Khánh Hòa khám sức khỏe miễn phí cho hàng chục ngàn dân

Bác sĩ chuyên khoa 1 Lê Thị Thúy Hằng, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM - cơ sở 3, cho biết theo y học cổ truyền, lá lốt có vị cay, tính ấm. Công năng thường được nhắc đến là ôn trung tán hàn, hạ khí chỉ thống và trừ phong thấp. Nói dễ hiểu, lá lốt phù hợp với những biểu hiện có tính lạnh, như bụng lạnh đau, đầy hơi, ăn uống khó tiêu do lạnh, tay chân lạnh, đau nhức khớp tăng khi trời lạnh ẩm, hoặc cảm giác tê nặng ở vùng đau.

Với tiêu hóa, lá lốt thường được dùng để làm ấm trung tiêu, tức vùng chức năng tiêu hóa theo y học cổ truyền. Vì vậy, trong một số trường hợp đầy bụng, lạnh bụng, đau bụng âm ỉ sau khi ăn đồ lạnh, lá lốt có thể được dùng như món ăn hoặc phối hợp trong bài thuốc phù hợp.

"Tuy nhiên, không nên hiểu rằng cứ đau dạ dày, trào ngược, viêm loét hay rối loạn tiêu hóa là dùng lá lốt. Người có nóng rát thượng vị, ợ nóng nhiều, táo bón, khô miệng, lưỡi đỏ hoặc đang có bệnh tiêu hóa tiến triển cần thận trọng", bác sĩ Hằng lưu ý.

Với xương khớp, lá lốt thường được nhắc đến trong nhóm chứng tý do phong hàn thấp. Đây là kiểu đau nhức có xu hướng tăng khi gặp lạnh, ẩm, kèm cảm giác nặng, co cứng hoặc tê mỏi. Trong những trường hợp này, lá lốt có thể được dùng trong ăn uống hoặc trong bài thuốc nam theo chỉ định. Giá trị của lá lốt nằm ở việc dùng đúng thể bệnh, chứ không phải dùng như một "thuốc khớp" cho mọi nguyên nhân đau.

Điểm cần nói rõ là đau khớp không chỉ có một kiểu. Đau do thoái hóa, viêm khớp dạng thấp, gout, chấn thương, thoát vị đĩa đệm hay nhiễm trùng khớp là những tình trạng rất khác nhau. Lá lốt có thể phù hợp với một số biểu hiện đau nhức do hàn thấp theo y học cổ truyền nhưng không thay thế việc chẩn đoán nguyên nhân theo y học hiện đại, đặc biệt khi đau kéo dài, sưng nóng đỏ, biến dạng khớp hoặc hạn chế vận động rõ.

Các nghiên cứu hiện đại cũng ghi nhận lá lốt và tinh dầu lá lốt có một số hoạt tính sinh học đáng chú ý trong mô hình phòng thí nghiệm, liên quan đến phản ứng viêm, chuyển hóa và một số cơ chế sinh học khác. Tuy vậy, dữ liệu này chưa đủ để kết luận lá lốt có thể thay thế thuốc điều trị. Cách hiểu hợp lý là, lá lốt là một vị thuốc nam có tiềm năng ứng dụng, cần được đặt trong đúng bài thuốc, đúng thể bệnh và đúng giới hạn an toàn.

Khi dùng như rau ăn, lá lốt nhìn chung là lựa chọn quen thuộc trong bữa ăn. Khi dùng như vị thuốc, không nên tự sắc uống kéo dài hoặc dùng liều cao. Người đang mang thai, người có bệnh gan thận, người đang dùng thuốc chống đông, thuốc kháng kết tập tiểu cầu, người có bệnh mạn tính đang điều trị thuốc tây nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dùng lá lốt thường xuyên.

