Bà Nguyễn Phạm Duy Trang làm Phó chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội

Trong bối cảnh toàn hệ thống chính trị đang quyết liệt thực hiện cuộc đại cách mạng về tổ chức bộ máy, sắp xếp và sáp nhập các đơn vị hành chính, quy chuẩn "đoàn kết" và "thanh khiết" của Người chính là thước đo để soi chiếu, chỉnh đốn bản lĩnh của toàn thể cán bộ, đảng viên từ cơ sở đến Trung ương.

Nền tảng của một thể chế chính trị mạnh không nằm ở quy mô cồng kềnh của bộ máy, mà nằm ở độ tinh gọn, tính hiệu năng của cấu trúc và đặc biệt là chất lượng nhân sự vận hành cấu trúc đó.

Hai từ khóa "đoàn kết" và "thanh khiết" gắn kết chặt chẽ như hình với bóng, là điều kiện tiên quyết quyết định sự thành bại của mọi chủ trương, đường lối, đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay, khi chúng ta đang dũng cảm đối diện với bài toán tinh gọn bộ máy hậu sáp nhập.

Nhằm đạt được mục tiêu cốt lõi là xây dựng hệ thống chính trị tinh gọn, vững mạnh, hoạt động hiệu lực, hiệu quả và tối ưu hóa nguồn lực công, việc sắp xếp các đơn vị hành chính theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp là bước đi hoàn toàn khách quan và cần thiết.

Dù vậy, hiệu quả của công cuộc này không thể chỉ đo đếm bằng các chỉ số mang tính cơ học như số lượng phòng ban giảm, biển tên mới được treo hay danh sách nhân sự được gộp lại trên giấy tờ.

Thử thách thực chất và phức tạp hơn nằm ở giai đoạn hậu sáp nhập: Kiến tạo một môi trường làm việc hòa hợp, xây dựng khối đoàn kết nội bộ vững chắc, đảm bảo bộ máy mới không chỉ giảm về đầu mối mà phải thực sự mạnh về chất lượng.

Thực tiễn tại không ít địa phương sau sáp nhập đã và đang phát sinh những rào cản nội tại mang tính tâm lý sâu sắc. Đó là hội chứng "cục bộ địa phương" ngấm ngầm diễn ra, khi cán bộ vẫn vô tình hay hữu ý phân chia ranh giới theo kiểu "người của huyện cũ A", "người của xã cũ B".

Sự khác biệt về thói quen quản lý, văn hóa làm việc, hay những va chạm lợi ích trong quá trình sắp xếp, bố trí lại các vị trí chủ chốt dễ dẫn đến tâm lý nghe ngóng, phòng thủ, thậm chí là "bằng mặt nhưng không bằng lòng".

Khi "cái tôi cục bộ" chưa được gột rửa, dòng chảy năng lượng của bộ máy mới sẽ bị nghẽn lại, tạo ra những lực cản vô hình làm suy giảm sức chiến đấu của tổ chức Đảng.

Nhìn lại tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng Đảng cầm quyền, Người coi đoàn kết không phải là một khẩu hiệu ngoại giao hay sự thỏa hiệp mang tính hình thức. Đoàn kết phải là một thực thể sống, được xây dựng trên nền tảng của lý tưởng cách mạng, của nguyên tắc tập trung dân chủ, tinh thần tự phê bình và phê bình một cách nghiêm túc, thẳng thắn, và trên hết là tình đồng chí thương yêu lẫn nhau.

Trong một tổ chức Đảng sau sáp nhập, nếu các đảng viên thực hiện tự phê bình và phê bình theo kiểu nể nang, né tránh, "dĩ hòa vi quý" vì sợ mất lòng đồng nghiệp mới, hoặc ngược lại, mượn diễn đàn để đả kích, hạ bệ lẫn nhau vì động cơ cá nhân, thì đó là sự phản bội lại nguyên tắc đoàn kết của Đảng.

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng ví phê bình như việc rửa mặt mỗi ngày, là liều thuốc hay nhất để chữa trị các căn bệnh trong Đảng. Do đó, để đạt được sự đoàn kết thực chất hậu sáp nhập, toàn thể cán bộ, đảng viên phải dũng cảm vượt qua tư duy định kiến, lấy lợi ích chung của sự phát triển địa phương làm điểm tương đồng tối cao.

