Gần 10 giờ sáng 9.7, tại Bến xe Miền Đông cũ (đường Đinh Bộ Lĩnh, P. Bình Thạnh), những chiếc xe buýt nối đuôi nhau rời bến đón khách. Trên hàng ghế chờ, hai nữ sinh Học viện Hàng không Việt Nam, Phạm Nguyễn Quỳnh Hương và Dương Thị Thùy liên tục nhìn ra ngoài ngóng xe buýt 603 để về quê Long Thành, TP. Đồng Nai.
Không bị say xe, nên Hương và Thùy rất thích đi xe buýt. Ngồi trên xe máy lạnh mát rượi, ngủ một giấc là về đến nhà. Vừa xong buổi học, cả 2 đón xe 64 về Bến xe Miền Đông cũ để tiếp tục đón xe về nhà.”Trước ba mẹ sẽ lên đón tụi em về quê. Sau này tụi em bắt xe buýt về cũng tiện. Nay đi xe buýt còn được miễn phí nữa”, Quỳnh Hương nói.
Mặc dù rất thích di chuyển bằng xe buýt, nhất là từ khi được đi miễn phí, nhưng cũng không ít lần Thùy gặp phải các tình huống khó đỡ. Nói về các trải nghiệm đi xe buýt, Thùy chia sẻ: “Nhiều lần đi xe buýt chúng em cũng gặp những trường hợp khách mang sầu riêng, mít, đồ chảy nước… lên xe. Chúng em ăn được sầu riêng thì không sao, nhưng những hành khách không ăn được thì mùi này rất khó chịu”.
Chia sẻ quan điểm về việc mang sầu riêng lên xe buýt, Hương nói: “Em nghĩ mọi người ý thức chút sẽ thoải mái hơn, ý thức của mỗi người góp phần xây dựng hình ảnh xe buýt thân thiện, an toàn và đáng tin cậy”.
Trước đó vào chiều 7.7, trên chuyến xe buýt từ P.Long Bình về trung tâm TP, chúng tôi chứng kiến trường hợp một nữ hành khách bị tiếp viên mời xuống xe vì mang theo sầu riêng. Ngay từ khi bước lên xe, nữ tiếp viên đã nhẹ nhàng hỏi: Anh chị có mang theo sầu riêng đúng không ạ? Nhưng hai hành khách này lắc đầu.
Chỉ tới khi tiếp viên đề nghị kiểm tra hành lý vì nghi ngờ mang sầu riêng ảnh hưởng đến những hành khách trên cùng chuyến đi, bạn nữ mới thú nhận có mang theo. Nữ tiếp viên lịch sự mời nữ hành khách xuống ở trạm kế tiếp.
“Không chỉ sầu riêng mà những đồ vật có mùi, thú cưng… đều không được mang lên xe buýt, tránh ảnh hưởng đến những hành khách khác”, nữ tiếp viên này cho biết.
16 năm chọn di chuyển bằng xe buýt, anh Nguyễn Thanh Sơn, người sáng lập fanpage Buýt Sài Gòn, cho biết anh thường xuyên gặp tình trạng khách mang đồ ăn nặng mùi lên xe bị tiếp viên mời xuống xe, từ chối phục vụ. “Đó là quy định. Khách mang sầu riêng, mít, gà vịt là bị mời xuống. Tình trạng này thường gặp ở những xe gắn với bến xe lớn. Nhiều khách ở quê mang đồ lên, không biết quy định”, anh Thanh Sơn chia sẻ.
Gần đây nhất, anh nhớ câu chuyện người đàn ông mang theo thùng xốp lớn lên xe, nhưng không nói là mang theo gì. Xe chạy một đoạn, mùi tỏa ra mới biết vị khách mang theo mít và bị mời xuống. “Hành khách cự cãi bảo đã đóng vào thùng xốp rồi mà vẫn bị làm khó. Nhưng thực tế, đây là quy định, rất nhiều người chỉ cần có mùi nhẹ đã bị say xe rồi”, anh Thanh Sơn nhớ lại.
Theo anh Thanh Sơn, việc tiếp viên từ chối phục vụ trong những trường hợp này là cần thiết để đảm bảo an toàn và vệ sinh không gian chung. Anh cho biết không chỉ đồ ăn nặng mùi mà đồ ăn không được đóng gói kín, động vật (chó, mèo, gà, vịt, hải sản…) hay mang vật dụng nguy hiểm hoặc dễ cháy nổ cũng sẽ bị mời xuống xe.
