Thức trắng cùng trận chung kết World Cup năm 2026

Đứng trước ngưỡng cửa đại học, bao nỗi lo đè nặng cậu học trò mồ côi cha mẹ, khốn khó.

Ngày 1.7 vừa qua, trong khi bạn bè háo hức tra điểm thi tốt nghiệp cùng gia đình, tại một xí nghiệp về điện tử ở Bàu Bàng, Bình Dương cũ (nay là TP.HCM), cậu học trò Lê Trí Thành (cựu học sinh lớp 12T2 Trường THPT Dầu Tiếng) lặng lẽ xin quản lý cho nghỉ vài phút để kịp xem kết quả chặng đường 12 năm học của mình.

Kết quả dù không được như kỳ vọng nhưng cũng khả quan để Thành có thể thực hiện ước mơ học ngành kỹ thuật ô tô của Trường ĐH Giao thông vận tải TP.HCM.

Xem kết quả xong, chưa kịp nghĩ ngợi thêm gì, cậu học trò ấy lại quay về với guồng quay công việc vì kế sinh nhai và cũng vì ước mơ học đại học ở phía trước.

Ngày thi tốt nghiệp THPT vừa kết thúc, tôi phải đến gặp Thành ngay, vì sau hôm đó, cậu học trò phải khăn gói đi làm công nhân. Em không dám cho bản thân một ngày nghỉ ngơi. Vì chậm một ngày, em sợ mất đi cơ hội kiếm thêm một ít tiền dành dụm cho chặng đường học đại học phía trước. Dẫu biết rằng một ngày lương công nhân ít ỏi, chẳng thấm được gì so với kinh phí quá lớn khi vào giảng đường, nhưng em vẫn cố gắng, vẫn nỗ lực như để níu giữ những tia hy vọng nhỏ nhoi; nhỏ đến mức tưởng chừng như vô vọng.

Trong căn nhà tình thương nằm khuất sau những cánh rừng cao su bạt ngàn ở ấp Định Phước, xã Thanh An, TP.HCM (H.Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương cũ), bên cạnh bàn thờ của ba mẹ, Thành kể cho chúng tôi nghe về cuộc đời đầy thử thách của mình.

Thành bắt đầu câu chuyện từ những tháng ngày tuổi thơ, khi ấy ba mẹ Thành đều làm công nhân, cuộc sống dẫu khó khăn nhưng em được sống trọn trong tình yêu thương của cả ba lẫn mẹ. Năm Thành 3 tuổi, ba lâm bệnh nặng và qua đời. Cuộc đời nhiều sóng gió của cậu học trò cũng bắt đầu từ đó.

Sau khi chồng mất, mẹ Thành đi cạo mủ cao su thuê, được khoảng 5 năm, thấy không đủ để nuôi con ăn học, mẹ dẫn Thành đến Tây Ninh thuê trọ và đi làm công nhân cho công ty về giày thể thao.

Những ngày đi làm, mẹ Thành đã phải thường xuyên tăng ca vì muốn có thêm thu nhập trang trải cuộc sống. Cũng chính vì thế, sức khỏe bà ngày càng bị ảnh hưởng nhưng lại giấu không cho Thành biết. Bữa cơm hằng ngày mẹ vẫn nấu đầy đủ để con có đủ sức đi học, còn phần mình, mẹ Thành chỉ ăn cơm với nước tương. Ngày đó, mẹ luôn nói với Thành rằng chỉ thích ăn như vậy, nhưng sau này, cậu học trò mới biết vì mẹ bệnh nên ăn không ngon miệng, và cũng vì muốn tiết kiệm một khoản tiền cho con nếu chẳng may mình có chuyện gì bất trắc.

Và rồi những ngày đau thương không lối thoát cũng đã đến với 2 mẹ con. Mẹ Thành trở bệnh nặng, được đưa đi bệnh viện và phát hiện bị u não. Sau hơn một năm chống chọi với bệnh tật, tháng 4.2024, mẹ Thành ra đi mãi mãi để lại cậu học trò bơ vơ chóng chọi với cuộc đời.

"Ngồi trên xe cấp cứu về nhà, em cứ gọi "mẹ ơi, mẹ ơi" nhưng không còn được nghe tiếng mẹ đáp lại. Em gào khóc", Thành nhớ lại giây phút tuyệt vọng nhất cuộc đời, cũng là lần đầu tiên em đã khóc nhiều đến như vậy sau bao năm cố rắn rỏi để cùng mẹ vượt bão giông.