Trong di chúc, Người căn dặn: "Đoàn kết là một truyền thống cực kỳ quý báu của Đảng và của dân ta. Các đồng chí từ Trung ương đến các chi bộ cần phải giữ gìn sự đoàn kết nhất trí của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình...". Đoàn kết không phải là nói suông, đoàn kết phải thể hiện trong công tác, trong hành động, trong việc giải quyết các mối quan hệ giữa đồng chí với nhau.

Nếu như "đoàn kết" tạo ra sức mạnh tổng hợp cho bộ máy sáp nhập, thì "thanh khiết" chính là điều kiện cốt lõi để giữ vững niềm tin của nhân dân vào bộ máy đó.

Khi sáp nhập địa giới hành chính, quy mô quản lý về đất đai, ngân sách, tài nguyên và dự án đầu tư tại đơn vị mới sẽ gia tăng đáng kể. Đi liền với đó là quyền lực trong tay người cán bộ, đặc biệt là người đứng đầu, cũng phình to lên. Quyền lực càng lớn nếu không được kiểm soát bằng cơ chế nghiêm ngặt và sự liêm chính nội tâm của người thực thi, thì nguy cơ tha hóa quyền lực càng cao.

Cụm từ "thanh khiết từ to đến nhỏ" mà Bác dạy chứa đựng một triết lý vô cùng nghiêm khắc và toàn diện. Thanh khiết không chỉ giới hạn ở việc cán bộ lãnh đạo cấp cao phải trong sạch, mà đòi hỏi mọi mắt xích trong hệ thống chính trị, từ người giữ cương vị cao nhất cấp tỉnh, cấp xã cho đến những cán bộ trực tiếp tiếp xúc với dân ở văn phòng một cửa, anh công chức địa chính xã, đều phải giữ mình không tì vết.

Chỉ cần một mắt xích nhỏ ở cấp cơ sở bị hoen ố bởi hành vi nhũng nhiễu, hạch sách, đòi "chung chi" khi người dân đến làm thủ tục hành chính, thì toàn bộ uy tín của một chính quyền vừa được tinh gọn cũng có thể bị tổn hại nghiêm trọng.

Thực tiễn thời gian qua tại một số đơn vị sáp nhập cho thấy, hiện tượng trì trệ trong giải quyết hồ sơ đất đai, tư pháp của người dân không hoàn toàn do quy trình phối hợp chưa thông suốt, mà căn nguyên sâu xa xuất phát từ việc cán bộ thiếu sự "thanh khiết" trong tư duy.

Tâm lý "nghe ngóng", sợ sai, đùn đẩy trách nhiệm, không dám quyết, không dám làm thực chất là một biến tướng nguy hiểm của chủ nghĩa cá nhân. Khi người cán bộ đặt sự an toàn cá nhân và lợi ích riêng của chiếc ghế mình đang ngồi lên trên quyền lợi chính đáng của nhân dân, sự thiếu thanh khiết trong đạo đức công vụ này sẽ làm suy yếu nghiêm trọng bản chất của một Nhà nước của dân, do dân và vì dân.

Sự thanh khiết theo tư tưởng Hồ Chí Minh là một trạng thái chủ động. Đó là việc người cán bộ tự soi, tự sửa, chủ động từ chối những lợi ích vật chất bất chính, đồng thời có đủ bản lĩnh và sự dũng cảm để bảo vệ cái đúng, đấu tranh với cái sai.

Đối với những người nắm giữ trọng trách lớn, sự thanh khiết còn đồng nghĩa với việc nêu gương. Người đứng đầu có thanh khiết, cấp dưới mới không dám làm càn; cán bộ có thanh khiết, nhân dân mới đồng thuận, tin yêu và tự nguyện đồng hành cùng chính quyền xây dựng quê hương.

Đặt trong chỉnh thể tư duy tư tưởng Hồ Chí Minh, "đoàn kết" và "thanh khiết" không phải là 2 phạm trù độc lập tách rời, mà có mối quan hệ biện chứng, tác động qua lại lẫn nhau một cách chặt chẽ. Không thể có một khối đoàn kết thực sự nếu nội bộ tổ chức đó dung túng cho những hành vi bất minh, thiếu thanh khiết.

