Người thuê nhà cũng không thể tự quyết định lắp điều hòa, mà phải có sự đồng ý bằng văn bản của chủ nhà trước khi thực hiện bất kỳ thay đổi nào liên quan đến công trình. Sau khi chấp thuận cho người thuê lắp điều hòa, chủ nhà sẽ đứng ra hoàn tất các thủ tục cần thiết với chính quyền hoặc ban quản lý chung cư.
Khi hợp đồng thuê kết thúc, người thuê có thể để lại hệ thống điều hòa hoặc tháo dỡ và khôi phục hiện trạng ban đầu theo thỏa thuận giữa hai bên.
Chủ nhà lắp đặt điều hòa còn phải bảo đảm thiết bị không gây ảnh hưởng tới những người sống xung quanh. Những vấn đề như tiếng ồn, khí nóng từ dàn nóng thổi trực tiếp sang ban công hoặc cửa sổ nhà bên cạnh, cũng như nước nhỏ xuống phần sở hữu của người khác, đều có thể trở thành nguyên nhân phát sinh tranh chấp.
Sau khi lắp đặt, chủ sở hữu cũng phải tiếp tục tuân thủ các quy định về sử dụng và bảo dưỡng. Theo quy định hiện hành, các hệ thống điều hòa có công suất 4-70 kW phải được bảo dưỡng bởi kỹ thuật viên đủ điều kiện ít nhất hai năm một lần.
Đối với hệ thống điều hòa tập trung, Luật Năng lượng Pháp quy định chỉ được vận hành khi nhiệt độ trong nhà vượt 26 độ C nhằm hạn chế tiêu thụ năng lượng.
Một blogger người Mỹ sống tại Pháp từ năm 2012 cho biết từng nhiều năm cố gắng thích nghi với tình trạng không có điều hòa, nhưng cuối cùng cũng phải chịu thua khi thời tiết ngày càng nóng.
Tuy nhiên, đối mặt với quá nhiều thủ tục xin phép để được lắp điều hòa, người này chọn giải pháp đơn giản hơn là sắm điều hòa di động (monoblock), dù công suất làm mát không cao như điều hòa hai cục.
Thiết bị này có thể đặt trong nhà, ống xả khí nóng được đưa ra ngoài cửa sổ hoặc cửa ra vào, nên không phải thực hiện thủ tục xin phép nào. “Tôi nhận ra đó là cách dễ dàng hơn, chỉ cần bấm nút”, blogger này viết trên Oui In France.
Lắp điều hòa rộng rãi hay không đang là chủ đề gây tranh cãi trên chính trường Pháp, khi phe ủng hộ coi đây là giải pháp phù hợp để ứng phó nắng nóng, còn những người phản đối lo ngại về hệ lụy môi trường.
Tuy nhiên, tạp chí y khoa Nature Medicine cảnh báo sẽ là sai lầm nếu giới chức coi thường độ nguy hiểm của thời tiết nắng nóng. Hơn 62.000 người đã tử vong do nhiệt độ cao ở châu Âu trong năm 2022. Pháp ghi nhận hơn 32.600 người tử vong vì nguyên nhân này trong giai đoạn 2014-2022, khoảng 1/3 trong số đó là người dưới 75 tuổi.
Đối với nhóm dễ bị tổn thương, điều hòa có thể mang lại sự bảo vệ cần thiết trước các đợt nắng nóng. Theo báo cáo năm 2021 đăng trên tạp chí y khoa The Lancet, khoảng 195.000 sinh mạng trên toàn thế giới đã được cứu trong năm 2019 nhờ sử dụng điều hòa không khí, cao gấp ba lần so với 20 năm trước đó.
“Cần tìm ra điểm cân bằng”, Kako Nait Ali, kỹ sư hóa học trong lĩnh vực năng lượng, nói với France 24. “Điều hòa là giải pháp giúp cải thiện điều kiện sống trong những giai đoạn nắng nóng khắc nghiệt. Ở Pháp, nhiều người vẫn coi đây là tiện nghi không thực sự cần thiết, khiến người sử dụng điều hòa cảm thấy áy náy. Chúng ta nên có một cuộc tranh luận hợp lý và cân bằng hơn về vấn đề”.