"Lá lốt là một ví dụ rất hay của thuốc nam: gần gũi, dễ tìm, có giá trị trong thực hành y học cổ truyền, nhưng không nên được thần thánh hóa. Dùng đúng thì có lợi. Dùng sai thể bệnh, sai liều hoặc dùng thay cho điều trị cần thiết thì có thể làm chậm trễ việc phát hiện nguyên nhân thật sự. Nếu đau khớp, rối loạn tiêu hóa kéo dài hoặc nặng dần, người bệnh nên đi khám để được đánh giá đúng", bác sĩ Hằng nhận định.

Tin Gốc: Thanh Niên

ThS.BS.CK2 Lê Anh Tuấn, Giám đốc Bệnh viện Mắt TP HCM, tại lễ kỷ niệm 25 năm thành lập Khoa Khúc xạ và khánh thành Trung tâm phẫu thuật Khúc xạ kỹ thuật cao, cho biết đến nay nơi này đã phẫu thuật thành công khoảng 260.000 ca khúc xạ. Từ 1.600 ca phẫu thuật mỗi năm khi khoa mới thành lập, năm 2017 đạt đỉnh hơn 18.000 ca mổ khúc xạ. Sau giai đoạn sụt giảm do Covid-19, hiện duy trì khoảng 10.000-13.000 ca mổ mỗi năm.

"Thay đổi lớn nhất trong gần một thập niên qua là xu hướng chuyển từ phẫu thuật tạo vạt giác mạc như Lasik, Femto-Lasik sang phẫu thuật không vạt, điển hình là SMILE", bác sĩ Tuấn nói. Số ca mổ khúc xạ bằng phương pháp SMILE tại viện tăng từ 102 ca năm 2016 lên 5.484 ca năm 2025, trong khi mổ Lasik gần như biến mất sau 2022.

Lasik là phương pháp mổ cận phổ biến nhiều năm. Bác sĩ dùng laser tạo một lớp vạt mỏng trên giác mạc, lật vạt lên để chiếu laser tái định hình giác mạc rồi đặt vạt trở lại. Phương pháp này giúp cải thiện thị lực nhanh nhưng có thể gây khô mắt hoặc ảnh hưởng độ bền cơ học giác mạc ở một số người.

SMILE là kỹ thuật mới hơn, dùng laser femtosecond tạo một lõi mô nhỏ trong giác mạc rồi lấy ra qua đường rạch vài mm. Không cần tạo vạt giác mạc, SMILE ít xâm lấn hơn, bảo tồn mô tốt hơn và thường giảm khô mắt sau mổ, nhưng chi phí cao hơn Lasik.

Trong bối cảnh công nghệ điều trị ngày càng phát triển, gánh nặng tật khúc xạ tại Việt Nam cũng tăng nhanh, đặc biệt ở lứa tuổi học đường. Dữ liệu khám sức khỏe học sinh TP HCM năm học 2025-2026 ghi nhận hơn 60% trẻ mắc tật khúc xạ. Trước đó, tỷ lệ này là khoảng 54% giai đoạn 2023-2024 và khoảng 30% trước năm 2020.

Tổ chức Y tế thế giới dự báo đến năm 2050, khoảng 50% dân số thế giới sẽ mắc tật khúc xạ, trong đó Đông Á và Đông Nam Á chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Riêng Việt Nam, khoảng 2/3 dân số có thể bị cận thị.

BS.CK2 Phan Hồng Mai, Trưởng khoa Khúc xạ, Bệnh viện Mắt TP HCM, cho biết bản chất các kỹ thuật mổ cận hiện đại đều nhằm điều chỉnh công suất khúc xạ của mắt, song hiện có nhiều nền tảng công nghệ khác nhau, từ laser bề mặt, Femto-Lasik, SMILE đến đặt kính nội nhãn Phakic.