Một tập thể mà trong đó có những cá nhân trục lợi, kéo bè kết cánh để chia chác lợi ích hoặc bao che cho những sai phạm của nhau thì đó chỉ là thứ "đoàn kết xuôi chiều", là sự câu kết mang tính phe nhóm nhằm lũng đoạn tổ chức.

Ngược lại, một tổ chức nếu thiếu đi sự đoàn kết, mất dân chủ, nội bộ chia rẽ thì cũng không bao giờ tạo ra được một môi trường trong sạch, thanh khiết; bởi khi đó, người ta sẽ mải mê đấu đá, kèn cựa địa vị thay vì tập trung rèn luyện đạo đức và thực hiện nhiệm vụ chính trị.

Chính vì vậy, cuộc đại cách mạng về tổ chức bộ máy và tinh gọn hệ thống hiện nay đòi hỏi toàn thể cán bộ, đảng viên phải thực hành đồng thời cả hai bài học này. Khi tiến hành sáp nhập, việc rà soát, đánh giá cán bộ phải dựa trên cả hai tiêu chí song hành: Anh có khả năng quy tụ, xây dựng khối đoàn kết nội bộ hay không? Và bản thân anh, gia đình anh có thực sự thanh khiết, liêm chính trước tài sản công hay không?

Sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa 2 yếu tố này chính là chìa khóa để tạo ra những "tế bào" lành mạnh cho cơ thể hệ thống chính trị.

Lời dạy của Bác về chính trị cũng đặt ra yêu cầu cấp bách cho công tác kiểm tra, giám sát của Đảng và cơ chế giám sát, phản biện của nhân dân. Quyền lực phải được nhốt trong chiếc lồng cơ chế, nhưng chiếc lồng hiệu quả nhất chính là lòng dân và sự nghiêm minh của kỷ luật Đảng.

Khi toàn bộ hệ thống vận hành một cách minh bạch, công khai dưới sự giám sát của nhân dân, những nhân tố thiếu thanh khiết sẽ tự khắc bị đào thải, tạo không gian cho những cán bộ có đức, có tài gánh vác trọng trách của đất nước.

Lời định nghĩa của Chủ tịch Hồ Chí Minh: "Tóm lại chính trị là: 1. Đoàn kết. 2. Thanh khiết từ to đến nhỏ" trải qua bao thăng trầm của lịch sử vẫn nguyên vẹn giá trị thời đại, mang tính thời sự gay gắt trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Đó không phải là lý thuyết nằm yên trên các trang sách, mà phải trở thành hơi thở, trở thành nguyên tắc hành động tối cao của mỗi cán bộ, đảng viên, từ các đồng chí lãnh đạo chiến lược cho đến các đảng viên ở chi bộ cơ sở.

Đối diện với bài toán sáp nhập địa giới hành chính và tinh gọn bộ máy đầy cam go hiện nay, toàn Đảng và từng cán bộ, đảng viên cần phải lấy lời dạy này làm tấm gương tự soi chiếu mỗi ngày. Sáp nhập không chỉ là một thủ tục lập pháp hay kỹ thuật hành chính, sáp nhập là một cuộc cách mạng về tư duy quản trị, đòi hỏi sự hy sinh những lợi ích cục bộ, cá nhân để đổi lấy sự phát triển trường tồn của đất nước.

Chỉ có một đội ngũ cán bộ biết kết nối với nhau bằng sợi dây đoàn kết chân chính, biết giữ gìn danh dự bằng sự thanh khiết tuyệt đối từ những việc nhỏ nhất, mới có thể vận hành bộ máy mới một cách trơn tru, hiệu quả, đưa con thuyền đất nước vượt qua mọi thác ghềnh, củng cố vững chắc niềm tin sắt đá của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng.

Tin Gốc: Thanh Niên

Chiều 12.5, tại Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Phó Pháp chủ, Chủ tịch Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Phó chủ tịch không chuyên trách Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, đã có bài phát biểu tham luận về vai trò của Giáo hội Phật giáo Việt Nam.

Theo hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội và thách thức đan xen. Trong bối cảnh đó, các tôn giáo nói chung và Phật giáo nói riêng tiếp tục khẳng định tinh thần nhập thế, dấn thân, phụng sự cộng đồng, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Đây không chỉ là sự kế thừa truyền thống mà còn là yêu cầu chiến lược đối với Giáo hội Phật giáo Việt Nam trong thời đại mới.

