Tiến sĩ Aravind Badiger, Giám đốc kỹ thuật của Công ty Dược Phẩm BDR Pharmaceuticals (Ấn Độ), cho biết: Trái cây có thể được xem là một lựa chọn tuyệt vời để duy trì sức khỏe tốt, vì nó chứa nhiều chất dinh dưỡng, bao gồm cả chất chống oxy hóa. Nhưng nước ép của chúng có thể gây tác động đáng lo ngại đến việc điều chỉnh lượng đường trong máu.
Nghiên cứu quy mô lớn tại Mỹ, kéo dài hơn 20 năm, được công bố trên các tạp chí y khoa JAMA Pediatrics, The Journal of Nutrition và The Lancet, đã khẳng định thói quen uống nước ép thay vì ăn trái cây nguyên quả từ nhỏ có thể để lại hệ lụy sức khỏe lâu dài cho trẻ em khi trưởng thành.
Nghiên cứu do các nhà khoa học tại Đại học Y Harvard (Mỹ), dẫn đầu, bao gồm 2.128 phụ nữ mang thai và hơn 1.000 trẻ em được sinh ra từ các bà mẹ này. Các đối tượng được theo dõi từ khi còn trong bụng mẹ, qua các giai đoạn sơ sinh, nhi đồng và cho đến độ tuổi thanh thiếu niên (17 – 20 tuổi).
Kết quả đã phát hiện: Tiêu thụ thường xuyên nước ép trái cây và đồ uống có đường trong suốt thời thơ ấu làm tăng nguy cơ tiểu đường ở tuổi thiếu niên.
Cụ thể, mỗi khẩu phần đồ uống có đường hằng ngày trong thời thơ ấu làm tăng 34% tình trạng kháng insulin. Đồng thời, tăng đường huyết lúc đói lên 5,6 mg/dL lượng và tăng chỉ số đường huyết trung bình HbA1c lên 0,12% ở giai đoạn cuối tuổi vị thành niên, theo tờ Times Of India.
Một nghiên cứu khác cho thấy rằng việc thay thế nước ép trái cây bằng 3 phần trái cây nguyên quả mỗi tuần sẽ làm giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường đến 7%.
Tiến sĩ Aravind Badiger giải thích: Mối lo ngại thực sự không phải là bản thân nước ép, mà là thiếu chất xơ. Trong nước ép trái cây, hầu hết chất xơ của trái cây đã bị loại bỏ. Chất xơ rất cần thiết để làm chậm quá trình hấp thụ đường vào máu. Không có chất xơ, đường trong nước ép trái cây được hấp thụ nhanh chóng, do đó lượng đường trong máu tăng lên nhanh hơn.
Việc thiếu chất xơ và việc dễ dàng tiêu thụ nhiều nước ép trái cây gây ra tải lượng đường huyết cao, ảnh hưởng trực tiếp hơn đến lượng đường trong máu. Đây là lý do tại sao các nhà nghiên cứu thường khuyên nên ăn trái cây nguyên quả thay vì uống nước ép, theo Times Of India.
Những người mắc tiểu đường, tiền tiểu đường hoặc các rối loạn chuyển hóa như kháng insulin cần đặc biệt thận trọng trong việc kiểm soát chế độ ăn uống. Ở nhóm này, tình trạng đường huyết tăng cao kéo dài có thể gây nhiều tác động bất lợi đến sức khỏe.
Khi khoai lang được luộc hoặc hấp chín, tinh bột trong củ sẽ trải qua quá trình hồ hóa. Lúc này, các enzyme tiêu hóa dễ tiếp cận tinh bột hơn nên cơ thể sẽ chuyển hóa chúng thành đường glucose nhanh hơn, theo chuyên trang Eating Well (Mỹ)
Vì vậy, sau khi ăn khoai lang còn nóng, đường huyết thường tăng nhanh hơn so với khi ăn khoai đã được làm nguội. Nguyên nhân là do khoai lang sau khi nấu, được để nguội trong vài giờ hoặc cất trong tủ lạnh, một phần tinh bột sẽ chuyển thành tinh bột kháng. Đây là loại tinh bột không được tiêu hóa hoàn toàn ở ruột non mà đi xuống đại tràng, có chức năng gần giống như chất xơ, bà Nancy Oliveira, chuyên gia dinh dưỡng tại Bệnh viện Brigham and Women's (Mỹ), cho biết.
