Tin Gốc: Thanh Niên
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 14/4 trả lời đài truyền hình ZDF của Đức rằng đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner, con rể của Tổng thống Mỹ Donald Trump, những người đã góp phần thúc đẩy đàm phán với Nga nhằm chấm dứt chiến sự ở Ukraine, hiện "liên tục tham gia các cuộc đối thoại với Iran".
Ông mô tả hai đặc phái viên Mỹ "thực tế", song cho rằng nếu không có áp lực mạnh mẽ hơn từ phía Mỹ, Nga sẽ mất động lực để "đàm phán nghiêm túc".
"Mỹ không có thời gian dành cho Ukraine nữa. Nếu Mỹ không gây áp lực lên Nga và chỉ tham gia vào một cuộc đối thoại mềm mỏng, Moskva sẽ không còn dè chừng nữa", ông Zelensky nói.
Các cuộc đàm phán do Mỹ dẫn dắt nhằm chấm dứt xung đột ở Ukraine đã rơi vào bế tắc kể từ khi chiến sự tại Iran bùng phát ngày 28/2. Các nhà đàm phán Nga - Ukraine chưa gặp lại nhau kể từ cuộc thảo luận hồi tháng 2 tại Geneva, Thụy Sĩ.
Ông Zelensky cũng bày tỏ lo ngại về việc cung cấp vũ khí từ Mỹ cho Ukraine. "Nếu chiến sự ở Trung Đông tiếp diễn, Ukraine sẽ nhận được ít vũ khí hơn. Điều này đặc biệt nghiêm trọng, nhất là đối với các trang thiết bị phòng không", ông cho hay.
Tại cuộc họp báo khi thăm Na Uy sau đó, ông Zelensky nhấn mạnh tình hình thiếu hụt tên lửa đánh chặn PAC-3 cũng như PAC-2. Loại vũ khí này chủ yếu được mua thông qua chương trình PURL, được khởi động năm ngoái, cho phép Ukraine tiếp nhận thiết bị của Mỹ bằng nguồn tài trợ từ các nước châu Âu.
"Ngay từ đầu cuộc chiến ở Trung Đông, chúng tôi đã nhận thấy sẽ có những thách thức. Việc cung cấp vũ khí diễn ra chậm chạp", ông Zelensky nói, đồng thời thừa nhận đây là "tình thế rất khó khăn đối với chúng tôi".
Trong chuyến thăm này, ông Zelensky và Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Store đã ký "tuyên bố chung về tăng cường hợp tác quốc phòng và an ninh". Chính phủ Na Uy cho biết hai nước mong muốn "tạo điều kiện thúc đẩy hợp tác chặt chẽ hơn giữa các ngành công nghiệp quốc phòng Na Uy và Ukraine", đồng thời "các máy bay không người lái của Ukraine từ bây giờ sẽ được sản xuất tại Na Uy".
Trước đó cùng ngày, ông Zelensky đã dẫn đầu phái đoàn chính phủ tới Berlin, gặp Thủ tướng Đức Friedrich Merz và các bộ trưởng để thảo luận về cuộc chiến với Nga, hiện đã bước sang năm thứ năm. Hai nước cũng công bố thiết lập quan hệ đối tác chiến lược tập trung vào lĩnh vực quốc phòng.
Tin Gốc: Vnexpress
Rạng sáng qua (8.4), chưa đầy 2 giờ trước hạn chót mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra với Iran, ông viết trên mạng xã hội Truth Social rằng nước này đồng ý thỏa thuận ngừng bắn trong 2 tuần với Iran để tiến hành đàm phán.
Cụ thể, Tổng thống Trump cho biết phía trung gian là Pakistan đề xuất Mỹ tạm dừng "tấn công hủy diệt" nhắm vào Iran với điều kiện Tehran đồng ý mở hoàn toàn, ngay lập tức và an toàn eo biển Hormuz. Và Tổng thống Trump đã đồng ý tạm ngừng ném bom và tấn công Iran trong thời gian hai tuần. Theo ông, Mỹ "đã đạt được và vượt qua tất cả các mục tiêu quân sự, và đang tiến rất xa để đạt thỏa thuận dứt khoát về hòa bình lâu dài với Iran và hòa bình ở Trung Đông". "Chúng tôi đã nhận được đề xuất 10 điểm từ Iran, và tin rằng đó là cơ sở khả thi để đàm phán. Hầu hết các điểm bất đồng trước đây đã được Mỹ và Iran nhất trí, nhưng cần 2 tuần để hoàn tất và thực hiện thỏa thuận", ông Trump viết thêm.
Sau đó, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt tuyên bố thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 2 tuần là "một chiến thắng cho Mỹ", đồng thời ca ngợi những nỗ lực của quân đội nước này trong cuộc chiến với Iran.
Cùng ngày 8.4, Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao của Iran tuyên bố nước này đã giành được một thắng lợi lớn và buộc Mỹ phải chấp nhận kế hoạch 10 điểm của Tehran. Theo đó, kế hoạch 10 điểm của Iran "nhấn mạnh các vấn đề cơ bản" như "việc đi lại an toàn qua eo biển Hormuz dưới sự điều phối của Lực lượng Vũ trang Iran". Tehran cho rằng điều này mang lại cho Iran "vị thế kinh tế và địa chính trị độc nhất vô nhị".
Thực tế, việc đạt được thỏa thuận ngừng bắn giữa hai bên ngay trước thời điểm trước hạn chót mà Tổng thống Trump đưa ra đã đem đến tín hiệu tích cực cho thế giới, nhất là vấn đề kinh tế. Cùng ngày 8.4, giá dầu WTI lẫn Brent đều giảm sâu khoảng 18%, lần lượt còn 93,73 USD/thùng và 92,5 USD/thùng (theo giá cập nhật tối qua). Không những vậy, thị trường chứng khoán Mỹ cũng tăng điểm. Theo CNN, chỉ số Dow Jones tăng vọt 1.374 điểm (tương đương 2,95%), S&P 500 tăng 2,56% và Nasdaq Composite tăng 3,46%.
