Sự việc đau lòng xảy ra tại Trung Quốc gần đây được chia sẻ lại đã nhanh chóng gây chú ý, đồng thời gióng lên hồi chuông cảnh báo về những nguy cơ tiềm ẩn trong thói quen sử dụng sản phẩm tưởng chừng vô hại hàng ngày.
Kem chống nắng từ lâu đã được xem là “vật bất ly thân” trong mùa hè, giúp bảo vệ da trước tác hại của tia UV. Tuy nhiên, một sự việc đáng lo ngại tại Trung Quốc mới đây cho thấy nếu sử dụng sai cách, ngay cả sản phẩm quen thuộc này cũng có thể gây hậu quả nghiêm trọng, đặc biệt với trẻ nhỏ.
Tại thành phố Trịnh Châu, tỉnh Hà Nam, Trung Quốc, một bé trai 5 tuổi đã phải nhập viện cấp cứu sau khi vô tình hít phải kem chống nắng dạng xịt trong lúc mẹ sử dụng sản phẩm cho cả hai mẹ con.
Ngay sau đó, bé xuất hiện các triệu chứng bất thường như ho liên tục, tức ngực và khó thở. Gia đình nhanh chóng đưa trẻ đến bệnh viện trong tình trạng khẩn cấp.
Kết quả chụp CT khiến bác sĩ bất ngờ: hai lá phổi của bệnh nhi xuất hiện nhiều vùng mờ trắng lan rộng dấu hiệu điển hình của tổn thương phổi cấp tính.
Theo bác sĩ tại Bệnh viện Nhi đồng tỉnh Hà Nam, chỉ số oxy máu của bé đã giảm, cho thấy chức năng hô hấp bị ảnh hưởng rõ rệt.
Các chuyên gia xác định nguyên nhân là viêm phổi hóa chất, xảy ra khi trẻ hít phải các hạt siêu mịn từ kem chống nắng dạng xịt.
Theo bác sĩ, trong sản phẩm dạng này thường chứa các dung môi hữu cơ cùng hoạt chất chống nắng như titanium dioxide hoặc kẽm oxit. Khi được phun ra, chúng tạo thành dạng sương rất mịn, dễ xâm nhập sâu vào đường hô hấp nếu hít phải ở cự ly gần.
Những hạt siêu nhỏ này có thể đi xuống tận phế nang, gây phản ứng viêm mạnh trong phổi, dẫn đến các triệu chứng như ho, khó thở, thở khò khè và tức ngực.
May mắn, sau khi được điều trị kịp thời, tình trạng của bệnh nhi đã ổn định. Tuy nhiên, các bác sĩ cảnh báo nếu chậm trễ, tổn thương phổi có thể tiến triển nặng hơn, đe dọa tính mạng
Điều khiến nhiều người bất ngờ là nguy cơ không đến từ bản thân kem chống nắng, mà từ cách sử dụng. Theo các chuyên gia, việc hít phải lớp sương siêu mịn tạo ra khi xịt mới là yếu tố có thể gây tổn thương đường hô hấp, đặc biệt ở trẻ nhỏ.
Khác với kem chống nắng dạng kem hoặc sữa, sản phẩm dạng xịt tạo ra hàng triệu hạt li ti lơ lửng trong không khí. Nếu xịt ở cự ly gần hoặc trong không gian kín, người dùng nhất là trẻ em rất dễ vô tình hít phải những hạt siêu nhỏ này. Chúng có thể đi sâu vào đường hô hấp, thậm chí tới tận phế nang của phổi.
Ông Liu Gangyong, Chủ tịch sáng lập Hiệp hội Nghiên cứu Khoa học và Công nghệ Mỹ phẩm tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc, cho biết nhiều loại kem chống nắng dạng xịt chứa titanium dioxide, kẽm oxit cùng các hoạt chất chống nắng hóa học.
Trong đó, các hạt titanium dioxide có kích thước cực nhỏ, thậm chí ở mức nano. Khi xâm nhập vào phổi, chúng có thể kích hoạt phản ứng viêm quá mức. Bên cạnh đó, một số dung môi và hoạt chất chống nắng hóa học cũng có khả năng gây kích ứng đường hô hấp nếu bị hít trực tiếp.
Chính vì vậy, việc hít phải kem chống nắng dạng xịt có thể dẫn đến viêm phổi hóa chất hoặc viêm phổi dị ứng cấp tính, đặc biệt ở trẻ nhỏ, người cao tuổi và những người có hệ miễn dịch hoặc hệ hô hấp nhạy cảm.