Bác tài Hoàng Văn Chiến (49 tuổi, tài xế xe buýt Phương Trang) chạy tuyến số 43 (tuyến Bến xe Miền Đông – Phà Cát Lái) nói trong không gian kín sử dụng máy lạnh, những đồ ăn có mùi sẽ ám mùi lại rất lâu. Với mùi nhẹ, anh hướng dẫn khách lấy bao cột kín để không ảnh hưởng đến người khác.
“Nhưng nhiều người vẫn không chịu được đâu. Thực tế, nhiều người nghĩ chỉ mang miếng nhỏ thôi nhưng xe 3,4 ngày sau vẫn còn nghe mùi. Trước tôi chạy xe du lịch nhỏ, khó chịu lắm, dù tôi ăn được sầu riêng”, anh Chiến chia sẻ.
Nói về vấn đề này, ông Lê Trung Tính, tài xế xe buýt số 24 từ Bến xe Miền Đông đi Hóc Môn, chia sẻ: “Nói thật là mình chở được nhưng nhiều hành khách đi chung không chịu được. Họ ói, say xe khi xe có mùi, buộc mình phải mời hành khách đó xuống xe”.
Ông Lê Hoàn, Phó giám đốc Trung tâm Quản lý giao thông công cộng TP.HCM, cho biết theo Quyết định số 20 của UBND TP.HCM thì hành khách có nghĩa vụ giữ vệ sinh trên xe buýt và tại các điểm dừng, đỗ, nhà chờ xe buýt; không mang theo những hàng bị cấm vận chuyển, hàng tanh hôi, lây nhiễm, gia súc, gia cầm, chất dễ cháy nổ.
Ông Hoàn phân tích cụ thể hơn: “Theo hướng dẫn của trung tâm thì lái xe được quyền từ chối vận chuyển hoặc yêu cầu hành khách xuống xe đối với các trường hợp cố tình mang theo chất cháy, chất nổ, hàng nguy hiểm, động vật sống, hành lý có mùi tanh hôi hoặc hành khách có hành vi gây mất an ninh, trật tự, đe dọa an toàn trên xe”.
Cứ đều đặn từ thứ hai đến thứ sáu hằng tuần, tại các công viên, góc phố như Phu Văn Lâu, Ngô Quyền hay Phan Bội Châu..., người dân Huế lại bắt gặp hình ảnh những người trẻ say sưa tay kéo bên tấm biển hiệu "cắt tóc miễn phí, thanh toán bằng nụ cười".
Hơn 1 năm nay, nhóm thợ tóc của anh Hồ Văn Khoa (35 tuổi, trú P.Kim Long, TP.Huế) đã trở thành điểm dừng chân quen thuộc của nhiều người lao động khó khăn. Để duy trì hoạt động này, nhóm chia thành 2 đội (4 - 5 người/đội) túc trực ngoài phố, số còn lại ở lại tiệm để đảm bảo kinh doanh.
Với anh Khoa, việc đứng hàng giờ đồng hồ ngoài phố không chỉ đơn thuần là làm từ thiện hay nâng cao tay nghề. Đằng sau mỗi đường kéo của anh là câu chuyện về sự đồng cảm. Nghỉ tay, anh Khoa kể anh sinh ra trong một gia đình nghèo, từng chứng kiến người thân đau ốm nên thấu hiểu cảm giác chật vật khi phải cân đo, đong đếm từng đồng chi tiêu.
Trong hành trình hơn 1 năm qua, anh Khoa cùng nhóm thợ cắt tóc trẻ đã gặp gỡ đủ các hoàn cảnh. Thế nhưng đối với anh Khoa, những vị khách là bệnh nhân ung thư luôn để lại ấn tượng mạnh mẽ nhất. Nhìn những mái tóc dần thưa đi vì hóa trị, anh hiểu rằng việc chăm chút lại ngoại hình sẽ giúp họ có thêm niềm tin và sự ấm áp từ cộng đồng. Đó cũng chính là khoảnh khắc người thợ trẻ cảm thấy lòng mình nhẹ nhàng và hạnh phúc nhất.
"Cắt tóc để giúp người khó khăn là tâm nguyện từ bé của mình, nhất là cho những người đặc biệt, mình thấy tâm mình ấm lại. Mình muốn họ thấy rằng dù trong hoàn cảnh nào, họ vẫn luôn được cộng đồng quan tâm và chăm sóc. Tiệm chúng mình sẵn sàng tiếp đón nhiệt tình bất cứ ai, không chỉ người nghèo mà hễ ai cần, đều coi là khách quý", anh Khoa chia sẻ.
