Cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad được nhìn thấy đi cùng một số vệ sĩ tại tang lễ ông Khamenei ngày 6-7 ở Tehran.
Đây là lần xuất hiện công khai của ông Ahmadinejad trong nhiều tháng qua.
Trước đó, có thông tin cho rằng ông đã thiệt mạng khi Israel và Mỹ tấn công Iran vào 28-2, giết chết Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei và hàng loạt quan chức cấp cao của nước này.
Hồi tháng 5-2026, truyền thông Mỹ đưa tin chính quyền ông Trump và Israel đã chọn ông Ahmadinejad làm lãnh đạo Iran khi quyết định tấn công nhằm lật đổ chính quyền nước này.
Thực tế, sau khi tấn công Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã úp mở rằng sẽ tốt nhất nếu “ai đó từ bên trong” Iran tiếp quản đất nước này.
Ông Ahmadinejad, nắm quyền Iran từ 2005 – 2013, nổi tiếng với quan điểm cứng rắn, chống Israel và chống Mỹ.
Ông cũng được biết đến với lời kêu gọi “xóa sổ Israel khỏi bản đồ”, chỉ trích Mỹ gay gắt và là người ủng hộ mạnh mẽ chương trình hạt nhân của Iran.
Giới quan sát khi đó cho rằng việc chọn đưa ông Ahmadinejad trở lại nắm quyền là một ván cược đầy rủi ro của Washington.
Nhưng kế hoạch táo bạo này không thành công.
Báo New York Times dẫn lời các quan chức Mỹ nắm được thông tin cho biết ông Ahmadinejad khi đó đang bị quản thúc tại gia ở Tehran do có những mâu thuẫn với chính quyền Iran.
Khi Israel không kích vào nhà ông Ahmadinejad nhằm giải cứu ông đã khiến cựu tổng thống Iran bị thương.
Một số thông tin cho rằng ông Ahmadinejad vẫn còn sống nhưng ông không xuất hiện công khai kể từ đó và cũng không rõ tình hình hiện tại của ông.
Chính quyền Iran không xác nhận cũng không phủ nhận thông tin ông thiệt mạng.
Sự xuất hiện của ông Ahmadinejad ngày 6-7 đã trả lời cho những đồn đoán thời gian qua.
Tham dự lễ tang cùng ông còn có các lãnh đạo khác của Iran như Tổng thống Masoud Pezeshkian, Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf và Tổng tư lệnh IRGC Ahmad Vahidi.
Hai cựu tổng thống khác của Iran là ông Mohammad Khatami và Hassan Rouhani không dự tang lễ.
Trong khi đó, lãnh tụ tối cao mới được bổ nhiệm của Iran, ông Mojtaba Khamenei – con trai của ông Ali Khamenei, cũng không xuất hiện trong lễ tang.
Thay vào đó, các anh trai của ông là Mostafa, Masoud và Meysam Khamenei đã tham dự lễ cầu nguyện trong tang lễ, cũng là lần xuất hiện công khai đầu tiên kể từ khi cha họ qua đời.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Theo Hãng tin AP ngày 29-6, những tính toán của Mỹ trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI) với Trung Quốc đang có dấu hiệu phản tác dụng.
Cụ thể, dù Mỹ đã cấp phép cho Nvidia bán một số sản phẩm chip AI hiện đại cho Trung Quốc nhưng số liệu thị trường cho thấy hãng chip này đang dần bị "thất sủng" tại thị trường tỉ dân.
Ban đầu, Washington viện dẫn lý do an ninh quốc gia để siết xuất khẩu, khiến doanh số chip H200 tối tân của Nvidia tại Trung Quốc đình trệ. Trong thời gian bị Mỹ siết xuất khẩu, các doanh nghiệp Trung Quốc đã tích cực phát triển các dòng chip nội địa với năng lực ngày càng được cải thiện.
Đến khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đồng ý cho bán trở lại trong chuyến thăm Trung Quốc hồi tháng 5, Bắc Kinh đã chuyển sang khuyến khích các doanh nghiệp trong nước dùng chip nội địa.