Hãng Reuters ngày 10.5 dẫn lời giới chức Ukraine cáo buộc Nga tấn công bằng UAV và tham gia gần 150 cuộc giao tranh trên chiến trường trong vòng 24 giờ trước đó, bất chấp lệnh ngừng bắn do Mỹ làm trung gian.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 8.5 cho hay Nga và Ukraine đồng ý ngừng bắn ba ngày từ 9-11.5, trong bối cảnh nỗ lực chấm dứt xung đột hơn 4 năm vẫn bế tắc.
Tuy nhiên, Tỉnh trưởng Ivan Fedorov tại tỉnh Zaporizhzhia sáng 10.5 cho hay một người thiệt mạng và ba người bị thương trong các cuộc tập kích của Nga tại tỉnh này.
Tại tỉnh Kharkiv phía đông bắc, tỉnh trưởng Oleh Syniehubov cho biết tám người, trong đó có hai trẻ em, bị thương trong các cuộc tấn công bằng UAV vào thủ phủ khu vực và các khu vực lân cận.
Bảy người, trong đó có một trẻ em, bị thương ở tỉnh Kherson do các cuộc tấn công bằng UAV và pháo binh của Nga kể từ sáng sớm ngày 9.5, tỉnh trưởng Oleksandr Prokudin cho biết.
Ngoài ra, một trẻ em bị thương và cơ sở hạ tầng bị hư hại trong các cuộc tấn công của Nga vào vùng Dnipropetrovsk.
Không quân Ukraine cho biết Nga đã phóng 27 UAV tầm xa vào Ukraine trong đêm, con số thấp hơn thường lệ, và tất cả đã bị phòng không của Ukraine bắn hạ.
Trong báo cáo sáng 10.5, Bộ Tổng tham mưu Ukraine cho biết đã có 147 cuộc đụng độ diễn ra dọc theo tiền tuyến.
Ở phía ngược lại, quan chức Denis Pushilin do Nga bổ nhiệm tại vùng Donetsk ngày 10.5 cáo buộc quân đội Ukraine 7 lần nã pháo vào các khu dân cư trong vòng 24 giờ trước đó.
"Chúng tôi nhận được thông tin rằng một thường dân đã thiệt mạng và ba người khác bị thương. Một tòa nhà dân cư và một số xe ô tô bị hư hại", theo hãng TASS dẫn lời giới chức Nga.
Bên cạnh đó, ông Pushilin cho hay thiết bị nổ được thả từ UAV xuống một chiếc xe hơi trên đường cao tốc Svetlodarsk-Debaltsevo, khiến một người đàn ông 58 tuổi thiệt mạng và một phụ nữ 76 tuổi bị thương.
Ngoài ra còn có hai người bị thương ở khu dân cư Selidovo sau các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine.
Trong một diễn biến khác, giới chức Nga ngày 10.5 cho hay các máy bay tại những sân bay phía nam Nga đã khôi phục hoàn toàn hoạt động. Trước đó hôm 8.5, Nga tạm dừng hoạt động 13 sân bay tại khu vực này do các cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine.
Ukraine và Nga chưa bình luận về những thông tin trên của đối phương. Không thể xác thực thông tin do hai bên đưa ra. Cả hai nước luôn bác bỏ mọi cáo buộc tấn công nhắm vào dân thường trong cuộc xung đột.
Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 9.5 nói với các phóng viên rằng ông nghĩ cuộc xung đột Nga - Ukraine đang tiến gần đến hồi kết, theo TASS.
Phát biểu với các phóng viên sau cuộc duyệt binh kỷ niệm 81 năm ngày chiến thắng phát xít Đức ở Moscow hôm 9.5, Tổng thống Putin nói rằng Nga đã chuẩn bị cho một cuộc tấn công trả đũa quy mô lớn vào trung tâm thủ đô Kyiv nếu có bất kỳ ý đồ nào nhằm phá hoại lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng.
Mặt khác, nhà lãnh đạo Nga nói rằng ông không chủ động, cũng không từ chối cuộc gặp với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. "Tôi chưa bao giờ từ chối. Tôi không đề xuất cuộc gặp này, nhưng nếu ai đó đề xuất thì hãy để họ đến. Ai muốn gặp thì hãy đến Moscow, và chúng ta sẽ gặp nhau", Tổng thống Putin nói.