Theo bác sĩ Mai, không có phương pháp "tốt nhất" cho mọi bệnh nhân. Người có giác mạc mỏng, độ cận cao, loạn thị phức tạp hoặc giác mạc bất thường có thể cần lựa chọn kỹ thuật khác thay vì SMILE. Vì vậy, sàng lọc trước mổ là yếu tố quyết định độ an toàn. Các hệ thống chẩn đoán thế hệ mới có thể dựng bản đồ giác mạc, đo quang sai và phát hiện sớm bất thường rất nhỏ. AI hiện cũng hỗ trợ bác sĩ phân tích dữ liệu để cá thể hóa phương án điều trị.

GS.TS Tôn Thị Kim Thanh, Chủ tịch Hội Nhãn khoa Việt Nam, cho rằng sự gia tăng nhanh của cận thị học đường khiến phẫu thuật khúc xạ không chỉ là câu chuyện điều trị cá nhân mà ngày càng gắn với bài toán sức khỏe cộng đồng.

"Trước đây nhiều bệnh nhân phải ra nước ngoài để phẫu thuật khúc xạ, nhưng hiện nay Việt Nam đã làm chủ nhiều công nghệ hiện đại", bà nói, đồng thời nhấn mạnh đào tạo nhân lực và chuẩn hóa chuyên môn quan trọng không kém trang thiết bị.

Theo Phó giám đốc Sở Y tế TP HCM Nguyễn Anh Dũng, cùng với phát triển kỹ thuật chuyên sâu, ngành y tế cần đẩy mạnh truyền thông phòng ngừa cận thị học đường, tăng cường sàng lọc tại trường học và xây dựng cơ sở dữ liệu lớn về tật khúc xạ. Ông cho rằng bệnh viện đầu ngành không chỉ điều trị ca phức tạp mà còn phải dẫn dắt công tác dự phòng, đào tạo và chuyển giao kỹ thuật cho y tế cơ sở. Công nghệ cao cần đi cùng an toàn người bệnh và trách nhiệm cộng đồng.

Người đứng đầu Bệnh viện Mắt TP HCM cho biết trung tâm phẫu thuật khúc xạ kỹ thuật cao vừa đưa vào vận hành sở hữu đầy đủ hệ thống chẩn đoán, laser và phẫu thuật nội nhãn, tạo thành hệ sinh thái điều trị khúc xạ toàn diện. Bệnh viện đặt mục tiêu đến năm 2028 đạt mốc 300.000 ca phẫu thuật khúc xạ, đồng thời phát triển thành trung tâm nhãn khoa chuyên sâu của khu vực ASEAN.

Tin Gốc: Vnexpress

Ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh dần khép lại đã tạo ra một làn sóng ngầm mạnh mẽ, làm thay đổi thói quen sinh hoạt hàng ngày của hàng triệu người. Sức hút từ giải đấu nhanh chóng biến thể thao thành tâm điểm trong mọi cuộc trò chuyện. Trẻ em dành hàng giờ ngoài công viên để bắt chước thần tượng, còn người lớn háo hức xỏ giày ra sân cùng bạn bè.

Các giải đấu lớn sở hữu khả năng truyền cảm hứng đặc biệt. Vượt lên ý nghĩa của những bàn thắng, chúng trở thành cú hích đưa cộng đồng đến lối sống năng động hơn. Tuy nhiên, làn sóng tích cực này chưa chạm tới thói quen ăn uống của người hâm mộ, bởi hệ sinh thái thương mại quanh các giải đấu vẫn do các nhãn hàng đồ ăn nhanh và thực phẩm nghèo dinh dưỡng thống trị.

Thể thao vì thế là cơ hội lớn nhưng chưa được khai thác để thúc đẩy thói quen ăn uống lành mạnh, đặc biệt ở trẻ em và thanh thiếu niên. Các vận động viên xuất sắc không chỉ truyền cảm hứng tập luyện mà còn là hình mẫu định hình hành vi và lối sống của giới trẻ. Một nghiên cứu công bố trên tạp chí khoa học Nutrients khẳng định sự xuất hiện của vận động viên và người nổi tiếng trong các chiến dịch dinh dưỡng tác động rất lớn đến sở thích ăn uống của trẻ. Sức ảnh hưởng này mở ra cơ hội bình thường hóa thói quen tốt khi thông điệp truyền thông gắn liền với thể thao, hoạt động thể chất và chế độ ăn cân bằng.