Chính Giám đốc điều hành (CEO) Nvidia Jensen Huang đã thừa nhận Mỹ đánh mất lợi thế ở phân khúc chip AI cao cấp tại Trung Quốc, khi các đối thủ Trung Quốc đã trở thành những "người khổng lồ".
Theo hãng nghiên cứu Bernstein, năm 2025 Nvidia nắm khoảng 40% thị phần chip AI tại Trung Quốc, ngang ngửa Huawei.
Bernstein dự báo trong năm 2026, thị phần của Nvidia sẽ co lại chỉ còn khoảng 8%, trong khi Huawei tăng lên khoảng 50%. Ông Huang nhắc lại rằng trước khi bị lệnh kiểm soát xuất khẩu chặn khỏi Trung Quốc, Nvidia từng nắm tới 95% thị phần và "có khả năng cạnh tranh tốt".
Về năng lực chip Huawei, giới phân tích đánh giá dòng chip AI thương mại tiên tiến nhất của hãng là Ascend 950 có thể tương đương chip H200 - vốn được coi là một trong những sản phẩm mạnh nhất của Nvidia - ở một số khía cạnh.
Tháng 9-2025, Huawei còn cho biết đang triển khai một số cụm máy tính AI mạnh nhất thế giới, gộp sức mạnh của hàng nghìn con chip.
Nếu những điều trên thành hiện thực, Washington không chỉ khiến hãng công nghệ lớn nhất nước mình gần như mất trắng thị phần ở một thị trường chiến lược, mà còn vô tình tạo động lực để Trung Quốc thúc đẩy ngành bán dẫn trong nước phát triển về chất.
Dù vậy, chip Huawei vẫn được đánh giá thua kém công nghệ tối tân nhất của Nvidia ở nhiều mặt quan trọng. Thực tế, việc huấn luyện các mô hình AI tiên tiến như của DeepSeek hiện vẫn dựa vào chip Nvidia.
Startup AI nổi tiếng của Trung Quốc DeepSeek cho biết mô hình V4 mới nhất của hãng đã được tinh chỉnh để sử dụng chip Ascend của Huawei, song giới phân tích không kỳ vọng một sự chuyển đổi đột ngột.
Theo chuyên gia Brady Wang của Counterpoint Research, chiến lược theo đuổi tự chủ công nghệ và tiến tới xuất khẩu công nghệ của Trung Quốc khó có thể thay đổi, bất kể Nvidia có bán được chip vào nước này hay không.
Điều này do Bắc Kinh không muốn phải phụ thuộc chiến lược quốc gia vào những sự thay đổi của một nước khác.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Thủ tướng Lê Minh Hưng ngày 17/6 tham quan triển lãm "Made in Tatarstan" ở Kazan, sự kiện nhằm giới thiệu toàn bộ tiềm lực công nghiệp, công nghệ cao và năng lực sản xuất, xuất khẩu của Cộng hòa Tatarstan thuộc Nga.
Triển lãm quy tụ những doanh nghiệp công nghiệp hàng đầu của Tatarstan, trong đó có các dòng xe tải hạng nặng mang tính biểu tượng của KAMAZ, xe sang Aurus, xe thương mại của Sollers và các máy bay hiện đại từ Nhà máy Trực thăng Kazan (KVZ).
Trong ảnh, Thủ tướng Lê Minh Hưng nghe giới thiệu về một mẫu trực thăng của KVZ.
Thủ tướng Lê Minh Hưng ngày 17/6 tham quan triển lãm "Made in Tatarstan" ở Kazan, sự kiện nhằm giới thiệu toàn bộ tiềm lực công nghiệp, công nghệ cao và năng lực sản xuất, xuất khẩu của Cộng hòa Tatarstan thuộc Nga.
Triển lãm quy tụ những doanh nghiệp công nghiệp hàng đầu của Tatarstan, trong đó có các dòng xe tải hạng nặng mang tính biểu tượng của KAMAZ, xe sang Aurus, xe thương mại của Sollers và các máy bay hiện đại từ Nhà máy Trực thăng Kazan (KVZ).