Đoạn mở này tạo cảm giác dẫn dắt tốt hơn, nhấn mạnh “điểm bất ngờ” trước khi đi vào giải thích chuyên môn.
– Không xịt trực tiếp lên mặt, nên xịt ra tay rồi thoa lên da.
– Tránh hít phải, có thể nhắm mắt và nín thở khi sử dụng.
– Chỉ dùng ở nơi thông thoáng, không dùng trong phòng kín.
– Giữ khoảng cách phù hợp khi xịt.
– Không để trẻ tự sử dụng hoặc đứng gần khi người lớn xịt.
– Nguy cơ khác: dễ cháy nổ nếu sử dụng sai.
Kem chống nắng dạng xịt vẫn là sản phẩm hiệu quả nếu dùng đúng cách. Tuy nhiên, với trẻ nhỏ, chuyên gia khuyến nghị ưu tiên dạng kem hoặc sữa để giảm nguy cơ hít phải hạt aerosol.
Sự việc lần này là lời cảnh báo rõ ràng: tiện lợi không đồng nghĩa với an toàn tuyệt đối nếu sử dụng thiếu cẩn trọng.
Năm 2020, thông qua sự sắp đặt của gia đình, Priya (38 tuổi) kết hôn với một người đàn ông đồng tính xuất thân từ dòng họ coi trọng danh tiếng ở Meerut. Sau đám cưới, họ chuyển đến California (Mỹ).
Trong 6 năm hôn nhân, Priya được chồng ủng hộ mở doanh nghiệp riêng. Tuy nhiên, bi kịch xảy ra khi chồng cô thông báo rời đi để sống cùng người yêu đồng giới. Đối diện hôn nhân đổ vỡ, Priya đồng thời chịu sức ép từ gia đình chồng tại Ấn Độ về việc sinh con. Khi cô đề xuất nhận con nuôi, anh từ chối và nhắc lại thỏa thuận ban đầu là không có con.
Trở lại Delhi, Priya nộp đơn kiện. Cô cho biết đang phải theo đuổi cuộc chiến pháp lý đơn độc do hệ thống tố tụng chưa cập nhật các dạng tranh chấp hôn nhân này. Cô cũng gặp áp lực vì việc công khai giới tính của chồng sẽ ảnh hưởng đến gia tộc ở quê nhà.
Tại Ấn Độ, lập gia đình trước tuổi 30 là chuẩn mực xã hội. Nhằm tránh định kiến, nhiều người thuộc cộng đồng LGBTQ chọn "hôn nhân oải hương" (thuật ngữ từ đầu thế kỷ 20 chỉ các cuộc hôn nhân vỏ bọc, có ít nhất một người đồng tính). Đây là thỏa thuận ngầm nhằm duy trì hình ảnh truyền thống.
Báo cáo của Human Rights Watch chỉ ra các cuộc hôn nhân vỏ bọc thường gây khủng hoảng tâm lý do người trong cuộc phải duy trì cuộc sống giả tạo. Khảo sát của Tổ chức phi chính phủ quốc tế LGBTQ+ cho thấy 70% người LGBTQ+ tại Ấn Độ vẫn giấu xu hướng tính dục với gia đình. Tạp chí y khoa The Lancet cũng ghi nhận tỷ lệ trầm cảm và ý định tự tử ở nhóm sống trong hôn nhân bình phong cao gấp ba lần nhóm được sống đúng với bản dạng giới.
Bà Mimansa Singh Tanwar, chuyên gia tâm lý tại Fortis Healthcare, cho biết mô hình này chỉ duy trì được khi hai bên tự nguyện và có mục tiêu chung như nuôi con hoặc giữ hình ảnh xã hội. Theo bà, nhiều người chọn cách này để hòa nhập trước áp lực gia đình.
Dù vậy, bà Tanwar nói những người này thường kiệt sức, lo âu, giảm tự tin và khó duy trì các mối quan hệ thực tế bên ngoài. Khi kéo dài, việc kìm nén bản dạng giới tạo ra căng thẳng tâm lý liên tục.
Rohan, 41 tuổi, và vợ đều là người LGBTQ+, bước vào hôn nhân dựa trên sự đồng thuận. Anh cho biết cả hai đã tính toán kỹ về tài chính và cảm xúc. Nhưng sau 10 năm, vợ anh đề nghị chấm dứt vì mệt mỏi khi phải chăm sóc gia đình chồng và sống cuộc đời không thuộc về mình.