Nhờ có nhiều tinh bột kháng hơn, lượng tinh bột được hấp thu để chuyển hóa thành đường glucose sẽ giảm, từ đó tốc độ tăng đường huyết sau ăn cũng chậm hơn. Cơ chế này đã được ghi nhận ở nhiều thực phẩm giàu tinh bột như cơm, khoai tây, mì ống và cả khoai lang.
Ngoài ra, nhiệt độ không phải là yếu tố duy nhất ảnh hưởng đến đường huyết. Cách chế biến khoai lang cũng đóng vai trò rất quan trọng. Các nghiên cứu cho thấy khoai lang luộc hoặc hấp thường có chỉ số đường huyết (GI) thấp đến trung bình, trong khi khoai nướng hoặc quay ở nhiệt độ cao thường có GI cao hơn. Nguyên nhân là nhiệt độ cao làm tinh bột bị biến đổi nhiều hơn, khiến cơ thể tiêu hóa và hấp thu đường glucose nhanh hơn.
Nếu muốn kiểm soát đường huyết tốt hơn, các chuyên gia dinh dưỡng thường khuyến nghị nên ưu tiên khoai lang luộc hoặc hấp thay vì nướng, chiên. Sau khi nấu, hãy để khoai nguội rồi ăn hoặc hâm nóng nhẹ trước khi ăn. Một phần tinh bột kháng vẫn được giữ lại nếu chỉ hâm ở mức vừa phải.
Đối với người bị tiền tiểu đường hoặc tiểu đường, điều quan trọng hơn cả chuyện ăn khoai nóng hay nguội là ăn với lượng vừa phải. Khoai lang vẫn là nguồn cung cấp tinh bột nên nếu ăn quá nhiều trong một bữa, đường huyết vẫn có thể tăng cao.
Ngoài ra, nên ăn khoai lang cùng các thực phẩm giàu protein như trứng, cá, thịt nạc, đậu phụ hoặc sữa chua không đường. Khi kết hợp với protein, chất béo lành mạnh và nhiều rau xanh, quá trình tiêu hóa tinh bột trong khoai sẽ diễn ra chậm hơn, giúp đường huyết tăng từ từ sau bữa ăn, theo Eating Well.
Ung thư phổi từ lâu được xem là bệnh liên quan chặt chẽ đến thuốc lá, song nhiều trường hợp xảy ra cả ở người chưa từng hút thuốc. Ô nhiễm không khí, khói thuốc thụ động, hóa chất nơi làm việc hay yếu tố di truyền đều có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Song, nhiều triệu chứng ban đầu khá mơ hồ nên dễ bị bỏ qua.
Ho là triệu chứng phổ biến nhất của các bệnh hô hấp. Nếu ho kéo dài hơn vài tuần, tái đi tái lại hoặc thay đổi tính chất, người bệnh nên đi kiểm tra.
Ho kéo dài, khàn tiếng, nhiều đờm hoặc kèm máu đều cần được chú ý. Ho ra máu, dù chỉ một lượng nhỏ, không phải dấu hiệu bình thường và cần được khám sớm.
Hụt hơi khi vận động nhẹ
Khó thở hoặc nhanh hụt hơi khi thực hiện các hoạt động vốn trước đây vẫn làm bình thường có thể là tín hiệu cảnh báo. Theo các chuyên gia, khối u ở phổi có thể làm hẹp đường thở hoặc gây tích tụ dịch quanh phổi, khiến hô hấp khó khăn hơn. Một số người nhận thấy họ mệt rõ khi leo cầu thang, đi bộ quãng ngắn hoặc vận động nhẹ. Ngoài khó thở, tiếng thở khò khè hoặc cảm giác tức ngực kéo dài cũng không nên bỏ qua.
Đau ngực, vai hoặc lưng âm ỉ
Ung thư phổi đôi khi gây đau ở ngực, vai hoặc lưng do khối u chèn ép dây thần kinh hoặc lan tới các mô xung quanh. Cơn đau có thể âm ỉ, kéo dài hoặc tăng lên khi ho, hít sâu hay cười lớn. Nhiều người nhầm lẫn triệu chứng này với đau cơ do làm việc quá sức hoặc ngồi sai tư thế. Nếu đau kéo dài không rõ nguyên nhân hoặc kèm khó thở, ho dai dẳng, người bệnh nên đi khám.