Trong ảnh, Thủ tướng Lê Minh Hưng nghe giới thiệu về một mẫu trực thăng của KVZ.
Dây chuyền sản xuất tại Nhà máy Trực thăng Kazan. Video: KVZ
Liên đoàn Các nhà khoa học Mỹ đánh giá KVZ là một trong những nhà sản xuất trực thăng có quy mô lớn nhất thế giới, với sản phẩm chủ lực là trực thăng hạng trung dòng Mi-8/17.
Lịch sử của KVZ bắt đầu từ tháng 9/1940, khi Nhà máy số 387 Leningrad được chuyển giao cho Bộ Công nghiệp Hàng không Liên Xô. Tháng 7/1941, Nhà máy 387 sơ tán đến Kazan và tiếp quản thêm Nhà máy Chế biến gỗ số 169, khởi đầu hành trình sản xuất máy bay của KVZ.
Tính đến nay, KVZ đã chế tạo khoảng 12.000 trực thăng thuộc dòng Mi-4, Mi-8, Mi-14 và Mi-17. Trực thăng của KVZ đã được sử dụng tại hơn 90 quốc gia, phục vụ cả mục đích dân sự và quân sự.
Liên đoàn Các nhà khoa học Mỹ đánh giá KVZ là một trong những nhà sản xuất trực thăng có quy mô lớn nhất thế giới, với sản phẩm chủ lực là trực thăng hạng trung dòng Mi-8/17.
Lịch sử của KVZ bắt đầu từ tháng 9/1940, khi Nhà máy số 387 Leningrad được chuyển giao cho Bộ Công nghiệp Hàng không Liên Xô. Tháng 7/1941, Nhà máy 387 sơ tán đến Kazan và tiếp quản thêm Nhà máy Chế biến gỗ số 169, khởi đầu hành trình sản xuất máy bay của KVZ.
Tính đến nay, KVZ đã chế tạo khoảng 12.000 trực thăng thuộc dòng Mi-4, Mi-8, Mi-14 và Mi-17. Trực thăng của KVZ đã được sử dụng tại hơn 90 quốc gia, phục vụ cả mục đích dân sự và quân sự.
Dù là hãng sản xuất trực thăng, sản phẩm đầu tiên của KVZ là máy bay đa dụng hai tầng cánh Polikarpov Po-2/U-2.
Po-2 được đánh giá là mẫu phi cơ đáng tin cậy, dễ sử dụng và ít tốn kém khi chuyển đổi vai trò. Phi cơ có thể thực hiện nhiệm vụ của cường kích, trinh sát, liên lạc, huấn luyện phi công và phục vụ sản xuất nông nghiệp.
Trong giai đoạn 1941-1945, khoảng 11.000 chiếc Po-2 đã xuất xưởng từ Nhà máy 387 tại Kazan. Sản lượng Po-2 của nhà máy vào năm 1945 là 350 chiếc mỗi tháng, tăng đáng kể so với mức 100 máy bay những năm trước đó.
Dù là hãng sản xuất trực thăng, sản phẩm đầu tiên của KVZ là máy bay đa dụng hai tầng cánh Polikarpov Po-2/U-2.
Po-2 được đánh giá là mẫu phi cơ đáng tin cậy, dễ sử dụng và ít tốn kém khi chuyển đổi vai trò. Phi cơ có thể thực hiện nhiệm vụ của cường kích, trinh sát, liên lạc, huấn luyện phi công và phục vụ sản xuất nông nghiệp.
Trong giai đoạn 1941-1945, khoảng 11.000 chiếc Po-2 đã xuất xưởng từ Nhà máy 387 tại Kazan. Sản lượng Po-2 của nhà máy vào năm 1945 là 350 chiếc mỗi tháng, tăng đáng kể so với mức 100 máy bay những năm trước đó.
Nhà máy 387 bắt đầu nhận linh kiện để lắp ráp 30 chiếc Mil Mi-1 vào tháng 9/1951, trở thành cơ sở đầu tiên ở Liên Xô thiết lập dây chuyền sản xuất hàng loạt trực thăng.