Hòa thượng Thích Thiện Nhơn cho biết, Phật giáo Việt Nam hiện có hơn 19.500 cơ sở thờ tự, gần 60.000 tăng ni cùng khoảng 60 triệu tín đồ và người mến mộ Phật giáo. Với hơn 2.000 năm đồng hành cùng dân tộc, Phật giáo đã trở thành một bộ phận quan trọng của bản sắc văn hóa Việt Nam, luôn gắn bó với vận mệnh đất nước qua các giai đoạn lịch sử.

Theo hòa thượng Thích Thiện Nhơn, truyền thống "hộ quốc an dân" của Phật giáo được thể hiện xuyên suốt qua triết lý nhân văn, lấy con người làm trung tâm. Trong bối cảnh hiện nay, khối đại đoàn kết toàn dân tộc không chỉ là sự liên kết về tổ chức mà còn là sự hội tụ về giá trị, tinh thần và khát vọng phát triển đất nước.

Với nền tảng từ bi, trí tuệ và bình đẳng, Phật giáo có vai trò quan trọng trong xây dựng nền tảng tinh thần cho khối đại đoàn kết ấy.

Báo cáo tham luận cũng nêu bật những đóng góp cụ thể của Giáo hội Phật giáo Việt Nam trong công tác an sinh xã hội và phát triển cộng đồng. Theo hòa thượng Thích Thiện Nhơn, đây không chỉ là hoạt động từ thiện đơn thuần mà là chiến lược phát triển cộng đồng bền vững, hướng đến việc chăm lo đời sống vật chất và tinh thần cho người dân.

Ngoài tham gia công tác an sinh, Giáo hội Phật giáo Việt Nam còn tích cực đóng góp vào lĩnh vực giáo dục, đào tạo nghề, chăm sóc người yếu thế và phản biện xã hội. Hòa thượng cho biết, Giáo hội đã xây dựng 47 trường phổ thông tại vùng khó khăn, mở 5.680 lớp dạy nghề và đồng hành cùng 156 trung tâm bảo trợ xã hội, viện dưỡng lão, cơ sở chăm sóc trẻ em mồ côi, người khuyết tật.

Hòa thượng Thích Thiện Nhơn nhấn mạnh, Phật giáo Việt Nam sẽ tiếp tục phát huy vai trò là trụ cột tinh thần của xã hội, tham gia sâu hơn vào các vấn đề phát triển bền vững như bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, chăm sóc sức khỏe cộng đồng và xây dựng xã hội học tập.

Đồng thời, Phật giáo sẽ đẩy mạnh hội nhập quốc tế, mở rộng giao lưu văn hóa, góp phần xây dựng Việt Nam thành trung tâm Phật giáo khu vực và thế giới, đóng góp tích cực vào chiến lược phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội và du lịch của đất nước Việt Nam.

Để thực hiện hóa tầm nhìn chiến lược về phát huy vai trò của Phật giáo Việt Nam trong xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc trong kỷ nguyên mới, hòa thượng Thích Thiện Nhơn kiến nghị MTTQ Việt Nam và các cấp chính quyền xem xét một số định hướng chiến lược.

Trong đó, tiếp tục xây dựng cơ chế phối hợp chiến lược với các tôn giáo trong phát triển kinh tế - xã hội; hỗ trợ giải quyết vấn đề đất đai cho các cơ sở tôn giáo; tạo điều kiện đào tạo đội ngũ chức sắc đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới và mở rộng hợp tác quốc tế về văn hóa, tôn giáo.

Khẳng định tinh thần đồng hành cùng dân tộc, hòa thượng Thích Thiện Nhơn nhấn mạnh, Giáo hội Phật giáo Việt Nam sẽ tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động, xây dựng một nền Phật giáo hiện đại, nhân văn, hội nhập sâu rộng với đời sống xã hội, đóng góp tích cực vào sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

Tin Gốc: Thanh Niên

Tháp tùng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân có ông Lưu Hải Tinh, Ủy viên T.Ư Đảng, Trưởng ban Liên lạc Đối ngoại T.Ư Đảng Cộng sản Trung Quốc; ông Trần Châu, Phó trưởng ban Liên lạc Đối ngoại T.Ư Đảng Cộng sản Trung Quốc, và Đại sứ Trung Quốc tại VN Hà Vĩ cùng phu nhân.