Dự kiến, ngay trong ngày 10.4 sắp tới, Mỹ và Iran sẽ cử phái đoàn đến Islamabad (Pakistan) để đàm phán. Dù xung đột đã xuống thang đáng kể nhờ thỏa thuận ngừng bắn, nhưng để Mỹ và Iran đồng thuận với nhau thì lại rất khó khăn. Điển hình, một trong 10 điểm mà Iran đưa ra như điều kiện hòa bình là Iran có thể tiếp tục chương trình làm giàu uranium. Tuy nhiên, đây cũng là lằn ranh của phía Mỹ. Liên quan vấn đề này, viết trên mạng xã hội Truth Social tối qua (8.4, theo giờ VN), Tổng thống Trump nhấn mạnh sẽ không có chuyện Mỹ đồng ý cho Iran tiếp tục làm giàu uranium. Không những vậy, chủ nhân Nhà Trắng còn tuyên bố Iran phải phối hợp để dỡ bỏ chương trình hạt nhân.
Trong khi đó, ngược lại thì Iran cũng từng chỉ trích yêu cầu 15 điểm của Mỹ - bao gồm việc Tehran phải dỡ bỏ chương trình hạt nhân - là "đòi hỏi quá mức, vô lý và phi logic". Thực tế, dù nhiều nhà lãnh đạo Iran đã thiệt mạng trong các cuộc tấn công của Mỹ và Israel, nhưng giới phân tích chỉ ra rằng những người theo đường lối cứng rắn vẫn đang hoàn toàn kiểm soát chế độ cầm quyền tại Iran. Nên Tehran khó lùi bước trong quá trình đàm phán.
Bên cạnh đó, yêu cầu 10 điểm của Tehran cũng đặt ra việc ngừng tấn công lực lượng Hezbollah ở Li Băng. Nhưng điều này lại lệ thuộc rất nhiều vào Israel nên triển vọng rất thấp, nhất là trong bối cảnh Tel Aviv đang muốn hủy diệt hoàn toàn lực lượng Hezbollah giữa lúc Iran đang gặp khó khăn trong việc tiếp ứng cho Hezbollah.
Nguồn: https://thanhnien.vn/my-iran-ngung-ban-mong-manh-giua-bat-dong-sau-sac-18526040822382419.htm
"Tôi không cho rằng tất cả đều sai, vẫn có những điều đã diễn ra đúng", Phó tổng thống JD Vance trả lời phỏng vấn Fox News ngày 13/4, đề cập cuộc đàm phán cấp cao giữa Mỹ và Iran tại Islamabad, Pakistan, cuối tuần trước. "Chúng tôi đạt được nhiều tiến triển, làm rõ thêm nhiều vấn đề".
Theo ông Vance, phía Mỹ nêu rõ những điều khoản nào là bắt buộc để Tổng thống Donald Trump cảm thấy đây là một thỏa thuận tốt, như Mỹ kiểm soát lượng uranium đã làm giàu của Iran và thiết lập cơ chế để xác thực Tehran không phát triển vũ khí hạt nhân trong tương lai. Washington cũng liệt kê các điều khoản có thể nhượng bộ hay linh hoạt.
"Chúng tôi có những cuộc trao đổi khá tích cực. Tôi nghĩ đây có thể là lần đầu tiên trong lịch sử mà Mỹ và Iran gặp nhau ở cấp độ cao như vậy", ông Vance tiếp tục, thêm rằng phái đoàn Mỹ rời bàn đàm phán sau khi xác định rằng các đại diện từ Iran không có đủ thẩm quyền để chốt một thỏa thuận.
"Họ phải quay về Tehran, xin ý kiến từ Lãnh tụ Tối cao hoặc ai đó khác, để thực sự được phê chuẩn các điều khoản", ông Vance nói. "Các cuộc đàm phán có tiếp diễn hay có đạt được thỏa thuận hay không tùy thuộc vào Iran, vì chúng tôi đã đưa ra rất nhiều đề xuất".
Ông Vance nhấn mạnh rằng Tổng thống Trump sẵn sàng hướng tới một mối quan hệ bình thường hơn với Iran, nếu các điều kiện then chốt được đáp ứng.
Mỹ và Iran ngày 11/4 có cuộc đàm phán tại Islamabad kéo dài khoảng 21 giờ. Dẫn đầu phía Mỹ là Phó tổng thống Vance, còn trưởng phái đoàn đàm phán của Iran là Chủ tịch Quốc hội Mohammad Baqer Qalibaf. Hai bên cuối cùng không đạt được đồng thuận về các vấn đề then chốt, trong đó có quyền kiểm soát eo biển Hormuz và việc Iran có được tiếp tục làm giàu uranium hay không.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nói các bên "chỉ còn cách Bản ghi nhớ Islamabad trong gang tấc" thì vấp phải những yêu cầu quá mức và sự thay đổi điều kiện đàm phán từ phái đoàn Mỹ.
Reuters dẫn các nguồn thạo tin cho biết cuộc đàm phán Mỹ - Iran ở Pakistan không có đột phá, nhưng nỗ lực đối thoại vẫn được duy trì.
Tổng thống Trump ngày 13/4 cho biết phía Iran "đã gọi điện sáng nay" cho ông và "bày tỏ mong muốn đạt một thỏa thuận". Tehran chưa bình luận về thông tin này.
Tin Gốc: Vnexpress