Tháng 4/1952, trực thăng Mi-1 bắt đầu bay thử tại Kazan. Tới năm 1953, Nhà máy 387 được chỉ định là đơn vị chế tạo chủ lực với dòng trực thăng vận tải Mi-4. Ba năm sau, Mi-4 trở thành trực thăng đầu tiên của Liên Xô được xuất khẩu.
Tháng 5/1961, nhà máy trúng thầu cung cấp trực thăng cho Ấn Độ và chế tạo lô Mi-4 số lượng lớn đầu tiên với 120 chiếc. Tổng cộng hơn 3.200 chiếc Mi-4 đã xuất xưởng với nhiều biến thể khác nhau.
Nhà máy 387 bắt đầu nhận linh kiện để lắp ráp 30 chiếc Mil Mi-1 vào tháng 9/1951, trở thành cơ sở đầu tiên ở Liên Xô thiết lập dây chuyền sản xuất hàng loạt trực thăng.
Tháng 4/1952, trực thăng Mi-1 bắt đầu bay thử tại Kazan. Tới năm 1953, Nhà máy 387 được chỉ định là đơn vị chế tạo chủ lực với dòng trực thăng vận tải Mi-4. Ba năm sau, Mi-4 trở thành trực thăng đầu tiên của Liên Xô được xuất khẩu.
Tháng 5/1961, nhà máy trúng thầu cung cấp trực thăng cho Ấn Độ và chế tạo lô Mi-4 số lượng lớn đầu tiên với 120 chiếc. Tổng cộng hơn 3.200 chiếc Mi-4 đã xuất xưởng với nhiều biến thể khác nhau.
Ngày 26/10/1965, trực thăng Mi-8 sản xuất loạt đầu tiên hoàn thành chuyến bay thử nghiệm kéo dài 12 phút, bắt đầu lịch sử của dòng sản phẩm chủ lực do KVZ chế tạo.
Giới chức Liên Xô năm 1971 phê duyệt thiết kế sơ bộ của biến thể hiện đại hóa Mi-8M được cải thiện hiệu suất hoạt động, trong đó có tăng trần bay và tốc độ leo cao. Vào giữa những năm 1980, Mi-8MT trở thành sản phẩm chủ lực của nhà máy.
KVZ từng trưng bày trực thăng Mi-8MT, với định danh xuất khẩu "Mi-17", tại Triển lãm Hàng không Le Bourget ở Pháp vào năm 1981. Biến thể chở khách của Mi-17 được đặt tên là Mi-172.
Ngày 26/10/1965, trực thăng Mi-8 sản xuất loạt đầu tiên hoàn thành chuyến bay thử nghiệm kéo dài 12 phút, bắt đầu lịch sử của dòng sản phẩm chủ lực do KVZ chế tạo.
Giới chức Liên Xô năm 1971 phê duyệt thiết kế sơ bộ của biến thể hiện đại hóa Mi-8M được cải thiện hiệu suất hoạt động, trong đó có tăng trần bay và tốc độ leo cao. Vào giữa những năm 1980, Mi-8MT trở thành sản phẩm chủ lực của nhà máy.
KVZ từng trưng bày trực thăng Mi-8MT, với định danh xuất khẩu "Mi-17", tại Triển lãm Hàng không Le Bourget ở Pháp vào năm 1981. Biến thể chở khách của Mi-17 được đặt tên là Mi-172.
Mi-8/17 là dòng trực thăng được sản xuất nhiều nhất thế giới với hơn 17.000 chiếc, có mặt trong biên chế gần 60 quốc gia. Các dây chuyền chế tạo vẫn liên tục hoạt động tại Kazan và Ulan-Ude, với hàng loạt phiên bản hiện đại hóa được Nga phát triển trong những năm qua.