Tại nhà ga, tiễn Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân cùng Đoàn đại biểu cấp cao VN có ông Ân Dũng, Ủy viên T.Ư Đảng, Thị trưởng Bắc Kinh, và đông đảo cán bộ, nhân viên Đại sứ quán VN tại Trung Quốc.

Ngay trên tàu, lãnh đạo doanh nghiệp ngành đường sắt Trung Quốc đã báo cáo nhanh với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về sự phát triển của ngành đường sắt nước này. Tính đến đầu năm 2026, hệ thống đường sắt đang vận hành của Trung Quốc đạt tổng chiều dài 165.000 km. Trong đó, đường sắt cao tốc khoảng 54.000 km, dẫn đầu thế giới và chiếm hơn 70% tổng chiều dài đường sắt cao tốc toàn cầu.

Từ khi ban hành "Quy hoạch mạng lưới đường sắt trung và dài hạn" (năm 2004), chỉ sau 2 thập niên, Trung Quốc đã nhanh chóng xây dựng nên mạng lưới đường sắt kết nối rộng khắp các khu đô thị lớn và hiện đại hàng đầu thế giới, với tỷ lệ kết nối đến các thành phố có 200.000 dân cư trở lên đạt 99%; hơn 130 địa phương cấp huyện trên toàn quốc đã có đường sắt. Tổng chiều dài đường sắt vận hành của Trung Quốc đã tăng từ 68.700 km trong năm 2000 lên 165.000 km hiện nay, tương đương khoảng 2,4 lần.

Về lộ trình xây dựng, phát triển đường sắt từ nay đến năm 2035, cụ thể đến hết năm 2035, Trung Quốc hình thành mạng lưới giao thông hiện đại, chất lượng cao, với tổng chiều dài khoảng 700.000 km. Trong đó, đường sắt đạt tổng chiều dài 200.000 km, đóng vai trò chủ đạo trong tổng thể hệ thống giao thông, qua đó kết nối toàn bộ các đơn vị hành chính cấp huyện trở lên, cửa khẩu biên giới, các khu vực cơ sở hạ tầng quan trọng.

Bày tỏ ấn tượng về quá trình phát triển mạng lưới đường sắt cao tốc của Trung Quốc không chỉ là hệ thống dài nhất, mà còn được khai thác rộng rãi nhất trên thế giới và trong tương lai gần dự báo sẽ tiếp tục mở rộng mạnh mẽ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mong muốn hai nước tiếp tục tăng cường hợp tác kết nối giao thông, bao gồm đường sắt, vì sự phát triển xanh và tăng trưởng quốc gia.

Nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hợp tác với Trung Quốc trong lĩnh vực giao thông đường sắt tốc độ cao, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị lãnh đạo ngành đường sắt và các doanh nghiệp Trung Quốc chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ, tham gia cùng VN trong quá trình xây dựng, chuyển giao công nghệ cho các dự án đường sắt quan trọng tại VN.

Mới đây, tại buổi kiểm tra thực tế về tình hình triển khai hợp tác, kết nối đường sắt VN - Trung Quốc tại tỉnh Lạng Sơn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định hợp tác VN - Trung Quốc trong lĩnh vực đường sắt là nhu cầu và là cơ hội. Nếu thực hiện tốt, quản trị đúng, đây sẽ là một trong những không gian hợp tác thiết thực, giúp giảm chi phí logistics, thời gian vận chuyển, thúc đẩy thương mại và phát triển kinh tế biên giới, nâng cao năng lực thông quan, giảm ùn tắc tại cửa khẩu đường bộ, đồng thời kết nối VN với mạng lưới vận tải đường sắt Á - Âu, qua đó đa dạng hóa tuyến vận tải quốc tế, tiếp tục giúp tăng cường liên kết kinh tế vùng, nhất là tại miền Bắc VN; tăng cường kết nối kinh tế khu vực và nâng cao vị thế của VN trong chuỗi cung ứng châu Á.

*Tối cùng ngày, trong chương trình thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc, tại thành phố Nam Ninh, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội kiến ông Trần Cương, Ủy viên T.Ư Đảng, Bí thư Khu ủy Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây.

Tin Gốc: Thanh Niên