Ghi nhận của Tuổi Trẻ ngày cuối tháng 6, tại khoa thận nhân tạo, Bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM), các phòng luôn kín bệnh nhân, hệ thống máy thận nhân tạo hoạt động gần như hết công suất.
Sau mỗi ca chạy thận nhân tạo dài khoảng 4 tiếng đồng hồ, các giường bệnh và máy lọc máu lại nhanh chóng được chuẩn bị để tiếp nhận bệnh nhân mới. Trong số những người phải lọc máu định kỳ để duy trì sự sống, không ít người còn rất trẻ, chỉ mới 23 – 24 tuổi.
Điển hình là sinh viên V.Q.T. (23 tuổi, ngụ phường Bình Đông, TP.HCM), hiện phải lọc máu định kỳ 3 buổi/tuần, mỗi buổi kéo dài khoảng 4 tiếng tại Bệnh viện Chợ Rẫy sau khi được chẩn đoán suy thận mạn giai đoạn 5, kèm suy tim.
Trước đó, T. nhập viện cấp cứu trong tình trạng bụng chướng, khó thở kéo dài. T. thừa nhận, nhiều năm liền, bản thân duy trì thói quen thức đến 2-3h sáng, thường xuyên uống nước tăng lực đêm khuya, ăn uống thất thường, chủ yếu dùng đồ ăn bên ngoài.
TS.BS Nguyễn Minh Tuấn – Trưởng khoa thận nhân tạo, Bệnh viện Chợ Rẫy – cho hay hệ thống máy chạy thận nhân tạo của bệnh viện đang hoạt động gần như hết công suất, để đáp ứng nhu cầu điều trị và cấp cứu ngày càng tăng.
Đáng chú ý, số lượng bệnh nhân trẻ tuổi bị suy thận mạn, phải lọc máu định kỳ đang có xu hướng tăng từng năm.
Ca nhỏ nhất từng ghi nhận là 13 tuổi, đến khi người bệnh đủ 16 tuổi được Bệnh viện Chợ Rẫy tiếp nhận tiếp tục điều trị. Đến nay người bệnh đã trải qua 30 năm chạy thận, và là người có thời gian chạy thận dài nhất tại bệnh viện.
BS Tuấn cho biết thêm, vào năm 2024, khoa được bổ sung 25 máy nhưng vẫn chưa đáp ứng kịp nhu cầu thực tế người bệnh suy thận ngày càng tăng, nhất là từ khi năm 2025 khoa tiếp nhận 113 bệnh nhân mới.
Tính đến nay, khoa quản lý 427 bệnh nhân lọc máu định kỳ, với 74 máy thận nhân tạo đang hoạt động.
Trung bình mỗi ngày, khoa thực hiện khoảng 220 lượt chạy thận định kỳ. Ngoài ra, còn có 50 – 75 ca lọc máu cấp cứu mỗi ngày, nâng tổng số lượt lọc máu lên khoảng 275 – 295 ca/ngày.
Hiện hệ thống máy thận nhân tạo tại khoa luôn hoạt động gần như tối đa công suất. Trung bình mỗi máy thận nhân tạo thực hiện khoảng 4 lượt lọc máu/ngày. Một số máy phục vụ cấp cứu có thể vận hành tới 5 lượt/ngày.
Để giảm áp lực, bệnh viện đang triển khai nhiều giải pháp đồng bộ như chuyển bệnh nhân ổn định về các cơ sở vệ tinh, tăng cường đào tạo và chỉ đạo tuyến cho các địa phương.
Đồng thời ứng dụng các kỹ thuật mới như lọc máu tăng tiến và lọc máu chậm ban đêm nhằm nâng cao hiệu quả điều trị và tối ưu công suất hệ thống máy móc.
Hệ thống máy thận nhân tạo tại khoa thận nhân tạo của Bệnh viện Chợ Rẫy luôn hoạt động gần như tối đa công suất, với mỗi máy thực hiện khoảng 4 lượt lọc máu/ngày, một số máy phục vụ cấp cứu có thể chạy tới 5 lượt/ngày – Ảnh: XUÂN MAI
Đau khớp gối là tình trạng khá phổ biến, nhất là ở người thừa cân, béo phì hoặc người trung niên, lớn tuổi. Không những vậy, thừa cân và béo phì là một trong những yếu tố thường gặp làm tăng nguy cơ đau và thoái hóa khớp gối, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Mỗi khi đi lại, leo cầu thang hay chạy bộ, khớp gối phải chịu một lực lớn từ trọng lượng cơ thể. Khi cân nặng tăng lên, áp lực đặt lên khớp gối cũng tăng theo, khiến sụn khớp và các mô quanh khớp bị quá tải trong thời gian dài, bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình Steven Svoboda tại Trung tâm Y tế MedStar Washington (Mỹ), cho biết.