Nhà lãnh đạo Nga nói thêm rằng ông cũng sẵn sàng gặp ở một quốc gia thứ ba, nhưng chỉ để ký kết thỏa thuận. "Tuy nhiên, đây phải là bước cuối cùng, chứ không phải là để đàm phán", ông Putin nhấn mạnh. Ông nói thêm: "Tôi nghĩ [cuộc xung đột Nga - Ukraine] đang tiến gần đến hồi kết".
Trong khi đó, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov hôm 9.5 nói rằng việc đạt được thỏa thuận hòa bình về Ukraine là một con đường còn rất dài, theo Hãng tin TASS.
Trang The Kyiv Independent ngày 10.5 dẫn lời Tổng thống Trump cho hay ông có thể điều chuyển 5.000 binh sĩ Mỹ đến Ba Lan, sau khi trước đó cam kết rút quân khỏi Đức.
Trả lời câu hỏi của các phóng viên về vấn đề này, ông Trump nói rằng việc ông thay đổi là "có thể", viện dẫn lý do quan hệ tốt hơn với giới lãnh đạo Ba Lan.
"Ba Lan muốn điều đó. Chúng tôi có mối quan hệ tuyệt vời với Ba Lan. Tôi có mối quan hệ tuyệt vời với Tổng thống Ba Lan", ông Trump nói, đề cập Tổng thống Karol Nawrocki.
"(Tổng thống Nawrocki) là một chiến binh vĩ đại, ông ấy là một người tuyệt vời, tôi rất thích ông ấy, vì vậy điều đó là có thể", ông Trump nói thêm.
Phát biểu của Tổng thống Mỹ được đưa ra sau khi Bộ Quốc phòng Mỹ thông báo vào ngày 1.5 rằng Mỹ sẽ rút khoảng 5.000 binh sĩ khỏi Đức, một đồng minh quan trọng của NATO, trong bối cảnh căng thẳng leo thang giữa Washington và Berlin về xung đột ở Iran.
Đức là nơi đóng quân lớn nhất của Mỹ tại châu Âu, với khoảng 35.000 quân nhân tại ngũ, và đóng vai trò là trung tâm huấn luyện và hậu cần. Ngày 22.4, Bộ Quốc phòng Đức đã công bố kế hoạch tăng cường lực lượng vũ trang trong vài năm tới, hướng tới trở thành đội quân mạnh nhất châu Âu để đối phó các mối đe dọa ngày càng gia tăng từ Nga.
“Các cuộc đàm phán đã tiến triển theo cơ chế Iran có thể rút khỏi thỏa thuận nếu Tehran nhận thấy bất kỳ sự gián đoạn nào trong việc tiếp cận các tài sản bị đóng băng.
Nói cách khác, cơ chế tiếp cận 12 tỉ USD này phải đóng vai trò cho sự đảm bảo việc thực thi thỏa thuận”, truyền thông Iran nhấn mạnh.
Trong 12 tỉ USD này, 6 tỉ USD là “các khoản tiền của Iran đã bị đóng băng trước đây” và 6 tỉ USD còn lại là “khoản tiền mới phải được giải phóng trong giai đoạn này”.
Theo truyền thông Iran, quốc gia Hồi giáo này "không có ý tưởng bước vào tiến trình đàm phán, ký kết thỏa thuận và rồi một lần nữa lại mất quyền tiếp cận tài sản của mình nếu một cuộc chiến khác nổ ra".
Trong khi đó, Hãng thông tấn Tasnim cho hay tổng cộng 24 tỉ USD tài sản của Iran có thể được giải phóng nếu Tehran và Washington đạt thỏa thuận. Một nửa trong số đó sẽ được giải phóng khi thỏa thuận được công bố.
Cùng ngày, các hãng truyền thông Iran đưa tin Mỹ và Iran vẫn đang tiếp tục đàm phán, bất chấp việc nhiều quan chức cấp cao của nước này đe dọa leo thang nếu Israel tiếp tục triển khai các đợt tấn công vào Lebanon.
Theo đó, Hãng tin Mehr cho biết Iran vẫn đang xem xét bản dự thảo đề xuất cuối cùng về một thỏa thuận ngừng bắn với Mỹ và chưa đưa ra bất kỳ tuyên bố nào với các bên trung gian. Giới chức Iran đang xem xét đề xuất này một cách thận trọng vì “thiếu niềm tin” ở Mỹ.