Cùng chung tâm niệm với anh Khoa là anh Lê Đức Thịnh (32 tuổi). Đối với anh Thịnh, hoạt động này mang lại giá trị kép, vừa giúp anh rèn luyện kỹ năng thực tế, vừa thực hiện đúng tôn chỉ "thanh toán bằng nụ cười".
Phần lớn khách hàng của nhóm là những người có hoàn cảnh đặc biệt. Đó là những cụ già bán vé số, những bác xe ôm hay những người bán hàng rong quanh năm mưu sinh ngoài phố. Anh Thịnh tâm sự, việc lắng nghe những câu chuyện về sự nỗ lực xoay sở cho cuộc sống của họ là những bài học quý giá, giúp những người trẻ như anh thêm yêu và trân trọng cuộc đời hơn.
"Đa phần họ là những người đang gồng gánh mưu sinh, cố gắng vượt qua nghịch cảnh từng ngày. Những câu chuyện đời thường ấy trở thành nguồn cảm hứng, giúp những người thợ trẻ như mình thêm yêu cuộc đời và trân trọng công việc mình đang làm", anh Thịnh nói. Để tiếp cận được nhiều người nhất, nhóm thường chọn các khung giờ cao điểm như sáng từ 9 - 12 giờ, chiều từ 16 - 18 giờ.
Không chỉ là điểm tựa cho người nghèo, tiệm tóc vỉa hè còn thu hút cả những bạn trẻ. Huỳnh Minh Nguyên (21 tuổi, sinh viên Trường ĐH Phú Xuân) ghé vào không phải vì không có tiền ra tiệm mà vì muốn ủng hộ và lan tỏa một hành động đẹp. Sự thân thiện, vui vẻ và tay nghề vững vàng của các anh thợ đã khiến những người trẻ cảm thấy tinh thần tử tế đang thực sự hiện hữu giữa lòng cố đô Huế.
Chị Mai Hương cho biết hơn 10 năm trước, những ngày đầu đặt chân lên TP.Hà Nội, mang theo nhiều kỳ vọng về cuộc sống mới. Tuy nhiên, áp lực mưu sinh cùng thể trạng yếu khiến chị nhanh chóng rơi vào trạng thái mệt mỏi kéo dài. Với chiều cao 1,7 m nhưng chỉ nặng khoảng 45 kg, chị thường xuyên ốm vặt, cơ thể thiếu năng lượng và luôn tự ti về ngoại hình.
“Có thời điểm mình ngại giao tiếp vì quá gầy. Nhiều người còn nói đùa rằng nhìn mình như không có đường cong của phụ nữ”, chị kể lại.
Không tìm được sự cải thiện từ việc ăn uống thông thường, chị Mai Hương quyết định bước vào phòng gym. Theo chị Mai Hương, thời điểm đó, phụ nữ tập tạ vẫn còn khá hiếm. Những buổi đầu làm quen với squat (bài tập tăng cơ mông, đùi với tạ đòn hoặc tạ đơn), deadlift (bài nâng tạ đòn từ mặt đất lên để phát triển mông, chân và lưng) hay các bài tập cơ bản khiến chị liên tục đau nhức cơ thể.
“Có hôm tập xong mình không thể bước cầu thang bình thường. Việc cầm nắm đồ vật cũng đau, từng nghĩ mình sẽ bỏ cuộc”, chị nhớ lại.
Dù vậy, thay vì dừng lại, chị Mai Hương bắt đầu tìm hiểu sâu hơn về phương pháp tập luyện khoa học. Chị học cách chia nhóm cơ, kiểm soát cường độ vận động và thay đổi chế độ dinh dưỡng. Chị tập thói quen ăn đủ bữa, bổ sung protein và duy trì lịch sinh hoạt điều độ.
Trong nhiều năm, chị cho biết gần như duy trì việc tập luyện hằng ngày. Những bài tập sức mạnh như squat, hip thrust (bài tập nâng hông giúp phát triển cơ mông), hay deadlift được đưa vào giáo án cố định. Hiện tại, nữ huấn luyện viên có thể nâng mức tạ gần 90 - 100 kg trong các bài tập thân dưới.
Theo chị Mai Hương, phụ nữ muốn tăng cân khỏe mạnh cần ưu tiên phát triển cơ thay vì tích mỡ. Vì vậy, ngoài tập tạ, chế độ ăn đóng vai trò đặc biệt quan trọng.
“Mình từng nghĩ ăn nhiều là sẽ tăng cân. Nhưng khi tập gym mới hiểu phải ăn đúng và đủ chất thì cơ thể mới thay đổi tích cực”, chị chia sẻ.