Ngày đưa mẹ trở về, căn nhà vách đất cũ của ngoại ở quê (ấp Định Phước) đã xuống cấp trầm trọng. Thành kể khi ấy do nhà vách đất nên mưa, ngập và sập; 4 vách còn có 2 vách, một vách phía trước, và bên hông dựng tạm bằng mấy tấm tôn.

Sau đám tang khoảng nửa năm, Hội Phụ nữ của xã vận động nhà hảo tâm xây cho Thành căn nhà tình thương. Căn nhà giờ đây đã kiên cố hơn, nhưng lại trống trải vô cùng. Mỗi ngày, sau giờ học, Thành thui thủi một mình lo hương khói cho ba mẹ.

Ông Vũ Duy Thanh, Trưởng ấp Định Phước, xã Thanh An, TP.HCM, xót xa khi nhắc đến cậu học trò mồ côi Lê Trí Thành. Ông Thanh nói: "Hoàn cảnh của Thành đặc biệt khó khăn. Lúc mẹ Thành mất, căn nhà hư hỏng nặng còn không có chỗ để quan tài. Năm rồi xã vận động các nhà hảo tâm xây dựng được căn nhà tình thương. Ban lãnh đạo có phân công Chi hội Phụ nữ đỡ đầu để lo cho Thành ở bậc phổ thông, nhưng đến đại học, chính quyền địa phương mong sao các nhà hảo tâm có thể hỗ trợ để Thành sớm mở được con đường tương lai".

Nỗi đau mất mẹ cùng những bất định về tương lai đã có lúc khiến Thành muốn dừng lại. "Khi đó em tính nghỉ học, vì nghĩ không còn khả năng để học tiếp. Nhưng cậu Tư và mọi người động viên vì giờ bỏ ngang thì mai mốt làm công nhân sẽ rất vất vả. Hơn nữa, nhớ đến mẹ, em càng không thể bỏ cuộc. Mẹ từng nói: giờ mẹ đã vất vả rồi, ráng lo cho con học đến nơi đến chốn, mai mốt về nuôi lại mẹ. Nhưng chưa kịp nuôi thì mẹ đã mất…", Thành kể, ánh mắt hiện rõ những nỗi đau mà lâu nay em cố giấu thật sâu để gắng gượng bước tiếp.

Sự kỳ vọng của mẹ ngày nào là động lực để Thành không từ bỏ. Từ đó, cứ nghỉ hè là em lại đi làm thêm để có tiền trang trải cuộc sống. Bên cạnh đó, nhờ những khoản hỗ trợ học phí và học bổng dành cho học sinh khó khăn từ nhà trường, Thành cũng đã vượt qua những năm tháng THPT.

Hiện nay, Thành nuôi ước mơ vào giảng đường đại học, nhưng chưa một khoảnh khắc nào là em ngừng lo cho chặng đường phía trước.

Tìm hiểu về học phí đại học, Thành biết điều đó là quá sức với mình nhưng em vẫn không bỏ cuộc. Vì hơn ai hết, Thành biết rằng chặng đường 12 năm học đã qua không hề dễ dàng. Để đi đến được ngày hôm nay mẹ đã đổi bằng cả những đêm tăng ca triền miên dẫn đến kiệt sức, và cả những giọt nước mắt khổ đau nhưng cố nuốt ngược vào trong để không gục ngã của bản thân.

Thành sẽ không bỏ cuộc, nhưng cuộc đời này liệu có một lần nữa thử thách em? Câu hỏi cứ day dứt trong tôi khi rời khỏi căn nhà tình thương của em để đi về. Trên con đường tối mịt mùng vì mây đen kéo đến trong những tán rừng cao su bạt ngàn, tôi nghĩ về chặng đường cậu học trò Lê Trí Thành đã đi suốt mười mấy năm qua. Trên những con đường rừng cao su ấy, dẫu trời có không âm u, tia nắng dường như cũng không lọt được đến mặt người; và giờ đây, 13 tiếng đồng hồ mỗi ngày cặm cụi tăng ca trong xí nghiệp cũng không thấy được ánh sáng mặt trời, nhưng em vẫn đang nỗ lực để đi tìm một tia sáng cho tương lai của mình.