Phiên bản quân sự mới nhất là Mi-8AMTSh cho không quân Nga và biến thể Mi-171Sh cho thị trường xuất khẩu, ra mắt năm 2020. Nhiệm vụ chính của Mi-8/17 là vận tải, nhưng Liên Xô và Nga đã phát triển nhiều mẫu chuyên làm nhiệm vụ tấn công mặt đất, trinh sát, chỉ huy trên không và tìm kiếm cứu nạn.
Mi-8/17 là dòng trực thăng được sản xuất nhiều nhất thế giới với hơn 17.000 chiếc, có mặt trong biên chế gần 60 quốc gia. Các dây chuyền chế tạo vẫn liên tục hoạt động tại Kazan và Ulan-Ude, với hàng loạt phiên bản hiện đại hóa được Nga phát triển trong những năm qua.
Phiên bản quân sự mới nhất là Mi-8AMTSh cho không quân Nga và biến thể Mi-171Sh cho thị trường xuất khẩu, ra mắt năm 2020. Nhiệm vụ chính của Mi-8/17 là vận tải, nhưng Liên Xô và Nga đã phát triển nhiều mẫu chuyên làm nhiệm vụ tấn công mặt đất, trinh sát, chỉ huy trên không và tìm kiếm cứu nạn.
Khung thân trực thăng Ansat tại nhà máy KVZ.
Vào đầu những năm 1990, KVZ quyết định mở rộng chủng loại sản phẩm và bắt đầu chế tạo trực thăng hạng nhẹ. Mẫu trực thăng mới được đặt tên là Ansat, có nghĩa là "nhẹ" trong tiếng Tatar, cất cánh lần đầu tháng 8/1999.
Ansat có thể chuyển đổi nhanh chóng giữa chở khách và chở hàng, cũng như có thể lắp đặt mô-đun y tế. Trực thăng có thể vận hành ở nhiệt độ -45 đến 50 độ C.
Khung thân trực thăng Ansat tại nhà máy KVZ.
Vào đầu những năm 1990, KVZ quyết định mở rộng chủng loại sản phẩm và bắt đầu chế tạo trực thăng hạng nhẹ. Mẫu trực thăng mới được đặt tên là Ansat, có nghĩa là "nhẹ" trong tiếng Tatar, cất cánh lần đầu tháng 8/1999.
Ansat có thể chuyển đổi nhanh chóng giữa chở khách và chở hàng, cũng như có thể lắp đặt mô-đun y tế. Trực thăng có thể vận hành ở nhiệt độ -45 đến 50 độ C.
Ansat được đánh giá là có độ tin cậy tốc độ và khả năng cơ động cao. Trực thăng có thể cất hạ cánh nhanh chóng ở những khu vực chật hẹp và, không có bãi đáp tiêu chuẩn, như cao tốc hoặc đô thị.
Ansat được đánh giá là có độ tin cậy tốc độ và khả năng cơ động cao. Trực thăng có thể cất hạ cánh nhanh chóng ở những khu vực chật hẹp và, không có bãi đáp tiêu chuẩn, như cao tốc hoặc đô thị.
Dự án lớn khác mà KVZ đang đảm nhận là trực thăng hạng nặng đa năng Mi-38, có khả năng hoạt động ở nhiều môi trường và khí hậu khác nhau. Phi cơ có thể vận chuyển hành khách và hàng hóa, tham gia tìm kiếm cứu nạn và bay vượt biển.
Bộ Quốc phòng Nga năm 2019 nhận lô Mi-38T sản xuất loạt đầu tiên. Một năm sau, trực thăng Mi-38 được chuyển tới tay khách hàng dân sự.
Dự án lớn khác mà KVZ đang đảm nhận là trực thăng hạng nặng đa năng Mi-38, có khả năng hoạt động ở nhiều môi trường và khí hậu khác nhau. Phi cơ có thể vận chuyển hành khách và hàng hóa, tham gia tìm kiếm cứu nạn và bay vượt biển.
Bộ Quốc phòng Nga năm 2019 nhận lô Mi-38T sản xuất loạt đầu tiên. Một năm sau, trực thăng Mi-38 được chuyển tới tay khách hàng dân sự.