Sau nhiều năm kiên trì, chị Mai Hương cho biết cân nặng tăng hơn 15 kg. Cơ thể trở nên săn chắc, khỏe khoắn hơn trước. Sự thay đổi này cũng giúp chị cải thiện sức khỏe, ít ốm vặt và tự tin hơn trong cuộc sống.
Không dừng lại ở việc thay đổi ngoại hình cá nhân, chị Mai Hương cho biết còn theo đuổi công việc huấn luyện viên thể hình, xây dựng cộng đồng chia sẻ kiến thức tập luyện với hơn 270.000 người theo dõi trên mạng xã hội.
Trên các nền tảng cá nhân, chị thường xuyên tạo ra những thử thách tập luyện nhằm truyền động lực cho giới trẻ. Một trong những nội dung nhận được nhiều hưởng ứng là “Thử thách 21 ngày kỷ luật cùng Hương Bùi” với các mục tiêu như chạy bộ 5 km mỗi sáng lúc 5 giờ 30 phút, ăn theo thực đơn 1.500 kcal, ngủ trước 21 giờ và duy trì 4 buổi tập kháng lực mỗi tuần.
“Mình muốn mọi người hiểu rằng thay đổi cơ thể không phải chuyện ngày một, ngày hai. Điều quan trọng nhất là duy trì được tính kỷ luật”, chị nói.
Theo chi Mai Hương, nhiều phụ nữ e ngại tập tạ vì sợ cơ thể thô cứng. Tuy nhiên, nếu tập đúng kỹ thuật và có chế độ dinh dưỡng phù hợp, gym sẽ giúp vóc dáng săn chắc, cân đối hơn mà vẫn giữ được nét nữ tính.
“Phụ nữ không cần phải giống bất kỳ ai. Chỉ cần khỏe hơn, tự tin hơn phiên bản cũ của mình đã là một thành công”, chị chia sẻ.
Hiện tại, dù bận rộn với công việc huấn luyện và kinh doanh trong lĩnh vực thể hình, chị Mai Hương vẫn duy trì thói quen tập luyện như một phần không thể thiếu của cuộc sống. Với chị, hành trình thay đổi hình thể không còn là mục tiêu ngắn hạn mà trở thành cách để giữ cân bằng cả thể chất lẫn tinh thần.
Đồng nghiệp của chị, anh Nguyễn Quốc Trung, huấn luyện viên tại phòng tập Midas Private Training, TP.Hà Nội, nhận xét chị Mai Hương là một trong những trường hợp điển hình cho việc biến đổi hình thể bằng kỷ luật thay vì cảm hứng nhất thời.
Theo anh, điểm nổi bật của chị không chỉ nằm ở khả năng nâng tạ tốt mà còn ở sự kiên trì duy trì thói quen tập luyện và dinh dưỡng trong thời gian dài, điều vốn không dễ với nhiều người. “Mai Hương có kỷ luật rất rõ ràng, tập đúng kỹ thuật và biết lắng nghe cơ thể. Đây là yếu tố quan trọng nhất để đạt được hình thể bền vững”, anh Trung nói.
Xung quanh khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM hiện có nhiều quán cà phê kết hợp cho thuê hộp ngủ theo giờ, không bắt buộc mua nước, được sinh viên ưa chuộng. Dù diện tích hộp ngủ chỉ khoảng 2 - 3 m2 nhưng lại khá riêng tư, mát mẻ, có bàn học, ổ cắm điện, đèn và quạt gió.
Để thu hút khách, các quán này cho thuê hộp ngủ theo combo (gói), với giá từ 10 - 15.000 đồng/giờ, tùy theo thời gian và số người cùng sử dụng. Có nơi khách còn được tặng thêm giờ, nước đóng chai và khăn giấy. Nhờ đó vào buổi trưa, khá đông sinh viên đến quán cà phê để nghỉ ngơi giữa ngày, đặc biệt khi "kẹt lịch" giữa các ca học.
Khoảng 11 giờ, hơn 20 hộp ngủ trong quán cà phê Star Box tại khu dân cư 61, KP.Tân Lập, P.Đông Hòa, TP.HCM, đã được sinh viên thuê nghỉ trưa. Huỳnh Ngọc Khang, sinh viên Trường ĐH Bách Khoa TP.HCM, cho biết: "Do nhà không gần trường nên buổi trưa em thường vào đây thuê hộp ngủ theo giờ nghỉ ngơi lấy sức chiều vào học tiếp, hoặc chờ khi nào trời mát mới về nhà. Em thấy ở lại giảng đường vào buổi trưa không được thoải mái, lại còn nóng, ồn ào. Trong khi giá thuê hộp ngủ trong quán cà phê cũng hợp lý, lại mát mẻ, phù hợp với nhu cầu của em".