Em mơ về giảng đường đại học, dẫu rằng sẽ có thể đứt gánh bất cứ lúc nào khi chặng đường gập ghềnh phía trước vẫn chỉ mình em bước đi.

Tin Gốc: Thanh Niên

Chu Thúy Quỳnh, sinh viên Trường ĐH Quốc tế Hồng Bàng, cho biết có một giai đoạn cô gần như ám ảnh với ánh nắng. "Mình từng ra đường là phải che kín hết mức có thể. Sau này, khi tìm hiểu kỹ hơn, mình mới bớt hoang mang", Linh nói. Cô bắt đầu giữ một chu trình chăm sóc da đơn giản: làm sạch, dưỡng ẩm và chống nắng mỗi ngày. "Quan trọng nhất là bôi lại kem chống nắng, trước đây mình hay quên. Khi mình làm đều đặn, da ổn định hơn thì mình cũng đỡ lo hơn".

Câu chuyện của Linh không phải là cá biệt. Với Trần Minh Hoàng (26 tuổi), ngụ tại đường Bùi Đình Túy, Q.Bình Thạnh (cũ), TP.HCM, hiện đang làm trong lĩnh vực marketing, việc chống nắng lại gắn liền với nhịp sống công việc. Những buổi quay ngoài trời, những lần di chuyển liên tục khiến anh buộc phải tìm cách thích nghi. "Mình chọn loại kem chống nắng 'nhẹ mặt' để dùng hằng ngày, còn khi đi làm ngoài trời thì mang thêm xịt chống nắng để dặm lại cho nhanh", Hoàng chia sẻ.

Nhưng sau một thời gian thử nhiều sản phẩm, anh nhận ra vấn đề không chỉ nằm ở mỹ phẩm. "Có lúc mình dùng treatment (điều trị da) mạnh quá, da nhạy cảm hơn dưới ánh nắng. Sau đó mình phải điều chỉnh lại, ngủ đủ giấc, uống nước nhiều hơn. Da khỏe thì chống nắng mới hiệu quả", Hoàng kể.

Lê Thảo Vy (24 tuổi, sống tại khu dân cư Vinhome Central Park, đường Nguyễn Hữu Cảnh, Q.Bình Thạnh cũ, TP.HCM) hiện đang làm freelancer (làm việc tự do) cho biết từng từ chối nhiều chuyến đi chỉ vì sợ nắng làm da sạm. Nhưng rồi, những trải nghiệm bị bỏ lỡ khiến cô phải suy nghĩ lại.

"Bây giờ mình vẫn chống nắng, nhưng không còn quá căng thẳng. Mình chọn đi ra đường vào giờ nắng chưa gắt, hoặc tìm chỗ nghỉ khi cần", Vy nói. Thay vì chạy theo nhiều bước chăm sóc da phức tạp, cô tập trung vào dưỡng ẩm và phục hồi da sau khi ra nắng. "Mình nghĩ da không cần phải hoàn hảo mọi lúc. Khi mình thoải mái hơn, mình thấy việc chăm da cũng nhẹ nhàng hơn rất nhiều."

Ba câu chuyện, ba cách ứng xử khác nhau, nhưng đều cho thấy một điểm chung: chống nắng không còn là một thao tác mang tính đối phó. Nó dần trở thành một thói quen có ý thức và người trẻ học cách hiểu làn da của mình để chăm da đúng cách trong mùa nắng nóng.

Theo bác sĩ da liễu Lê Thị Ngọc Duyên (Bệnh viện Phương Nam), tia UVB thường tăng mạnh từ khoảng 10 giờ đến 14 giờ, đặc biệt trong mùa hè. Đây là thời điểm da dễ bị tổn thương nhất, với biểu hiện quen thuộc như rám nắng, bỏng rát, thậm chí phồng rộp nếu tiếp xúc quá lâu. UVB chủ yếu tác động lên lớp thượng bì, lớp ngoài cùng của da, nên những tổn thương xuất hiện gần như ngay lập tức.

"Rất nhiều người chỉ nhận ra tác hại khi da đã đỏ rát hoặc bong tróc. Nhưng đó mới chỉ là phần nổi. Việc lớp da dày lên sau khi tiếp xúc UVB thực chất là phản ứng tự vệ, nhưng cũng đồng thời khiến da hấp thụ và tán xạ tia UV nhiều hơn, dẫn đến nguy cơ tổn thương sâu hơn", bác sĩ Duyên chia sẻ và cho biết trái ngược với UVB, tia UVA lại âm thầm hơn. Cường độ của UVA gần như ổn định suốt cả ngày, không phụ thuộc vào thời điểm nắng gắt. Đáng chú ý, loại tia này có thể xuyên qua kính cửa sổ, kính xe, điều mà nhiều người thường bỏ qua khi nghĩ rằng chỉ cần tránh nắng trực tiếp là đủ.