“Lịch sử hành động thiếu thiện chí của Mỹ và sự mất lòng tin lâu dài khiến Iran nhìn nhận vấn đề này hết sức nghiêm ngặt. Dựa trên những kinh nghiệm trước đây, Iran đang tìm kiếm những lợi ích cụ thể và thực chất”, một quan chức nói với Mehr.
Về phía Mỹ, Hãng tin Reuters dẫn lời Tổng thống Trump khẳng định các cuộc đàm phán với Iran vẫn đang diễn ra, bất chấp có thông tin cho rằng Tehran đã tạm dừng các cuộc thương lượng gián tiếp với Washington.
Ngày 26-6, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố trên mạng xã hội Truth Social rằng bất kỳ quốc gia châu Âu nào áp dụng thuế dịch vụ số đối với các công ty công nghệ sẽ "ngay lập tức phải đối mặt với mức thuế 100%" đối với toàn bộ hàng hóa xuất khẩu sang Mỹ.
Ông khẳng định mức thuế này sẽ được áp dụng tức thì, bất chấp các hiệp định hay thỏa thuận thương mại hiện hành. Theo ông Trump, "nhiều quốc gia châu Âu" đang thảo luận việc áp thuế dịch vụ số và một số nước đã tiến gần tới thời điểm triển khai.
Tuy nhiên theo Đài CNN, trái với phản ứng hoảng loạn của thị trường và các đồng minh khi ông Trump đưa ra những lời đe dọa tương tự một năm trước, lần này giới quan sát phản ứng vô cùng bình thản.
Các nhà phân tích nhận định lời đe dọa áp thuế tức thì của ông Trump hiện khó có khả năng trở thành hiện thực do những rào cản pháp lý ngay tại Mỹ.
Nguyên nhân khiến giới quan sát và các nhà lãnh đạo châu Âu không còn "nao núng" bắt nguồn từ quyết định mang tính bước ngoặt của Tòa án Tối cao Mỹ vào tháng 2 vừa qua.
Trước đây, khi muốn nhanh chóng áp đặt thuế quan, ông Trump đã viện dẫn Đạo luật Quyền hạn kinh tế khẩn cấp quốc tế (IEEPA) năm 1974. Tuy nhiên Tòa án Tối cao đã phán quyết rằng việc dùng luật này để áp thuế là vượt quá thẩm quyền của Tổng thống.
Trong phán quyết, Chánh án John Roberts nhấn mạnh Quốc hội chỉ trao quyền áp thuế trong những trường hợp và điều kiện được quy định rõ ràng, chứ không cho phép Tổng thống tự do áp thuế theo ý muốn.
Ông Jeffrey Schwab - luật sư của Liberty Justice Center, tổ chức đứng đầu vụ kiện dẫn tới phán quyết trên - cho rằng Tổng thống chỉ có thể áp thuế khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện và quy trình mà luật quy định.
Sau khi mất công cụ pháp lý mạnh nhất, chính quyền ông Trump chuyển sang áp mức thuế đồng loạt 10% theo một cơ chế khác và khởi động các cuộc điều tra theo Điều khoản 301 của Luật Thương mại Mỹ.
Mặc dù Điều khoản 301 có thể mở đường cho mức thuế cao hơn, nhưng quy trình này thường kéo dài nhiều tháng để hoàn thành, chứ không thể có hiệu lực "ngay lập tức" như ông Trump đe dọa.
Đáng chú ý, dù Tòa án Tối cao đã bác bỏ nỗ lực trước đó của ông Trump nhằm áp thuế toàn cầu 10%, chính quyền Mỹ gần đây vẫn công bố các mức thuế mới từ 10-12,5% đối với hàng chục quốc gia, với lý do các nước này chưa làm đủ để ngăn chặn lao động cưỡng bức.
Thực tế trong nhiệm kỳ đầu tiên, ông Trump cũng từng sử dụng Điều khoản 301 để điều tra thuế dịch vụ số của nhiều nước châu Âu. Dù vậy, các cuộc điều tra khi đó không dẫn đến việc áp thuế, mà chủ yếu được dùng làm đòn bẩy trong đàm phán.
Do đó dù ông Trump vẫn có thể tiếp tục sử dụng các cuộc điều tra thương mại để gây sức ép với châu Âu, giới chuyên gia cho rằng khả năng Washington có thể ngay lập tức áp mức thuế 100% như tuyên bố là rất thấp, do những rào cản pháp lý từ hệ thống luật pháp Mỹ.