Không chỉ vậy, mô mỡ còn có khả năng tiết ra các chất gây viêm, góp phần thúc đẩy quá trình thoái hóa khớp. Vì thế, giảm cân thường được xem là một trong những biện pháp quan trọng nhất giúp giảm đau khớp gối ở người thừa cân hoặc béo phì.
Người bị đau khớp gối mức độ nhẹ vẫn có thể chạy bộ. Tuy nhiên, điều kiện là cơn đau không ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt hằng ngày, không sưng khớp hoặc làm hạn chế vận động.
Trong trường hợp này, điều quan trọng là phải bắt đầu từ từ. Thay vì chạy liên tục trong thời gian dài, người tập có thể kết hợp giữa đi bộ và chạy chậm để cơ thể thích nghi dần. Nếu sau khi tập, đầu gối không đau hơn hoặc chỉ khó chịu nhẹ rồi hết thì có thể tăng dần thời gian và cường độ chạy.
Ngoài ra, các bài tập rèn sức mạnh cho cơ đùi, cơ mông và cơ hông cũng rất quan trọng. Các nhóm cơ này hoạt động như một bộ giảm xóc tự nhiên, giúp giảm áp lực tác động trực tiếp lên khớp gối khi vận động.
Tuy nhiên, nếu đầu gối đang sưng, đau nhiều, cứng khớp hoặc đau tăng rõ khi vận động, người bệnh cần đến khám bác sĩ để xác định nguyên nhân trước khi tiếp tục tập. Những trường hợp bị chấn thương dây chằng, rách sụn chêm, viêm khớp cấp hoặc thoái hóa khớp nặng cần được bác sĩ kiểm tra và cho lời khuyên trước khi chạy bộ.
Một dấu hiệu khác cần lưu ý là cơn đau kéo dài nhiều giờ hoặc nhiều ngày sau khi chạy. Điều này có thể cho thấy khớp đang phải chịu áp lực quá mức. Khi đó, người tập nên giảm cường độ vận động hoặc chuyển sang hình thức tập luyện khác phù hợp hơn, theo Healthline.
Ngày 2-4, ông Diệp Bảo Tuấn, Giám đốc Bệnh viện Ung bướu TP.HCM, cho biết hưởng ứng Ngày Sức khỏe toàn dân năm 2026 với chủ đề "Chủ động phòng bệnh - Vì một Việt Nam khỏe mạnh", đơn vị triển khai chuỗi hoạt động chuyên môn và truyền thông nhằm lan tỏa thông điệp về phòng ngừa, tầm soát sớm và nâng cao ý thức chủ động bảo vệ sức khỏe trong cộng đồng.
Hiện nhiều bệnh lý ung thư có xu hướng gia tăng và vẫn còn được phát hiện ở giai đoạn muộn. Các giải pháp phòng bệnh từ sớm, tầm soát định kỳ và tiêm chủng vắc xin phòng ngừa ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc giảm nguy cơ mắc bệnh và nâng cao hiệu quả điều trị.
Cũng trong dịp này, bệnh viện sẽ đưa vào hoạt động Đơn vị Tiêm chủng, đánh dấu bước phát triển quan trọng trong việc mở rộng các dịch vụ phòng ngừa ung thư bằng vắc xin.
Bệnh viện Ung bướu triển khai tuần lễ tiêm chủng vắc xin 0 đồng tại khu tiêm chủng của bệnh viện, dành 250 suất tiêm vắc xin cúm hoặc não mô cầu miễn phí cho bệnh nhân đang điều trị tại bệnh viện, diễn ra từ ngày 6 đến 10-4 hoặc đến khi đủ số lượng đăng ký.
Hoạt động nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng về vai trò của vắc xin trong phòng ngừa các bệnh lý liên quan đến ung thư.
Đồng thời, bệnh viện cũng tổ chức chương trình "Khám tầm soát ung thư 0 đồng" cho 50 người nhà người bệnh đang điều trị tại bệnh viện tại Phòng khám chuyên gia từ ngày 6 đến 8-4, mang đến cơ hội được khám và tư vấn tầm soát ung thư bởi đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm.
Ngoài ra, bệnh viện còn phối hợp tổ chức chương trình khám tầm soát ung thư miễn phí và trao tặng quà cho người dân TP.HCM, với 200 suất dành cho người dân phường Bà Rịa, 200 suất dành cho người dân phường Tam Long và 300 suất dành cho người dân phường Tăng Nhơn Phú. Người tham gia sẽ được khám, tư vấn sức khỏe và nhận hỗ trợ thiết thực.