Trong cộng đồng người Gujarati bảo thủ, ly thân không tồn tại nên ly hôn là điều càng khó chấp nhận. Sau khi tham vấn luật sư, Rohan đồng ý rời đi với một khoản bồi thường. Anh nói việc mình là người đồng tính đã ảnh hưởng đến người em gái chưa lập gia đình.
Sina đưa tin hôm 18/5, người phụ nữ họ Wang, 42 tuổi, sống tại tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc được chẩn đoán bị loét thực quản sau khi nuốt thức ăn quá vội.
Wang cho biết sự cố xảy ra vào tháng 3 vừa qua trong một buổi ăn lẩu cùng bạn bè. Khi đó "vì quá đói và mải trò chuyện", cô liên tục gắp thức ăn từ nồi ra rồi ăn ngay mà không chờ nguội bớt.
Lúc đó, Wang thấy tức ngực nên uống nước đá để dễ chịu hơn. Vì triệu chứng nhanh chóng dịu bớt nên cô đã chủ quan cho rằng không có gì nghiêm trọng. Tuy nhiên, đến ngày hôm sau, Wang bắt đầu đau dữ dội mỗi khi nuốt, kể cả uống nước.
Khi đi khám, các bác sĩ phát hiện Wang bị loét thực quản dài khoảng 8cm, tương đương gần một phần ba chiều dài thực quản người trưởng thành, vốn dao động từ 25 đến 30 cm.
Bác sĩ Wu Xiaoqing cho biết không ít người lầm tưởng thực quản có thể chịu được nhiệt độ cao, nhưng thực tế, cơ quan này chỉ có thể dung nạp thức ăn ở mức khoảng 50-60 độ C. Trong khi đó, thức ăn vừa lấy trực tiếp từ nồi lẩu thường có nhiệt độ lên tới 80-90 độ C.
Trong trường hợp của Wang, niêm mạc miệng nhạy cảm khiến cô phản xạ nuốt nhanh thức ăn nóng, từ đó làm bỏng lớp niêm mạc thực quản vốn rất dễ tổn thương.
Bên cạnh đó, nhiều người nghĩ rằng uống nước lạnh khi ăn lẩu có thể làm dịu cảm giác nóng. Song, bác sĩ Wu cảnh báo việc thay đổi nhiệt độ đột ngột như vậy sẽ càng kích thích thực quản và gây tổn thương niêm mạc nghiêm trọng hơn.
Nếu được điều trị kịp thời, loét thực quản thường có thể hồi phục hoàn toàn. Tuy nhiên, trong trường hợp vết loét tái phát nhiều lần, nguy cơ chuyển biến thành ung thư có thể xuất hiện.
Câu chuyện của Wang, được đưa tin vào tháng 5, đã làm dấy lên tranh cãi trên mạng xã hội về thói quen ăn uống.
"Đúng là nhiều người thích ăn đồ nóng vì cảm thấy ngon hơn. Tôi từng ăn đậu phụ quá nóng, bị bỏng vòm miệng và đau suốt nhiều ngày", một người bình luận. "Chúng ta nên thay đổi suy nghĩ cũ cho rằng thức ăn phải ăn thật nóng mới ngon", một người khác viết.
Thực tế, đã có rất nhiều nghiên cứu chứng minh đồ uống quá nóng làm tăng nguy cơ ung thư thực quản.
Một nghiên cứu của Anh, bao gồm 500.000 người, được công bố trên tạp chí nghiên cứu về dinh dưỡng Clinical Nutrition, đã cảnh báo đồ uống quá nóng có thể làm tăng gấp 3 nguy cơ ung thư thực quản, với một số bằng chứng cho thấy nguyên nhân có liên quan đến hiệu ứng nhiệt độ, theo Express.
Một nghiên cứu khác năm 2019 của Nhật, được theo dõi trong 10 năm, đã phát hiện những người uống 700ml trà nóng từ 60°C trở lên mỗi ngày, có nguy cơ mắc ung thư thực quản dạng tế bào vảy cao hơn đến 90% so với những người uống ít hơn 700ml trà nóng 60°C mỗi ngày.
Theo các bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa, không nên ăn món nước hoặc uống nước nóng ở nhiệt độ từ 60°C trở lên. Nên để đồ uống nóng hoặc món nước như súp, mì, bún, phở, lẩu nguội bớt trước khi ăn.
Cũng cần biết rằng mất 3 phút để nước sôi giảm từ 100°C xuống 80°C. Do vậy, hãy đợi 5 - 6 phút trước khi thưởng thức đồ uống nóng hoặc món nước nóng, theo Express.