Dịch vụ cho thuê hộp ngủ theo giờ trong quán cà phê xung quanh khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM được sinh viên ưa chuộng vì tiện lợi, phù hợp với túi tiền
ẢNH: NGUYỄN HẬU
Đinh Tường Anh, sinh viên Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, cũng thường thuê hộp ngủ trong quán cà phê để trốn nóng và làm bài tập. "Quán cà phê không gian mở khá ồn ào, trong khi em thích sự yên tĩnh để tập trung học tập. Do đó, em thường đến quán cà phê có sleep box để nghỉ ngơi cũng như có không gian riêng tư, mát mẻ mà tập trung cho việc học, không bị người khác làm phiền", Tường Anh cho biết.
Cũng trong khu dân cư 61, khu vực cho thuê hộp ngủ của quán Yes Box luôn đông khách vì không gian mát mẻ và được khuyến mãi thêm giờ khi thuê từ 2 giờ trở lên.
Chu Hoàng Long, sinh viên Trường ĐH Khoa học tự nhiên TP.HCM, cho biết: "Lần đầu thuê hộp ngủ trong quán cà phê, em thấy rất tốt, không gian yên tĩnh, mát mẻ, giúp em tập trung làm bài tập. So với việc ngồi trong quán cà phê có không gian mở, em thấy đây là lựa chọn phù hợp với túi tiền, nhu cầu học tập".
Dù quán cà phê kết hợp kinh doanh cho thuê hộp ngủ mang lại nhiều tiện lợi cho sinh viên nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn phòng cháy chữa cháy (PCCC) và an ninh trật tự. Qua ghi nhận cho thấy các quán cà phê kinh doanh hộp ngủ xung quanh khu đô thị ĐH Quốc gia TP.HCM được thiết kế 2 tầng bằng khung sắt hoặc gỗ, vách ngăn ván gỗ ép, diện tích từ 2 - 4 m2, có rèm che nên nguy cơ cháy nổ luôn tiềm ẩn. Do đó, nếu những cơ sở này không làm tốt công tác PCCC thì khi xảy ra sự cố cháy nổ, có thể dẫn đến hậu quả khó lường.
Nhận thấy điều này, UBND P.Đông Hòa đã chỉ đạo các ngành chức năng tăng cường công tác quản lý, kiểm tra PCCC tại các cơ sở kinh doanh cho thuê hộp ngủ trên địa bàn nhằm phòng ngừa, ngăn chặn nguy cơ cháy nổ.
Ông Võ Trọng Tài, Chủ tịch UBND P.Đông Hòa, cho biết: "Thời gian qua, UBND phường rất quan tâm công tác PCCC nhằm hạn chế đến mức thấp nhất những điều kiện, nguyên nhân phát sinh cháy nổ. Theo đó, địa phương thường xuyên chỉ đạo công an phường phối hợp với các đơn vị liên quan tăng cường quản lý, kiểm tra định kỳ và đột xuất cơ sở kinh doanh thuộc thẩm quyền, trong đó có quán cà phê kết hợp cho thuê hộp ngủ".
Cũng theo ông Tài, lực lượng chức năng phường cũng thường xuyên hướng dẫn những cơ sở này trang bị, lập hồ sơ PCCC và thẩm duyệt phương án chữa cháy; đồng thời khuyến cáo và kiên quyết xử lý nghiêm trường hợp vi phạm. Ông Tài cho biết thêm, hiện chưa có quy định về loại hình quán cà phê kết hợp cho thuê sleep box nên địa phương cũng không khuyến khích hình thức kinh doanh này.
Theo ghi nhận của chúng tôi, hầu hết các quán cà phê kinh doanh hộp ngủ trên địa bàn P.Đông Hòa đều có trang thiết bị PCCC theo quy định như: bình chữa cháy, đèn thoát hiểm, tiêu lệnh PCCC, lối thoát hiểm thứ hai… Bên cạnh vấn đề PCCC, các cơ sở này còn chú ý đến công tác bảo đảm an ninh trật tự và phòng, chống tội phạm. Các quán còn thực hiện khai báo lưu trú cho khách thuê hộp ngủ theo quy định pháp luật, nhằm phòng ngừa tội phạm lợi dụng loại hình kinh doanh này để hoạt động phạm pháp.