Một trong những điểm đáng chú ý trong thiết kế của Mi-38 là hộp số đặt sau động cơ thay vì phía trước như truyền thống, giúp giảm tiếng ồn và lực cản. Động cơ cũng có lưới chống bụi với khả năng lọc không khí tốt.
Các bộ phận chính của thân máy bay được làm bằng hợp kim nhôm, một số linh kiện khác được chế tạo bằng thép, titan và vật liệu composite.
Một trong những điểm đáng chú ý trong thiết kế của Mi-38 là hộp số đặt sau động cơ thay vì phía trước như truyền thống, giúp giảm tiếng ồn và lực cản. Động cơ cũng có lưới chống bụi với khả năng lọc không khí tốt.
Các bộ phận chính của thân máy bay được làm bằng hợp kim nhôm, một số linh kiện khác được chế tạo bằng thép, titan và vật liệu composite.
Công nhân lắp ráp thiết bị trong khoang lái của trực thăng.
Công nhân lắp ráp thiết bị trong khoang lái của trực thăng.
Khung thân trực thăng Mi-8/17 trong phòng sơn của KVZ.
Khung thân trực thăng Mi-8/17 trong phòng sơn của KVZ.
Tin Gốc: Vnexpress
Thế Giới
Iran cảnh báo tấn công Mỹ - Israel 'tàn bạo hơn' sau tuyên bố của ông Trump

Theo Hãng tin Tasnim, Bộ Chỉ huy quân sự Iran ngày 2-4 tuyên bố Mỹ - Israel chưa biết đầy đủ về năng lực quân sự của Tehran, đồng thời cảnh báo sẽ tiếp tục chiến sự và tăng cường tấn công vào kẻ thù.
Cụ thể, ông Ebrahim Zolfaqari - người phát ngôn Bộ Tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya (cơ quan chỉ huy quân sự cấp cao của Iran) - cho rằng đánh giá của Mỹ và Israel về năng lực quân sự Iran là "không đầy đủ".
Ông khẳng định các cơ sở sản xuất tên lửa, máy bay không người lái tấn công tầm xa, hệ thống phòng không và năng lực chiến tranh điện tử của Iran vẫn còn nguyên vẹn và được đặt tại những địa điểm "không thể tiếp cận".
"Chúng tôi khuyên các người không cần đếm số lượng tên lửa, drone hay trang bị chiến lược của chúng tôi, vì chắc chắn các người sẽ sai lầm", ông nhấn mạnh, và cho biết những mục tiêu mà Mỹ - Israel cho là đã đánh trúng là "không đáng kể".
Đồng thời, ông tuyên bố quân đội Iran sẽ tiến hành các đòn tấn công "tàn bạo hơn, rộng hơn và hủy diệt hơn" nhằm vào Mỹ và Israel cho đến khi kẻ thù "hối hận vĩnh viễn và đầu hàng".
Phía Iran cũng cáo buộc Mỹ và Israel là bên khởi phát hành động quân sự, và khẳng định các nước này "phải trả giá" trước người dân Iran.
Đáp trả cứng rắn này của Iran được đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa Washington có thể "giáng đòn cực mạnh" vào Tehran trong vài tuần tới và đưa nước này "về thời kỳ đồ đá", dù cho rằng Iran đã "bị suy yếu nghiêm trọng" và Mỹ đang tiến gần mục tiêu quân sự.
Cùng thời điểm, Đại sứ quán Mỹ tại Iraq cảnh báo các nhóm dân quân thân Iran có thể tiến hành tấn công tại trung tâm Baghdad trong 24 - 48 giờ tới.
Các mục tiêu có nguy cơ bị tấn công gồm công dân Mỹ, cơ sở ngoại giao, doanh nghiệp, hạ tầng năng lượng, sân bay và các mục tiêu dân sự.
Đại sứ quán cũng cảnh báo nguy cơ bắt cóc công dân Mỹ đang gia tăng, sau khi một nhà báo Mỹ bị bắt tại Baghdad hai ngày trước đó. "Công dân Mỹ nên rời khỏi Iraq ngay lập tức", cơ quan này nhấn mạnh.