Vừa qua, Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn đã ký ban hành Công văn số 2989/BYT-KCB gửi các bệnh viện trực thuộc Bộ, Sở Y tế các tỉnh, thành phố và y tế các bộ, ngành về việc bảo đảm công tác y tế trong dịp nghỉ lễ kéo dài. Để bảo đảm công tác khám, chữa bệnh và cấp cứu tai nạn giao thông (TNGT) trong kỳ nghỉ lễ dài ngày, Bộ Y tế vừa ban hành văn bản hỏa tốc yêu cầu các cơ sở y tế toàn quốc trực đầy đủ theo 4 cấp, không được từ chối hoặc xử trí chậm trễ bất kỳ trường hợp cấp cứu nào.
Chiều 1/5, TS.BS Nguyễn Minh Tuấn, Phó Giám đốc Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an) cho biết, trong 2 ngày nghỉ lễ 30/4 đến chiều 1/5, bệnh viện tiếp nhận 162 bệnh nhân vào khám cấp cứu, trong đó có 17 người bị tai nạn giao thông (TNGT), 14 người bị tai nạn sinh hoạt, 2 trường hợp đánh nhau, 8 trường hợp bị ngộ độc, còn lại là các trường hợp cấp cứu khác.
So với mọi năm, bệnh nhân vào cấp cứu vì TNGT tại Bệnh viện 19-8 đã giảm, đặc biệt giảm mạnh trường hợp TNGT do rượu bia. Trong 17 ca bị TNGT có 3 người phải nhập viện, còn lại đa số bị nhẹ, xây xước và gãy xương.
Bệnh viện ghi nhận 8 trường hợp bị ngộ độc, trong đó có 2 trường hợp ngộ độc do rượu, bia; 2 trường hợp ngộ độc thực phẩm, còn lại bị rối loạn tiêu hoá.
Trong 2 ngày nghỉ lễ, tổng số bệnh nhân nhập viện là 61 người, trong đó có 9 trường hợp phẫu thuật.
Phó Giám đốc Bệnh viện 19-8 Nguyễn Minh Tuấn cho biết, để đảm bảo công tác trực cấp cứu cũng như tiếp nhận điều trị cho bệnh nhân, bệnh viện đã bố trí các kíp bác sĩ, điều dưỡng ứng trực 24/24h tại tất cả các khoa phòng; đồng thời dự trữ đủ lượng máu đáp ứng kịp thời cho cấp cứu và điều trị.
Theo báo cáo nhanh của Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), trong kỳ nghỉ Lễ 30/4 và 1/5 năm 2026, các cơ sở khám, chữa bệnh trên cả nước đã thực hiện nghiêm túc công tác thường trực bảo đảm khám chữa bệnh và cấp cứu tai nạn giao thông theo chỉ đạo của Bộ Y tế.
Tình hình khám, cấp cứu, nhập viện và tử vong nghi do tai nạn giao thông cơ bản ổn định, không có đột biến. Các bệnh viện duy trì thường trực xuyên lễ, phục vụ người bệnh kịp thời.
Theo tổng hợp báo cáo của các cơ sở khám, chữa bệnh trực thuộc Bộ Y tế, các trường đại học, y tế ngành và 34 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, trong 24h từ 7h ngày 30/4 đến 7h ngày 1/5, tất cả các cơ sở khám, chữa bệnh đã tổ chức thường trực 4 cấp đầy đủ, thực hiện khám, cấp cứu cho 83.171 lượt người bệnh.
Tổng số người bệnh nhập viện điều trị nội trú là 28.169 người; chuyển viện 2.054 người; khỏi bệnh ra viện 22.373 người. Tổng số người bệnh còn điều trị tại các cơ sở khám, chữa bệnh đến 7h sáng 1/5 là 227.541 người, tăng hơn gần 7.000 bệnh nhân so với thời điểm 7h sáng ngày 30/4.
Đối với công tác khám, cấp cứu nghi do tai nạn giao thông, trong 24 giờ qua, các cơ sở y tế tiếp nhận 2.836 trường hợp, trong đó 1.324 trường hợp phải nhập viện điều trị hoặc theo dõi và 304 trường hợp chuyển viện.
Cục Quản lý Khám, chữa bệnh đánh giá tất cả các cơ sở khám, chữa bệnh đã thực hiện nghiêm túc chỉ đạo của Bộ Y tế về thường trực bảo đảm công tác khám chữa bệnh, cấp cứu tai nạn giao thông trong dịp nghỉ Lễ 30/4 và 1/5 năm 2026.
Tình hình khám, cấp cứu, nhập viện và tử vong nghi do tai nạn giao thông trong ngày đầu kỳ nghỉ lễ ổn định, không có đột biến.