"UVA mới là yếu tố khiến da lão hóa sớm", bác sĩ Duyên nhấn mạnh và nói thêm: "Tia này xuyên sâu xuống lớp bì, phá vỡ cấu trúc collagen và elastin, khiến da mất độ đàn hồi theo thời gian. Những nếp nhăn, tình trạng chùng da hay sạm màu không xuất hiện ngay, nhưng tích lũy từng ngày".

Những tác động lâu dài của tia cực tím không dừng lại ở yếu tố thẩm mỹ. Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới, ung thư da hiện chiếm khoảng 1/3 tổng số ca ung thư trên toàn cầu. Việc tiếp xúc kéo dài với ánh nắng, đặc biệt từ khi còn nhỏ, có liên quan mật thiết đến nguy cơ mắc các dạng ung thư da như u hắc tố hay ung thư tế bào đáy.

Giữa vô vàn sản phẩm trên thị trường, việc chọn kem chống nắng đôi khi trở thành một "ma trận" đối với người dùng. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng có thể bắt đầu từ những tiêu chí cơ bản.

SPF từ 30 trở lên là mức tối thiểu để bảo vệ da khỏi tia UVB. Nhưng SPF cao không đồng nghĩa với bảo vệ toàn diện nếu thiếu yếu tố "phổ rộng" (broad spectrum) - khả năng chống cả UVA và UVB.

"Nhiều người chỉ chăm chăm chọn SPF 50 hay 70 mà quên kiểm tra khả năng chống UVA. Trong khi chính UVA mới là nguyên nhân của lão hóa và ung thư da", bác sĩ Duyên nói.

Ngoài ra, việc chọn kết cấu phù hợp với từng loại da theo bác sĩ Duyên cũng ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả sử dụng. Da dầu có thể ưu tiên dạng gel để tránh bít tắc, trong khi da khô phù hợp hơn với dạng kem. Với những vùng nhạy cảm như môi hay vùng quanh mắt, các sản phẩm dạng thỏi hoặc chuyên dụng sẽ giúp kiểm soát tốt hơn.

Bên cạnh đó, cách bôi kem chống nắng cũng được bác sĩ đánh giá rất quan trọng. Không ít người vẫn giữ thói quen chỉ bôi kem chống nắng khi trời nắng gắt. Thực tế, tia UVA vẫn hiện diện ngay cả khi trời nhiều mây hoặc khi bạn ở trong nhà gần cửa sổ.

"Chúng tôi luôn khuyến nghị sử dụng kem chống nắng mỗi ngày, ngay cả khi không ra ngoài nhiều. Đó là cách bảo vệ da bền vững nhất", bác sĩ Duyên chia sẻ và khuyên: "Kem chống nắng cần được bôi trước khi ra ngoài khoảng 15-20 phút để phát huy hiệu quả. Đồng thời, việc bôi lại sau mỗi 2 giờ, hoặc ngay sau khi bơi, đổ mồ hôi, là điều không thể bỏ qua".

Ngoài kem chống nắng, bác sĩ Duyên cho biết các biện pháp hỗ trợ như đội mũ rộng vành, mặc áo chống nắng hay sử dụng viên uống chống nắng cũng có thể được cân nhắc để tăng hiệu quả bảo vệ.

Tin Gốc: Thanh Niên

Sáng 21.4, tại Hà Nội đã diễn ra Hội nghị tổng kết Tháng Thanh niên năm 2026. Chủ trì hội nghị có anh Bùi Quang Huy, Ủy viên T.Ư Đảng, Bí thư thứ nhất T.Ư Đoàn; anh Nguyễn Tường Lâm, Bí thư T.Ư Đoàn, Chủ tịch Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam.

Tại hội nghị, nhiều địa phương đã chia sẻ những mô hình tiêu biểu. Với chủ đề xuyên suốt là "Thanh niên tiên phong trong chuyển đổi số", các cấp bộ Đoàn trên cả nước đã triển khai hàng loạt mô hình sáng tạo, thực chất, không chỉ thể hiện sức trẻ mà còn khẳng định vai trò cầu nối của thanh niên trong việc đưa công nghệ vào phục vụ đời sống cộng đồng.