Trong bức tranh dinh dưỡng đó, trái cây giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến nghị mỗi người tiêu thụ ít nhất 5 khẩu phần rau củ quả mỗi ngày. Bổ sung trái cây vào thực đơn hàng ngày là thay đổi đơn giản nhưng mang lại hiệu quả to lớn cho sức khỏe. Khi thông điệp này đến từ các ngôi sao thể thao được triệu người ngưỡng mộ, nó tạo nên đòn bẩy giúp cộng đồng dễ dàng hình thành thói quen tốt.

Bên cạnh đó, các vận động viên xuất sắc còn thắt chặt sợi dây liên kết giữa công chúng với những giá trị họ đại diện. Giống như cách một đội tuyển quốc gia khơi dậy niềm tự hào, hay một cầu thủ tôn vinh giá trị quê hương, tấm gương của họ kéo người tiêu dùng đến gần hơn với sản vật địa phương và phương thức sản xuất truyền thống.

Mối hợp tác giữa danh thủ Pedri và thương hiệu chuối Quần đảo Canary là minh chứng. Vượt lên khuôn khổ một hợp đồng tài trợ, sự kết hợp này kết nối một cầu thủ đẳng cấp thế giới, người có câu chuyện cuộc đời gắn bó mật thiết với nghề trồng chuối tại Canary, với một nông sản tươi đại diện cho nền sản xuất trái cây châu Âu và là bản sắc không thể tách rời của quần đảo.

Sự đồng điệu tự nhiên đó tạo tiền đề cho các sáng kiến thiết thực, tiêu biểu là chiến dịch "Cuộc chiến chống lại Insanus" do Liên minh châu Âu đồng tài trợ. Trong chiến dịch, Pedri kêu gọi mọi người tích cực tập luyện và ăn uống lành mạnh để đẩy lùi "Insanus", nhân vật hư cấu tượng trưng cho lối sống thụ động và những thói quen có hại.

Qua đó, chuối Quần đảo Canary trở thành ví dụ điển hình về cách một loại trái cây châu Âu lồng ghép hài hòa dinh dưỡng, bản sắc lãnh thổ, chất lượng và mô hình sản xuất bền vững vào cùng một thông điệp phù hợp với các giá trị mà Liên minh châu Âu thúc đẩy.

Giải bóng đá lớn nhất mùa hè đã khép lại nhưng tầm ảnh hưởng của nó có thể kéo dài hơn thế. Dù nhà vô địch là người nâng cao chiếc cúp vàng, thành công thực sự của giải đấu còn được đo bằng khả năng truyền cảm hứng về lối sống lành mạnh, nơi vận động thể chất song hành cùng chế độ ăn cân bằng.

Theo tờ Marca, những thói quen thực sự làm thay đổi "trận đấu cuộc đời" không gói gọn trong 90 phút trên sân. Chúng bắt đầu từ những hành động giản dị mỗi ngày khi một đứa trẻ xin bố mẹ cho đăng ký học bóng đá, một gia đình cùng chơi trận bóng vui vẻ, hay ai đó chọn thêm miếng trái cây vào bữa ăn nhẹ. Khi đó, tác động của thể thao đã vượt xa bảng tỷ số.

Nếu giải đấu đưa nhiều trẻ em đến với sân cỏ hơn, giúp nhiều gia đình tập luyện cùng nhau hơn, và nếu làn sóng tích cực ấy lan tỏa vào căn bếp bằng sự xuất hiện nhiều hơn của trái cây tươi, thì World Cup 2026 đã để lại di sản quý giá hơn bất kỳ số liệu thống kê nào. Vì thói quen lành mạnh cũng là một phần cốt lõi của cuộc chơi.

Tin Gốc: Vnexpress