Giọng nói thay đổi kéo dài
Khàn tiếng thường liên quan cảm lạnh hoặc viêm họng, song nếu tình trạng này kéo dài nhiều tuần, nguyên nhân có thể nghiêm trọng hơn. Khối u ở phổi đôi khi ảnh hưởng đến dây thần kinh kiểm soát thanh quản, làm giọng nói trở nên khàn, rè hoặc trầm hơn bình thường.
Mệt mỏi, sụt cân không rõ nguyên nhân
Sụt cân, chán ăn, mệt mỏi kéo dài hoặc sốt nhẹ dai dẳng là những dấu hiệu có thể xuất hiện ở nhiều loại ung thư, trong đó có ung thư phổi. Một số người cho rằng đây chỉ là hệ quả của stress, làm việc quá sức hoặc thời tiết thay đổi nên trì hoãn đi khám. Tuy nhiên, nếu cơ thể giảm cân dù không ăn kiêng hay tập luyện, cảm giác kiệt sức kéo dài hoặc đổ mồ hôi đêm thường xuyên, cần được kiểm tra sức khỏe.
Ung thư phổi thường khó phát hiện ở giai đoạn đầu vì triệu chứng dễ nhầm với các bệnh hô hấp thông thường. Nhiều trường hợp chỉ được chẩn đoán khi bệnh đã tiến triển. Các bác sĩ khuyến cáo nên đi khám nếu các triệu chứng hô hấp kéo dài hơn hai tuần, đặc biệt ở người trên 40 tuổi, người hút thuốc hoặc từng hút thuốc.
Những người có nguy cơ cao có thể được chỉ định chụp CT liều thấp để tầm soát sớm ung thư phổi. Đây là phương pháp giúp tăng khả năng phát hiện bệnh ở giai đoạn còn điều trị hiệu quả.
Bệnh nhân nam, 42 tuổi, được chuyển đến Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức từ một cơ sở y tế khác trong tình trạng nhiễm trùng nặng vùng hậu môn - trực tràng.
Trước đó khoảng 7 -10 ngày, bệnh nhân đã trải qua 2 cuộc phẫu thuật gồm mổ trĩ và mổ áp xe hậu môn, tuy nhiên sau mổ tình trạng diễn biến nặng dần nên gia đình xin chuyển viện.
Theo bác sĩ Nguyễn Đắc Thao - Trung tâm Phẫu thuật tiêu hóa và Bệnh lý sàn chậu, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, khi tiếp nhận bệnh nhân, các bác sĩ nhận định đây là một trường hợp rất phức tạp.
Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng viêm tấy lan tỏa vùng tầng sinh môn, nguy cơ nhiễm trùng huyết đe dọa tính mạng đã được chỉ định phẫu thuật cấp cứu ngay lập tức để kiểm soát nhiễm trùng.
Do là một tổn thương hiếm, chưa từng gặp trong thực tế lâm sàng tại Việt Nam và trên y văn thế giới, cũng chưa có phác đồ điều trị cụ thể nên việc xử trí hoàn toàn dựa trên kinh nghiệm và đánh giá thương tổn thực tế của các bác sĩ Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức.
Các bác sĩ đã hội chẩn kỹ lưỡng, tiến hành kiểm soát nhiễm trùng, làm hậu môn nhân tạo tạm thời và cố gắng bảo tồn hậu môn chính cho người bệnh.
Hiện bệnh nhân đã ổn định, có thể ăn uống và đi lại bình thường. Tuy nhiên, người bệnh sẽ phải trải qua khoảng 3 - 4 cuộc phẫu thuật tiếp theo với hy vọng phục hồi hậu môn tự nhiên.
Các bác sĩ khuyến cáo người bệnh nên khám và điều trị các bệnh lý hậu môn - trực tràng tại cơ sở y tế uy tín, có chuyên khoa sâu.
Đặc biệt, không tự ý áp dụng các phương pháp truyền miệng hoặc can thiệp hậu môn tại nhà vì có thể gây biến chứng nặng, thậm chí tử vong hoặc phải mang hậu môn nhân tạo suốt đời.
Nếu sau phẫu thuật lần đầu xuất hiện biến chứng, cần chuyển ngay đến bệnh viện chuyên sâu để được xử trí kịp thời. Các cơ sở y tế tuyến dưới nên chủ động hội chẩn với bệnh viện chuyên khoa như Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức khi gặp ca bệnh phức tạp.