Tại Ninh Bình, bài toán làm thế nào để các nghị quyết của Đảng và của Đoàn không còn khô khan, khó tiếp cận đã được giải quyết bằng mô hình "Số hóa nội dung học tập Nghị quyết". Thay vì các buổi hội giảng truyền thống kéo dài, Tỉnh đoàn Ninh Bình đã chuyển thể các nội dung trọng tâm thành các sản phẩm truyền thông ngắn gọn, trực quan như video clip, infographic và các câu hỏi tương tác trực tuyến.

Hệ thống hơn 140 trang fanpage từ cấp tỉnh đến cơ sở đã tạo nên một mạng lưới lan tỏa mạnh mẽ, thu hút hàng trăm nghìn lượt theo dõi. Việc ứng dụng App "Thanh niên Việt Nam" để kiểm tra nhận thức sau khi học tập đã giúp 100% đoàn viên mới kết nạp được trang bị đầy đủ kiến thức chính trị một cách chủ động.

Đây là mô hình tiêu biểu cho việc "lấy thanh niên làm trung tâm", giúp hình thành thói quen học tập mọi lúc, mọi nơi trên không gian mạng.

Tại Đồng Nai, một trong những thủ phủ công nghiệp của cả nước, đã triển khai xuất sắc mô hình "Tổ công nghệ số cộng đồng". Với phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà", hơn 384 tổ công nghệ số với sự nòng cốt là đoàn viên, thanh niên đã trực tiếp hỗ trợ người dân tiếp cận với các dịch vụ công trực tuyến.

Điểm nổi bật của năm 2026 là việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong công tác tuyên truyền bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Thanh niên Đồng Nai đã thiết lập bản đồ số tra cứu khu vực bỏ phiếu và sử dụng các "biên tập viên ảo" AI để hướng dẫn cử tri tra cứu thông tin qua VNeID. Mô hình này không chỉ nâng cao năng lực số cho cộng đồng mà còn tiết kiệm đáng kể nguồn lực kinh phí, đồng thời tạo ra một môi trường tương tác hiện đại giữa chính quyền và nhân dân.

Tại Thái Nguyên, Tháng Thanh niên 2026 ghi dấu ấn với mô hình "Ngày hội khởi nghiệp sáng tạo và Chợ phiên OCOP trên nền tảng số". Nhận thấy thế mạnh của địa phương là các sản phẩm trà và nông sản, các đoàn viên đã không ngần ngại trở thành những "streamer" chuyên nghiệp.

Thông qua các buổi livestream trên mạng xã hội, các sản phẩm OCOP đạt sao của thanh niên đã tiếp cận được hàng chục nghìn khách hàng trên khắp cả nước. Điển hình như sản phẩm trà của Hợp tác xã Nông nghiệp Tiên Phong đã đạt doanh số hơn 2.000 đơn hàng chỉ trong một tuần triển khai.

Việc kết hợp giữa giá trị nông sản truyền thống và công nghệ bán hàng hiện đại đã mở ra hướng đi mới bền vững cho thanh niên nông thôn, khẳng định tinh thần "ly hương không ly chi", khởi nghiệp ngay trên mảnh đất quê hương.

Hà Tĩnh, quê hương của anh hùng Lý Tự Trọng, đã cụ thể hóa tinh thần Tháng Thanh niên bằng mô hình "Mùa hè số". Đây là một bước tiến mới từ chiến dịch tình nguyện hè, tập trung vào việc số hóa các địa chỉ đỏ, di tích lịch sử và hỗ trợ các địa bàn vùng sâu, vùng xa trong việc cập nhật dữ liệu dân cư.

Các đội hình thanh niên tình nguyện tại xã Tiên Điền đã thực hiện các "Công trình thanh niên thư viện bầu cử số", giúp cử tri trẻ dễ dàng tra cứu tiểu sử ứng cử viên qua mã QR.

Sự kết nối giữa truyền thống cách mạng và công nghệ số tại Hà Tĩnh không chỉ giúp giáo dục lòng yêu nước cho thế hệ trẻ mà còn giúp các hoạt động của Đoàn trở nên gần gũi, thiết thực hơn với yêu cầu của thời đại mới.

Tin Gốc: Thanh Niên