Cục Phòng bệnh cho hay theo bản tin công khai mới nhất của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), trên tàu MV Hondius đã ghi nhận 8 trường hợp, trong đó có 3 trường hợp tử vong; 6 trường hợp được xét nghiệm xác định nhiễm vi rút Hanta, đều được xác định là chủng vi rút Andes (ANDV).
WHO đánh giá mức độ nguy cơ đối với hành khách và thủy thủ đoàn trên tàu là ở mức trung bình, trong khi mức độ nguy cơ đối với dân số toàn cầu là ở mức thấp. Tổ chức Y tế thế giới cũng nhấn mạnh hình thức lây truyền của vi rút Hanta khác với COVID-19. WHO tiếp tục theo dõi diễn biến dịch tễ và cập nhật đánh giá nguy cơ.
Về nguồn lây, Tổ chức Y tế thế giới cho biết hiện vẫn đang tiếp tục điều tra. Các chuyên gia của WHO hướng đến giả thuyết hiện nay là ca bệnh đầu tiên có thể đã nhiễm vi rút trong quá trình tiếp xúc với môi trường hoặc chuột nhiễm vi rút thông qua hoạt động du lịch ngoài trời, trước khi lên tàu; sau đó việc lây truyền hạn chế từ người sang người có thể đã diễn ra trên tàu qua quá trình tiếp xúc gần và kéo dài.
Do chưa có kết luận điều tra cuối cùng, người dân không nên suy diễn nguồn lây từ tàu, thực phẩm, nước uống hoặc các yếu tố khác khi chưa có thông tin chính thức.
Theo WHO, trong bối cảnh chùm ca bệnh hiện nay, những người có mặt trên tàu và các chuyến bay liên quan được khuyến cáo theo dõi sức khỏe trong 42 ngày sau lần có nguy cơ phơi nhiễm cuối cùng.
Cần theo dõi các triệu chứng ban đầu, bao gồm đau đầu, chóng mặt, ớn lạnh, sốt, đau cơ và các vấn đề về đường tiêu hóa như buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy và đau bụng, và thường xuyên vệ sinh tay.
Đối với người tiếp xúc nguy cơ cao, Tổ chức Y tế thế giới khuyến cáo theo dõi chủ động và cách ly tại nhà hoặc cơ sở phù hợp trong 42 ngày sau lần phơi nhiễm cuối cùng. Cơ quan này không khuyến cáo cách ly đối với người tiếp xúc nguy cơ thấp, nhóm này cần tự theo dõi sức khỏe và đi khám khi xuất hiện triệu chứng.
Đến nay chưa ghi nhận công dân Việt Nam có liên quan đến chùm ca bệnh nêu trên. Cục Phòng bệnh đã có văn bản đề nghị các địa phương tăng cường giám sát tại cửa khẩu, giám sát tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; vệ sinh, khử khuẩn phương tiện; xử lý véc tơ, diệt chuột và chủ động các biện pháp phòng, chống bệnh phù hợp.
Đối với Việt Nam, bệnh do vi rút Hanta không phải là vấn đề hoàn toàn mới trong giám sát dịch tễ. Tuy nhiên qua rà soát thông tin khoa học hiện có, Việt Nam chưa ghi nhận ca bệnh do chủng vi rút Andes.
Một số nghiên cứu trước đây tại Việt Nam chủ yếu ghi nhận bằng chứng liên quan đến một số chủng vi rút Hanta khác, như vi rút Seoul hoặc các vi rút Hanta phát hiện trên động vật. Vì vậy người dân không hoang mang, lo lắng, cần theo dõi thông tin chính thống, không suy diễn chùm ca bệnh trên tàu du lịch quốc tế thành nguy cơ dịch lan rộng trong cộng đồng tại Việt Nam.
Cục Phòng bệnh Bộ Y tế khuyến cáo người dân tiếp tục thực hiện vệ sinh môi trường, phòng chống chuột để phòng mắc các bệnh lây truyền từ chuột sang người theo khuyến cáo.
Trường hợp sau khi tiếp xúc với chuột, chất thải của chuột hoặc khu vực có dấu vết chuột mà xuất hiện các biểu hiện như sốt, đau cơ, mệt mỏi, rối loạn tiêu hóa, ho, tức ngực hoặc khó thở, người dân cần đến cơ sở y tế kịp thời và thông báo tiền sử tiếp xúc để được tư vấn, khám, chẩn đoán và điều trị phù hợp.
Cục Phòng bệnh Bộ Y tế sẽ tiếp tục phối hợp với WHO và các cơ quan liên quan để cập nhật diễn biến tình hình, đánh giá nguy cơ và triển khai các biện pháp đáp ứng phù hợp, kịp thời thông tin cho người dân khi có diễn biến mới.